Các sản phẩm sau vụ nổ bom hạt nhân tại Hiroshima chứa nhiều điểm tương đồng với các thiên thạch từ thời kỳ sơ khai của Hệ Mặt Trời - được gọi là chondrite.

Quả bom hạt nhân của Mỹ rơi xuống Hiroshima, gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng (Ảnh: Getty).
Tháng 8 năm 1945, Mỹ đã thả quả bom hạt nhân Little Boy xuống Hiroshima (Nhật Bản), khiến thành phố này bị thiêu rụi bởi vụ nổ khủng khiếp. 140.000 người đã thiệt mạng, nhiều diện tích đất đai và cơ sở hạ tầng đã biến mất.
Sau gần 70 năm, các nhà khoa học đã phát hiện ra sự thật đằng sau thảm họa này, có thể giải đáp cho sự hình thành của Hệ Mặt Trời - nơi chúng ta sinh sống.
Vậy, chuyện gì đã xảy ra thực sự?
Theo Nathan Asset, một nhà hóa học thiên văn từ Đại học Paris Cité (Pháp), bê tông và thép từ các tòa nhà ở Hiroshima đã tan chảy và cháy dưới tác động của nhiệt độ cực cao từ quả bom hạt nhân.
Sau đó, chúng lạnh đi và rơi về Trái Đất dưới dạng hạt tròn giống như thủy tinh. Đây được cho là kết quả của quá trình ngưng tụ bên trong quả cầu lửa hạt nhân. Đáng chú ý là những vật chất này lại có nhiều điểm tương đồng với các thiên thạch nguyên thủy - gọi là chondrite.
Theo một giả thuyết mà nhiều người tin tưởng, chondrite ban đầu được hình thành từ bụi liên sao và khí tinh vân trong Hệ Mặt Trời từ thời sơ khai.
Mặc dù chúng ta chưa có cơ hội để tìm hiểu chi tiết về chondrite, nhưng việc khám phá những gì xảy ra sau thảm họa hạt nhân ở Hiroshima có thể cung cấp thông tin quý giá về các chất ngưng tụ ban đầu trong Hệ Mặt Trời.
Theo quan điểm này, nhóm nghiên cứu do Nathan Asset lãnh đạo đã phân tích 94 mẫu bụi phóng xạ từ vụ nổ ở Hiroshima, sau đó xác định 4 loại chất, bao gồm: melilit, anorthositic, soda-lime và silica.
Cả 4 loại này đều chứa các đồng vị oxy và silicon đặc biệt, mở ra một phương pháp mới để nghiên cứu về cách chúng được hình thành.
Tuy nhiên, việc tái tạo điều kiện hình thành của chúng là một thách thức lớn. Quả bom hạt nhân ở Hiroshima đã phát nổ với nhiệt độ khoảng 10 triệu độ C ở độ cao 580 mét trên mặt đất, và hơn 6.000 độ C ở gần mặt đất.
Mức nhiệt này đã dễ dàng làm bay hơi mọi vật liệu xây dựng chỉ trong vài giây. Sau đó, chúng trải qua quá trình ngưng tụ bên trong các đám mây khí, rồi lạnh đi để trở thành thủy tinh khi tiếp xúc với nhiệt độ khoảng 1.400 độ C.
Những chất này chứa nhiều canxi-nhôm (CAI) và đồng vị oxy-16 (16 O). Đây là loại oxy nhẹ hơn và có ít neutron hơn so với các đồng vị phổ biến khác.
Các nhà khoa học cho rằng các đồng vị oxy này có thể được tạo ra do tác động của tia cực tím khi chúng đi qua đám mây bụi giữa các ngôi sao. Điều này có thể là cách mà các chondrite ban đầu của Hệ Mặt Trời hình thành.
Một giả thuyết khác là cho rằng chúng có thể được tạo ra bởi các cơ chế cụ thể khi vật liệu bay hơi, sau đó bị ngưng tụ thành chất lỏng trước khi đông cứng.
