
Thông tin từ Reuters cho biết, vào rạng sáng nay theo giờ Việt Nam, trên mạng xã hội X, giám đốc công nghệ Mira Murati, phó chủ tịch nghiên cứu Barret Zoph và giám đốc nghiên cứu Bob McGrew đã lần lượt tuyên bố từ chức, rời khỏi OpenAI.
Ngoài ra, Reuters cũng đưa tin, dẫn nguồn tin ẩn danh, rằng OpenAI đang lên kế hoạch tái cấu trúc quá trình nghiên cứu và phát triển mô hình ngôn ngữ lớn, cũng như khía cạnh kinh doanh của startup, nhằm biến nó thành một tập đoàn kinh doanh thay vì chia thành hai mảng phi lợi nhuận và kinh doanh như hiện tại. Điều này đồng nghĩa với việc quyền quyết định và định hướng phát triển của ban lãnh đạo nghiên cứu phi lợi nhuận sẽ không còn nữa.
Theo nguồn tin này, mảng nghiên cứu phi lợi nhuận của OpenAI vẫn sẽ tiếp tục tồn tại và nắm giữ cổ phần của công ty. Tương tự, CEO Sam Altman cũng sẽ nhận được cổ phần của startup này.
Nếu điều này thành hiện thực, việc tái cấu trúc của OpenAI có thể nhằm thu hút các nhà đầu tư. Hiện tại, OpenAI đang đàm phán với các quỹ đầu tư để huy động khoảng 6.5 tỷ USD. Nếu thành công, giá trị của OpenAI có thể đạt 150 tỷ USD. Tuy nhiên, động thái tái cấu trúc này cũng sẽ thể hiện quan điểm quản lý rủi ro của những người lãnh đạo trong startup AI nổi tiếng nhất thế giới hiện tại.
Ngoài ra, Reuters cũng đưa tin, dẫn nguồn tin ẩn danh, rằng OpenAI đang lên kế hoạch tái cấu trúc quá trình nghiên cứu và phát triển mô hình ngôn ngữ lớn, cũng như khía cạnh kinh doanh của startup, nhằm biến nó thành một tập đoàn kinh doanh thay vì chia thành hai mảng phi lợi nhuận và kinh doanh như hiện tại. Điều này đồng nghĩa với việc quyền quyết định và định hướng phát triển của ban lãnh đạo nghiên cứu phi lợi nhuận sẽ không còn nữa.
Theo nguồn tin này, mảng nghiên cứu phi lợi nhuận của OpenAI vẫn sẽ tiếp tục tồn tại và nắm giữ cổ phần của công ty. Tương tự, CEO Sam Altman cũng sẽ nhận được cổ phần của startup này.
Thu hút nhà đầu tư
Nếu điều này thành hiện thực, việc tái cấu trúc của OpenAI có thể nhằm thu hút các nhà đầu tư. Hiện tại, OpenAI đang đàm phán với các quỹ đầu tư để huy động khoảng 6.5 tỷ USD. Nếu thành công, giá trị của OpenAI có thể đạt 150 tỷ USD. Tuy nhiên, động thái tái cấu trúc này cũng sẽ thể hiện quan điểm quản lý rủi ro của những người lãnh đạo trong startup AI nổi tiếng nhất thế giới hiện tại.
Người phát ngôn của OpenAI đã phát biểu sau khi có những thông tin không chính thức: “Chúng tôi vẫn tập trung vào việc phát triển công nghệ AI có lợi cho mọi người, và đang làm việc với ban lãnh đạo để đảm bảo chúng tôi ở vị thế tốt nhất hoàn thành nhiệm vụ này. Mảng phi lợi nhuận luôn là phần không thể thiếu trong nhiệm vụ đó, và vẫn sẽ tồn tại.”
Theo nguồn tin của Reuters, kế hoạch tái cấu trúc này đang được trình bày với các chuyên gia tư vấn pháp lý, cũng như những cá nhân và quỹ đầu tư đã hỗ trợ tài chính cho OpenAI. Thời gian hoàn thành và cơ cấu mới của OpenAI hiện vẫn chưa rõ ràng.
Năm 2015, Sam Altman, Greg Brockman và nhiều nhà nghiên cứu AI đã cùng sáng lập OpenAI. Đến năm 2019, startup này đã thêm mảng phi lợi nhuận và nhận được vốn đầu tư từ Microsoft để phát triển các mô hình ngôn ngữ lớn GPT.
Với sự thành công của , giá trị vốn hóa của OpenAI đã tăng từ 14 tỷ USD vào năm 2021 lên 150 tỷ USD nếu vòng gọi vốn này thành công, chỉ trong 3 năm giá trị đã tăng gấp hơn mười lần.
An toàn AI
Cơ cấu vận hành của OpenAI từ năm 2019 đến nay khá kỳ quặc. Tất cả quyền quyết định và định hướng nghiên cứu cũng như kinh doanh đều do mảng nghiên cứu phi lợi nhuận nắm giữ. Cơ cấu này được lập ra nhằm đảm bảo mục tiêu phát triển trí tuệ nhân tạo phổ quát (AGI) an toàn cho nhân loại.
Tuy nhiên, cơ cấu này đã nảy sinh xung đột vào tháng 11/2023, khi CEO Sam Altman bị một số thành viên trong ban lãnh đạo sa thải với lý do không trung thực. Mặc dù chỉ sau 5 ngày, Altman đã trở lại nhờ sự ủng hộ từ nhân viên và nhà đầu tư, nhưng mối quan hệ giữa mảng kinh doanh và nghiên cứu không thể khôi phục.
