Với nhiều người, nhạc metal - đặc biệt là các thể loại như death metal và grindcore, giống như một bản hòa nhạc được sáng tạo bởi người sống trong thời kỳ tiền sử. Nó hỗn loạn, tàn bạo, hung hăng, và ồn ào. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu gần đây đã khám phá ra một góc nhìn phức tạp hơn về thể loại âm nhạc này, phát hiện vai trò của nó trong việc điều chỉnh cảm xúc - và thậm chí giúp chúng ta tồn tại và vượt qua những thảm họa sắp tới (năng lượng, môi trường, thực phẩm). Có quá nhiều tham vọng không? Có lẽ. Nhưng metal luôn tỏ ra mạnh mẽ và tự tin như thế.Yếu tố nào tạo nên một bài hát metal?Thể loại nhạc Metal bắt đầu nổi lên như một dòng chảy âm nhạc riêng biệt vào đầu những năm 70 khi các nghệ sĩ cố gắng tạo ra âm nhạc với âm sắc mạnh mẽ hơn. Theo Zett, một nhạc sĩ có bề dày kiến thức chính thức và là người chơi guitar của ban nhạc black/thrash Kömmand, “Điều quan trọng nhất là âm guitar phải bị méo mó (distortion - là việc xử lý âm thanh để tạo ra sự biến đổi trong âm thanh của các nhạc cụ điện). Thường thì nhạc Metal có các đoạn riff - những đoạn nhạc lặp đi lặp lại theo một ý tưởng và thường được biết đến với âm sắc 'mạnh mẽ', tức là to và ồn.
Ngoài những đặc điểm đó, thì việc mô tả một bài hát Metal là một nhiệm vụ không hề đơn giản. Sự kết hợp đặc biệt giữa nhịp trống và bass, âm guitar méo mó, cùng với giọng hát - từ hòa mình trong âm nhạc đến những giai điệu cao vút - tạo ra sự độc đáo so với các thể loại nhạc Punk và các dòng nhạc khác. Tuy nhiên, ngay cả những điều này cũng chưa thể nói hết về bản chất của thể loại nhạc Metal, vì nó còn nhiều yếu tố khác nữa.
Người yêu thích nhạc Metal (metalhead) không giống như cách mà mọi người thường nghĩBởi vì nhạc Metal là một thể loại phức tạp hơn nhiều so với sự hiểu biết thông thường, cộng đồng người hâm mộ của nó cũng rất đa dạng và không bị ràng buộc bởi những khuôn mẫu mà xã hội đặt ra. Những người yêu thích nhạc Metal có mặt gần khắp nơi trên thế giới này: có ít nhất một ban nhạc Metal hoạt động ở 145 quốc gia khác nhau vào năm 2021.
Trong số các quốc gia có hơn 100.000 người dân, các quốc gia phát triển như Phần Lan, Iceland, và Thụy Điển có số lượng ban nhạc Metal nhiều nhất. Dữ liệu từ Encyclopaedia Metallum + Bản Đồ Nhạc Metal.
Và không giống như quan điểm phổ biến, không phải tất cả những người yêu thích nhạc Metal đều giống như những người Viking to lớn và hùng hổ. Laina Dawes, một nhà dân tộc học, đã thấu hiểu vì sao những người trẻ tuổi da đen ở Mỹ lại có sự thu hút đối với âm nhạc có độ phức tạp cao. Punk, powerviolence, grindcore, và các thể loại khác được biết đến với tính chất chính trị rõ ràng, đây là nơi để thảo luận và thể hiện các cảm xúc cá nhân cũng như hệ thống của mình.
Từ những năm 70 đến đầu những năm 90, rap đã phát triển mạnh mẽ để đáp ứng nhu cầu đó. Rap vào thời kỳ đó mang tính chất cực đoan hơn so với hiện tại, là nơi mà những người trẻ da đen có thể thể hiện và giải tỏa sự tức giận bên trong họ. Tuy nhiên, nghiên cứu của Dawes đã chỉ ra rằng các bài hát rap hiện đại, với âm nhạc sáng sủa hơn và lời bài hát tập trung vào nhiều chủ đề khác nhau, đã khiến rap không còn thu hút như trước đối với người trẻ. Theo Dawes, vào thời điểm hiện tại, heavy metal có thể là một lựa chọn âm nhạc tốt hơn để người trẻ có thể đạt được những điều đã nói ở trên.OK, nhạc metal mạnh mẽ như vậy liệu có tác động tiêu cực không?Mặc dù có nhiều bằng chứng tích cực về nhạc metal, nhưng cha mẹ và giáo viên thường nghĩ về người yêu thích nhạc metal như là những người thúc đẩy và biểu hiện bạo lực. Vì lý do này, nhiều nhà nghiên cứu từ các lĩnh vực khác nhau đã tập trung vào việc metal có thể ảnh hưởng như thế nào đến tâm trí. Họ đã nghiên cứu về tính cách của những người yêu thích nhạc metal, về xu hướng tự tổn thương và bạo lực, cũng như các nguy cơ chấn thương đầu liên quan đến việc 'lắc đầu' (headbanging).
