Bệnh dại là một trong những bệnh lây nhiễm được biết đến sớm nhất, thường ảnh hưởng đến các loài động vật hoang dã như dơi, sói, gấu, chồn, thậm chí cả mèo. Đây là một căn bệnh virus cấp tính, tác động lên hệ thần kinh và có thể lây nhiễm cho gần như tất cả các loài động vật, bao gồm cả con người. Nếu chưa tiêm vắc xin phòng bệnh dại, chó của bạn sẽ rơi vào tình trạng nguy cơ mắc bệnh khi tiếp xúc hoặc bị cắn bởi một con vật hoang dã. Nếu bạn nhận thấy có dấu hiệu chó mắc bệnh dại, hãy cẩn thận và tìm sự giúp đỡ. Hãy liên hệ với phòng khám bác sĩ thú y càng sớm càng tốt.
Các bước
Phát hiện các dấu hiệu của bệnh dại

Tìm các dấu hiệu ban đầu của bệnh dại. Giai đoạn ban đầu của bệnh có thể kéo dài từ 2-10 ngày. Trong thời gian này, chó thường trở nên yếu đuối với các triệu chứng thông thường. Nếu bạn phát hiện chó có dấu hiệu bất thường, hãy kiểm tra xem chúng có vết cắn hoặc dấu hiệu đánh nhau gần đây không (như vết thương, lông rối và ướt). Nếu bạn thấy bất kỳ dấu hiệu nào, hãy đưa chó đến bác sĩ thú y ngay lập tức để được kiểm tra. Các triệu chứng ban đầu không điển hình bao gồm: Đau cơ, Bứt rứt, Cáu kỉnh, Ớn lạnh, Sốt, Khó ở, cảm giác ốm và suy nhược, Sợ ánh sáng, Chán ăn, Nôn, Tiêu chảy, Không nuốt hoặc không muốn nuốt, Ho, Tê liệt họng và cơ hàm có thể xảy ra sau khi các triệu chứng khác.

Pippa Elliott, Bác sĩ thú y tại Học viện Thú y Hoàng gia
Chuyên gia với kinh nghiệm lâu năm trong lĩnh vực chăm sóc thú cưng
Chuyên gia với kinh nghiệm lâu năm trong lĩnh vực chăm sóc thú cưng
Lưu ý: Bệnh dại có thể lây truyền từ 5 ngày đến 12 tháng sau khi nhiễm bệnh, với thời gian trung bình dưới 3 tháng. Đề phòng và nhận biết triệu chứng là cực kỳ quan trọng.

Phân biệt triệu chứng muộn của bệnh dại thể nhẹ. Bệnh dại thể nhẹ có thể kéo dài từ 3 đến 7 ngày. Dấu hiệu bao gồm sự lơ đễnh, mệt mỏi, và tê liệt. Đề phòng sự xuất hiện của các triệu chứng tê liệt sau:
- Liệt ở chân, cơ mặt hoặc bất kỳ bộ phận nào khác. Đây thường là dấu hiệu đầu tiên của bệnh.
- Hàm dưới trễ xuống.
- Âm thanh kì lạ khi sủa.
- Nước bọt nhiều và khó nuốt.
- Ở thể bệnh dại thể nhẹ, chó thường không hung hăng và ít khi cắn người.

Phân biệt triệu chứng muộn của bệnh dại thể hung dữ. Bệnh dại thể hung dữ cũng kéo dài từ 3 đến 7 ngày. Chó sẽ thể hiện sự hung dữ hoặc kích động, kèm theo việc sùi bọt quanh miệng. Đây là dạng bệnh ít gặp hơn nhưng lại nguy hiểm hơn. Cẩn thận và nhận biết sớm là rất quan trọng:
- Nước bọt nhiều, có vẻ như sủi bọt quanh miệng.
- Sợ nước, không chịu gần nước và có thể hoảng sợ khi nghe tiếng nước.
- Thái độ hung hãn, cố gắng cắn người xung quanh.
- Bồn chồn hoặc không chịu ăn uống.
- Chú ý đến hành vi bất thường như gặm đồ, gặm chân, hoặc đánh nhau.

Phân biệt các vết cắn mới hoặc vết thương trên cơ thể. Khi một con vật bị nhiễm bệnh cắn con vật khác, mầm bệnh dại có thể lây truyền qua nước bọt. Các vết thương có thể tiết lộ nguy cơ nhiễm bệnh:
- Khi đã xâm nhập vào cơ thể, bệnh sẽ theo dây thần kinh đến hệ thống thần kinh trung ương. Điều này có thể lan ra tuyến nước bọt và lây truyền bệnh cho người khác.

