2023 là một năm đầy biến động với toàn cầu trong lĩnh vực công nghệ. Trong thời kỳ này, các tin tức và xu hướng nổi bật xoay quanh trí tuệ nhân tạo đã thay đổi thế giới nhanh chóng. Những biến động kinh tế cũng tác động tiêu cực đến nguồn nhân lực toàn cầu. Dưới đây là tổng quan về những sự kiện đáng chú ý trong năm 2023 liên quan đến công nghệ.
Đua nhau trong cuộc đua Trí tuệ nhân tạo
Trí tuệ nhân tạo (AI) là lĩnh vực công nghệ phát triển nhanh nhất, ảnh hưởng sâu rộng đến nhiều khía cạnh của xã hội. Năm 2023, AI đạt được nhiều thành tựu đáng chú ý, đặc biệt là trong lĩnh vực tạo sinh nói, viết và hình ảnh. Một điển hình là , một ứng dụng chatbot sử dụng mô hình AI tạo sinh nói tiếng Anh, ra mắt vào tháng 11 năm 2022.
Chỉ trong vòng hai tháng, ChatGPT đã thu hút hơn 100 triệu người dùng trên toàn cầu, nhờ vào khả năng giao tiếp tự nhiên, hài hước và sáng tạo đặc biệt của nó. Điều này đã tạo ra một cơn sốt trong cộng đồng công nghệ, buộc nhiều đại gia như Google, Meta, Alibaba, Tencent phải ra mắt các mô hình chatbot thế hệ mới để cạnh tranh với ChatGPT.
Tại Việt Nam, lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo (AI) đang phát triển mạnh mẽ, đặc biệt là trong lĩnh vực tạo sinh nói tiếng Việt. Các startup và các công ty công nghệ lớn như VNG, FPT, VinAI đã giới thiệu các mô hình AI tạo sinh nói tiếng Việt với mục tiêu phục vụ nhu cầu của người dùng trong nước và quốc tế. Những mô hình này có khả năng tạo ra các đoạn hội thoại, bài viết, bài hát, thơ ca, truyện ngắn với chất lượng cao và đa dạng. Năm 2023 có thể xem là năm đánh dấu sự phổ biến rộng rãi của AI đến người dùng Việt Nam.
Tuy nhiên, lĩnh vực AI tạo sinh cũng mở ra một cuộc chiến mới trong ngành bán dẫn, chủ yếu là cuộc đua về chip xử lý đồ họa (GPU). GPU là một loại chip chuyên dụng cho việc xử lý đồ họa, nhưng cũng rất hiệu quả trong việc huấn luyện các mô hình AI tạo sinh, nhờ vào khả năng tính toán song song cao. GPU đóng vai trò quan trọng trong việc quyết định công ty hay quốc gia nào sẽ nắm giữ ưu thế trong lĩnh vực AI.
Nhu cầu về chip AI đang làm mưa làm gió trên toàn thế giới, khiến nguồn cung không thể đáp ứng. Nvidia đứng đầu trong lĩnh vực GPU, với những mẫu GPU hàng đầu như RTX 3090, A100,... Điều này giúp Nvidia gia nhập 'câu lạc bộ' nghìn tỷ USD, trở thành một trong những công ty công nghệ lớn nhất thế giới. Tuy nhiên, Nvidia đối mặt với sự cạnh tranh khốc liệt từ các đối thủ như Intel, AMD, Microsoft,... Các hãng này cũng đã giới thiệu các GPU mới với hiệu năng cao và giá rẻ hơn, khiến cuộc đua trở nên sôi động hơn.
Cuộc đua phát triển Trí tuệ Nhân tạo (AI) không ngừng, mang lại nhiều ưu điểm cho con người nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức và vấn đề. AI sẽ tiếp tục là một trong những đề tài nóng nhất trong năm 2024 và những năm tiếp theo.
Biến động mạnh mẽ trên thị trường tiền ảo
Năm 2023 đánh dấu một thời kỳ biến động và đầy thách thức đối với thị trường tiền ảo, khi nhiều sự kiện quan trọng đã tác động đến giá trị và uy tín của các loại tiền số. Đồng thời, năm này cũng chứng kiến sự xuất hiện mạnh mẽ của một số đồng coin mới, thách thức đồng Bitcoin - ngôi đầu tiên và lớn nhất thế giới.
Vào tháng 10, phiên tòa xử Sam Bankman-Fried (SBF), người sáng lập trước đây của sàn giao dịch tiền số FTX, chính thức diễn ra. Bồi thẩm đoàn đã tuyên án 'đồng thuận tuyệt đối' rằng SBF có tội với tất cả 7 cáo buộc lừa đảo tiền số. SBF đối mặt với án tù lên đến 115 năm. Vụ án này gây chấn động thị trường tiền ảo, khi FTX là một trong những sàn giao dịch tiền số lớn nhất thế giới, với khối lượng giao dịch hàng ngày lên tới hàng tỷ USD. Giá của FTT, đồng tiền số của FTX, cũng giảm mạnh từ 55 xuống còn 12 USD.
