Buzz
Trên các chuyến bay quốc tế, hành khách chỉ được phép mang tối đa 1 lít chất lỏng, chứa trong các chai, lọ không quá 100 ml mỗi chai, lọ và phải được đóng kín hoàn toàn. Quy định này được thiết lập từ năm 2006 sau khi cảnh sát Anh phát hiện một âm mưu khủng bố sử dụng thuốc nổ lỏng nhằm vào các chuyến bay trên Đại Tây Dương.Vào tháng 8 năm 2006, cảnh sát Anh đã phát hiện một âm mưu khủng bố bằng thuốc nổ lỏng nhằm vào một số chuyến bay xuyên Đại Tây Dương. Cảnh sát đã lần theo dấu của 2 người quốc tịch Anh gồm Rashid Rauf và Abdulla Ahmed Ali. Cả 2 được xác định có liên hệ với mạng lưới khủng bố al-Qaeda. Tại Pakistan, Ali và Rauf đã được đào tạo để chế tạo bom bằng chất lỏng bởi một nhà hóa học của al-Qaeda là Assad Sarwar, cũng là một công dân Anh sống tại High Wycombe. Những tên này đã lên kế hoạch dùng hydrogen peroxide (H2O2) - một loại chất lỏng màu xanh nhạt, hơi nhớt hơn nước và nó được dùng như một chất oxy hóa, chất tẩy trắng, khử trùng. Tuy nhiên, sau vụ đánh bom ga tàu điện ngầm London vào ngày 7 tháng 7 năm 2005 bằng hỗn hợp chất nổ lỏng TATP, hydrogen peroxide bị kiểm soát gắt gao hơn và nhóm khủng bố này đã buôn lậu hydrogen peroxide từ Pakistan bằng cách ngụy trang trong những chai nước hoa hồng. Ali và Rauf cũng đã nghiên cứu những chiếc máy soi chiếu an ninh tại sân bay và nhận thấy rất khó để có thể phát hiện chất nổ dạng lỏng.
Rashid Rauf khi bị cảnh sát Pakistan bắt giữ, đã có một kế hoạch táo bạo và đã thực hiện một cuộc vượt ngục đầy khéo léo vào năm 2007. Tuy nhiên, số phận cuối cùng của hắn đã bị định đoạt bởi một tên lửa chính xác phóng từ drone của Mỹ vào năm 2012.Sau nhiều lần di chuyển giữa Pakistan và Anh, cả 3 đối tượng đã thu hút sự chú ý của các tổ chức tình báo Anh, Hoa Kỳ và thậm chí là cả quân đội Pakistan. Khi Ali trở về từ Pakistan vào tháng 6 năm 2006, các điều tra viên đã phát hiện ra những đối tượng đáng ngờ trong hành lý của anh, bao gồm cả bột pha chế và một lượng lớn pin. Còn Sawar đã bị phát hiện mua các vật liệu không phù hợp cho các hoạt động hàng ngày và thường xuyên vứt bỏ chai hydrogen peroxide trống tại một trung tâm tái chế. Cảnh sát đã tiến hành đột nhập vào căn hộ của Ali tại Anh và phát hiện ra rằng đó là nơi chế tạo bom. Cuối cùng, cảnh sát Anh phối hợp với đồng nghiệp Pakistan để bắt giữ các nghi phạm, trong đó có đến 24 người được tuyển chọn để tham gia vào các hoạt động đánh bom khủng bố.
Theo kế hoạch, Ali được giao nhiệm vụ nhằm vào các chuyến bay đến Hoa Kỳ, với ý định thực hiện các vụ tấn công đồng loạt trên không. Anh đã dành nhiều thời gian ngồi ngoài quán cà phê để nắm bắt lịch trình của các chuyến bay này, bao gồm cả các chuyến bay từ sân bay London Heathrow đến Mỹ và Canada của 3 hãng hàng không là United Airlines, American Airlines và Air Canada.
Kẻ khủng bố sẽ mang các thành phần và thiết bị cần thiết lên máy bay để lắp ráp quả bom ngay trên khoang hành khách. Chất lỏng hydrogen peroxide sẽ được pha vào chai nước ngọt Oasis và Lucozade dung tích 500 ml. Bột Tang sẽ được trộn với hydrogen peroxide để tạo ra một hỗn hợp màu sắc giống như nước ngọt thông thường. Hỗn hợp chất nổ lỏng sẽ được tiêm vào chai nhựa thông qua ống tiêm, sau đó nắp của chai sẽ được đóng kín, chỉ có một lỗ nhỏ ở dưới đáy chai để chèn kim tiêm và bịt kín từ đó, khiến chai nước trở nên bình thường và có thể vượt qua kiểm tra an ninh. Phần còn lại là một loại chất nổ mạnh, được giấu trong vỏ pin AA và lượng nổ nhỏ này sẽ kích nổ quả bom chính. Cơ chế kích nổ là sử dụng đèn flash tích hợp trên máy ảnh dùng một lần, dòng điện tạo ra khi bật đèn flash khi chụp sẽ đủ lớn để kích nổ khối nổ mạnh giả mạo thành một viên pin AA.