Đưa chó đến bác sĩ thú y ngay lập tức sau khi bị cắn. Virus bệnh dại có thể tồn tại trên da hoặc lông chó đến 2 tiếng, do đó bạn cần phải đeo găng tay và mặc đồ bảo hộ khi tiếp xúc với chó. Bác sĩ thú y sẽ kiểm tra và tư vấn cho bạn về nguy cơ bị nhiễm bệnh dại của chó dựa trên các dấu hiệu như tiếp xúc với gấu mèo hoặc dơi.
- Nếu bạn nhìn thấy một con chó khác có dấu hiệu nghi ngờ, hãy báo ngay cho cơ quan kiểm soát động vật để họ xử lý và tránh bị cắn.
- Không có xét nghiệm nào có thể xác định liệu một con chó có bị bệnh dại hay không. Xét nghiệm duy nhất là phải lấy mẫu não để kiểm tra dưới kính hiển vi.

Hiểu rõ về các biện pháp y tế cho chó. Chó sẽ được tiêm vắc xin tăng cường nếu đã được tiêm phòng trước đó. Điều này giúp tăng cường hệ miễn dịch của chó chống lại virus. Trong 45 ngày tiếp theo, chó cần được theo dõi cẩn thận và cách ly để đảm bảo an toàn cho mọi người và các con vật xung quanh.
- Nếu chó chưa được tiêm phòng và bị cắn bởi một con vật nghi nhiễm bệnh dại, việc trợ tử sẽ được khuyến khích.
- Nếu không muốn trợ tử, chó sẽ phải cách ly và theo dõi trong 6 tháng tại cơ sở thú y, và bạn sẽ phải trả chi phí cho quá trình này.

Chú ý rằng có một số bệnh giống như bệnh dại. Nếu chó của bạn có các dấu hiệu bất thường nhưng không có vết cắn, hãy đưa chó đến bác sĩ thú y ngay lập tức để kiểm tra. Một số bệnh có triệu chứng tương tự như bệnh dại bao gồm viêm gan, viêm màng não, và các bệnh truyền nhiễm khác.
- Điều quan trọng là phải chẩn đoán đúng bệnh để có phương pháp điều trị phù hợp.
Phòng tránh bệnh dại cho chó

Tiêm vắc xin phòng tránh bệnh dại cho chó. Đây là biện pháp hiệu quả và chi phí thấp nhất để bảo vệ chó khỏi bệnh dại. Hãy đặt lịch tiêm vắc xin định kỳ tại phòng khám thú y và tuân thủ lịch trình tiêm phòng cho chó của bạn.
- Nhiều quốc gia yêu cầu chó phải được tiêm vắc xin phòng bệnh dại theo quy định.

Hạn chế chó tiếp xúc với động vật hoang dã hoặc thú lang thang. Ngoài việc tiêm vắc xin, cách tốt nhất để bảo vệ chó là tránh cho chó tiếp xúc với động vật hoang dã. Bạn có thể xây hàng rào xung quanh sân nhà, hạn chế chó ra ngoài vào những thời điểm động vật hoang hoạt động mạnh và luôn đeo dây cho chó khi ra ngoài đi dạo.
- Cẩn thận khi đi dã ngoại hoặc qua các khu vực có thú hoang hoạt động.

Tiêm vắc xin phòng tránh bệnh dại cho bản thân. Nếu bạn sống hoặc làm việc trong khu vực có nguy cơ cao, hãy tiêm vắc xin phòng tránh bệnh dại. Trung tâm kiểm soát dịch bệnh cũng khuyến nghị vắc xin cho du khách hoặc những người làm việc với động vật hoang dã.
- Các nghề nghiệp như bác sĩ thú y, kỹ thuật viên thú y, nhân viên phòng thí nghiệm và nhân viên bảo tồn động vật đều có nguy cơ cao và cần được tiêm vắc xin phòng bệnh dại.

Xử lý vết thương nếu bị cắn bởi động vật có nguy cơ mắc bệnh dại. Nếu bạn bị cắn, hãy rửa vết thương bằng xà phòng và nước trong 10 phút và gọi đến phòng khám của bác sĩ. Họ sẽ xét nghiệm con vật cắn bạn để kiểm tra bệnh dại.
- Nếu con vật không thể được xác định hoặc xét nghiệm dương tính, bạn sẽ được tiêm vắc xin theo liệu trình.
Lời khuyên
- Giữ chó của bạn trong những khu vực có nguy cơ mắc bệnh dại và luôn đeo dây khi đi dạo.
- Làm cho sân nhà trở nên ít hấp dẫn với động vật hoang bằng cách giữ gọn gàng và cân nhắc lắp hàng rào xung quanh.
- Nếu có dơi xuất hiện trong nhà, không tiếp xúc và đưa chúng đến cơ quan kiểm soát dịch bệnh để kiểm tra bệnh dại.
Cảnh báo
- Xử lý vết thương bằng cách rửa kỹ bằng xà phòng và nước, sau đó liên hệ với bác sĩ ngay lập tức, ngay cả khi bạn không nghi ngờ về bệnh dại. Vết cắn có thể gây nhiễm trùng nghiêm trọng nếu không được chăm sóc đúng cách.
- Tránh tiếp xúc với chó hoặc mèo lang thang hoặc các con thú hoang nhỏ. Gọi cho cơ quan kiểm soát động vật để yêu cầu sự hỗ trợ từ những người có kỹ năng chuyên môn và trang thiết bị phù hợp.
