Làng chiếu Định Yên, Đình Định Yên hay chợ Định Yên là điểm dừng chân quen thuộc từ tuổi thơ. Đây là quê ngoại, nơi mà nghề làm chiếu truyền thống đã tồn tại hơn 100 năm. Đây cũng là nơi mình lớn lên và quen thuộc với âm thanh lạch cạch của từng cái dập, từ lúc ngoại còn dệt chiếu bằng tay cho đến khi máy móc hiện đại đã giúp kinh tế gia đình mình phát triển. Cho đến ngày nay, gia đình mình vẫn tiếp tục gắn bó với nghề làm chiếu, dù không còn là nguồn thu nhập chính nhưng vẫn là một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày.
Làng nghề dệt chiếu Định Yên ở Lấp Vò, quê hương của mình, đã tồn tại từ lâu và được duy trì, là một di sản văn hóa phi vật thể quốc gia nhưng ít được biết đến. Khi nhắc đến làng chiếu, hầu hết mọi người sẽ nghĩ đến chiếu Cà Mau hoặc chiếu cối Nga Sơn. Có thể điều này cũng do địa danh không quá nổi tiếng và là một xã nhỏ.
Cùng với những cánh đồng lúa bát ngát, xóm nhỏ nơi tôi sinh ra dần trở thành điểm đến lý tưởng cho du khách. Sự phát triển này khiến tôi không khỏi hạnh phúc và tự hào. Chỉ trong vòng một năm, từ một làng quê ít người biết đến, nay làng tôi đã thu hút sự chú ý của nhiều người.
Sau khi phim được công chiếu, ngôi đình thần Định Yên, một công trình xây dựng từ năm 1910, đã được tái tạo lại. Với sự hỗ trợ về kinh phí từ chính quyền địa phương và các hoạt động văn hoá được tổ chức, ngôi đình đã trở thành điểm đến thu hút khách du lịch.Tại sân đình quen thuộc, người dân Định Yên không ngớt lời khen ngợi về hội chợ sôi động và các đoàn ca nhạc biểu diễn. Tôi nhớ những lúc ngồi nghe Lý Hải hát, không khí luôn rộn ràng và ấm áp.
Mỗi chiều thứ 7, khuôn viên Đình Định Yên sôi động với phiên chợ quê, nơi mọi người tìm thấy những món đặc sản và trải nghiệm văn hoá dân gian. Tại đây, bạn có thể thưởng thức bánh truyền thống, tham gia các hoạt động văn hoá và khám phá nghề dệt chiếu.
Đờn ca tài tử, nét văn hoá đặc trưng của Tây Nam bộ, được biểu diễn tinh thần bởi các nghệ sỹ tài năng từ CLB Đờn ca tài tử huyện Lấp Vò. Bất kỳ ai yêu thích văn nghệ đều được đón chào để tham gia biểu diễn.
Trải nghiệm dệt chiếu không chỉ là một công việc mà còn là một nghệ thuật. Việc dùng bàn dập và chùi phải được thực hiện cẩn thận và chính xác để tạo ra những chiếc chiếu hoàn hảo. Đây là một quá trình đòi hỏi sự tập trung và kỹ năng cao.
Dệt chiếu truyền thống đòi hỏi việc sử dụng sợi bố se nhỏ để tạo khung cho chiếc chiếu. Quá trình 'chấp chăn', một cách gọi thân mật của người dân, là việc se nhiều sợi bố lại thành cuộn, tạo nên nền móng cho sản phẩm cuối cùng.Quy trình sản xuất chiếu trải qua nhiều công đoạn từ tước vỏ cây bố, ngâm nước cho mềm, đến sử dụng bàn bào để tách ra các sợi mảnh và sử dụng bàn đạp để se sợi thành cuộn.Kỷ niệm về việc dệt chiếu từ thuở xa xưa vẫn đọng mãi trong ký ức. Sáng làm ruộng, chiều tối ngồi với ba mẹ dệt chiếu, một thời gian đáng nhớ. Mình thường giúp ba mẹ ở đoạn chấp chăn, cắt bìa và làm sạch chiếc chiếu. Mỗi chiếc chiếu mang giá trị tinh thần và cảm xúc đích thực của một thời tuổi thơ.
