Mỗi phần của cơ thể con người đều nằm trong một không gian trống được gọi là 'khoang.' Tình trạng thoát vị xảy ra khi một phần của cơ thể rời khỏi khoang của nó. Bệnh này thường không gây nguy hiểm đến tính mạng và đôi khi tự khỏi. Thường xuyên, thoát vị xảy ra ở vùng bụng (bất kỳ vị trí nào ở giữa ngực và hông), trong đó 75%-80% trường hợp xảy ra ở vùng háng. Nguy cơ thoát vị tăng theo tuổi tác, và việc phẫu thuật cũng rủi ro hơn ở người lớn tuổi. Có nhiều dạng thoát vị, mỗi dạng đòi hỏi phương pháp điều trị khác nhau, vì vậy việc hiểu biết là rất quan trọng.
Các bước
Phát hiện các dấu hiệu

Đánh giá yếu tố rủi ro. Tình trạng thoát vị có thể xảy ra với bất kỳ ai, nhưng có một số yếu tố làm tăng nguy cơ. Điều này có thể là do các bệnh mãn tính hoặc các vấn đề tăng dần theo thời gian – ví dụ như cơn ho dữ dội. Các yếu tố rủi ro thoát vị bao gồm:
- Tăng áp lực lên bụng
- Ho
- Nâng vật nặng
- Táo bón
- Mang thai
- Béo phì
- Tuổi cao
- Hút thuốc
- Sử dụng steroid

Điểm cần lưu ý về những phần lồi trên cơ thể. Sự thoát vị là một vấn đề liên quan đến sự phát triển không đúng cách của các cơ quan trong cơ thể. Do hiện tượng này, các cơ quan bị đẩy ra ngoài và gây ra tình trạng thoát vị. Khi các cơ quan bị đẩy ra ngoài, chúng tạo ra những phần lồi hoặc sưng trên bề mặt da. Các phần lồi này thường trở nên rõ ràng khi bạn đứng hoặc căng cơ. Vị trí của các phần sưng phụ thuộc vào loại thoát vị. Các thuật ngữ mô tả các loại thoát vị cũng thường chỉ ra vị trí hoặc nguyên nhân gây ra thoát vị.

Chú ý đến vấn đề nôn mửa. Khi thoát vị ảnh hưởng đến ruột, điều này có thể làm thay đổi hoặc ngăn chặn quá trình tiêu hóa thức ăn trong cơ thể. Điều này có thể gây ra cảm giác buồn nôn và nôn mửa. Nếu ruột không bị tắc hoàn toàn, các triệu chứng có thể nhẹ nhàng hơn nhưng vẫn có cảm giác buồn nôn mà không nôn hoặc giảm sự thèm ăn.

Chú ý đến tình trạng táo bón. Bạn có thể gặp phải táo bón khi bị thoát vị ở vùng bẹn hoặc đùi. Tình trạng táo bón thường là hiện tượng đối lập hoàn toàn với nôn mửa. Bạn có thể gặp phải táo bón khi luồn cống tiêu thải bị tắc lại, khiến chất thải zất lại trong cơ thể thay vì được đào thải ra ngoài. Điều này yêu cầu can thiệp bằng phẫu thuật ngay lập tức.

Đừng bỏ qua cảm giác không thoải mái. Nhiều người bị thoát vị không gặp đau hoặc các triệu chứng nghiêm trọng hoặc rõ ràng. Tuy nhiên, họ có thể cảm nhận được cảm giác nặng nề hoặc đầy ở vùng thoát vị, đặc biệt ở bụng. Bạn có thể cảm thấy như bị đầy hơi. Nếu không gặp phải vấn đề gì nghiêm trọng hơn, bạn sẽ nhận ra vùng bụng cảm thấy đầy, yếu đuối hoặc cảm thấy có áp lực mơ hồ. Tình trạng 'đầy hơi' này có thể giảm đi khi bạn nghỉ ngơi ở tư thế nằm nghỉ.

