Buzz
Máy ThinkPad đầu tiên và thứ ba của tôi đều thuộc dòng T của ThinkPad. T430 đời 2013 được mua vào năm 2015 (với giá hơn 10 triệu đồng), còn T480 đời 2018 được mua vào năm 2020 (với giá hơn 22 triệu đồng). Ngay sau khi mua T480, tôi đã nảy ra ý định so sánh hai chiếc máy này sau 5 năm, để xem có những thay đổi gì trên dòng ThinkPad lâu đời nhất này (tính từ thời IBM đến nay là Lenovo). Và tôi chỉ tập trung so sánh về bên ngoài và trải nghiệm sử dụng, còn về cấu hình và các thành phần bên trong thì rất nhiều yếu tố khác nhau.Tổng Quan Bên Ngoài
Thiết Kế Hộp Cơm của ThinkPad T430: Mang Vẻ Đẹp Của Truyền Thống
Hộp cơm Bento mở ra
Hộp cơm Bento góc nghiêng thần thánh
Hộp cơm Bento 2013 thực sự đầy ắp
5 năm sau, sau nhiều sự thay đổi và tiến bộ, Lenovo đã tạo ra T480 mỏng nhẹ hơn, quyến rũ hơn, tối giản hơn, và phù hợp với xu hướng hơn. Tuy nhiên, vẫn không thể nhầm lẫn ThinkPad với bất kỳ dòng máy nào khác.
5 năm thành công với việc giảm cân!
Góc nghiêng đã trở nên 'uốn cong' hơn nhiều
Từ góc nhìn này, có vẻ khá thông thường, nhiều laptop trên thị trường, kể cả các dòng giá rẻ, đều có kiểu thiết kế tương tự
Thách thức nằm ngửa để xem ai sát đất hơn
T480 giờ đã mỏng hơn đáng kể, một phần là do hãng đã loại bỏ đi những cổng kết nối và phụ kiện không cần thiết, như việc loại bỏ ổ đĩa quang, thiết kế lại bản lề và cơ cấu đóng nắp máy, cùng với sự tiến bộ trong khoa học kỹ thuật của con người. Thậm chí, thân máy T480 khi đã đóng nắp còn mỏng hơn cả thân dưới của T430!
Cô gái nhỏ nhắn và chàng trai cao lớnCổng Kết Nối
Như đã đề cập ở trên, trên T480 đã làm gọn cổng kết nối hơn, nhưng vẫn bảo đảm đủ các cổng cần thiết cho một chiếc máy 'doanh nhân thành đạt'. Ở phía trái của T430 có một khe tản nhiệt lớn, 1 cổng VGA, 1 jack 3.5mm combo, 1 cổng Mini Displayport và 2 cổng USB 3.0. T480 có khe tản nhiệt thấp và dài hơn, 1 cổng sạc USB Type-C và cổng Thunderbolt 3 (cả hai đều hỗ trợ sạc). Gần cạnh cổng Thunderbolt 3, theo thông tin của tôi, có một cổng dành cho dock gắn ngoài. Cổng này cùng với Thunderbolt 3 đã thay thế cho cổng gắn dock ở dưới đáy máy, tiện lợi và linh hoạt hơn.
Ở phía phải, T430 trang bị một ổ đĩa quang chiếm không gian lớn, kèm theo là 1 khe đọc Smart Card, 1 khe đọc thẻ SD, 1 nút gạt bật tắt Wireless (bao gồm Wifi và Bluetooth) và 1 cổng USB 2.0.
Trên T480, chúng ta có 1 combo tai nghe + mic, 2 cổng USB 3.0 trong đó 1 cổng hỗ trợ sạc cho thiết bị di động khi máy đã tắt, sạc qua cổng này cũng nhanh hơn so với cổng thông thường. Tiếp theo là 1 cổng HDMI full-size, 1 cổng mạng RJ45 và 1 khe đọc thẻ SD.
Ở phía sau của máy, T480 không có bất kỳ cổng kết nối nào do thiết kế bản lề khác biệt, khi mở màn hình sẽ che kín toàn bộ phía sau. Với T430, chúng ta có 1 cổng USB 2.0 hỗ trợ sạc cho thiết bị di động, 1 cổng mạng RJ45, 1 cổng nguồn và thêm 1 khe tản nhiệt.
