Tấn hài kịch về DAO

Kể từ khi ý tưởng DeFi xuất hiện vào mùa hè 2020, Tài chính Phi tập trung đã có những tiến bộ đáng kể. Nhiều dự án mới ra mắt, nhiều khái niệm mới được hình thành và phát triển. Trong số đó, DAO được xem là một trong những trụ cột của ngành DeFi hiện nay. Nhưng liệu DAO có hoạt động hiệu quả như những lời ca ngợi từ cộng đồng không?

Những câu chuyện vui về DAO

Juno tự quyết định thu hồi token

Juno sẽ chỉ là một dự án DeFi bình thường như hàng trăm dự án khác, nếu không có sự việc cộng đồng Juno mở phiếu quyết định thu hồi số token JUNO airdrop từ ví “cá voi”. Chỉ vì một lý do đơn giản:

Dự án không dự tính rằng có một ví cá voi sẽ nhận được một lượng lớn token airdrop – họ lo sợ điều này sẽ ảnh hưởng đến mạng lưới non trẻ của họ. (?!)

Sau đó, đề xuất đã được thông qua, mặc dù dựa trên nguyên tắc “Code is Law” – việc ví cá voi nhận được số token như vậy là hoàn toàn hợp lệ.

Tuy nhiên, câu chuyện vẫn tiếp diễn. Sau khi quyết định thu hồi token được thông qua, dự án tiến hành một hard fork blockchain nhưng không nhận được token trả lại, trong khi ví của cá voi đã bị trừ tiền…

Sau một cuộc kiểm tra kỹ lưỡng, họ ngạc nhiên khi phát hiện ra rằng thay vì sao chép địa chỉ ví nhận tiền vào mã nâng cấp, họ đã nhầm lẫn và dán mã giao dịch (transaction hash). Kết quả là số token trị giá 36 triệu USD đã bị chuyển vào “đâu đó”.

Qua sự kiện này, cộng đồng đã nhận ra:

Dù là DAO hay “cộng đồng quyết định” gì đi nữa, tất cả chỉ phục vụ cho lợi ích của nhóm dự án.

Merit Circle so với Yield Guild Games

Một trò “đảo ngược” nữa của DAO.

Tài khoản quản trị DAO Merit Circle (MC) với tên “HoneyBarrel” bất ngờ đề xuất kêu gọi mọi người tìm cách “phế truất” tư cách nhà đầu tư của Yield Guild Games (YGG), chấm dứt mối quan hệ hợp tác, sẵn sàng mua lại số token MC mà YGG đang nắm giữ. Và lý do được đưa ra là:

YGG không hỗ trợ Merit Circle như những gì đã cam kết trong vòng đầu tư seed round. (?!)

Tuy nhiên, nguyên nhân sâu xa hơn là DAO không muốn YGG, một hội nghị game được xem là đối thủ trực tiếp của Merit Circle, nắm giữ một lượng lớn token MC như vậy. Vì vậy, họ quyết định không tuân theo những gì đã cam kết trong SAFT (*).

(*) SAFT là một loại hợp đồng ký kết giữa dự án và VC trong các vòng bán token trước.

Mặc dù câu chuyện đã kết thúc êm đẹp, chúng ta – cả nhà đầu tư cá nhân lẫn các quỹ lớn – đều đặt ra câu hỏi:

Quyền quyết định của DAO có cao hơn những gì đã cam kết trong SAFT không? Dù VC đã ký SAFT để đầu tư token của dự án ở các vòng bán token trước, sau đó DAO vẫn có thể bỏ phiếu “hủy SAFT”, không giao token như đã cam kết? Chỉ vì lý do “DAO thể hiện ý chí của cộng đồng”?

Bộ lạc “độc tài” Tribe – Fei 

Sau khi liên minh Fei-Rari vỡ tan, dường như mọi thứ đã kết thúc: đề xuất TIP-112 được gửi lên nhằm bồi hoàn lại các khoản nợ còn lại.