Sau khi âm mưu khủng bố này bị thất bại, các quy định mới để hạn chế chất lỏng trên máy bay đã được áp dụng ngay lập tức. Vào sáng ngày 18 tháng 8 năm 2006, hành khách từ Anh và Mỹ chỉ được phép mang theo vài vật dụng cá nhân nhỏ lên máy bay, không được phép mang theo hành lý xách tay, tất cả phải được gửi ký. Chất lỏng đã bị cấm hoàn toàn, trừ trường hợp của các bà mẹ đang nuôi con nhỏ, họ có thể mang theo bình sữa cho con. Các quy định mới này đã tác động đáng kể đến ngành hàng không. Hệ thống phân loại và xử lý hành lý tại các sân bay đã phải chịu áp lực lớn vì tất cả hành lý đều phải được gửi ký, không thể mang theo lên máy bay. Nhiều hành khách cảm thấy bất tiện và đã chuyển sang các phương tiện vận chuyển khác, dẫn đến việc hủy nhiều chuyến bay do thiếu hành khách. Theo báo cáo của The Independent, chỉ trong vòng 1 tuần sau khi các quy định mới được áp dụng, hãng hàng không British Airways - hãng hàng không lớn nhất của Anh đã phải hủy hơn 1500 chuyến bay và ngành hàng không Anh mất hơn 50 triệu bảng.
Tuy nhiên, từ những biến cố này, các quy trình, kiến thức và công nghệ sàng lọc và kiểm tra chất lỏng đã được cải thiện. Hiện nay, với sự hỗ trợ của các máy soi sử dụng công nghệ chụp cắt lớp vi tính (CT), chất lỏng và thể tích của chúng có thể được phát hiện và xác định dễ dàng cùng với các vật phẩm cấm khác khi kiểm tra lên máy bay.
Một sự cố liên quan đến chất lỏng đã xảy ra trước năm 2006 khiến cho quy trình kiểm tra an ninh và máy rà soát an ninh trở nên cần thiết hơn bao giờ hết. Đó là vụ tai nạn máy bay của hãng Uni Air tại sân bay Hoa Liên, Đài Loan vào năm 1999. Chiếc máy bay McDonnell Douglas MD-90 này chở đầy 90 hành khách đã bốc cháy ngùn ngụt sau khi hạ cánh.
Hội đồng an toàn hàng không Đài Loan (ASC) đã tiến hành điều tra vụ tai nạn. Theo lời kể của các nhân chứng, họ nghe thấy một tiếng nổ lớn phát ra từ một ngăn hành lý phía trên, bên trái. Sau đó, ngọn lửa bùng lên dữ dội khiến mọi người hoảng sợ dồn về phía cửa thoát hiểm. Diễn biến này đã khiến các nhà điều tra ban đầu nghi ngờ về một quả bom được đặt trên khoang hành lý. Tuy nhiên, giả thuyết này đã bị loại bỏ khi không tìm thấy dấu vết của thuốc nổ. Thay vào đó, họ phát hiện ra những chai thuốc tẩy quần áo, trong đó có hai chai chứa xăng thay vì chất tẩy.
Rà soát lại băng ghi hình tại cổng kiểm soát an ninh sân bay Tùng Sơn, các nhà điều tra đã phát hiện ra một người mang theo nhiều chai lọ lên máy bay, trong đó có chai thuốc tẩy. Tuy nhiên, nhân viên an ninh đã không thực hiện đúng quy trình kiểm tra, khiến cho hai chai thuốc tẩy chứa xăng vẫn có thể lọt qua kiểm soát và gây ra nguy cơ nổ cháy.Tuy nhiên, chỉ có xăng chưa đủ để gây ra một vụ nổ. Các nhà điều tra cần tìm ra một nguồn kích nổ hoặc một tia lửa. Trong một ngăn hành lý kế bên ngăn chứa xăng, một hành khách khác mang theo một bình ắc-quy của xe máy. Trên bình ắc-quy, có 2 dây điện sẵn sàng kết nối với nhau.
Khi máy bay hạ cánh và phi công bắt đầu đạp phanh, sự va đập mạnh có thể làm cho hai dây điện nối 2 cực chạm vào nhau, tạo ra tia lửa và kích nổ xăng. Các nhà điều tra đã mô phỏng tình huống tương tự với xăng rò rỉ và một bình ắc-quy trong khoang hành lý. Kết quả là một vụ nổ tương tự đã xảy ra, chứng minh lập luận của họ là có cơ sở. Người đã mang 2 chai thuốc tẩy chứa xăng lên máy bay là Ku Chin-shui - một vận động viên nổi tiếng của Đài Loan.Sau vụ tai nạn này, các quy định về ắc-quy cũng được cải thiện. Bạn không được phép mang theo ắc-quy ướt lên máy bay, trừ khi chúng được gắn trên xe lăn và được phi công chấp nhận. Ắc-quy phải được gắn chặt trên xe và ngắt điện. Nếu không, nhân viên sân bay sẽ tháo ắc-quy ra để bảo quản riêng. Đối với ắc-quy khô, bạn chỉ được mang theo tối đa 2 ắc-quy trong hành lý xách tay hoặc ký gởi.
Quy định về mang chất lỏng trong hành lý xách tay của các hãng hàng không Việt Nam:
Vietnam Airlines:
- Trên chuyến bay quốc tế: tối đa 1 lít mỗi người, chia thành các chai, lọ dung tích không quá 100 ml.
Vietjet Air:
- Trên chuyến bay quốc tế: tối đa 1 lít mỗi hành khách, chia thành các chai, lọ dung tích không quá 100 ml.
Bamboo Airways:
- Trên chuyến bay quốc tế: Tối đa 1 lít mỗi hành khách, chia thành các chai, lọ dung tích không quá 100 ml.
- Trên chuyến bay nội địa: Không hạn chế về việc mang chất lỏng trong hành lý xách tay, nhưng mỗi chai/lọ không được vượt quá dung tích 1000 ml.