Về việc sắp xếp các cổng, cả hai chiếc máy đều có những điểm mình ưa và không ưa. Ví dụ, trên T430, các cổng USB được đặt gần mép máy ở phía bên phải, tiện lợi cho việc kết nối chuột ngoài mà không bị vướng. Tuy nhiên, trên T480, các cổng này lại nằm ở phần giữa, gây không ít khó chịu. Cổng sạc và cổng mạng cũng tương tự, mình thích chúng được đặt ở phía sau hơn vì khi sử dụng, thường cắm trong thời gian dài, việc đặt ở phía sau sẽ giảm bớt sự cản trở và không làm mất tập trung nhiều. Tuy nhiên, thiết kế mới với bản lề có hạn chế của nó đã làm cho điều này trở nên khó khăn. Khi đi làm với chiếc T430 này, thực sự thì cổng Mini Displayport chưa bao giờ được sử dụng, vì các thiết bị ở công ty đều sử dụng HDMI. Giờ có HDMI fullsize trên T480 sẽ thuận tiện hơn rất nhiều!Nắp Máy
Nắp máy của T430 nổi bật với 2 bản lề màu kim loại sáng, logo Lenovo kiểu cũ cũng là kim loại sáng, và logo ThinkPad cũng thế. Chất liệu phủ nắp của T430 là một lớp nhung, bề mặt mềm mịn, cảm giác sờ vào rất thích, nhưng lại dễ để lại dấu vân tay và bị xước. Theo thời gian, độ nhám mờ đã giảm đi một phần, bề mặt trở nên hơi bóng lên nhưng không đáng kể.
Với T480, theo xu hướng thiết kế ngày càng tối giản, mặt lưng chỉ hiện thị logo ThinkPad nổi bật. Logo Lenovo mới đã được đặt ở góc đối diện với kiểu in chìm. Các góc của nắp cũng được bo tròn hơn. Nhìn chung, mình càng thấy thích cái nắp máy này, đơn giản, lịch sự, chỉ tập trung vào logo ThinkPad. Chất liệu phủ nắp máy có vẻ cao cấp hơn, khó bám vân tay, dễ lau chùi hơn. Độ bền của lớp phủ vẫn còn là một ẩn số. Còn vỏ nắp máy được chế tạo từ vật liệu cao cấp như magnesium hoặc Polyphenylene Sulfide (PPS), đảm bảo khả năng chịu nhiệt và va đập.
Logo hãng thiết kế cũ và mới với 2 phong cách trình bày, sự hoàn thiện khác nhau
Chữ ThinkPad trên T480 đã được lật ngược và có thêm đèn báo ở chấm đỏ của chữ iCấu Trúc Đáy
Đúng là với các máy đời cũ, hãng sản xuất thường nạp nhiều tính năng nhất có thể. Ví dụ, T430 có thêm ổ đĩa quang có thể tháo rời, có thể thay thế bằng khay chứa ổ đĩa 2.5 inch để mở rộng lưu trữ. Lenovo cũng bố trí một ngăn nhỏ để dễ dàng thay thế RAM. Các bàn phím của ThinkPad trước đây đều có khả năng chống nước, đảm bảo an toàn cho máy khi sử dụng.
Với T480, Lenovo đã loại bỏ nhiều tính năng, chỉ còn lại khay pin và chốt mở, khe thoát nước bàn phím và loa đã được đặt xuống phía dưới máy. Muốn nâng cấp RAM hoặc ổ cứng, người dùng phải tháo nắp đáy máy ra. Tuy nhiên, việc nâng cấp không phải thường xuyên, và việc vệ sinh máy cũng đòi hỏi tháo nắp ra.
Nói về pin một chút. Trên T430, pin có kích thước rất lớn, một phần là do máy sử dụng pin 9 cell, lớn hơn so với pin 6 cell tiêu chuẩn. Còn về T480, không còn sử dụng pin kiểu cell nữa, mà là pin dạng tấm, nhẹ hơn và linh hoạt hơn. Khi nhìn vào pin và khoang pin của T480, bạn sẽ phải ngạc nhiên về độ mỏng của nó.