Sang tháng 11, thị trường tiền ảo tiếp tục chao đảo khi Changpeng Zhao (CZ), người sáng lập Binance, thừa nhận vi phạm quy định chống rửa tiền và đồng ý rời vị trí CEO. Binance cũng phải nộp tổng cộng 4.3 tỷ USD phạt. Điều này là kết quả của cuộc điều tra kéo dài của cơ quan chức năng Mỹ, sau khi phát hiện Binance đã vi phạm quy định pháp luật cho phép người dùng Mỹ giao dịch tiền số mà không tuân thủ các quy tắc pháp lý. Binance là sàn giao dịch tiền số lớn nhất thế giới, với hơn 100 triệu người dùng. Giá của BNB, đồng tiền số do Binance phát hành, cũng giảm từ 450 xuống còn 250 USD.
Tháng cuối năm chứng kiến sự phấn khích trong cộng đồng tiền ảo khi Bitcoin vượt qua mốc 40,000 USD, mức giá cao nhất kể từ tháng 4/2022. Sự tăng giá của Bitcoin được đánh giá là do nhiều yếu tố như sự quan tâm của các nhà đầu tư lớn, sự hỗ trợ từ các nền tảng thanh toán như PayPal, Square,... Nhiều loại tiền số khác cũng đồng loạt tăng giá, ví dụ như Solana tăng từ 84 lên 110 USD, thiết lập kỷ lục giá cao nhất trong 20 tháng.
Solana, một nền tảng tiền số mới, được đánh giá cao với khả năng xử lý giao dịch nhanh chóng và chi phí thấp. Ngoài ra, một số loại tiền số khác như Ethereum, Cardano, Polkadot,... cũng có sự tăng giá đáng kể. Năm 2023 kết thúc với nhiều biến động trong thị trường tiền ảo, đồng thời là năm chứng kiến sự phát triển và đa dạng hóa của các loại tiền số. Năm 2024 hứa hẹn sẽ là một năm mới thú vị và hấp dẫn cho cộng đồng tiền ảo.
Làn sóng sa thải nhân sự công nghệ lớn
Năm 2023 bắt đầu với một sốc khi Amazon - công ty công nghệ hàng đầu thế giới sa thải 18,000 nhân viên, con số lớn nhất trong lịch sử của họ. Doug Herrington, Giám đốc điều hành bán lẻ cấp cao của Amazon, cho biết quyết định này xuất phát từ tình trạng thừa lao động, khó khăn trong chuỗi cung ứng, lạm phát và chi phí vận hành tăng cao do Covid-19.
Không chỉ Amazon phải giảm nhân sự, trong tháng 1, Saleforces và Microsoft cũng thông báo cho 8,000 và 10,000 nhân viên nghỉ việc, chiếm 5% và 4% tổng số nhân sự của họ. Google cũng không nằm ngoài xu hướng này, thông báo giảm 6% nhân sự, tương đương 12,000 người. Meta, công ty mới của Facebook, cũng tổ chức cuộc 'sa thải tàn bạo' khiến 10,000 nhân viên rời công ty. Ngoài ra, nhiều công ty công nghệ khác như Stripe, Spotify, Netflix, Uber,... cũng thông báo sa thải quy mô lớn.
Theo Layoffs.fyi, trang theo dõi tình hình sa thải, trong năm nay có ít nhất 224.503 nhân sự công nghệ mất việc, tăng gấp đôi so với năm 2022. Đây là con số kỷ lục, thể hiện sự khủng hoảng của ngành công nghệ trước những thách thức từ đại dịch và sự cạnh tranh khốc liệt.
'Biến động' tại OpenAI
Năm 2023 khép lại với một sự kiện đầy biến động cho ngành công nghệ: Sam Altman - CEO của OpenAI bị hội đồng quản trị cách chức vào ngày 17/11. Điều này làm cho cả ngành công nghệ phải giật mình, vì Altman là một trong những nhà lãnh đạo hàng đầu trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Ngay sau đó, hơn 700 nhân viên OpenAI phản đối quyết định này và đe dọa sẽ nghỉ việc nếu Altman không được tái bổ nhiệm. Sau hai ngày đàm phán căng thẳng, hội đồng quản trị đã đồng ý để Altman trở lại vị trí CEO vào ngày 22/11.
Lý do của cuộc cách mạng ở OpenAI vẫn là một bí ẩn. Elon Musk, một trong những nhà đồng sáng lập của OpenAI, đã nhiều lần bày tỏ sự hoài nghi về 'điều kinh khủng' khiến Altman bị sa thải. Theo Reuters, hội đồng quản trị OpenAI nhận được một bức thư bí mật, tiết lộ về sự nguy hiểm của dự án Q* (Q-Star), một dự án AI tạo sinh bí ẩn do Altman dẫn đầu. Việc Altman được tái bổ nhiệm khiến một số chuyên gia AI lo lắng về nguy cơ AI trở nên quá mạnh và không kiểm soát được.
Khám phá thêm:- AI hiện đang có khả năng nhận biết túi hàng hiệu và hàng giả mạo với độ chính xác cao hơn 99%
- Robot tại nhà máy của Tesla tấn công con người, và Elon Musk giữ im lặng với bí ẩn xung quanh
- Bài viết thuộc chuyên đề Khám phá