Quan sát mức độ đau. Mặc dù không phải lúc nào cũng xảy ra, nhưng đau thường là một dấu hiệu của thoát vị - đặc biệt là khi có những vấn đề phức tạp. Tình trạng viêm nhiễm có thể gây ra cảm giác nóng rát hoặc đau nhức. Sự áp lực tích tụ có thể dẫn đến cảm giác đau dữ dội, một dấu hiệu cho thấy phần thoát vị đã chạm vào các cơ bản. Đau có thể xuất hiện ở các giai đoạn khác nhau của thoát vị như sau:

Biết khi nào cần đến bác sĩ. Mọi trường hợp thoát vị đều có thể gây nguy hiểm. Nếu nghi ngờ mình bị thoát vị, hãy đến bác sĩ để được kiểm tra ngay. Bác sĩ sẽ xác định liệu bạn có bị thoát vị không và thảo luận với bạn về các phương pháp điều trị.
Hiểu rõ về các yếu tố nguy cơ

Xem xét yếu tố giới tính. Nam giới thường có nguy cơ cao hơn phát triển thoát vị so với nữ giới. Các nghiên cứu cho thấy, ngay cả thoát vị bẩm sinh – phổ biến ở trẻ em – thường xảy ra nhiều hơn ở nam giới. Điều này cũng đúng đối với người trưởng thành. Nguyên nhân của nguy cơ cao hơn ở nam giới có thể liên quan đến tình trạng tinh hoàn không xuống bìu (undescended testicles).

Xem xét tiền sử gia đình. Nếu trong gia đình bạn có người mắc thoát vị, bạn cũng có nguy cơ cao hơn. Một số rối loạn di truyền có thể làm cho cơ và mô liên kết dễ bị thoát vị. Tuy nhiên, không phải tất cả các trường hợp đều di truyền.

Đánh giá tình trạng phổi. Bệnh xơ phổi khiến các phần cứng xuất hiện trong phổi. Điều này có thể gây ra các vấn đề về ho và tăng áp lực lên phổi, gây tổn thương cho các cơ bản. Những người hút thuốc cũng có nguy cơ cao hơn phát triển thoát vị.

Chú ý đến vấn đề táo bón kéo dài. Tình trạng táo bón cần bạn phải sử dụng sức mạnh của cơ bụng khi đi đại tiện. Nếu cơ bụng yếu và thường xuyên phải chịu áp lực, bạn sẽ có nguy cơ cao hơn phát triển thoát vị.

Biết rằng bạn có nguy cơ thoát vị khi mang thai. Trong thời kỳ mang thai, thai nhi phát triển trong tử cung sẽ tạo ra áp lực lớn hơn trong bụng. Trọng lượng của bụng cũng làm tăng nguy cơ thoát vị.

Giữ cân nặng trong mức khỏe mạnh. Những người béo phì và thừa cân thường có nguy cơ cao hơn phát triển thoát vị. Bụng to tăng áp lực trong bụng và tác động lên các cơ yếu. Bắt đầu lên kế hoạch giảm cân nếu bạn thừa cân.

Xem xét vai trò của công việc trong việc phát triển thoát vị. Nếu công việc yêu cầu bạn phải đứng lâu và dùng sức nhiều, bạn có nguy cơ cao hơn bị thoát vị. Một số nghề như xây dựng, bán hàng, thợ mộc, v.v… có thể tăng nguy cơ thoát vị. Nếu làm những công việc này, bạn cần thảo luận với chủ lao động để giảm nguy cơ.
Xác định loại thoát vị

Hiểu cách bác sĩ chẩn đoán thoát vị. Trong quá trình khám lâm sàng, bác sĩ sẽ yêu cầu bạn đứng dậy. Sau đó, bác sĩ sẽ kiểm tra vùng bị sưng và yêu cầu bạn hoặc căng cơ tùy thuộc vào khả năng của bạn. Bác sĩ sẽ đánh giá độ linh hoạt và sự chuyển động ở vùng nghi ngờ thoát vị. Sau đó, bác sĩ sẽ đưa ra chẩn đoán về tình trạng thoát vị của bạn.

