Buzz
Trước đây, tiếng Việt (hay còn gọi là First language - L1) từng bị coi là mối cản trở trong quá trình học và sử dụng tiếng Anh. Tuy nhiên, một số nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng nếu được sử dụng đúng cách, L1 có thể trở thành một công cụ đắc lực cho cả giáo viên và học viên để đạt hiệu quả cao trong việc thụ đắc ngoại ngữ (L2).
Sau khi đọc bài viết này, người đọc có thể nhận biết được những bất lợi của L1 gây ra khi được sử dụng trong lớp học ngoại ngữ (L2). Bên cạnh đó, bài viết cũng đề xuất những cách mà giáo viên có thể khai thác L1 để giúp người học đạt hiệu quả cao trong việc thụ đắc L2.
Key takeaways |
|---|
|
Tổng quan
Trong quá trình dạy và học tiếng Anh, tiếng Việt (L1) đóng một vai trò nhất định và việc sử dụng L1 trong lớp học L2 cần có mức độ phù hợp để việc học và sử dụng ngôn ngữ đạt hiệu quả tốt nhất
Khó khăn do ảnh hưởng của tiếng Việt (L1) gây ra trong quá trình học và sử dụng tiếng Anh (L2)
Lúng túng trong việc sử dụng cấu trúc ngữ pháp
Tiếng Việt và tiếng Anh có sự khác biệt lớn về ngôn ngữ, đặc biệt là trật tự từ trong một cấu trúc câu. Ví dụ như:
“Tôi có một lớp học tiếng Anh vào chiều nay” trong tiếng Việt bị chuyển sang “I have a classroom English in afternoon this” trong tiếng Anh thay vì “I have an English class this afternoon”.
Điều này là do người học còn áp dụng lối tư duy ngôn ngữ mẹ đẻ L1 để dịch “word by word” (dịch từng từ đơn lẻ theo thứ tự) một câu tiếng Anh vì chưa nắm vững kiến thức ngoại ngữ L2 và tiếp xúc với ngữ cảnh L2 chưa đủ nhiều, đặc biệt là đối với những người học ở trình độ cơ bản khi họ không thể nhận ra sự khác nhau trong cấu trúc ngữ pháp, cách sử dụng từ ngữ phù hợp với hoàn cảnh nói giữa tiếng Việt và tiếng Anh.
Phát âm không chính xác
Theo Carles[3] (2007), người học tích luỹ từ vựng và cải thiện phát âm khi họ nghe được một từ cụ thể qua quá trình nghe và giao tiếp. Do đó, nếu giáo viên không cung cấp cho người học môi trường học tập có đủ cơ hội được nói và nghe ngoại ngữ (L2), người học sẽ thiếu hụt sự tiếp xúc với L2 và khó có thể điều chỉnh hay luyện tập phát âm từ vựng chính xác. Bên cạnh đó, người học có thể gặp những lỗi sai trong việc nhấn trọng âm từ hay có ngữ điệu khi nói giống với tiếng Việt. Từ những sai sót trong phát âm, người học có thể gặp khó khăn trong kỹ năng Nghe khi bắt gặp những từ có phát âm lạ do chưa tiếp xúc trước đó.
Khó khăn trong việc nâng cao trình độ tiếng Anh
Việc học và phát triển một ngoại ngữ mới phần lớn dựa vào luyện tập theo Macaro[4] (2001). Nếu tiếng Việt được sử dụng với tần suất, mức độ lớn hơn tiếng Anh trong lớp học tiếng Anh, người học sẽ bị hạn chế từ việc tư duy và sử dụng ngoại ngữ để tiến bộ. Ví dụ, khi giáo viên đưa ra chủ đề “All university students should do some voluntary work to help the local community. To what extent do you agree or disagree?”
(“Sinh viên đại học nên tham gia vào hoạt động tình nguyện để giúp đỡ cộng đồng ở địa phương. Bạn đồng tình hay không đồng tình với ý kiến này?”), giáo viên cần định hướng và khuyến khích người học suy nghĩ và phát biểu ý tưởng bằng chính tiếng Anh. Khi đó, người học có thể tạm thời “gác lại” ngôn ngữ mẹ đẻ và “thấm nhuần” tiếng Anh từ trong suy nghĩ đến giao tiếp. Qua luyện tập, giáo viên có thể nhận ra được những lỗi sai về cấu trúc, cách sử dụng từ vựng hay phát âm của người học để kịp thời nhận xét và điều chỉnh.
