Cảm xúc buồn vui không chỉ phản ánh những tình huống hàng ngày mà còn phụ thuộc vào nguồn chất dẫn truyền thần kinh do não sản sinh ra, tạo nên một loạt các cảm xúc như hạnh phúc và tình yêu. Cuộc sống bận rộn và áp lực hàng ngày có thể dẫn đến sự mất cân bằng trong cơ thể, và nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng trạng thái trầm cảm thường xuất phát từ sự mất cân bằng hoocmon hạnh phúc.
Khi nhận ra tầm quan trọng của hoocmon hạnh phúc trong cơ thể, bạn sẽ nhận ra rằng sự mất cân bằng không thể được giải quyết chỉ bằng cách dùng thuốc. Thiết lập một lối sống hạnh phúc và lành mạnh là rất quan trọng để cân bằng các chất dẫn truyền thần kinh.Cơ thể con người tự sản sinh hàng trăm loại hóa chất khác nhau, nhưng không phải ai cũng biết về chúng. Tuy nhiên, chúng ta đã may mắn khám phá ra những hoocmon quan trọng của não có thể điều khiển được sự hạnh phúc.DopamineKhi nhắc đến Dopamine, ngay cả những người không có kiến thức sâu về hóa học hay dược học cũng đã nghe qua về ‘dopamine’ – một hệ thống ảnh hưởng bởi các loại thuốc gây nghiện như methamphetamine hay cocaine.
Thêm vào đó, dopamine có mối quan hệ với tính cách của mỗi người. Nhiều bằng chứng cho thấy người hướng ngoại thường có chỉ số dopamine cao hơn so với người hướng nội. Điều này giải thích vì sao người hướng ngoại thường đặt ra các mục tiêu cao hơn và chịu đựng rủi ro hơn trong cuộc sống, trong khi người hướng nội thì thận trọng hơn và suy tính cẩn thận hơn trong mọi hành động của họ.Dopamine được coi như là phần thưởng bên trong cơ thể vì nó giúp ta tìm kiếm cảm giác hài lòng và những hành động tích cực trong cuộc sống. Cảm giác tích cực này dẫn đến việc tăng lượng hoocmon dopamine trong não.
2. OxytocinHoocmon oxytocin được coi là yếu tố liên kết. Hoạt động của hoocmon này dựa trên sự trung thành và niềm tin. Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng các cặp đôi không gần nhau sẽ giảm mức độ oxytocin, điều này thúc đẩy mối quan hệ giữa họ.
Chắc chắn rằng sẽ có tranh cãi về mức độ oxytocin cần thiết để ảnh hưởng đến con người, nhưng tác động của nó thì không phải là một vấn đề tranh cãi. Nhiều nhà nghiên cứu cho rằng vasopressin (hoocmon được tổng hợp dưới dạng tiền hoocmon peptide trong tế bào thần kinh ở vùng dưới đồi) tạo ra mối quan hệ kết nối ở nam giới, nhưng quan trọng nhất vẫn là cảm xúc, tiếp xúc và thân mật là những yếu tố chính dẫn đến hạnh phúc.Trong thế giới mạng xã hội ngày nay, cuộc sống bận rộn thường ngăn cản cơ thể tiết oxytocin, vì vậy duy trì mối quan hệ gần gũi và tạo sự kết nối với những người khác là rất quan trọng. Một cách đơn giản là tham gia các sự kiện có đông người để kích thích tiết oxytocin.
3. EndorphinEndorphin được coi là một trong những hoocmon được công nhận rộng rãi nhất, được sản xuất từ vùng dưới đồi và tuyến yên. Nó còn được gọi là ‘móc-phin tự nhiên’ (móc-phin là chất gây nghiện có tác dụng giảm đau), do đó endorphin thường được biết đến với tên gọi ‘phần tử giảm đau’.
Cơ thể chúng ta sản xuất endorphin khi tham gia vào hoạt động thể chất mạnh, trải qua cảm giác hạnh phúc mạnh mẽ hoặc thực hiện quan hệ tình dục. Đây là lý do tại sao việc duy trì một cuộc sống tình dục lành mạnh được khuyến khích – để duy trì mức độ endorphin ổn định.Endorphin cũng có liên quan đến những người tập thể dục ở mức độ cao. Tuy nhiên, nghiên cứu cũng chỉ ra rằng châm cứu là một phương pháp hiệu quả để kích thích sự giải phóng endorphin.
4. Serotonin
Serotonin có tác động đến cơ thể theo nhiều cách. Mối liên kết phổ biến nhất là giữa tự tin và niềm tin vào bản thân. Do đó, để tăng cường lượng serotonin tự nhiên trong cơ thể, người đó cần thách thức bản thân thường xuyên hơn.
Serotonin cũng là một trong những yếu tố quan trọng nhất trong việc chống lại trầm cảm. Các loại thuốc chống trầm cảm phổ biến như Prozac và Lexapro được biết đến là ‘chất ức chế tái hấp thu Serotonin’ (Serotonin-Specific Reuptake Inhibitors), chúng cũng được sử dụng để điều trị rối loạn hoảng sợ, lo lắng, đau mãn tính,…5. Adrenaline
Khi được hỏi về “adrenaline là gì?”, người ta thường trả lời với những điều liên quan đến ‘năng lượng’. Đúng vậy – adrenaline được biết đến như là một phân tử năng lượng, làm tăng huyết áp và nhịp tim.
Tăng adrenaline gây co thắt các mạch máu ít quan trọng, điều này giúp máu lưu thông nhanh hơn qua những vùng cơ lớn. Đó là lý do tại sao bút tiêm Epi (epi-pen) được sử dụng để điều trị phản ứng dị ứng cấp tính. Trong nhiều tình huống, adrenaline cũng được sử dụng để kích thích co thắt cơ và tăng nhịp thở.6. GABA
GABA (gamma-Aminobutyric acid) giúp tạo ra sự bình tĩnh trong cơ thể bằng cách làm chậm quá trình bắn của nơron. Phân tử này được biết đến với tính chất chống lo âu, và tự nhiên tăng lên khi chúng ta thiền, tập yoga hoặc sử dụng thuốc an thần như Valium hay Xanax.
Một nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc tập yoga trong 60 phút có thể làm tăng mức GABA lên đến 27% so với việc đọc sách trong cùng thời gian. Do đó, không cần thiết phải sử dụng thuốc an thần để tăng mức GABA.Đọc thêm:
Kết luận
Để đạt được sự cân bằng của các chất dẫn truyền thần kinh đến hạnh phúc, có nhiều cách tiếp cận mà chúng ta có thể thực hiện. Dưới đây là các chất dẫn truyền thần kinh mà chúng ta nên nhớ vì chúng ta có thể điều chỉnh chúng mỗi ngày thông qua việc xây dựng những thói quen tích cực. Tiếp theo, chúng ta sẽ tìm hiểu thêm về các cách thức cụ thể để tăng lượng 'chất dẫn truyền thần kinh' để hướng tới một cuộc sống cân bằng và hạnh phúc hơn.
Phần 2:
