Nghiên cứu cho thấy trên 1000 trẻ sơ sinh, 2-3 em có thể gặp vấn đề về thính lực. Điều này ảnh hưởng đến khả năng nghe và phát triển ngôn ngữ. Các chuyên gia khuyến cáo cần phát hiện và xử lý sớm trước 6 tháng tuổi.
Phát hiện và điều trị kịp thời giúp trẻ có cơ hội phát triển gần như bình thường. Ngược lại, phát hiện muộn có thể dẫn đến khuyết tật vĩnh viễn, ảnh hưởng đến khả năng ngôn ngữ và nhận thức.
Sàng lọc thính lực sau sinh là bước không thể bỏ qua, giúp đánh giá khả năng nghe của trẻ. Quá trình này bao gồm các bước kiểm tra tại bệnh viện, với việc thử nghiệm lại nếu cần và tư vấn chuyên sâu khi cần.

Các yếu tố nguy cơ gây mất thính lực bao gồm hủy hoại thần kinh thính giác, với khoảng một nửa không xác định được nguyên nhân. Những nguyên nhân có thể xác định thường liên quan đến quá trình mang thai và di truyền.
Mất thính lực thường do tổn thương thần kinh thính giác, một nửa trường hợp không rõ nguyên nhân. Trong số nguyên nhân rõ ràng, bằng một nửa là do bệnh lý khi mang thai và yếu tố di truyền.
Nhóm trẻ có rủi ro cao về mất thính lực bao gồm:
- Trẻ sinh từ mẹ bị bệnh khi mang thai như cytomegalovirus, rubella, giang mai, herpes, toxoplasmosis, gia đình có tiền sử mất thính lực, mẹ dùng thuốc kháng sinh aminoglycosides, hóa chất độc hại, trẻ đẻ non, sinh nhẹ cân, suy hô hấp, trẻ bị vàng da, viêm màng não, trẻ có chỉ số Apgar thấp, bất thường cấu trúc đầu, mặt, tai.
Mọi trẻ sơ sinh, kể cả không rơi vào nhóm nguy cơ, cũng nên được sàng lọc thính lực trước khi rời bệnh viện.
Phương pháp sàng lọc thính lực ở trẻ sơ sinh gồm hai loại:
Sàng lọc bằng đo âm thanh từ ốc tai (OAE) và đánh giá đáp ứng âm của cuống não (ABR).
Hai phương pháp sàng lọc thính lực chính là OAE và ABR.
Hai phương pháp sàng lọc thính lực đều đạt độ chính xác cao, không gây đau cho trẻ, hoàn toàn tự động và không cần quan sát trẻ.
Phương pháp OAE dùng để đo âm thanh phản hồi từ ốc tai.

OAE ghi lại âm thanh phản hồi trong 5-8 phút qua đầu dò đặt trong tai trẻ, không gây khó chịu.
Trong OAE, âm thanh mềm được phát ra, ốc tai phản hồi âm thanh này và ghi lại qua microphone, cho biết thính lực trẻ.
Phương pháp ABR đo tín hiệu điện từ tai đến não khi phản ứng với âm thanh.

ABR đánh giá hệ thống thính giác từ tai đến não qua đo tín hiệu điện.
Đặt 4-5 điện cực trên đầu trẻ, dùng tai nghe để trẻ nghe nhiều âm thanh, ghi lại phản ứng não qua sóng điện. Điều chỉnh âm lượng để xác định ngưỡng nghe nhỏ nhất của trẻ. Sử dụng tiếng click để sàng lọc nhanh, thời gian khoảng 5-10 phút.
So sánh hai phương pháp sàng lọc thính lực: OAE và ABR.
OAE đơn giản, ít tốn kém nhưng có tỷ lệ dương tính giả cao hơn ABR, nhất là trong 3 ngày đầu sau sinh.
OAE nhạy cảm với dịch ối trong tai trẻ, thường kết hợp ABR sau nếu OAE không vượt qua.
Kết hợp OAE và ABR cho đánh giá thính lực chính xác hơn.
Không vượt qua thử nghiệm thính lực cần được đánh giá sâu hơn.
2-10% trẻ Mỹ không qua bài test thính lực đầu tiên vì nhiều lý do như dịch ối trong tai hoặc tiếng ồn. Cần chờ 1 tuần để tai khô trước khi thử lại. Trẻ nên ngủ yên trong test, bú trước khi test giúp dễ ngủ hơn.
Trẻ mất thính lực sau kiểm tra cần đến chuyên gia thính học cho chẩn đoán và xác định khả năng chữa trị, sử dụng ABR cho kết quả chính xác.
Không qua test thính lực sau sinh, bác sĩ giới thiệu kiểm tra lại sau 1 tuần. Không qua lần 2 dẫn đến chẩn đoán chi tiết bởi chuyên gia, xác định giảm hoặc mất thính lực và phương pháp điều trị.
Mất thính lực ảnh hưởng giao tiếp, ngôn ngữ, hành vi và giáo dục của trẻ. Phát hiện và điều trị sớm giúp trẻ phát triển bình thường.
Bài viết tổng hợp thông tin cần thiết về thính lực trẻ sơ sinh và tầm quan trọng của việc kiểm tra, phát hiện sớm.