Kể từ đó, OpenAI đã bổ sung nhiều giám đốc nổi tiếng từ ngành công nghệ, với Bret Taylor, cựu CEO của Salesforce, làm chủ tịch hội đồng quản trị. Mọi thay đổi trong nghiên cứu và kinh doanh của OpenAI đều cần sự đồng thuận từ ban lãnh đạo gồm 9 người này.
Đội ngũ mới của OpenAI hiện có giám đốc tài chính Sarah Friar, cựu CEO của Nextdoor. Kevin Weil, giám đốc sản phẩm mới, trước đây là phó chủ tịch phụ trách phát triển sản phẩm tại Twitter. Ben Nimmo từng dẫn dắt các cuộc chiến pháp lý chống lại các chiến dịch truyền thông gây hiểu lầm khi làm việc tại Facebook. Joaquin Candela là người đứng đầu nhóm nghiên cứu nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực của trí tuệ nhân tạo tại Facebook.
Nếu ban lãnh đạo phi lợi nhuận không còn quyền kiểm soát, OpenAI sẽ hoạt động như một startup công nghệ bình thường. Điều này chắc chắn sẽ nhận được sự ủng hộ từ các nhà đầu tư, những người đã đầu tư hàng tỷ USD vào công ty này.

Tuy nhiên, như đã đề cập, khi đạo đức nghiên cứu bị đặt sang một bên, cộng đồng nghiên cứu AI toàn cầu sẽ không khỏi lo ngại và đặt ra câu hỏi liệu các nhà nghiên cứu dưới quyền giám đốc OpenAI có đủ khả năng đảm bảo trách nhiệm khi phát triển AGI với khả năng tư duy và giải quyết vấn đề nhanh hơn con người hay không.
Trước đây, trưởng khoa học gia Ilya Sutskever và cấp dưới Jan Leike đã từ chức, và một cụm từ nổi bật lúc bấy giờ là Superalignment, tên của nhóm nghiên cứu phát triển các giải pháp bảo vệ nhằm đảm bảo các mô hình AI không gây hại cho người dùng và cộng đồng nói chung.
Việc Leike và Sutskever rời khỏi OpenAI đồng nghĩa với việc nhóm Superalignment cũng bị giải tán. Các nhân viên và nhà nghiên cứu thuộc nhóm này sẽ được chuyển sang các dự án khác, nhưng vẫn đảm nhận nhiệm vụ phát triển các hàng rào an toàn cho AI. Khi Superalignment Team được thành lập, OpenAI tin rằng trí tuệ nhân tạo sẽ có khả năng vượt qua trí thông minh con người trong vòng 10 năm tới. Chỉ vài tháng sau, OpenAI đã đạt được nhiều đột phá trong công nghệ AI.
Còn về hiệu suất máy chủ phục vụ nghiên cứu và vận hành AI hiện tại, chỉ 20% tổng số đó được dành cho các nhà nghiên cứu phát triển hàng rào bảo vệ con người trước những rủi ro tiềm tàng từ AI, như việc AI hoạt động không như ý muốn hoặc “hóa điên, loạn ngôn”.
Những nhân tố chủ chốt đã rời bỏ
Tính đến nay, sau khi tuyên bố từ chức, cô Murati vẫn tiếp tục làm việc cho OpenAI cho đến khi hoàn tất đàm phán với công ty. Theo hồ sơ LinkedIn, cô gia nhập OpenAI vào tháng 12/2020 với vai trò phó chủ tịch phụ trách AI ứng dụng và quan hệ đối tác. Đến tháng 5/2022, cô trở thành giám đốc công nghệ của công ty. Trước khi gia nhập OpenAI, cô đã làm việc tại Leap Motion, một startup trong lĩnh vực công nghệ thực tế ảo và tăng cường, và sau đó là Tesla.
Trong vai trò CTO, cô Murati thường đại diện cho OpenAI trước công chúng bên cạnh Sam Altman. Khi mô hình GPT- được ra mắt hồi tháng 5, cô đã trình diễn những khả năng của mô hình, bao gồm cả tính năng trợ lý ảo điều khiển bằng giọng nói.
Khi chia sẻ lý do từ chức, cô viết trên mạng xã hội X: “Tôi quyết định ra đi để có thời gian và không gian cho những khám phá cá nhân.”

Murati, cùng với hai nhà nghiên cứu Zoph và McGrew, là những cái tên mới nhất rời khỏi OpenAI.
Trong số 13 người sáng lập OpenAI từ những ngày đầu thành lập năm 2015, chỉ còn lại 3 người vẫn đang làm việc tại đây. Đầu tiên là chủ tịch Greg Brockman, người cũng đang xin nghỉ cho đến cuối năm để dành thời gian cho bản thân sau gần 10 năm làm việc không ngừng. Vào tháng 8, một trong những đồng sáng lập OpenAI, John Schulman, đã quyết định rời khỏi OpenAI để gia nhập đơn vị cạnh tranh, Anthropic. Bên cạnh đó, còn có Ilya Sutskever và Jan Leike.
Trên mạng xã hội X, Sam Altman thừa nhận cô Murati không thông báo trước về việc nghỉ việc với anh, và sau đó anh cho biết nữ giám đốc đã giải thích rằng cô muốn ra đi khi công ty đang trên đà phát triển, và rằng “không có thời điểm nào là hoàn hảo.”
Tổng hợp 1, 2