Trên T480, pin đã không còn là dạng cell như trước, mà là dạng tấm, giống như pin của các điện thoại thông minh ngày nay, mỏng hơn, nhẹ hơn và linh hoạt hơn về hình dáng. Khi nhìn vào pin và khoang pin của T480, bạn sẽ bất ngờ về độ mỏng của nó. Đúng là tiến bộ của con người!
Bản Lề
Thực sự, việc này làm mình phân vân nhiều nhất khi quyết định có nên mua T480 hay không. Lý do là gì? Vì mình rất thích kiểu thiết kế bản lề cũ! Nó to, cứng cáp, nổi bật và rất đặc biệt, khác biệt hoàn toàn so với phần lớn các loại bản lề trên laptop. Ban đầu, mình định mua ThinkPad P50 hoặc P51 vì chúng là dòng máy mới, nhưng Lenovo vẫn giữ kiểu bản lề cũ, và cũng vì ghét kiểu bản lề mới quá phổ biến. Tuy nhiên, lý do lớn nhất khiến mình thay đổi ý kiến là P50/P51 là dòng máy Workstation, cấu hình rất mạnh và chỉ phù hợp với các chuyên gia thiết kế CAD, 3D, v.v. Vậy nên, mình dần quên đi và thích dần cái bản lề nhỏ nhắn ẩn sau thân máy này.
Nhưng sau đó, lý do lớn nhất khiến mình thay đổi ý kiến là vì P50/P51 là dòng máy Workstation, cấu hình rất mạnh và chỉ phù hợp với dân thiết kế CAD, 3D, v.v. Vậy nên, mình dần quên đi và làm quen dần với cái bản lề nhỏ nhắn ẩn sau thân máy này. Mặc dù trông nhỏ nhắn nhưng bản lề của T480 rất chắc chắn, khi mở ra rất đầm tay. Trái lại, bản lề của T430 dù to hơn, nhưng lại có phần nhẹ hơn một chút và có một độ rơ nhất định. Điều này khiến màn hình của T430 dễ đung đưa hơn khi di chuyển máy.
Logo Lenovo giữa hai đời máy cũng được bố trí và trình bày khác nhau. Dường như Lenovo ngày càng muốn ẩn đi những chi tiết ít quan trọng, tránh gây phân tâm, chỉ làm nổi bật những điều mà người dùng thực sự cần và tin tưởng trong suốt bao nhiêu năm qua.
Chẳng hạn, khi ngồi trước máy viết bài này bằng chiếc T480, mình gần như không thấy được logo Lenovo ở bản lề và chữ T480 chỉ mờ nhạt. Trong tầm nhìn của mình, chỉ có bàn phím, cụm TrackPoint và logo ThinkPad ở phần kê tay phải (đương nhiên còn màn hình nữa 😁).Cơ Chế Đóng Nắp Máy
Có lẽ một số bạn đã cảm thấy buồn ngủ khi đọc đến đây, văn của mình không được xuất sắc, không biết viết hay, và thậm chí viết về cơ chế đóng nắp máy là cái gì thế? Nhưng mình là một fan nhỏ của ThinkPad, trước khi mua chiếc ThinkPad mới, mình đã chú ý đến rất nhiều chi tiết nhỏ, để xem liệu mình có thích chi tiết đó không, liệu mình có chấp nhận được nó không, và nó có gì đặc biệt không? Không những bản lề mà cơ chế đóng mở nắp máy cũng là điểm mà mình rất ưa thích ở T430. Để đảm bảo nắp máy đóng chặt vào thân máy, T430 sử dụng 2 cặp chốt giữ. Khi đóng máy, các chốt này khớp với nhau, làm cho nắp máy không thể bị mở ra bằng lực tay thông thường.
Để mở nắp, trên thân máy có một cơ chế gạt, chỉ cần gạt sang một lần là màn hình sẽ bung ra một phần nhỏ để ta có thể nhấc lên. Ở T480, cơ chế này đã được thay thế bằng một hệ thống hít nam châm thông thường hơn. Khi nắp máy gần chạm vào thân máy, nam châm sẽ hít hai phần lại với nhau. Mặc dù không đảm bảo như khóa ngàm nhưng việc này làm cho máy trở nên mỏng nhẹ hơn. Tuy nhiên, phần cạnh máy nơi ta đặt tay, Lenovo vẫn giữ nó vát cong nhẹ. Khi sử dụng, không cảm nhận được sự cứng nhắc ở cổ tay như khi thiết kế vuông góc ở nhiều dòng máy khác.
