Buzz
Khi nhắc tới Bắc Cực, nhiều người sẽ liên tưởng tới những cơn gió lạnh như băng, và gấu bắc cực săn mồi trên biển băng. Thế nhưng giờ đây sự thật không chỉ đơn giản như vậy!
Bắc Cực trong ý thức của nhiều người là một nơi lạnh giá với những lớp băng vĩnh cửu khổng lồ. Thế nhưng dưới sự biến đổi của khí hậu, nhiệt độ cao và nắng ấm cũng xuất hiện ngày càng nhiều ở nơi đây, những xác động vật tiền sử, cũng như vi rút và vi trùng thời tiền sử vô hình, trong những lớp băng vĩnh cửu cũng dần được xuất hiện ngày một nhiều.
Năm 2014, các nhà khoa học phát hiện xác tê giác lông cừu (tê giá lông mượt) nhỏ tên Sasha ở gần sông Tirekhtyakh. Nó sống cách đây 34.000 năm và chỉ mới 7 tháng tuổi khi chết, nhưng kích thước của nó tương đương với một con tê giác hiện đại lúc 18 tháng.
Tê giác lông mượt là loài động vật lớn trong kỷ Pleistocen, chúng có lớp lông dày và một cái bướu khổng lồ để tồn tại ở những vùng cực lạnh giá của Bắc Cực.
Tê giác lông mượt trưởng thành dài khoảng 3-3,8 mét, nặng 1,8-2,7 tấn, với hai chiếc sừng dài và cái bướu lớn.
Con tê giác lông mượt mới được phát hiện có từ 3 đến 4 tuổi, có thể đã chết đuối sau khi rơi xuống sông. Xác chết này giữ lại khoảng 80% cơ thể và một số cơ quan nội tạng, có lẽ là xác chết hoàn chỉnh nhất của tê giác lông mượt từ trước đến nay.
Các nhà nghiên cứu cho rằng xác của con tê giác lông cừu này có thể từ 50.000 năm trước, và để xác định chính xác hơn, cần thực hiện kiểm tra niên đại bằng carbon.
Dấu tích của tê giác lông cừu trước đây rất ít và không đầy đủ, chưa kể đến những hài cốt hoàn chỉnh như vụ này, vì vậy phát hiện này rất quan trọng trong việc nghiên cứu loài động vật tiền sử này.
Một số nhà khoa học lo lắng về việc lớp băng vĩnh cửu ở Bắc Cực tan chảy nhiều hơn, khiến nhiều xác động vật thời tiền sử bị phơi bày, điều này không tốt cho con người!
Ngoài con tê giác Sasha năm 2014, có nhiều xác động vật thời tiền sử được phát hiện ở Bắc Cực, bao gồm sư tử hang động 12.000 năm, sói tiền sử 32.000 năm, ngựa con 42.000 năm và sói xám 57.000 năm.
Với việc lớp băng vĩnh cửu tan chảy, xác của loài voi ma mút khổng lồ thời tiền sử bị tuyệt chủng xuất hiện ngày càng nhiều, tạo ra ngành công nghiệp tìm kiếm và buôn bán ngà và lông đuôi của voi ma mút.
Theo nghiên cứu của giáo sư Douglas MacMillan tại Đại học Kent, số lượng hài cốt voi ma mút dưới lớp băng vĩnh cửu ở Bắc Cực có thể lên tới 10 triệu con; ước tính khác nói rằng có khoảng 550.000 tấn ngà voi ma mút ở đó. Nhưng còn những động vật khác thì sao?
Theo một số nghiên cứu gần đây, tốc độ ấm lên ở Bắc Cực đang diễn ra rất nhanh - ít nhất là gấp đôi mức trung bình toàn cầu, và có thể gấp 3 lần. Thị trấn Verkhoyansk ở Siberia, đã ghi nhận nhiệt độ kỷ lục ở Vòng Bắc Cực là 38 độ C.
Hố Batagaika.
Vào những năm 1960, Hố Batagaika chỉ là một khoảnh rừng nhỏ bị người dân chặt phá, sau đó ánh nắng mặt trời tan chảy lớp đất đóng băng, khiến mặt đất sụp đổ. Ngày nay, Hố Batagaika đã trở thành một hố sụt khổng lồ dài 1 km và sâu 100 mét, với tốc độ mở rộng từ 12 đến 14 mét mỗi năm, và không ai có thể ngăn cản được quá trình này.
Nếu khí hậu tiếp tục nóng lên, lớp băng vĩnh cửu sẽ tan chảy ngày càng nhiều. Một nghiên cứu kinh ngạc cho biết, với mỗi độ C tăng của nhiệt độ trung bình toàn cầu, diện tích đất của Vòng Bắc Cực sẽ mở rộng thêm 4 triệu km vuông.
Và điều này cũng đồng nghĩa với việc ngày càng nhiều xác động vật tiền sử trong lớp băng vĩnh cửu sẽ được phơi bày trên mặt đất.
Khi Vòng Bắc Cực nóng lên và lớp băng vĩnh cửu tan chảy, không chỉ có xác động vật tiền sử được phát hiện. Đáng lo ngại hơn cả là vi khuẩn và virus cổ đại ngủ yên dưới mặt đất đóng băng hàng ngàn năm cũng sẽ thức dậy, trong đó có nhiều virus mà con người chưa từng biết đến.
Các nhà khoa học đã phát hiện và hồi sinh nhiều loại virus thời tiền sử từ vùng đất đóng băng ở Siberia, bao gồm cả virus khổng lồ Pithovirus sibericum và Mollivirus sibericum, vì chúng không gây hại cho con người và động vật hiện đại.
Tiến sĩ Jean Michel Claverie, một nhà virus học tại Đại học Aix-Marseille ở Pháp, từng thu thập các mẫu bệnh phẩm từ Yakutia và nói rằng: Nếu bạn hỏi tôi liệu có virus trong lớp băng vĩnh cửu không, câu trả lời là có; nhưng nếu bạn hỏi liệu tôi có thể kích hoạt những virus cổ đại này sống dậy hay không, câu trả lời là tôi không biết. Vì chúng tôi không dám thử nghiệm điều đó, quá nguy hiểm!
Tiến sĩ Claverie nói rằng, virus thời tiền sử từ lớp băng vĩnh cửu sẽ thải ra vào các con sông, sau đó tiếp xúc với oxy và ánh sáng. Nếu không tìm thấy vật chủ, chúng sẽ sớm chết. Dù ban đầu chúng không gây ra mối đe dọa lớn vì khu vực này ở Bắc Cực lạnh và ít dân cư. Nhưng khi khí hậu ấm lên, hoạt động của con người và động vật tăng lên. Cơ hội lây nhiễm virus cho vật chủ sẽ tăng lên, và chúng có thể được kích hoạt lại, có thể gây ra một đại dịch virus mới.
