Phẫu thuật mắt là một quy trình quan trọng, không quan trọng nguyên nhân là gì. Thời gian để mắt hồi phục phụ thuộc vào loại phẫu thuật. Dù là phẫu thuật thủy tinh thể, võng mạc, giác mạc hay bất kỳ loại nào khác, bạn cũng cần thời gian để mắt hồi phục đúng cách.
Các bước
Bảo vệ mắt

Tránh tiếp xúc với nước. Thói quen vỗ nước lên mặt có thể dễ chịu nhưng cũng có thể gây nhiễm trùng và khiến mắt khó chịu hơn sau phẫu thuật. Thời gian cần tránh nước vào mắt có thể thay đổi tùy theo loại phẫu thuật. Ví dụ, sau phẫu thuật LASIK, bạn nên đeo kính bảo vệ mắt khi tắm vòi sen trong vòng một tuần. Hãy thảo luận với bác sĩ để biết hướng dẫn cụ thể.
- Điều này không áp dụng cho mọi loại phẫu thuật, vì vậy hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ. Ví dụ, một chút nước vào mắt sau phẫu thuật võng mạc mỗi ngày có thể chấp nhận được.
- Thao tác nhẹ nhàng khi lau mặt.

Thay đổi thói quen rửa mặt. Thay vì vỗ nước lên mặt, hãy làm ướt khăn mặt và lau nhẹ nhàng. Tắm vòi sen sau phẫu thuật có thể gây rủi ro, trừ khi được bác sĩ cho phép. Tắm bồn có thể an toàn hơn vì nước chỉ ngập đến cổ. Khi gội đầu, hãy ngửa đầu về phía sau để không làm ướt mắt.

Tránh sử dụng mỹ phẩm quanh mắt. Đừng thoa bất kỳ chất lạ nào xung quanh mắt trước khi được bác sĩ cho phép. Mỹ phẩm có thể gây kích ứng và nhiễm trùng nguy hiểm cho mắt.
- Được phép sử dụng son môi hoặc son bóng, nhưng tránh mỹ phẩm tiếp xúc với mắt.

Bảo vệ mắt khỏi ánh sáng mặt trời trực tiếp. Mắt sẽ cảm thấy nhạy cảm với ánh sáng sau phẫu thuật. Đeo kính mát khi ra ngoài trong thời gian được bác sĩ chỉ định để tránh căng thẳng cho mắt.
- Tùy thuộc vào loại phẫu thuật, thời gian đeo kính mát có thể khác nhau. Tuân theo hướng dẫn của bác sĩ.

Đeo băng che mắt khi ngủ. Bác sĩ có thể khuyên bạn đeo băng che mắt khi ngủ trong vài ngày đến hai tuần sau phẫu thuật để tránh chạm vào mắt khi ngủ.

Tránh tiếp xúc với khói và bụi. Trong ít nhất một tuần sau phẫu thuật, hạn chế tiếp xúc với khói và bụi. Đeo kính bảo hộ và hạn chế hút thuốc để bảo vệ mắt khỏi kích ứng và nhiễm trùng.

Tránh cảm giác ngứa mắt. Dù có thể mắt bạn sẽ ngứa sau phẫu thuật, nhưng hãy cố gắng không gãi mắt. Hành động này có thể làm tổn thương vết mổ và bề mặt mắt, cũng như lây nhiễm vi khuẩn từ tay vào mắt.
- Bác sĩ thường cung cấp băng gạc hoặc kính bảo hộ để bảo vệ mắt. Hãy sử dụng chúng theo hướng dẫn của bác sĩ.
- Đảm bảo ngủ thoải mái và không để mắt bị chèn ép. Giữ tư thế ngủ đúng như bác sĩ hướng dẫn.

Phòng tránh nhiễm khuẩn. Rửa tay thường xuyên để tránh nhiễm khuẩn, đặc biệt sau khi ra ngoài, vào nhà tắm, hoặc đi lại. Tránh nơi đông người trong vài ngày sau phẫu thuật để giảm rủi ro nhiễm bệnh.

