General Motors hy vọng vào một tương lai mang tên xe tự hành “0-0-0” - “Không sự cố, không phát thải, không tắc nghẽn”, nhưng giấc mơ dần trở nên xa xôi.
Tại một khu phức hợp rộng lớn ở Warren, Michigan, General Motors kỳ vọng vào một tương lai với xe không người lái mang tên “0-0-0” - “Không sự cố, không phát thải, không tắc nghẽn”. Tuy nhiên, với một số chuyên gia, giấc mơ này dần trở nên xa xôi hơn so với 1 năm trước đây - thời điểm Cruise, công ty con của G.M. về mảng xe tự hành, mở rộng mạnh mẽ các dịch vụ taxi robot và thử nghiệm chúng tại 15 thành phố trên 10 tiểu bang.
Vào nửa đêm ngày 24/8, một chiếc xe tự hành Cruise bất ngờ lao lên vỉa hè và va chạm mạnh vào tòa nhà đối diện. Khi cảnh sát địa phương có mặt tại hiện trường, nhân viên Cruise đã kín đáo che chiếc xe bằng một tấm vải bạt, sau đó cố gắng dọn dẹp mỡ hỗn độn.
Vụ tai nạn này khiến bộ phận xe tự lái của GM gặp nhiều lo ngại, liệu những phương tiện này có thực sự an toàn đối với người tham gia giao thông hay không. Trước đó, sau khi bị tước giấy phép ở California trong một tháng hỗn loạn, Kyle Vogt - một trong những người sáng lập Cruise, quyết định từ chức. Dan Kan, người cũng là người sáng lập Cruise, cũng nghỉ việc.
Chia sẻ với báo giới, ông Vogt bày tỏ sự phẫn nộ của mình trước các phản ứng dữ dội của người dân, đồng thời nhấn mạnh rằng công ty đang cố gắng giảm thiểu các vụ tai nạn và tử vong do xe tự hành.
Tuy nhiên, vào ngày 2/10, một vụ tai nạn khác đã xảy ra. Một phụ nữ sau khi bị ô tô tông không may ngã vào làn đường dành cho xe Cruise, sau đó bị chiếc xe kéo lê vài mét. Trả lời về sự cố này, đại diện của Cruise cho biết chiếc xe chỉ đang cố gắng rẽ vào lề đường - một hành động được lập trình sẵn nếu phát hiện va chạm.
California ngay lập tức thu hồi giấy phép hoạt động của Cruise. Đội xe gồm 400 chiếc trên khắp San Francisco và các thành phố lân cận bị buộc phải tạm dừng hoạt động.
Tháng 11, Cruise tự nguyện tạm ngừng mọi hoạt động trên toàn quốc sau những chỉ trích gay gắt. Công ty cũng sa thải 9 giám đốc điều hành và 1/4 lực lượng lao động. Nhiệm vụ hiện tại là phục hồi uy tín đã mất.
Trong cuộc phỏng vấn gần đây với The New York Times, 3 giám đốc hiện đang điều hành Cruise cho biết họ không vội quay lại con đường cũ. Công ty đã nhận ra rủi ro của việc tiến triển quá nhanh và quyết định giảm tốc để đảm bảo an toàn.
Craig Glidden, chủ tịch kiêm giám đốc hành chính của Cruise, nói: “Cruise đã vượt trội từ trước đến nay trong khi các đối thủ khác không. Nhưng bây giờ, an toàn là quan trọng nhất”.
Tuy nhiên, sự chậm trễ có thể khiến công ty tụt hậu so với các đối thủ hàng đầu. Waymo, được hậu thuẫn bởi Google, đã triển khai dịch vụ taxi không người lái ở Phoenix từ năm 2020 và San Francisco từ cuối năm 2022 mà không gặp sự cố nào đáng kể. Zoox, công ty con của Amazon, cũng đã thử nghiệm taxi robot ở Las Vegas từ tháng 6 năm trước.
Alex Roy, một nhà tư vấn và cựu giám đốc điều hành trong ngành ô tô tự hành, nói: “Để đuổi kịp Waymo về công nghệ, có thể mất từ 3 đến 5 năm”.

