Buzz
Đề bài: Phân tích hình ảnh thiên nhiên và con người ở làng quê nghèo trong truyện ngắn Hai đứa trẻ của tác giả Thạch Lam (lưu ý đặc điểm nghệ thuật miêu tả nổi bật của tác giả)
Phân tích bức tranh về thiên nhiên và con người tại phố huyện nghèo trong tác phẩm ngắn Hai đứa trẻ
Điểm nhấn:
Thạch Lam là một biểu tượng đặc biệt trong văn hóa lãng mạn 1930-1945. Ông nổi tiếng với thể loại truyện ngắn, với lối viết trôi chảy, nhẹ nhàng, đầy tình cảm. Đằng sau những dòng văn tinh tế ấy là tấm lòng chân thành đối với những người nghèo trong xã hội.
Hai đứa trẻ là một trong những tác phẩm xuất sắc của Thạch Lam, được xuất bản trong tập truyện ngắn Nắng trong vườn (1938). Truyện không chỉ kể về một câu chuyện mà còn mở ra một thế giới tâm hồn sâu sắc của hai đứa trẻ Liên và An, đang thay mẹ trông coi một cửa hàng xén và chờ đợi chuyến tàu từ Hà Nội về mỗi đêm.
Hiện thực khó khăn, đầy thăng trầm trong cuộc sống ở phố huyện nhỏ được minh họa qua bức tranh mô tả cảnh vật và con người.
* Cảnh chiều tối qua bức tranh:
Tác giả lựa chọn thời điểm hoàng hôn - chốn tàn. Cảnh gradually mỗi lúc trở nên tối tăm hơn. Ánh sáng dần dần tắt, bóng tối lan tỏa khắp mọi nơi; trên những cái chòi, đám mây và lũy tre làng và bao phủ lên cảnh vật, kèm theo âm thanh của tiếng trống thu hút (...) vang lên, kêu gọi buổi tối, đồng thời màu sắc: phía Tây sáng chói như ngọn lửa và đám mây có ánh hồng như than cháy sắp tắt.
Đó là hình ảnh của phố huyện nghèo, tiêu điều và u tối: tiếng muỗi vọ ve, tiếng ếch nhái gọi, chợ trông vắng vẻ, trên mặt đất chỉ là rác rưởi, một đất đai như đang lụi tàn trong sự quên lãng.
* Bức tranh về con người:
Trong cảnh u tối, tiêu điều ngập tràn bóng tối là cuộc sống tăm tối: Những đứa trẻ nghèo đang giải trí trong bóng tối chiều tàn. Mẹ con chị Tí ngày mò đi săn tép, về tối đội chiếc gạt tre ra sân ga để bán với hy vọng nhỏ như chiếc gạt của chị. Bà cụ Thi xuất hiện và rời đi cũng trong bóng tối... Xung quanh họ là những vật dụng tiêu điều: những tờ nhật trình nứa dán, chiếc gạt sắp gãy..
Tất cả những con người đó sống qua từng ngày một cách đơn giản. Cuộc sống lặp đi không đổi, là biểu hiện của sự mệt mỏi và vô nghĩa trong cuộc sống xã hội cũ. Con người không chỉ phải chịu đựng đời sống nghèo đói mà còn phải chịu đựng sự chán chường, u sầu.
Nhưng những nhân vật của Thạch Lam dường như còn kì vọng vào một điều gì đó tươi sáng cho cuộc sống nghèo đói của họ. Họ chờ đợi một điều gì đó không rõ ràng, chỉ cảm nhận được tình cảm xót thương từ tác giả.
* Điểm đặc biệt trong hình ảnh phố huyện tối ấy là cậu bé Liên
Nhân vật Liên trong khoảnh khắc hoàng hôn tạo ấn tượng mạnh mẽ bằng tâm hồn nhạy cảm và sâu sắc: cảnh thiên nhiên dưới ánh nắng chiều buồn bã và u tối khiến Liên chìm đắm trong nỗi buồn. Liên thương nhớ những đứa trẻ nhặt rác ở chợ.
Nhà văn tự như hóa thân vào nhân vật để chia sẻ với độc giả về cuộc sống không ý nghĩa, đầy sự tàn tạ.
* Đặc điểm nổi bật trong nghệ thuật mô tả của tác giả.
Hai đứa trẻ là một tác phẩm ngắn đậm chất thơ:
+ Chất thơ hiện diện trong không gian quê hương: không gian chiều làm quen, cảnh đẹp bình dị nhưng đầy sức sống. Hương vị quê hương rõ nét và lôi cuốn.
+ Chất thơ phát sinh từ bức tranh cuộc sống buồn bã, cảm giác hoài niệm.
+ Chất thơ nảy sinh trong cách tác giả tinh tế miêu tả tâm hồn, nắm bắt những cảm xúc mơ hồ trong tâm trí nhân vật.
Hệ thống ngôn từ, hình ảnh đóng góp vào việc làm cho ngôn ngữ mô tả của tác phẩm trở nên thơ mộng.
Đằng sau bức tranh của phố huyện, đằng sau những cuộc sống khó khăn là tư tưởng nhân quả của tác giả. Đó là trái tim yêu thương con người, lòng xót thương trước những cuộc sống đơn giản, gian khổ. Là tinh thần tinh tế, chia sẻ niềm vui và hy vọng cho họ. Nghệ thuật mô tả độc đáo của tác giả góp phần làm nổi bật thiên truyện.
