Stellantis phá sản liên doanh tại Trung Quốc: Các thương hiệu xe điện nước ngoài mất ưu thế đã được giữ trong 40 năm, phải nhường chỗ cho những đối thủ bản địa

Trước khi Jeep gặp thất bại, một số nhà phân tích đã bắt đầu nghi ngờ về tương lai của các nhà sản xuất ô tô toàn cầu khi sản lượng đã giảm liên tục trong 5 năm tại thị trường xe hơi lớn nhất thế giới.

Ngày 31/10, tập đoàn Stellantis thông báo liên doanh GAC-FCA, đơn vị sản xuất và phân phối xe Jeep tại Trung Quốc, đã phá sản. Thông tin này được đưa ra chỉ vài tháng sau khi Stellantis tăng tỷ lệ sở hữu trong liên doanh này.

Trước khi Jeep gặp thất bại, một số nhà phân tích đã bắt đầu nghi ngờ về tương lai của các nhà sản xuất ô tô toàn cầu khi sản lượng đã giảm liên tục trong 5 năm tại thị trường xe hơi lớn nhất thế giới. Trong thời đại xe điện, sự kiện này cũng đánh dấu bước ngoặt lớn của các nhà sản xuất ô tô bản địa Trung Quốc, khi họ đã vượt qua các thương hiệu quốc tế trong việc đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng.

“Tôi dự đoán Stellantis sẽ không phải trường hợp duy nhất. Có lẽ hầu hết các nhà sản xuất ô tô phương Tây sẽ phải xem xét lại việc tồn tại của họ tại Trung Quốc”, Marco Santino, đối tác của công ty tư vấn quản lý Oliver Wyman, đã chia sẻ.

Dữ liệu từ công ty tư vấn LMC Automotive chỉ ra rằng một trong những nguyên nhân dẫn đến thất bại của Jeep là do công suất sản xuất của các nhà máy ở Trung Quốc không đạt chuẩn. Một nhà máy sản xuất càng ít ô tô, khả năng thua lỗ càng cao.

Stellantis được thành lập sau sự hợp nhất giữa PSA và Fiat Chrysler. Trong quá trình thỏa thuận, CEO Carlos Tavares tin rằng Trung Quốc là điểm đến lý tưởng cho bất kỳ nhà sản xuất ô tô nào và hy vọng cả hai sẽ cùng nhau đạt được sự phát triển.

Tuy nhiên, Stellantis đầu năm nay đã chấm dứt liên doanh với đối tác địa phương là Tập đoàn ô tô Quảng Châu (GAC), chỉ vài tháng sau khi thông báo tăng tỷ lệ sở hữu từ 50% lên 75%. Hành động này làm giảm sản lượng của Peugeot và Citroen tại Trung Quốc và có khả năng rút lui khỏi thị trường này.

Theo LMC, dự kiến công suất sản xuất của Stellantis tại các nhà máy lắp ráp Trung Quốc sẽ giảm xuống 13% vào năm 2022 từ mức 43% năm 2017. Các thương hiệu khác như Volkswagen, General Motors, Ford, Mitsubishi và Hyundai cũng ghi nhận sụt giảm công suất sản xuất trong 5 năm liên tiếp.

Trái lại, các công ty đối thủ địa phương đang hưởng lợi từ sự chuyển đổi sang xe điện. Họ chiếm phần lớn thị phần xe điện mới (NEV), phản ánh sự thay đổi so với 40 năm trước.

“Trong 5 năm qua, thị trường Trung Quốc đã có những thay đổi đáng kể”, Bill Russo, người đứng đầu công ty tư vấn Automobility Ltd tại Thượng Hải, phát biểu. “Các công ty Trung Quốc thực sự dẫn đầu vì họ đang đẩy mạnh điện khí hoá”.

