
Tối nay, tôi ngồi thưởng thức cà phê tại quán của mình. Có một khách hàng đến và hỏi: 'Anh thường khuyên mọi người không nên mở quán cà phê, vậy tại sao anh lại liên tục mở quán? Hay là anh sợ đối thủ cạnh tranh?' Tôi mỉm cười: Thực ra, tôi đang cạnh tranh với bản thân mình thôi. Việc tôi khuyên người khác là vì tôi hiểu rõ làm quán cà phê là một việc như thế nào.
Sau nhiều năm hoạt động và tìm hiểu về nghề mở quán cà phê, tôi rút ra kinh nghiệm chỉ có 4 loại người thành công trong việc này:
1. Những người sản xuất cà phê. Họ mở quán để tiêu thụ cà phê sản xuất bởi chính mình. Chi phí đầu vào thấp nên họ có thu nhập tốt hơn so với những người khác mở quán. Các thương hiệu như Milano, Hoàng Tuấn, Napoli là ví dụ điển hình.
2. Những người làm nghề xây dựng hoặc trang trí nội thất. Họ chi phí đầu tư vào quán rẻ hơn rất nhiều so với người khác, vì vậy khấu hao nhanh và có lợi nhuận. Loại này ngày nay khá phổ biến.
3. Các công ty vận hành theo chuỗi. Họ được các quỹ đầu tư rót vốn nên có nguồn vốn lớn, quy trình quản trị và kiểm soát rõ ràng, chuyên nghiệp. Họ áp dụng mô hình thương hiệu và tập trung vào việc xây dựng thương hiệu để thu hút khách hàng. Highlands, The Coffee House là những ví dụ điển hình.
Những người sở hữu mặt bằng sẵn và đẹp có ưu thế về không cần phải thuê mặt bằng nên dễ dàng đầu tư, tận dụng lợi thế của mình. Tuy số lượng này khá đông nhưng chỉ có ít người thành công, phần lớn chỉ kiếm được một lời ít ỏi so với tiền thuê mặt bằng.
Phần còn lại là đa số những người phải thuê mặt bằng, thuê người thiết kế quán, mua cà phê bột về bán đều không thành công. Những may mắn thì chỉ thu hồi vốn, lợi nhuận ngang với việc gửi tiết kiệm ngân hàng. Nhiều người gần như phải đóng cửa quán sau 6 tháng vận hành, không đủ doanh thu để chi phí. Một số trường hợp hiếm hoi như quán cafe Đà Lạt Phố, Nhật Nguyệt ở Sài Gòn mới thực sự thành công, những người sáng lập đều là những người có tài, biết cách khai thác thị trường và tạo ra nhận diện riêng.
Tôi và anh trai đã mở quán cafe được 5 - 6 năm (vốn ban đầu 200 triệu, phần còn lại là vay mượn, gia đình không đủ điều kiện để hỗ trợ), đã phải đóng cửa 3 lần, nợ gần 7 tỷ, mất 2 năm mới trả hết và lại tiếp tục vay nợ. Mỗi lần đầu tư thêm quán là một lần thêm nợ.
Hệ thống quán cafe của công ty ở Nha Trang đã có 15 quán, là một hành trình vừa làm vừa học, với quán thành công và quán phải bù lỗ. Mọi người nhìn vào đều thấy đông khách nhưng chi phí đầu tư, chi phí hoạt động và lợi nhuận thì chỉ người làm trong ngành mới hiểu. Thậm chí bản thân tôi cũng phải đi làm thuê khác, quản lý khách sạn 3 - 4 sao ở Nha Trang để kiếm thêm thu nhập, một phần vì sở thích và một phần vì sự dự phòng nếu quán cafe thất bại.
Do đó, trừ khi bạn quyết định dành cả đời mình cho việc kinh doanh quán cafe, nếu không, nếu chỉ để kiếm thêm thu nhập thì tôi khuyên bạn hãy suy nghĩ lại việc mở quán cafe trước khi hối hận.
Nhớ lời khuyên: 'Nếu bạn ghét ai đó, hãy khuyên họ nên mở nhà hàng, quán cafe.' Đừng nghĩ rằng mình chỉ đang nói mà không làm, hãy chuẩn bị kỹ lưỡng và sẵn sàng đối mặt với những tình huống xấu nhất trong kinh doanh, vì không bao giờ là quá sớm để chuẩn bị.
Nguồn: Anh Vũ, từ bức tranh trong suy tư