Cách lắc đầu đúng.
Các người yêu thích nhạc Metal có những đặc điểm chung, nhưng không giống như những gì người ngoại đạo nghĩ. Theo một nghiên cứu của Đại học Westminster và Đại học HELP tại Malaysia vào năm 2013, những người này quan tâm đến việc được coi là 'độc đáo' so với người khác. Năm 2015, các nhà tâm lý học tại Đại học Stanford và Cambridge cho rằng những người có tính cách thích 'hệ thống hóa' (thường thích phân tích và tìm kiếm mô hình) thường thích nghe nhạc mạnh mẽ hơn và không thích nghe nhạc 'mềm mại'. Năm 2010, các nhà tâm lý học tại Đại học Heriot-Watt ở Scotland nhận ra rằng người lắc đầu được thu hút bởi sân khấu, một sở thích mà họ chia sẻ với người yêu thích nhạc cổ điển. Điều duy nhất phân biệt các nhóm là độ tuổi: những người trẻ thường thích Metallica hơn Mozart. Và nghiên cứu vào năm 2018 của Đại học Macquarie ở Úc cho thấy rằng nghe nhạc Metal không khiến người nghe bị kích thích bởi bạo lực.Liệu nhạc Metal có thể giúp chúng ta cứu thế giới?Khi nhìn nhận rằng nhạc Metal tạo ra các cộng đồng người hâm mộ, câu hỏi tiếp theo là liệu nhạc Metal có thể giúp chúng ta vượt qua những thời kỳ khó khăn sắp tới, đặc biệt là những hậu quả của biến đổi khí hậu đang chờ đợi. Duy trì sự kiên nhẫn và khả năng phục hồi về tinh thần và cảm xúc sẽ rất quan trọng để chúng ta đối mặt với những thách thức tương lai và xây dựng một tương lai mạnh mẽ hơn. Việc xây dựng những cộng đồng có khả năng phục hồi phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm cả hệ thống xã hội và chính chúng ta. Do đó, bất kỳ điều gì giúp con người kiểm soát cảm xúc cũng sẽ giúp xây dựng những cộng đồng mạnh mẽ hơn. Ngoài ra, người yêu thích nhạc Metal có thể cùng hợp tác với cộng đồng về tính bền vững để tạo ra những thay đổi hệ thống cho xã hội. Nhiều ban nhạc, đặc biệt trong black metal, thrash, và grindcore, đang tập trung lời nhạc của họ vào các chủ đề như biến đổi khí hậu, mất mát đa dạng sinh học, và sự suy giảm môi trường.
Những chủ đề phổ biến trong lời nhạc của nhạc Metal.
Một số người yêu thích nhạc Metal đi xa hơn bằng cách nghiên cứu những chủ đề đang nổi tiếng trên thế giới, biến họ trở thành những nhà khoa học. Còn những chuyên gia về tính bền vững có thể lắng nghe những thách thức và mối lo ngại trong những bài hát và áp dụng chúng vào việc giải quyết vấn đề. Sự kết nối và tương tác này có thể giúp giảm tổn thất, giảm chi phí và tạo ra sự đồng thuận cao hơn. Cấu trúc âm thanh đa dạng của nhạc Metal là một kênh lý tưởng để truyền đạt thông điệp nghệ thuật về những vấn đề phức tạp.
Có những thể loại âm nhạc khác có thể làm điều này không? Chắc chắn có, nhưng metal đặc biệt vì khả năng nói lên sự thật khó nghe, biến cảm xúc tiêu cực thành nguồn năng lượng, và tạo ra cộng đồng mạnh mẽ trên khắp thế giới. Metal trở thành một tượng đài trong nghệ thuật, mang lại ý nghĩa và hỗ trợ tinh thần trong bối cảnh xung quanh chúng ta đang rơi vào vỡ vụn.
Theo POPSCI.