Phân biệt dạng thoát vị bẹn. Đây là dạng thoát vị phổ biến nhất, xảy ra khi ruột hoặc bàng quang đẩy ra ngoài bụng dưới và qua ống bẹn. Có hai loại thoát vị bẹn: trực tiếp và gián tiếp. Bạn có thể nhận biết chúng dựa trên cách chúng lồi ra và hướng di chuyển.

Nhận biết thoát vị khe ở người trưởng thành. Thoát vị khe xảy ra khi dạ dày thoát ra ngoài qua khe hở ở cơ hoành và vào lồng ngực. Đây thường là tình trạng phổ biến ở người trưởng thành, nhất là những người trên 50 tuổi.

Quan sát thoát vị rốn ở trẻ sơ sinh. Thoát vị rốn thường xảy ra ở trẻ mới sinh và dưới 6 tháng tuổi. Điều này thường xảy ra khi ruột bị đẩy ra khỏi vùng rốn, thường dễ nhận biết khi trẻ khóc.

Cẩn thận với thoát vị sau phẫu thuật. Tình trạng này thường xảy ra ở người già và thừa cân, khi các mô của cơ quan thoát ra ngoài qua vết mổ trước khi vết mổ lành. Bạn nên cảnh giác và thăm bác sĩ nếu nghi ngờ về thoát vị sau phẫu thuật.

Nhận biết thoát vị đùi ở phụ nữ. Mặc dù thoát vị đùi có thể xảy ra ở cả hai giới, nhưng phần lớn các trường hợp xảy ra ở phụ nữ vì cơ thể phụ nữ thường có xương chậu rộng hơn. Khi ống dẫn các động mạch, tĩnh mạch và dây thần kinh đến đùi trên bên trong giãn ra do thai kỳ hoặc béo phì, ống này trở nên yếu và dễ bị thoát vị.
Phương pháp điều trị chứng thoát vị

Thông báo ngay cho bác sĩ khi có cơn đau cấp tính. Khi các triệu chứng thoát vị xuất hiện đột ngột, bác sĩ sẽ kiềm chế cơn đau của bạn trước tiên. Trong trường hợp thoát vị nghẹt, bác sĩ có thể cố gắng đẩy khối thoát vị vào vị trí ban đầu hoặc phẫu thuật ngay lập tức để cứu các tế bào mô khỏi chết và tránh tình trạng viêm cấp và sưng.

Xem xét việc thực hiện phẫu thuật. Ngay cả khi tình trạng thoát vị không nguy hiểm, bác sĩ có thể đề xuất phẫu thuật trước khi bệnh trở nên nghiêm trọng hơn. Phẫu thuật sớm giúp giảm đáng kể tỷ lệ bệnh tật và tử vong.

Hiểu về khả năng tái phát thoát vị. Tùy vào dạng thoát vị và tình trạng của bệnh nhân, khả năng tái phát thoát vị có thể khác nhau.
Lời khuyên
- Tránh tình huống nâng vật nặng hoặc ho dữ dội nếu bạn nghi ngờ bị thoát vị.
Cảnh báo
- Đến bác sĩ ngay khi nghi ngờ mình bị thoát vị. Tình trạng này có thể trở nên nguy hiểm nhanh chóng. Các dấu hiệu của thoát vị nghẹt bao gồm buồn nôn, nôn hoặc cả hai, sốt, tim đập nhanh, đau đột ngột và nhanh chóng trở nên dữ dội, hoặc chỗ lồi chuyển màu đỏ, tím sậm màu.
- Phẫu thuật cấp cứu thoát vị có tỷ lệ sống sót thấp hơn và tỷ lệ bệnh tật cao hơn so với phẫu thuật lựa chọn.