Báo cho bác sĩ nếu có dấu hiệu nghiêm trọng. Thông báo cho bác sĩ biết mọi triệu chứng sau phẫu thuật và tuân thủ lịch hẹn tái khám. Ghi chép thời gian xuất hiện triệu chứng và báo ngay cho bác sĩ nếu có triệu chứng nghiêm trọng sau phẫu thuật.
- Bác sĩ cần biết về mọi triệu chứng sau phẫu thuật, đặc biệt là:
- Phẫu thuật đục thủy tinh thể: Đau tăng, mất thị lực, hoặc thấy lóa/hình đen bay trước mắt.
- Phẫu thuật LASIK: Đau tăng hoặc thị lực giảm trong nhiều ngày sau phẫu thuật.
- Phẫu thuật bong võng mạc: Ánh sáng lóa sau phẫu thuật cần dần dần biến mất. Nếu có lóa mới, thấy đen bay trước mắt tăng hoặc mất thị lực, bạn cần liên hệ ngay với bác sĩ.
- Mọi loại phẫu thuật: Đau nhiều, chảy dịch hoặc máu từ mắt, hoặc mất thị lực.

Chăm sóc bản thân sau phẫu thuật. Để duy trì sức khỏe sau phẫu thuật, duy trì thực đơn cân bằng với thức ăn giàu đạm, rau quả, ngũ cốc nguyên hạt, sữa và nước quả tươi. Uống đủ nước để giúp vết thương mau lành.
- Theo khuyến nghị của Viện Y học, nam giới cần uống 13 ly (3 lít) nước mỗi ngày, phụ nữ cần uống 9 ly (2,2 lít).

Bổ sung vitamin sau phẫu thuật. Vitamin bổ sung có thể hỗ trợ cho chế độ dinh dưỡng của bạn. Vitamin C giúp quá trình chữa lành, vitamin E, lutein và zeaxanthin bảo vệ mắt khỏi tổn thương, và vitamin A cần thiết cho thị lực.
- Theo Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ:
- Vitamin C: 90 mg cho nam giới, 75 mg cho nữ giới (cộng thêm 35 mg cho người hút thuốc).
- Vitamin E: 15 mg vitamin E tự nhiên hoặc 30 mg vitamin E tổng hợp.
- Lutein và Zeaxanthin: 6 mg.

Tránh tiếp xúc với màn hình máy tính. Bác sĩ sẽ hướng dẫn cụ thể về thời gian bạn nên tránh tiếp xúc với màn hình máy tính sau phẫu thuật, tùy thuộc vào loại phẫu thuật và quá trình phục hồi của bạn. Ví dụ, sau phẫu thuật LASIK, bạn không nên nhìn vào màn hình máy tính trong thời gian nhất định. Hãy thảo luận với bác sĩ để điều chỉnh thời gian hạn chế tiếp xúc với màn hình máy tính phù hợp với tình trạng của bạn.
Sử dụng thuốc đúng cách

Sử dụng thuốc nhỏ mắt theo hướng dẫn. Bác sĩ thường chỉ định một hoặc hai loại thuốc nhỏ mắt: thuốc kháng khuẩn hoặc thuốc kháng viêm. Thuốc nhỏ mắt kháng khuẩn giúp ngăn chặn nhiễm trùng, trong khi thuốc nhỏ mắt kháng viêm giúp giảm sưng viêm. Nếu bạn gặp khó khăn trong việc tự chăm sóc mắt, hãy nhờ sự giúp đỡ từ bạn bè hoặc gia đình.
- Bác sĩ cũng có thể kê đơn thuốc nhỏ mắt giãn mắt như atropine để ngăn ngừa sự hình thành sẹo trong mắt và giảm đau. Hoặc thuốc nhỏ mắt giảm áp lực trong mắt, đặc biệt khi trong quá trình phẫu thuật có sử dụng khí hoặc dầu.

