Tại sao Tử Cấm Thành 'không thể bị phá hủy' sau 200 lần động đất, chịu được 2 tỷ tấn thuốc nổ vẫn kiên cường? Bí mật nằm ở điều không ngờ nhất

Tử Cấm Thành hay Cố Cung là một trong những công trình kiến trúc vững chắc nhất mọi thời đại.

Tử Cấm Thành hay Cố Cung là nơi cư trú của các vị vua Trung Quốc suốt thời kỳ Minh và Thanh. Đây là một trong những công trình cổ quan trọng nhất trong lịch sử Trung Quốc và thế giới. Toàn bộ cung điện có diện tích 720.000 mét vuông và hơn 10.000 phòng. Được xây dựng từ năm 1406 và hoàn thành vào năm 1420, sau 600 năm tồn tại, Tử Cấm Thành vẫn giữ được vẻ đẹp và sự imposant.

Trong suốt 600 năm vừa qua, cung điện này đã phải đối mặt với hơn 200 trận động đất, bao gồm cả trận Đường Sơn năm 1976 có cường độ 9,5 Richter, được xem là mạnh nhất trong thế kỷ 20, tương đương với 2 tỷ tấn thuốc nổ TNT. Bên cạnh đó, nó còn phải trải qua nhiều tai họa tự nhiên và cuộc chiến biến động. Nhưng không có điều gì có thể phá hủy Tử Cấm Thành. Vậy bí mật gì đã giúp người Trung Quốc từ xa xưa xây dựng một công trình kiên cố như vậy?

Hầu hết mọi người cho rằng sự vững chắc của nó xuất phát từ nền móng chắc chắn dưới lòng đất. Nhưng thực tế, câu trả lời không nằm ở đó. Sự bất tử của Tử Cấm Thành chủ yếu nằm ở phía trên, tức là ở mái nhà.

Theo các nhà nghiên cứu và kiến trúc sư, người Trung Quốc 600 năm trước đã áp dụng một kiểu cấu trúc thông minh được gọi là đấu củng. Đây là loại kiến trúc được tạo thành từ các khối gỗ (đấu) và các tay xà ngắn (củng) được ghép lại sao cho khi kết hợp sẽ tạo ra một hệ thống vững chắc và linh hoạt. Nguyên lý hoạt động của nó dựa trên kỹ thuật chồng lên nhau.

Điều đặc biệt là không cần sử dụng đinh ốc hay keo dán để kết nối các phần lại với nhau, chỉ cần ghép đúng vị trí là đủ để tạo ra một hệ thống vững chắc, linh hoạt hơn rất nhiều so với các cấu trúc khác.

Kỹ thuật cấu trúc thông minh này đã giữ vững mái nhà và khung nhà. Trong bộ phim tài liệu Bí mật Tử Cấm Thành của đài BBC, các chuyên gia đã thực hiện một thí nghiệm về độ vững chắc của cấu trúc đấu củng. Họ đã xây dựng một mô hình nhà tỷ lệ 1:5 và sử dụng máy lắc động đất để kiểm tra độ bền của công trình sử dụng kiểu cấu trúc đấu củng.

Khi thử nghiệm ở mức độ 9,0 độ Richter, mô hình không hề bị ảnh hưởng. Tăng cường lên 9,5 độ Richter, tương đương với trận động đất mạnh nhất thế kỷ 20, mô hình rung lắc mạnh nhưng vẫn giữ được vững chắc. Cuối cùng, mức độ chịu đựng của nó lên đến 10,1 độ Richter, một mức độ chưa từng được ghi nhận trong lịch sử nhân loại.

Tuy nhiên, kiến trúc đấu củng không phải là mới mẻ tại Tử Cấm Thành. Nó đã tồn tại từ thời kỳ Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc, cách đây 2.500 năm. Các nước Đông Á khác cũng ưa chuộng phát minh này. Đến ngày nay, những phát minh và kiến thức của người xưa vẫn được áp dụng trong kiến trúc hiện đại.

Các chi tiết nhỏ bên trong Tử Cấm Thành cũng đóng góp vào sự bền vững của công trình. Ví dụ như các cột trụ không chôn sâu dưới đất mà được xây dựng trực tiếp trên các đá. Khi có động đất, chúng không bị gãy mà chỉ dịch chuyển. Dưới sàn nhà cũng có ít nhất 3 lớp gạch, giúp công trình trở nên vững chắc hơn.

Nguồn: 163