Nhiều người đã ngạc nhiên khi G.M không đóng cửa Cruise sau cuộc khủng hoảng công khai vào cuối năm ngoái. Kể từ khi mua lại công ty vào năm 2016, G.M đã chi hơn 8 tỷ USD, nhưng Cruise lại lỗ 3,48 tỷ USD vào năm ngoái và thêm 519 triệu USD trong 3 tháng đầu năm 2024.
Sau khi cắt giảm 1 tỷ USD từ ngân sách năm 2024 của Cruise, Mary T. Barra, giám đốc điều hành G.M., đã nhắc lại cam kết của mình trong các cuộc họp báo cáo thu nhập. Vào tháng 4, bà nói với các nhà đầu tư rằng Cruise đã đạt được những “tiến bộ rõ ràng”.
Sau khi cựu giám đốc điều hành Kyle Vogt từ chức, G.M. đã bổ nhiệm 2 chủ tịch là Mo Elshenawy, trước đây là phó chủ tịch điều hành kỹ thuật và Glidden, cố vấn chung của G.M. Vào tháng 2, Cruise còn thuê Steve Kenner - giám đốc an toàn.
Cruise dần trở lại với các thử nghiệm. Tháng 4, công ty chọn Phoenix làm thành phố đầu tiên tiến hành tái thử nghiệm xe tự hành. Ngày 13/5, sau 1 tháng tìm hiểu đặc điểm đường xá, Cruise chuyển sang thử nghiệm xe tự lái có giám sát với 2 tài xế.
Theo ông Elshenawy, các xe của Cruise đã cải thiện được khả năng điều hướng trong khu vực xây dựng và xử lý được một số trường hợp khẩn cấp. Công ty dự kiến sẽ cung cấp dịch vụ gọi xe không người lái tại một thành phố vào cuối năm 2024.
Trong khi nhóm kỹ thuật tiếp tục cải tiến công nghệ, ông Glidden và ông Kenner đã đi gặp gỡ các cơ quan quản lý, trong đó có Cục Quản lý An toàn Giao thông Đường cao tốc Quốc gia. Tuy nhiên, vẫn chưa rõ liệu hãng có thể lấy lại giấy phép hoạt động hay không. Cách tiếp cận thận trọng có khôi phục được niềm tin đã mất hay không vẫn là một câu hỏi mở.
Theo Dave Cortese, thượng nghị sĩ bang California đại diện cho Thung lũng Silicon, hoạt động thử nghiệm rầm rộ của ngành công nghiệp xe tự hành đã “tạo ra nhiều căng thẳng và làm mất lòng tin sâu sắc”. Để giành lại sự tin tưởng, Cruise cần chứng minh sâu sắc rằng sự cố như ngày 2/10 sẽ không xảy ra.
Tại San Francisco, hơn 600 vụ tai nạn xe tự hành đã được ghi nhận từ tháng 6/2022 đến tháng 6/2023. Trong khi đó, ở Austin, quan chức thành phố cho biết khu vực này đã xảy ra 52 vụ tai nạn ô tô tự lái từ ngày 8/7 đến ngày 24/10. Để xử lý hậu quả, San Francisco đã chỉ định một số nhân sự điều chỉnh chính sách đối với xe tự hành. Dữ liệu về các vụ tai nạn thông qua cuộc gọi 911, bài đăng trên mạng xã hội và báo cáo hàng ngày phải được ghi lại cẩn thận.
Đang trong quá trình tái thiết hình ảnh, các công ty xe tự lái đang thay đổi chiến lược. Thay vì thử nghiệm trên đường, họ đang chuyển sang mô phỏng trong các trung tâm dữ liệu lớn, tăng cường các tình huống khó khăn trên đường và sử dụng dữ liệu này để khẳng định tính an toàn. Mặc dù các mô phỏng có thể chính xác trong một số trường hợp, nhưng trong thực tế thì không thể đảm bảo.
Nguồn: The New York Times, WSJ