Sử dụng thuốc nhỏ mắt đúng cách. Ngửa đầu ra sau và nhẹ nhàng kéo mí mắt dưới xuống để tạo ra một “túi” bên dưới mắt để đặt thuốc vào. Đóng mắt lại nhưng không nhấc lên. Chờ ít nhất 5 phút trước khi sử dụng loại thuốc khác.
- Tránh để đầu của lọ thuốc nhỏ mắt chạm vào mắt.

Biết cách sử dụng thuốc mỡ mắt. Cách sử dụng thuốc mỡ tương tự như sử dụng thuốc nhỏ mắt. Ngửa đầu ra sau và nhẹ nhàng kéo mí mắt dưới xuống để tạo ra một “túi” bên trong mí mắt. Sau đó, hãy dùng lọ thuốc để bôi mỡ vào “túi” đó. Nhắm mắt khoảng một phút để thuốc mỡ thẩm thấu vào mắt và bắt đầu phát huy tác dụng.

Rửa mắt theo hướng dẫn của bác sĩ. Bác sĩ thường hướng dẫn rửa xung quanh mắt hàng ngày hai lần. Bạn có thể sử dụng nước sôi ấm để làm sạch khăn trước khi lau mắt. Hãy lau nhẹ nhàng từ mí mắt trên, mí mắt dưới đến lông mi và các góc mắt.
- Luôn giặt khăn sạch sau mỗi lần rửa. Đảm bảo khăn luôn vô trùng để tránh nguy cơ nhiễm trùng sau phẫu thuật.
Trở lại cuộc sống bình thường

Tham gia các hoạt động nhẹ nhàng. Sau khi về nhà từ viện phẫu thuật, bạn có thể thực hiện các hoạt động nhẹ nhàng như đi dạo nhẹ, tản bộ trong nhà. Tuy nhiên, hãy tránh các hoạt động nặng như tập thể dục hoặc các hoạt động đòi hỏi nhiều sức lực. Áp lực tăng trong mắt có thể ảnh hưởng đến quá trình lành bệnh.
- Hãy nhờ sự giúp đỡ từ bạn bè hoặc gia đình khi cần phải làm các việc nặng.
Giữ cảnh giác khi tái hoạt động tình dục. Khi bắt đầu tái hoạt động tình dục sau phẫu thuật, hãy chú ý đến các hành động gắng sức. Áp lực tăng trong mắt có thể làm chậm quá trình phục hồi. Hãy thảo luận với bác sĩ để biết khi nào là thời điểm thích hợp để tái bắt đầu các hoạt động như vậy.

Không nên lái xe ngay sau phẫu thuật. Do mắt vẫn còn mờ sau phẫu thuật, việc lái xe có thể gây nguy hiểm. Hãy chờ đến khi thị lực của bạn đã hoàn toàn phục hồi hoặc được bác sĩ cho phép trước khi lái xe. Thường thì, bạn có thể bắt đầu lái xe khi cảm thấy mắt đã có thể tập trung và không còn nhạy cảm với ánh sáng.
- Luôn có người đưa bạn về nhà sau khi phẫu thuật để đảm bảo an toàn.

Thăm bác sĩ để biết khi nào bạn có thể trở lại công việc. Thời gian hồi phục sau phẫu thuật mắt thường phụ thuộc vào loại phẫu thuật và cơ địa của mỗi người. Một số phẫu thuật có thể cần đến 6 tuần để hồi phục hoàn toàn, trong khi phẫu thuật đục thủy tinh thể chỉ mất khoảng một tuần.