Theo Hiệp hội Xe du lịch Trung Quốc (PCA), các nhà sản xuất ô tô trong nước chiếm gần 80% doanh số bán xe điện trong 7 tháng đầu năm 2022. Trong khi BYD, với sự hậu thuẫn từ tập đoàn Berkshire Hathaway, vẫn giữ vững vị thế hàng đầu, các công ty trẻ hơn như Xpeng và Hozon New Energy Automobile, mặc dù ít được biết đến ở thị trường quốc tế, nhưng vẫn vượt qua 2 liên doanh của VW tại Trung Quốc.

Theo Michael Dunne, Giám đốc điều hành của công ty tư vấn ZoZo Go đóng trụ sở tại California và là cựu Giám đốc điều hành của GM, khi các nhà sản xuất ô tô nội địa phát triển, nhiều thương hiệu quốc tế sẽ gặp khó khăn trong việc đăng ký giấy phép địa phương hoặc có thể không thể tiếp cận các khoản vay từ các ngân hàng nhà nước.

“Họ đang bị tụt lại phía sau so với các thương hiệu nội địa”, Justin Cox, giám đốc sản xuất toàn cầu của LMC, nhấn mạnh.

Trong phản ứng, Volkswagen cho rằng Trung Quốc đang trải qua một “giai đoạn đặc biệt”. Tình trạng thiếu chất bán dẫn trên toàn cầu cùng với “sự chuyển đổi nhanh chóng sang phương tiện di chuyển bằng điện” đã ảnh hưởng đến năng lực sản xuất của ngành công nghiệp ô tô.

“Volkswagen liên tục đánh giá những yếu tố đặc biệt này và sẽ điều chỉnh kế hoạch sản xuất ngay từ đầu nếu cần thiết”, một đại diện của nhà sản xuất ô tô nói.

Bloomberg đưa tin rằng Trung Quốc là thị trường mà các tên tuổi lớn như Daimler, General Motors và VW không thể phạm phải sai lầm. Tuy nhiên, các thương hiệu này đang đối mặt với nguy cơ bị bỏ lại phía sau, một phần là do chậm trễ trong việc chuyển đổi và không thể thu hút được người mua.

Các nhà sản xuất ô tô trước đây gần như không có khả năng cạnh tranh trong lĩnh vực ô tô điện. Họ quá phụ thuộc vào ô tô chạy bằng xăng. Một sáng kiến mới như ô tô điện không nhất thiết phải đến từ các thương hiệu có lịch sử lâu đời, theo Yale Zhang, Giám đốc điều hành của công ty tư vấn Autoforesight có trụ sở tại Thượng Hải.

Trong khi đó, người tiêu dùng ở Trung Quốc có nhiều sự lựa chọn. Một phần đến từ việc các nhà sản xuất ô tô điện địa phương thu hút khách hàng tốt. Các công ty như BYD hoặc SAIC-GM-Wuling Automobile thường ra mắt nhiều loại phương tiện giá rẻ phục vụ khách hàng có ngân sách eo hẹp.

Nếu tôi mua một chiếc ô tô chạy xăng, tôi có thể cân nhắc các thương hiệu nước ngoài. Nhưng khi tôi muốn mua một chiếc ô tô điện, ngoài Tesla, có rất ít thương hiệu nước ngoài áp dụng công nghệ thông minh tiên tiến, theo một nhân viên văn phòng tại Bắc Kinh.

Theo CNA, đến nay, Mercedes và BMW vẫn giữ được sức hút của mình, một phần là vì hình ảnh tốt, một phần khác là do các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc chưa chuyển sự chú ý sang phân khúc ô tô điện hạng sang. Các thương hiệu nước ngoài có thể giành được thị phần cao hơn ở Trung Quốc, nhưng sẽ mất rất nhiều vốn và thời gian.

Các thương hiệu Trung Quốc đang bắt đầu cuộc đua vào xe điện. Người tiêu dùng muốn mua những chiếc xe thông minh và các nhà sản xuất ô tô truyền thống đang gặp khó khăn trong việc đẩy nhanh tốc độ, theo ông Bill Russo, cựu Giám đốc điều hành Chrysler, hiện đứng đầu công ty tư vấn Automobility tại Thượng Hải.

Theo: CNA, Bloomberg