
Phần I
Hướng dẫn viết bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí
Đọc và trả lời câu hỏi liên quan đến các đề bài đã cho.
Bài 1. Suy ngẫm từ truyện ngụ cười Đẽo cày giữa đường.
Bài 2. Triết lí Uống nước nhớ nguồn.
Bài 3. Thảo luận về sự tranh giành và nhượng bộ.
Bài 4. Tính khiêm nhường.
Bài 5. Quyết tâm thì thành công.
Bài 6. Tính trung thực.
Bài 7. Tinh thần tự học.
Bài 8. Nguy hại của việc hút thuốc lá.
Bài 9. Biết ơn thầy cô.
Bài 10. Suy ngẫm từ câu ca dao: Cha như núi Thái Sơn – Mẹ như nguồn nước trong lòng.
a) Các câu hỏi trên có điểm chung gì? Hãy chỉ ra điểm chung đó.
b) Mỗi bạn tự suy nghĩ một câu hỏi tương tự.
Trả lời:
a) Các câu hỏi 1, 3 và 10 yêu cầu hành động. Còn lại là câu hỏi mở không yêu cầu hành động. Tất cả đều liên quan đến vấn đề về đời sống tinh thần, đạo đức.
b) Một số câu hỏi tương tự như sau:
- Ý kiến của em về câu tục ngữ: Đoàn kết là sức mạnh.
- Phân tích câu ca dao: công mài sắt có ngày nên kim.
- Tính cách khiêm tốn.
Phần II
HƯỚNG DẪN VIẾT BÀI NGHỊ LUẬN VỀ MỘT VẤN ĐỀ TƯ TƯỞNG, ĐẠO LÍ
1. Hiểu rõ đề và tìm ý chính.
2. Lập kế hoạch viết ngắn gọn.
3. Sắp xếp ý và viết bài.
4. Đọc lại và chỉnh sửa bài viết.
Phần III
BÀI TẬP
Lập kế hoạch cho đề 7 trong phần I.
Đề 7. Tinh thần tự học.
a. Mở đầu:
- Trong môi trường học tập, việc học không chỉ là việc hấp thụ kiến thức từ giáo viên mà còn là việc áp dụng những phương pháp mới để tiến bộ.
- Một trong những phương án có hiệu quả là tự học.
b. Nội dung chính:
- Diễn giải:
+ 'Tự học' đồng nghĩa với việc tự lập kế hoạch và tự thực hiện các biện pháp để nâng cao hiệu quả học tập.
+ 'Tự học' là việc làm trước khi vào lớp giúp cải thiện hiệu suất học tập.
- Minh chứng: Trong thực tế, có nhiều ví dụ về sự thành công từ việc tự học như: Mạc Đĩnh Chi tự học để thi đỗ Trạng nguyên, Mã Lương tự học và trở thành họa sĩ giỏi, Bác Hồ tự học và am hiểu nhiều ngôn ngữ.
- Phê bình: Những người lười học, coi việc học là gánh nặng và cảm thấy buộc phải học thường dễ mất hứng thú.
- Đánh giá:
+ Việc tự học tại nhà của học sinh thường bao gồm việc soạn bài, làm bài, và học bài, cũng như chuẩn bị trước cho bài học sắp tới.
+ Học sinh tự lập kế hoạch học của mình, quyết định học vào thời gian nào, học những gì, sắp xếp công việc học theo trình tự nào.
+ Việc học sinh chuẩn bị trước bài học sẽ giúp họ hiểu bài dễ dàng hơn, có khả năng trả lời các câu hỏi của giáo viên và tạo động lực học cao hơn.
+ 'Tự học' là phương tiện giúp học sinh tự nắm bắt kiến thức.
+ 'Tự học' là cách mới giúp học sinh trở nên linh hoạt hơn trong quá trình học tập.
+ Đây cũng là bí quyết để thể hiện khả năng sáng tạo, có khả năng tự tổ chức công việc một cách khoa học.
+ Học sinh biết sử dụng phương pháp tự học sẽ có khả năng tự kiểm soát bản thân.
c. Kết luận:
- Tinh thần tự học giúp con người mở rộng kiến thức, tự quản lý bản thân, và tự lập kế hoạch trong học tập.
- Tinh thần tự học là điều quan trọng đối với mọi người.
- Mỗi học sinh cần áp dụng biện pháp tự học cho bản thân.