Tránh uống các loại đồ uống có cồn trong thời gian hồi phục. Mặc dù một ly rượu có thể làm tăng tâm trạng nhưng lại không tốt cho quá trình hồi phục. Cồn có thể làm tăng áp lực trong mắt và ảnh hưởng đến quá trình lành bệnh của mắt.
Phục hồi sau phẫu thuật mắt

Nghỉ ngơi ít nhất 24 giờ sau phẫu thuật đục thủy tinh thể. Trong quá trình phẫu thuật, bác sĩ sẽ loại bỏ màng đục và đặt kính nội nhãn nhân tạo. Bạn có thể cảm thấy có vật lạ trong mắt sau phẫu thuật, điều này là bình thường do sự khô mắt hoặc tình trạng kích ứng sau phẫu thuật.
- Thời gian hồi phục sau phẫu thuật này có thể kéo dài vài tháng. Bác sĩ có thể kê thuốc nhỏ mắt để giảm khô mắt và ngăn ngừa nhiễm trùng.

Hãy kiên nhẫn sau phẫu thuật bong võng mạc. Một số triệu chứng như giảm thị lực, lóa mắt có thể kéo dài sau phẫu thuật. Thời gian hồi phục sau phẫu thuật này có thể từ một đến tám tuần.
- Bạn có thể cảm thấy đau sau phẫu thuật, có thể sử dụng thuốc giảm đau hoặc chườm đá để giảm đau.
- Các triệu chứng như đốm đen bay trước mắt sẽ dần dần biến mất. Liên hệ với bác sĩ ngay lập tức nếu triệu chứng không được cải thiện sau thời gian hồi phục.

Đặt dự tính thời gian hồi phục cẩn thận sau phẫu thuật LASIK. Dù thời gian phẫu thuật ngắn gọn, nhưng quá trình phục hồi có thể kéo dài từ 2 đến 3 tháng. LASIK được thực hiện để chỉnh sửa tật khúc xạ, giúp bệnh nhân thoát khỏi việc đeo kính hoặc sát tròng. Sau phẫu thuật, có thể bạn sẽ chảy nước mắt nhiều hơn, gặp hiện tượng ánh sáng lóa hoặc hình ảnh bị mờ. Một số cảm giác bỏng rát hoặc ngứa cũng có thể xảy ra, nhưng hãy cố gắng không chạm vào mắt. Nếu các triệu chứng trở nên quá khó chịu, hãy thông báo ngay cho bác sĩ.
- Bác sĩ thường sắp xếp tái khám sau 24-48 giờ để kiểm tra thị lực và nhiễm trùng. Thông báo với bác sĩ nếu gặp bất kỳ cảm giác đau hoặc tác dụng phụ nào, và lên kế hoạch cho các cuộc tái khám tiếp theo.
- Dần dần trở lại hoạt động hàng ngày, nhưng phải tuân theo hướng dẫn của bác sĩ. Bạn có thể trang điểm và sử dụng kem dưỡng da sau hai tuần. Sau bốn tuần, bạn có thể tham gia các hoạt động mạnh và thể thao tiếp xúc.
- Tránh giụi mí mắt, không đi tắm bồn nước nóng hoặc bể bơi trong khoảng 1-2 tháng, hoặc theo khuyến nghị của chuyên gia mắt.
Lời khuyên
- Có một số triệu chứng sau phẫu thuật mà không cần quá lo lắng như mắt đỏ, hình ảnh mờ, chảy nước mắt, cảm giác có vật lạ trong mắt hoặc thấy ánh sáng lóa. Những triệu chứng này sẽ biến mất sau một thời gian. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ.
- Nghỉ ngơi nhiều. Nếu mắt cảm thấy căng thẳng hoặc mệt mỏi, hãy cho mắt nghỉ ngơi hoặc đeo băng che mắt.
Cảnh báo
- Liên hệ với bác sĩ ngay lập tức nếu có bất kỳ dấu hiệu đau nhiều, chảy máu hoặc mắt mờ, cảm giác có điểm đen.
- Thảo luận với bác sĩ nếu gặp các triệu chứng thông thường nhưng kéo dài và không cải thiện. Ghi chú thời gian xuất hiện triệu chứng nếu có thể.