Tuy nhiên, gần như ngay sau đó, đội ngũ đã triển khai một đề xuất veto (phủ quyết) đối với TIP-112 trước đó. Và điều hài hước là:

Sau khi đội ngũ Tribe đưa ra khả năng “ngưng hoàn tiền”, phần lớn phiếu bầu sau đó cũng đã di chuyển theo hướng này. (?!)

Dù lí do gì đi nữa, trường hợp này cho thấy rõ ràng DAO hoàn toàn là “hữu danh vô thực”. Mọi quyết định dường như phụ thuộc hoàn toàn vào ý muốn của đội ngũ dự án, chứ không phải cộng đồng.

Dự án muốn hoàn tiền? OK, DAO bỏ phiếu hoàn tiền.

Giờ dự án không muốn hoàn tiền nữa? OK, bỏ phiếu phủ quyết.

Tính độc tài này trở thành đề tài chế nhạo trong cộng đồng.

giải thích quản trị giao thức

bỏ phiếu chụp ảnh:
màu lambo nào chủ sở hữu nên mua?
▓▓░░░░░░░░░ 11% – Vàng
▓▓▓▓▓▓▓▓▓░░ 89% – Đen

chủ sở hữu: nhưng tôi thích màu vàng

*bỏ phiếu màu vàng*

▓▓▓▓▓▓▓▓▓▓▓░ 96% – Vàng
▓░░░░░░░░░░░ 4% – Đen

— 찌 G 跻 じ Goblin ?????? của ?????? (@DegenSpartan) Tháng 5 14, 2022

“Cộng đồng ơi, bây giờ chủ dự án nên mua lambo màu gì đây?

Vàng – 11%     Đen – 89%

Chủ dự án: ế nhưng tôi thích màu vàng

Và kết quả là:

Vàng – 96%     Đen – 4%”

Solend đề xuất chiếm quyền kiểm soát ví cá voi

Nếu những trò cười từ các câu chuyện về DAO không phổ biến với nhiều độc giả, thì sự kiện của Solend dưới đây có lẽ đã lan truyền rộng rãi trong cộng đồng crypto toàn cầu.

Muốn tóm tắt sự kiện này chỉ trong 1 câu ngắn gọn, thì có thể nói:

Solend cung cấp vay nhưng lo sợ ví cá voi bị thanh lý gây ảnh hưởng đến dự án, nên đội ngũ đề xuất bỏ phiếu để chiếm quyền kiểm soát ví này để xử lý ngay. (?!)

“DAO sẽ quyết định thông qua bỏ phiếu cuối cùng”

điều này có ý nghĩa là:

“Chúng tôi và các nhà đầu tư sẽ đảm bảo bỏ phiếu diễn ra theo ý muốn của chúng tôi.”

Hướng giải quyết

Tinh thần phi tập trung luôn là mục tiêu mà cả thị trường crypto đang hướng đến. Mục đích hình thành DAO cũng chính là vậy – mang đến một hình thức quản lý mới với hy vọng làm cho mọi thứ trở nên phi tập trung hơn.

Tuy nhiên, không có khái niệm nào không phải trải qua 'lửa thử vàng'. Những vấn đề của DAO vẫn đang đợi chúng ta tìm cách giải quyết.

Chính Vitalik Buterin, người sáng lập Ethereum là nền tảng cho toàn bộ mảng DeFi hiện nay, cũng đã không ít lần nêu ra nhược điểm của cách quản trị DAO. Một giải pháp mà Vitalik đề xuất là sự xuất hiện của Soulbound Token.

Và dù sử dụng phương án hoặc công nghệ gì đi nữa, quyết định trong DAO phải thực sự là “trao quyền cho cộng đồng”. Để người dùng chính là người quyết định về tương lai của dự án, không phải là làm theo “ý chí” của đội ngũ phát triển hay các nhà đầu tư lớn.

Jane