Cụm Camera
Ở phía trên màn hình, cụm camera và microphone vẫn giống như trước, với camera ở giữa và hai microphone ở hai bên. Trên T430, phía trên camera còn có một tính năng đặc biệt, đó là ThinkLight - một chiếc đèn LED nhỏ chiếu sáng bàn phím. T430 là dòng cuối cùng của Lenovo giữ tính năng này từ IBM; từ T440 trở đi đã chuyển sang đèn nền bàn phím hiện đại hơn. Camera trên T480 có một tính năng mới được gọi là ThinkShutter - một cơ chế cơ học để tắt/mở camera. Nếu không sử dụng camera, chỉ cần gạt sang phải để tắt hoàn toàn camera, biểu thị bằng một chấm màu đỏ nhỏ (không phải là đèn). Khi đó, không ứng dụng nào có thể truy cập vào camera vì nó đã được ngắt điện hoàn toàn.
Đây là ThinkLight, một chiếc đèn đặc biệt trên các dòng ThinkPad cũ. Mặc dù không hiệu quả như đèn nền bàn phím, nhưng trước khi có đèn nền, giải pháp này của ThinkPad vô cùng tiện lợi. Bàn phím được chiếu sáng sẽ dễ dàng thao tác hơn rất nhiều so với việc dựa vào ánh sáng từ màn hình.
Màn Hình
Qua 5 thế hệ máy, viền màn hình không thực sự mỏng đi nhiều. Chỉ có dòng X của ThinkPad mới có viền màn hình mỏng hơn. Lenovo dường như vẫn muốn giữ một sự bền bỉ cho thành phần này, dù nó dễ bị tổn thương nhất.
Thậm chí cạnh dưới của màn hình trông còn dày hơn so với đời cũ, làm cho khoảng trống dưới màn hình trở nên... thực sự trống rỗng. Nếu Lenovo chuyển sang tỉ lệ màn hình 16:10 thay vì 16:9, sẽ giảm được diện tích trống và tăng diện tích hiển thị cho màn hình.
Về chất lượng hiển thị, mình không có nhiều kiến thức trong lĩnh vực này. Nhưng thấy rõ ràng rằng màn hình của T480 có màu sắc tốt hơn so với T430, không bị ám xanh như trước. Độ phân giải Full HD (1920x1080) trên T480 cũng mịn và nét hơn so với 1600x900 trên màn hình 14 inch của T430. Bên cạnh đó, với tấm nền IPS, màn hình của T480 có góc nhìn rộng hơn và màu sắc không biến đổi khi nhìn từ các góc khác nhau, điều mà màn hình cũ trên T430 không làm được.
Cả hai máy đều có màn hình chống chói, nhưng trên T480, chống chói hoạt động tốt hơn so với T430. Trên T430, vẫn có thể nhìn thấy rõ hai bóng đèn trên trần và độ sáng của chúng ảnh hưởng đến màn hình. Trong khi đó, trên T480, tản sáng tốt hơn, chỉ thấy quầng sáng lờ mờ của bóng đèn mà không ảnh hưởng đến nội dung hiển thị.
Loa
Về cấu trúc loa, sự thay đổi đã diễn ra qua 2 thế hệ máy. Trên T430, 2 dải loa được đặt cạnh hai bên bàn phím, tận dụng hết không gian. Tuy nhiên, vị trí này dễ bám bụi và việc vệ sinh khó khăn do lưới chắn có nhiều lỗ nhỏ. Trong khi đó, trên T480, loa đã được di chuyển xuống phía dưới máy, gần người dùng hơn. Phần trống còn lại bên trái bàn phím của T480 không có gì cả, đúng với tiêu chí tối giản. Còn phần trống bên phải là nơi đặt nút nguồn và cảm biến vân tay (tùy chọn, của mình không có cảm biến vân tay). Chất lượng âm thanh của cả hai máy đều ổn, chỉ ở mức trung bình, phù hợp cho việc họp online hơn là giải trí.
