Đề bài: Phân tích những dòng thơ cuối cùng của Bài ca nhà tranh bị gió thu phá
I. Tổng quan
II. Ví dụ văn mẫu
Phân tích những dòng thơ cuối cùng của Bài ca nhà tranh bị gió thu phá
I. Kế hoạch Phân tích 5 câu thơ cuối Bài ca nhà tranh bị gió thu phá (Chuẩn)
1. Giới thiệu
- Tổng quan về tác giả, tác phẩm
- Đặc điểm và nội dung của đoạn thơ
- Chuyển đổi ý
2. Phần chính
a. Tổng quan về nội dung và tư tưởng của bài thơ
- Bài thơ 'Bài ca nhà tranh bị gió thu phá' xuất hiện vào năm 760, khi Đỗ Phủ chuyển từ quan về sống ở phía tây Thành Đô.
- Tự sự và thể hiện cảm xúc trước tình cảnh khó khăn của một tâm hồn già, bệnh tật, nghèo đói chịu đựng thiên tai và nạn nhân cùng một lúc, với tâm hồn và tính cách cao quý của nhà thơ.
b. Phân tích ba câu thơ đầu: Uớc mơ của nhà thơ:
- Uớc mơ có một ngôi nhà với muôn vàn gian...(Tiếp theo)
>> Xem chi tiết Kế hoạch Phân tích 5 câu thơ cuối của Bài ca nhà tranh bị gió thu phá tại đây.
II. Bài viết mẫu Phân tích 5 câu thơ cuối Bài ca nhà tranh bị gió thu phá (Chuẩn)
Đỗ Phủ, sinh năm 712 và qua đời năm 770, tự là Tử Mĩ, hiệu là Thiếu Lăng, là một danh nhân văn hóa của Trung Quốc. Trong triều đại Đường thịnh vượng, Đỗ Phủ và Lí Bạch là hai tên tuổi nổi bật với thế giới. Lí Bạch mang đậm tinh thần lãng mạn, là nhà thơ của trời, còn Đỗ Phủ, với tên gọi Thiếu Lăng, là nhà thơ hiện thực, là người diễn đạt tâm hồn của đất đai. Thơ của ông là giọng nói cay đắng trước hiện thực xã hội thăng trầm, là nỗi đau nhức đằng sau niềm thương hại, lòng nhân ái và lòng khoan dung. 'Bài ca nhà tranh bị gió thu phá' là một kiệt tác thể hiện rõ nét đặc điểm thơ của Đỗ Phủ. Trong đó, đoạn kết bài thơ là điểm lưng sâu sắc nhất về tư tưởng nhân đạo của nhà thơ vĩ đại này.
Ước ao với ngôi nhà mênh mông,
Áo che cho kẻ nghèo, lòng kẻ sĩ hân hoan.
Gió mưa không làm ướt, vững vàng như núi đá.
Ôi! Khi nào ngôi nhà ấy hiên ngang trước mắt.
Riêng lều ta nát, đối mặt với cả cái chết rét cũng không sao.
Bài thơ 'Bài ca nhà tranh bị gió thu phá' xuất hiện vào năm 760, khi Đỗ Phủ từ chức quan chuyển về sống ở phía tây Thành Đô. Được xây dựng từ lòng nhân ái của bạn bè, ngôi nhà tranh của ông bên khe Cán Hoa không kéo dài được lâu, bị hủy hoại trong cơn mưa giông mùa thu. Bài thơ không chỉ là sự kể lể cá nhân về tình hình khó khăn, già nua và nghèo đói đối mặt với thiên tai và tận thế, mà còn là bức tranh minh họa về lòng nhân ái và tính cách tốt lành của nhà thơ.
Mong muốn một căn nhà rộng lớn như muôn vàn gian,
Áo che cho kẻ nghèo, lòng kẻ sĩ hân hoan.
Gió mưa không làm ướt, vững vàng như núi đá.