Những cách khai thác L1 hiệu quả trong dạy học tiếng Anh
Hỗ trợ giảng dạy cho học viên ở trình độ cơ bản
Đối với những người học ngoại ngữ ở trình độ cơ bản, việc giáo viên sử dụng L1 sẽ giúp cho quá trình giảng dạy trở nên hiệu quả hơn, đảm bảo rằng học sinh đã nắm vững bài học, đặc biệt là cấu trúc ngữ pháp, cách phát âm từ vựng hoặc chiến lược làm bài, từ đó tạo cho người học động lực học tập và niềm yêu thích đối với môn học.
Ở trình độ của người mới bắt đầu chưa có đủ kiến thức về ngôn ngữ thứ hai, giáo viên sử dụng hoàn toàn L2 có thể khiến học sinh bị choáng ngợp bởi kiến thức mới và khó có thể nắm được hết nội dung của bài, từ đó dẫn tới mức độ hiểu bài kém, ảnh hưởng tới chất lượng dạy học và gây nên sự chán nản, mất động lực học tập ở học sinh.
Đối với trường hợp này, giáo viên có thể sử dụng L1 song song với giảng dạy L2 để hỗ trợ người học nắm được nội dung trong bài, tập trung vào chất lượng của bài học hơn là sử dụng L2 một cách khuôn mẫu. Khi đã hiểu và hoàn thành các bài luyện tập một cách hiệu quả, người học sẽ cảm thấy thoải mái trong môi trường học ngoại ngữ, trau dồi động lực nhằm đạt được các mục tiêu đã đề ra, từ đó có trải nghiệm học tập tốt hơn.
Hướng dẫn học viên ở trình độ cơ bản thực hiện các bài tập luyện tập
Sau khi cung cấp cho người học kiến thức mới, giáo viên tiến hành hướng dẫn người học hoàn thành các bài luyện tập củng cố. Khi hướng dẫn người học, giáo viên cần tuân thủ nguyên tắc KISS (Keep it short and simple), tức là đưa ra các hướng dẫn ngắn gọn và đơn giản nhằm giúp cho học sinh biết được nhiệm vụ và các bước hoàn thành phần bài tập của mình, đảm bảo cho tiết học được diễn ra mượt mà và hiệu quả hơn.
Đối với học viên trình độ cơ bản, giáo viên cần chỉ dẫn một cách chi tiết và có thể cần nhắc lại nhiều lần các bước thực hiện bài tập để đảm bảo học viên hiểu rõ yêu cầu, đặc biệt là với các bài học đòi hỏi thao tác phức tạp như sử dụng Domino để kết nối nghĩa từ vựng trong ngữ cảnh hay thiết kế Poster với chủ đề Bảo vệ môi trường và thuyết trình. Do đó, để tiết kiệm thời gian và đảm bảo học viên nắm vững trình tự công việc cần thực hiện trong bài, giáo viên có thể sử dụng tiếng Việt để hướng dẫn học viên.
Cung cấp phản hồi (feedback) cho học viên
Để quá trình học và sử dụng ngoại ngữ mang lại hiệu quả cao nhất, giáo viên cần đưa ra những nhận xét kịp thời và điều chỉnh khi cần thiết để hỗ trợ học viên tiến bộ.
Tương tự như việc hướng dẫn làm bài tập, các nhận xét từ giáo viên cũng cần rõ ràng, cụ thể và đảm bảo học viên hiểu rõ những điểm mạnh cần phát huy và những điểm yếu cần cải thiện. Do sự khác biệt giữa hai ngôn ngữ, việc chỉ áp dụng L2 trong trường hợp này có thể gây khó khăn và áp lực cho một số học viên, làm giảm hiệu quả trong việc nâng cao kỹ năng và kiến thức. Vì vậy, giáo viên nên sử dụng L1 để đưa ra phản hồi dễ hiểu, tập trung và mang lại động lực cho học viên.