Bàn Phím
Bàn phím của ThinkPad luôn được đánh giá là xuất sắc nhất trên laptop. Có người nói rằng trên thế giới chỉ có 3 loại bàn phím: bàn phím cơ, bàn phím ThinkPad, và các loại khác. Với bản thân mình, chưa dùng nhiều laptop của các hãng khác nên không biết liệu nó có thực sự tốt nhất hay không. Mình chỉ biết rằng những gì mình cần ở một bàn phím laptop là độ nảy, phản hồi tốt, hành trình sâu, và các phím điều hướng lớn. Layout thì không quan trọng lắm, vì layout trên các laptop gần như giống nhau, chỉ khác nhau ở các phím chức năng tùy chỉnh của từng hãng. Các laptop mình dùng từ thời sinh viên đến khi đi làm đều là của Lenovo, và các tiêu chí trên đều được đáp ứng tốt trên các dòng ThinkPad mình đã sử dụng. Tuy nhiên, khi so sánh sự thoải mái giữa T480 và T430, mình vẫn ưa thích bàn phím của T430 hơn. Mọi thứ vẫn giống nhau, chỉ có hành trình phím trên T480 ngắn hơn một chút, có lẽ để tối ưu cho thiết kế mỏng nhẹ nên Lenovo đã hy sinh một chút hành trình phím. Dù không đáng kể về mặt số liệu, nhưng khi gõ, cảm giác rõ ràng rằng phím trên T480 nông hơn T430. Tuy nhiên, nhìn chung vẫn rất thoải mái, bàn phím nảy, phản hồi xúc giác rõ ràng, êm ái. Và trên T480, bề mặt phím còn được phủ một lớp vật liệu mềm mại hơn. Trong khi đó, trên T430, hình như chỉ là nhựa được hoàn thiện nhám một chút.
TrackPoint
Cụm TrackPoint này cũng là một trong những đặc trưng độc đáo của ThinkPad. Mặc dù núm đỏ trên T480 đã được làm thấp hơn một chút, có thể là do xu hướng thiết kế mỏng nhẹ. Tuy nhiên, nếu ai đã quen với việc sử dụng TrackPoint thì sẽ rất thích. Bản thân mình đã sử dụng núm này rất nhiều trên T430, ngoài những lúc thực sự cần sự di chuyển nhanh nhạy như khi làm Photoshop hoặc chơi game.
Kèm theo TrackPoint là bộ 3 phím chuột, có chức năng tương tự như chuột trái, chuột phải và nút giữa. Về thiết kế, T480 mỏng hơn một lần nữa, nhưng mình thích cảm giác bấm trên T480 hơn. Hành trình ngắn nhưng cảm giác dứt khoát hơn, phản hồi xúc giác tốt hơn, chắc chắn hơn nhiều. Trên T430, 3 nút này có vẻ hơi lỏng lẻo, không đủ chắc chắn khi bấm.
TouchPad
Đây là một tính năng cơ bản và khác biệt rất nhiều giữa hai đời máy. TouchPad của T430 thực sự rất bé, nhìn chỉ muốn tránh xa. Kích thước nhỏ và bề mặt không phẳng đều, rê tay cảm giác rít rít và bị khó chịu, còn bị chiếm không gian bởi 2 nút chuột ở phía dưới.
Trên T480, cái TouchPad đã được làm lại to hơn rất nhiều, loại bỏ 2 phím chuột ở dưới, và tích hợp chức năng chuột trái/phải vào phía dưới bàn rê, gọi là click pad. Bề mặt của nó được phủ một lớp kính, rất mượt mà và trơn tru, hỗ trợ cảm ứng đa điểm, sử dụng cùng với Windows 10 rất thích. Vì vậy, mình đã thích dùng TouchPad hơn TrackPoint vì cảm giác sướng sướng. Tuy nhiên, có một rãnh hẹp ở giữa giữa TouchPad và bề mặt nghỉ tay, có vẻ dễ bị bụi bặm kẹt vào mà chưa biết cách vệ sinh thế nào cho tiện.