Ước mơ của Đỗ Phủ dễ dàng hiểu được. Trong lúc lều tranh tan hoang, tranh bị đám trẻ thôn nam cướp trước mắt, nhà thơ ước mơ có một ngôi nhà là điều tất nhiên. Tại sao phải là 'nhà rộng muôn ngàn gian'? Có lẽ do khó khăn quá, nhà thơ phóng đại ước mơ của mình! Ngạc nhiên và cảm động khi câu thơ tiếp theo được đọc lên 'Che khắp thiên hạ, kẻ sĩ nghèo hân hoan'. Ngôi nhà không chỉ dành riêng cho gia đình nhà thơ, mà nó là để che chở cho toàn thiên hạ, che chở cho những tâm hồn kẻ sĩ nghèo, mang đến niềm vui cho họ. Để thấu hiểu và đồng cảm với toàn bộ xã hội, cần có một tầm tư tưởng và trái tim rộng lớn. Đỗ Phủ thông qua bức tranh của mình tô điểm cho ngôi nhà trong mơ với những nét đậm chắc 'Gió mưa chẳng núng, vững vàng như thạch bàn'. Ngôi nhà phải vững chắc như thế, không mong manh như lều tranh của ông tan chảy trước gió bão. Chỉ khi đó, hàng nghìn kẻ sĩ nghèo trên thế giới mới không phải đối mặt với khổ đau như nhà thơ.
Hai câu thơ cuối như một lời nguyện chân thành:
Than ôi! Bao giờ ngôi nhà ấy sẽ đứng vững trước mắt.
Lều riêng ta tàn, chịu chết rét cũng không sao.
Lời than phiền xuất phát từ trái tim 'Than ôi! Bao giờ ngôi nhà ấy sẽ đứng vững trước mắt' nghe vừa lòng, vừa đau lòng. Có lẽ nhà thơ cũng biết rằng ước mơ của ông chỉ là ước mơ. Mơ ước và thực tế luôn cách xa nhau. Hình ảnh ngôi nhà vững chắc vẫn tồn tại trong tâm trí ông như một khao khát cháy bỏng để nhà thơ nói lên một cách kiên định 'Lều riêng ta tàn, chịu chết rét cũng không sao'. Hai hình ảnh 'ngôi nhà ấy sẽ đứng vững' và 'lều riêng ta tàn' đối lập nhau như hai cực của hạnh phúc và đau khổ. Nhà thơ tự nguyện chấp nhận đau khổ chỉ để hy sinh cho hạnh phúc của người khác. Sự hy sinh đó hoàn toàn vô vụ lợi, nó nảy sinh từ tâm hồn của một nhà thơ, một kẻ sĩ có trái tim lớn và sẵn lòng quên đi bản thân để hướng về sự lớn lao của cộng đồng.
Trong sự sáng tác thơ phong phú bao gồm hơn một ngàn năm trăm bài thơ của Đỗ Phủ, độc giả khắp nơi vẫn mê đắm và chưa bao giờ ngừng xúc động khi đọc 'Bài ca nhà tranh bị gió thu phá'. Bài thơ, đặc biệt là năm câu cuối, để lại ấn tượng sâu sắc về một tài năng, một tư tưởng, một tình cảm vĩ đại. Bài thơ không chỉ tóm gọn hiện thực xã hội Trung Quốc thời Đường mà còn ca ngợi chủ nghĩa nhân đạo, giá trị vĩnh cửu của văn học nghệ thuật, để lại ấn tượng sâu sắc và cảm xúc tuyệt vời về tình người, tình đời.
""""-KẾT THÚC""""-
Có thể nói rằng 5 câu thơ cuối cực kỳ rõ nét thể hiện lòng nhân ái và tinh thần nhân đạo của nhà thơ Đỗ Phủ đối với những con người cùng chung số phận, bất hạnh. Để có cái nhìn chi tiết nhất về bài thơ cũng như vẻ đẹp tâm hồn của nhà thơ, các bạn có thể tham khảo thêm: Phát biểu cảm nghĩ về bài thơ Bài ca nhà tranh bị gió thu phá, Phân tích bài thơ Bài ca nhà tranh bị gió thu phá, Giá trị hiện thực và nhân đạo trong bài thơ Bài ca nhà tranh bị gió thu phá, Tấm lòng nhân ái của nhà thơ Đỗ Phủ trong Bài ca nhà tranh bị gió thu phá.
