Buzz
Bệnh phong, hay còn được biết đến với tên gọi bệnh hủi, là một căn bệnh do vi khuẩn gây ra. Chúng có thể gây tổn thương và biến dạng da, tổn thương thần kinh và mắt, cũng như một số vấn đề khác. May mắn thay, bệnh này có thể được điều trị hiệu quả bằng thuốc. Nếu điều trị đúng cách, bệnh nhân có thể phục hồi và trở lại cuộc sống bình thường.
Các bước
Tìm kiếm Phương pháp Chăm sóc
Tìm kiếm Chăm sóc sớm là chìa khóa. Bệnh phong có thể điều trị bằng thuốc và hầu hết bệnh nhân có thể hồi phục nếu chăm sóc kịp thời. Bệnh chỉ lây lan khi không điều trị, và sau khi điều trị, bạn không còn là nguồn lây cho người khác. Tuy nhiên, nếu không điều trị, bệnh phong có thể gây ra vấn đề nghiêm trọng cho tay, chân, mắt, da và dây thần kinh.
Tránh lây bệnh cho người khác. Bệnh hủi có khả năng lây lan nếu không chữa trị. Chúng có thể lây qua không khí, ví dụ như khi hoặc hắt xì. Hãy che miệng khi hoặc hắt xì để ngăn dịch tiết mũi lây sang người khác cho đến khi bạn được điều trị bởi bác sĩ.
Thăm bác sĩ để được chẩn đoán loại phong. Đôi khi bệnh phong chỉ phát hiện qua tổn thương da, trong khi một số trường hợp khác nặng hơn. Phương pháp điều trị cụ thể phụ thuộc vào loại phong bạn mắc phải và được chẩn đoán bởi bác sĩ.
- Bệnh phong có hai loại là ít trực khuẩn và nhiều trực khuẩn (loại nghiêm trọng hơn).
- Ngoài ra, bệnh phong cũng chia thành hai dạng là bệnh lao và bệnh u hủi (loại nghiêm trọng hơn, gây ra u bướu và cục nhỏ trên da).
Áp dụng kế hoạch điều trị kết hợp nhiều loại thuốc (MDT) theo chỉ định của bác sĩ. Một số loại kháng sinh (thường kết hợp dapsone, rifampicin và clofazimine) thường được sử dụng để điều trị bệnh phong. Nhóm thuốc này tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh (Mycobacterium leprae) và chữa lành cho bệnh nhân. Bác sĩ sẽ kê đơn dựa trên loại phong mà bạn mắc phải.
- Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cung cấp MDT miễn phí cho bệnh nhân trên toàn thế giới thông qua Bộ Y tế. Ở Việt Nam, MDT được cung cấp bởi Chính phủ qua Bộ Y tế.
- Sau khi điều trị, bạn sẽ không lây nhiễm cho người khác. Bệnh nhân phong không cần phải bị cách ly.
- Dapsone, rifampicin và clofazimine được sử dụng để điều trị phong có thể kê liều dùng hàng ngày và/hoặc hàng tháng trong vòng 24 tháng.
- Nếu chỉ có tổn thương da, bệnh nhân chỉ cần dùng thuốc trong vòng sáu tháng.
- Ở Việt Nam, phong nhiều trực khuẩn có thể cần điều trị trong một năm, còn ít trực khuẩn thì trong sáu tháng.
- Nếu chỉ có tổn thương da, bệnh nhân chỉ cần điều trị bằng một liều dùng duy nhất của dapsone, rifampicin và clofazimine.
- Phong nhiều trực khuẩn có thể cần nhiều đợt điều trị.
- Trường hợp chống thuốc hiếm khi xảy ra.
- Tác dụng phụ của thuốc chống phong không đáng kể. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào, bạn có thể thảo luận với bác sĩ.
Giải quyết triệu chứng và phục hồi
Thực hiện điều trị bằng kháng sinh. Tiếp tục uống thuốc kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ. Nếu không, bệnh có thể tái phát.
Quan sát biến chứng hoặc tác dụng phụ. Nếu bạn thấy bất kỳ thay đổi nào về sức khỏe, cảm thấy đau đớn, v.v... hãy thảo luận với bác sĩ. Thường thì, bệnh nhân có thể gặp các biến chứng sau:
- Viêm dây thần kinh, rối loạn hệ thần kinh tiềm ẩn (tổn thương dây thần kinh nhưng không đau), đau đớn, nóng ran, ngứa ngáy, và tê liệt đột ngột. Các biến chứng này có thể được điều trị bằng corticosteroid. Nếu không điều trị, chúng có thể gây tổn thương và mất chức năng vĩnh viễn.
- Viêm mống mắt cũng có thể xảy ra. Trong trường hợp này, bạn cần tới gặp bác sĩ chuyên khoa mắt ngay lập tức. Bác sĩ sẽ kê đơn thuốc nhỏ mắt đặc biệt để điều trị triệt để, nhưng nếu không chữa trị sẽ gây tổn thương vĩnh viễn.
- Viêm tinh hoàn cũng có thể xảy ra. Tình trạng này có thể được giải quyết bằng corticosteroid, nhưng bạn cần báo cho bác sĩ ngay lập tức nếu thấy triệu chứng này vì có thể gây vô sinh.
- Bệnh phong có thể gây loét bàn chân. Bác sĩ có thể lập kế hoạch điều trị nhằm khắc phục tình trạng này bằng cách sử dụng thanh nẹp, giày đặc biệt và băng bó vết thương.
- Tổn thương thần kinh và da liên quan đến bệnh phong có thể dẫn đến khuyết tật và mất chức năng tay chân. Bác sĩ sẽ cố gắng ngăn chặn và/hoặc kiểm soát các triệu chứng này tùy thuộc vào tình hình cụ thể của bạn.
Cẩn thận tránh tổn thương. Bệnh phong có thể gây ra tê liệt. Nếu bị tê liệt, bạn không thể cảm nhận được khi nào vùng bị tê liệt bị tổn thương, và có thể vô tình gây tổn thương mà không nhận ra. Do đó, hãy cẩn thận để tránh tổn thương như bỏng và vết cắt trên vùng bị bệnh.
- Mang găng tay hoặc giày đặc biệt để bảo vệ nếu bị tê liệt tứ chi.
Tiếp tục thăm bác sĩ. Theo dõi quá trình phục hồi và lưu ý bất kỳ triệu chứng nào xuất hiện. Tiếp tục thăm bác sĩ để được theo dõi và tham khảo ý kiến của họ nếu cần.
Một số Lời Khuyên
- Liên hệ với bác sĩ để biết thông tin về chẩn đoán và điều trị.
- 95% dân số thế giới tự nhiên miễn nhiễm với vi khuẩn gây bệnh phong.
- Tê tê có khả năng mang vi khuẩn gây bệnh phong, nên tránh xa loài vật này nếu bạn sống tại khu vực Nam Mỹ.
- Trước đây, người ta cho rằng bệnh phong lây lan rất nhanh và người mắc phải bị tẩy chay và cách ly. Mặc dù hiện nay có bằng chứng cho thấy bệnh phong không lây lan khi được chữa trị, nhưng nhiều người vẫn cảm thấy sợ hãi và lo lắng về bệnh này. Hãy tìm kiếm sự hỗ trợ từ gia đình, bạn bè và tư vấn viên nếu cảm thấy căng thẳng hoặc lo lắng.
