Tư vấn chuyên môn bởi Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thanh Nam - Chuyên gia Chẩn đoán hình ảnh - Khoa Chẩn đoán hình ảnh - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Mytour Đà Nẵng, với hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực này.

Ung thư tế bào gan nguyên phát (HCC) là một trong những dạng ung thư phổ biến nhất ở cả nam và nữ. Việc phát hiện sớm đóng vai trò quan trọng trong điều trị hiệu quả. Để chẩn đoán HCC, chúng tôi sử dụng các phương pháp tiên tiến như xét nghiệm máu và hình ảnh chẩn đoán.

Ung thư gan bao gồm ung thư gan nguyên phát (phát sinh trực tiếp từ tế bào gan hoặc ống mật) và ung thư gan thứ phát (do di căn từ các cơ quan khác). Ở Việt Nam, ung thư gan đứng thứ ba về phổ biến sau ung thư phổi và ung thư dạ dày. Mỗi năm, Việt Nam ghi nhận hơn 10.000 ca mắc mới, đặt nước ta ở vị trí có tỷ lệ cao nhất trên thế giới.

Các yếu tố nguy cơ mắc ung thư tế bào gan nguyên phát: nhiễm virus viêm gan B, C; xơ gan; tiếp xúc với chất gây tổn thương tế bào gan như nấm mốc Aflatoxin từ nguồn thức ăn bị mốc và các chất độc hại như dioxin, tetraclorua cacbon, nitrosamine,...

Tỉ lệ sống sót trung bình của bệnh nhân ung thư gan trong 5 năm sau khi được chẩn đoán là khoảng 9%. Nếu phát hiện và điều trị bệnh ở giai đoạn đầu, tỷ lệ sống sót có thể lên đến 19%. Tuy nhiên, đối với ung thư gan giai đoạn 2, tỷ lệ sống sót giảm xuống còn 6.5%, và ở giai đoạn cuối chỉ còn khoảng 3.5%.

Phương pháp chẩn đoán ung thư gan hiệu quả:

2.1 Xét nghiệm marker ung thư gan

Xét nghiệm miễn dịch

• Xét nghiệm Alpha - Fetoprotein (AFP): AFP là glycoprotein chỉ xuất hiện ở thai kỳ. Trong ung thư gan nguyên phát, AFP dương tính 60 - 90%. Nếu AFP > 20 ng/ml, được xem là dương tính. Giá trị chẩn đoán xác định ung thư tế bào gan khi AFP > 400 ng/ml.

• Xét nghiệm PIVKA II: >60mAU/ml chẩn đoán cao cho ung thư tế bào gan nguyên phát.

Xét nghiệm sinh hóa và huyết học

Bệnh nhân ung thư gan thường có các chỉ số:

• Hồng cầu giảm, huyết sắc tố giảm.
• Bạch cầu và Protein giảm, tỷ lệ A/G < l.
• Bilirubin máu có thể tăng.
• Transaminase tăng vừa.
• Glucose máu thấp do giảm tổng hợp glycogen.
• Men arginase trong gan giảm < 40 đơn vị.
• Men LDH: tỷ lệ LDH5/LDH1 > l.

2.2 Chẩn đoán hình ảnh

• Siêu âm: phương pháp đầu tiên và chi phí thấp, chẩn đoán chính xác cao.
• CT scanner: chụp cắt lớp động học gan có độ nhạy lên đến 94% cho khối u >1cm.
• Chụp động mạch gan: phát hiện động mạch gan bị khối u đẩy rộng ra.
• MRI gan: chẩn đoán chính xác 97,5% với khối u >2cm và phát hiện tổn thương tĩnh mạch.
• Sinh thiết gan: tỷ lệ chẩn đoán chính xác trên 90%.
• Các phương pháp chẩn đoán khác: X-quang lồng ngực (di căn phổi), chụp tĩnh mạch cửa, soi ổ bụng,...

Ung thư gan thường phát hiện muộn, nên kiểm tra định kỳ đặc biệt đối với nhóm nguy cơ để phát hiện sớm.