Mỗi dịp cúng đình là dịp hát bội rộn ràng, khiến không khí đình làng trở nên sôi động. Các nghệ sĩ cùng người dân dành cả tuần lễ để chuẩn bị và biểu diễn. Sự đam mê của bà con, đặc biệt là những người cao tuổi, không nguôi nghỉ.
Rạp hát được xây dựng ngay giữa sân đình, và vào khoảng 5 giờ chiều mỗi ngày, các bà già xách chiếu ra để thưởng thức màn biểu diễn say sưa.
Trong quá khứ, các em nhỏ thường háo hức chờ đợi những màn biểu diễn hấp dẫn. Họ thích ngắm nghệ sĩ vẽ mặt, nhắc tuồng dưới sân khấu. Cảm giác hồi hộp và thú vị khi được tiếp xúc gần gũi với nghệ sĩ trong những phút giây đầy kỳ vọng.Khi đoàn hát rời khỏi làng, bà con cảm thấy tiếc nuối không lẻ loi.
Khu vui chơi này thật tuyệt vời. Trẻ em được học hát vè và hát dân ca thiếu nhi.
Khu vui chơi dân gian với trò đập niêu đất thật sự hấp dẫn và kịch tính 😃
Tại đây, bạn sẽ thấy nhiều loại bánh, đồ uống và món ăn truyền thống được bày bán trên từng quầy hàng. Tất cả đều được chế biến và bày trí một cách sạch sẽ và không sử dụng đồ nhựa.
Hãy cùng khám phá bao nhiêu loại bánh dưới đây:
Bánh đúc mặn
Thưởng thức bánh khoai mì nướng ngon tuyệt.
Một phần của niềm vui là khi thưởng thức bánh khoai mì hấp trộn dừa.
Khám phá hương vị đặc biệt của bánh cam nhân mặn.
Một phần của niềm vui là thưởng thức bánh xèo và bún thịt nướng.
Đậu hủ chiên giòn, chấm tương hoặc muối tiêu, kèm theo rau răm là món ăn vặt yêu thích của tôi.
Bạn có biết đến món bánh canh tép không? Đó là một món ngon từ quê hương của bạn.
Bột làm bánh canh được cắt thành sợi bằng cung và chai sành.
Khu bán quà lưu niệm có nhiều sản phẩm độc đáo từ sợi lác như nón, dép, túi,...
Vào thứ 7, tuần thứ 3 của mỗi tháng, địa phương tổ chức hoạt cảnh chợ Ma, tái hiện lại cảnh buôn bán chiếu vào ban đêm của người dân Định Yên ngày xưa.Nhớ lại những kỷ niệm ấm áp khi còn nhỏ, thấy mẹ và các dì chở chiếu ra chợ bán giữa đêm.
Trong những năm gần đây, nghề làm chiếu đã trở nên ít phổ biến hơn. Chỉ còn vài gia đình duy trì truyền thống làm chiếu, trong khi nhiều người trẻ chọn rời quê hương để làm việc ở thành phố.
Quy trình làm chiếu đòi hỏi nhiều công đoạn từ lựa chọn sợi lác đến dệt chiếu và hoàn thiện sản phẩm.
Khi thương lái đến mua chiếu, họ sẽ đánh giá và phân loại theo màu sắc, hoa văn, trọng lượng và chất lượng của chiếu. Mỗi loại có giá khác nhau, nhưng người thợ vẫn phải bán dù chiếu không đạt tiêu chuẩn.Dù là một nghề vất vả, làm chiếu vẫn là nghề truyền thống nuôi sống nhiều thế hệ người dân ở Định Yên. Đây là một phần quan trọng của văn hoá địa phương và cần được bảo tồn và gìn giữ.Mặc dù ít người theo nghề làm chiếu hơn trước, nhưng tôi rất vui vì ngày nay làng chiếu được quan tâm và có các kế hoạch bảo tồn và quảng bá đến du khách. Điều này giúp các cư dân ở quê có thêm nguồn thu nhập và người lớn tuổi lại có cơ hội sống lại những kỷ niệm đẹp của quá khứ.