Buzz
Sáng nay, thông tin về quyết định của Ban lãnh đạo Toshiba đồng ý với đề xuất mua lại trị giá 15,3 tỷ đô la Mỹ từ một nhóm nhà đầu tư Nhật Bản đã xuất hiện. Điều này là kết quả của một chuỗi ngày dài kinh doanh thua lỗ...
Trong ngày hôm nay, chúng ta được biết về quyết định của Ban lãnh đạo Toshiba đồng ý với đề xuất mua lại trị giá 15,3 tỷ đô la Mỹ từ một nhóm nhà đầu tư Nhật Bản. Đằng sau những thất bại trong kinh doanh kéo dài, từ quyết định chậm trễ đến những sản phẩm không đạt yêu cầu, đều gặp phải một lý do khác ít được biết đến: những thương vụ mua bán và sáp nhập thất bại. Thực tế, hầu hết các tập đoàn lớn của Nhật Bản đều mắc phải “căn bệnh” này. Tìm hiểu thêm qua bản dịch tóm tắt từ bài viết của New York Times.
Một con số khác có thể gây bất ngờ: Các doanh nghiệp Nhật Bản sẵn sàng trả giá cổ phiếu của các công ty mà họ mua lại cao hơn tới 40% trong khoảng thời gian 2014-2016, mức độ cao hơn rất nhiều so với chỉ 29% của các doanh nghiệp Mỹ.
*Hình ảnh minh họa bài viết: Cựu Chủ tịch Toshiba Satoshi Tsunakawa khi chia sẻ về cuộc điều tra về thương vụ WestinghouseNhững thương vụ không thành công
Năm 2006, Toshiba quyết tâm sở hữu công ty năng lượng hạt nhân Mỹ Westinghouse, và họ sẵn sàng trả mọi giá để đạt được điều này. Ngay cả khi số tiền đó là 5,4 tỷ đô la Mỹ, gấp đôi so với ước tính ban đầu, điều này cũng không khiến Toshiba lùi bước. Chủ tịch công ty lúc đó, ông Atsutoshi Nishida, tuyên bố “Tôi muốn đây là một ví dụ cho một thương vụ sáp nhập công ty thành công”, và ông nhấn mạnh rằng Toshiba đã trả giá đúng cho thương vụ này.
Nhân viên tại Westinghouse chào mừng khi Toshiba mua lại tập đoàn nàyKirin, đơn vị hàng đầu về bia và nước giải khát tại Nhật Bản, đã phải trải qua thời kỳ khó khăn khi chi trả 3,9 tỷ đô la Mỹ để sở hữu nhà sản xuất bia lớn thứ hai tại Brazil, Schincariol, vào năm 2011. Tháng 2 năm 2017, họ bán nó cho Heineken với giá 700 triệu đô la. Ngược lại, Rakuten, đại gia thương mại điện tử Nhật Bản, đã hoàn toàn mất giá trị khi bán lẻ Pháp, mà họ đã mua vào năm 2010. Tình trạng tương tự xảy ra với Marubeni, một tập đoàn thương mại lớn của Nhật Bản trong thương vụ mua Gavilon Group của Mỹ.Và nhất định những người trên 30 tuổi sẽ còn nhớ vụ gian dối của Olympus khi làm tăng giá trị mua lại của công ty con lên 700 triệu đô la Mỹ vào năm 2008 nhằm làm đẹp sổ sách và lừa dối nhà đầu tư.Vậy tại sao các doanh nghiệp Nhật Bản lại đặt nhiều niềm tin vào việc đầu tư vào các công ty nước ngoài như vậy, và tại sao họ gặp nhiều thất bại như vậy?Trong giai đoạn 2014-2017, giá trị các thương vụ mua lại công ty nước ngoài của các tập đoàn Nhật Bản tăng gấp đôi, với lý do chính là thị trường nội địa Nhật Bản ngày càng khó khăn, mức tiêu dùng giảm, buộc các doanh nghiệp phải tìm kiếm cơ hội tăng trưởng ở nước ngoài để đạt được mục tiêu doanh thu.Giáo sư Hideaki Miyajima từ đại học Waseda cho biết: “Không còn lựa chọn khác, duy nhất cách để duy trì tăng trưởng là thông qua việc thực hiện các thương vụ mua bán và sáp nhập với các công ty nước ngoài”. Với văn hóa doanh nghiệp Nhật Bản, khi Chủ tịch công ty nói “chúng ta phải mua”, mọi bộ phận trong công ty đều nỗ lực hết mình để đảm bảo thành công của thương vụ, dù có khó khăn đến đâu, “thậm chí khi thương vụ đắt đỏ, không ai dám đứng lên phản đối”.
Chỉ riêng trong năm 2016, các doanh nghiệp Nhật Bản đã chi ra số tiền khổng lồ lên tới 100 tỉ đô la Mỹ để mua lại các công ty nước ngoài. Nhóm lãnh đạo này tin rằng điều này sẽ thúc đẩy tăng trưởng và mang lại lợi nhuận trong dài hạn. Tuy nhiên, sự thiếu kinh nghiệm, quá mạo hiểm và tầm nhìn hạn hẹp ở những công ty này đã dẫn đến nhiều sai lầm.
“Thường thì, trong hội đồng quản trị, không ai dám phản đối quan điểm của Chủ tịch”, và điều này dẫn đến “các công ty sẽ phải trả những số tiền vô cùng lớn, hoặc họ sẽ không thể quản lý được những thương vụ sau khi mua thành công”, Nobuo Sayama, một cựu nhân viên ngân hàng và tư vấn thương vụ, chia sẻ.
Và đáng chú ý, thậm chí cổ đông cũng đối mặt với những vấn đề riêng của họ. “Nhà đầu tư thường hỏi Ban quản trị rằng tại sao giữ nhiều tiền mặt, hãy xem xét về những thương vụ mua bán và sáp nhập”. Giáo sư Sayama từ đại học Hitotsubashi chia sẻ.
