Người đóng góp: Bác sĩ chuyên môn II Nguyễn Thái Hưng - Bác sĩ Mắt, Khoa Khám bệnh & Nội khoa - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Mytour Đà Nẵng

Mỗi người có độ nhìn khác nhau. Trong trường hợp lý tưởng, nhãn cầu có hình dạng như quả cầu, ánh sáng chiếu vào và uốn cong đều để giúp bạn nhìn rõ.

Rối loạn thị là tình trạng mắt không ở trạng thái có kích thước tròn đều. Khi đó, mắt có hình dạng như hình elip, ánh sáng chiếu vào võng mạc sẽ bị bẻ cong theo một hướng nào đó hơn là phân bố đồng đều trên mắt. Điều này dẫn đến chỉ một phần của vật thể được nhìn thấy rõ, còn phần còn lại xung quanh trở nên mờ và lờ mờ.

Rối loạn thị thường kết hợp với cận thị hoặc viễn thị. Những vấn đề về mắt này được gọi chung là tật khúc xạ và đều liên quan đến độ cong của giác mạc. Rối loạn thị thường xuất hiện sau khi đeo kính áp tròng hoặc phẫu thuật mắt.

Dấu hiệu của loạn thị bao gồm:

• Tầm nhìn mờ hoặc bị méo mó
• Mắt mệt mỏi
• Đau đầu
• Khó nhìn vào ban đêm

Hầu hết các trường hợp loạn thị xuất hiện từ khi còn trẻ nên nguyên nhân gây ra loạn thị thường không rõ ràng. Một số trường hợp khác có thể phát sinh sau chấn thương mắt, mắc bệnh mắt, hoặc sau phẫu thuật.

Ngoài ra, một nguyên nhân hiếm hoi là giác mạc hình chóp (keratoconus), có thể làm giác mạc mỏng và hình dạng như nón.

Loạn thị không phải do đọc sách trong điều kiện thiếu ánh sáng hoặc ngồi gần TV quá lâu.

Các triệu chứng của loạn thị thường xuất hiện dần dần, vì vậy khi bạn cảm thấy tầm nhìn bị thay đổi hoặc giảm sút, hạn chế, hãy đến bác sĩ ngay. Trong quá trình khám, bác sĩ sẽ kiểm tra tầm nhìn rõ của bạn thông qua việc đo độ nhìn. Đồng thời, họ cũng sử dụng các công cụ như:

• Phoropter: Bạn sẽ nhìn qua loạt ống kính để tìm ra tầm nhìn rõ nhất.
• Keratometer/topographer: Sử dụng đèn để đo đường cong của giác mạc.
• Autorefractor: Chiếu ánh sáng vào mắt và đo xem nó thay đổi như thế nào trên màn hình, giúp chọn loại kính phù hợp.

Trên chiếc kính sẽ hiện lên những chữ cái và con số quan trọng. OD là viết tắt của mắt phải, OS là mắt trái, còn OU là cả hai mắt. Những con số này được đo bằng đơn vị đo diopters (đơn vị đo công suất quang của thấu kính):

• Số đầu tiên được gọi là hiệu chỉnh hình cầu: Nếu có dấu trừ, bạn có thể bị cận thị. Nếu có dấu cộng, bạn có thể bị viễn thị. Con số cao hơn đồng nghĩa với tầm nhìn mờ.
• Số thứ hai là hiệu chỉnh hình trụ: Đây là con số thể hiện mức độ loạn thị.
• Số thứ ba là trục: Định vị trí loạn thị trên giác mạc.

Ví dụ, một chiếc kính có kết quả “OD -1.00 x -2.00 x 155”, có nghĩa là mắt phải của bạn bị cận thị 1 diopter và mức độ loạn thị là 2 diopters ở vị trí 155 độ trên giác mạc.

Kính hoặc kính áp tròng có thể điều trị hầu hết các trường hợp bị loạn thị. Tuy nếu bạn chỉ bị loạn thị nhẹ và không có vấn đề về thị lực khác, bạn có thể không cần đến chúng.

Có hai phương pháp điều trị loạn thị phổ biến:

• Kính điều chỉnh khúc xạ: Nếu bạn bị loạn thị, bác sĩ có thể kê đơn một loại kính áp tròng phù hợp với mức độ loạn của bạn. Trong trường hợp nghiêm trọng hơn, bạn có thể sử dụng kính áp tròng cứng thấm khí được gọi là Ortho-K. Đeo kính áp tròng khi ngủ giúp định hình lại giác mạc. Bạn cần đeo kính để duy trì mức độ điều chỉnh loạn thị nhưng không nhất thiết phải đeo thường xuyên.
• Phẫu thuật khúc xạ: Phẫu thuật laser cũng giúp điều chỉnh hình dạng giác mạc. Phẫu thuật khúc xạ gồm có 2 loại là LASIK và PRK. Bạn nên xem xét tình trạng loạn thị hiện tại và các phương pháp điều trị để đảm bảo đôi mắt khỏe mạnh mà không gặp vấn đề với võng mạc hoặc sẹo giác mạc.

Nhiều trẻ khi mới sinh đã bị loạn thị, nhưng thường sẽ tự điều trị trước khi đạt 1 tuổi. Tuy nhiên, phụ huynh nên đưa trẻ kiểm tra mắt định kỳ bắt đầu từ khoảng 6 tháng tuổi vì trẻ còn quá nhỏ để phát hiện vấn đề thị lực và không thể nói chuyện với bố mẹ. Trong trường hợp trẻ bị loạn thị nặng, nó có thể ảnh hưởng đến khả năng học tập ở trường.

Tham Khảo: webmd.com