Từng là niềm tự hào của quê hương và được biết đến với danh xưng “cậu bé thần đồng”, giờ đây Lưu Hán Thanh sống trong cảnh túng thiếu với trợ cấp 400 tệ mỗi tháng trong một ngôi nhà cũ kỹ.
Lưu Hán Thanh, 60 tuổi, xuất thân từ một gia đình nông dân ở Thái Châu, Giang Tô. Ngay từ nhỏ, cậu đã thể hiện trí thông minh vượt trội, thuộc lòng mọi cuốn sách kinh điển và nổi danh với biệt danh thần đồng.
Dù gia đình không dư dả, cha mẹ ông vẫn rất coi trọng việc học của con cái. Năm 1980, cậu đỗ vào chuyên ngành xử lý nhiệt tại học viện Công nghệ Cáp Nhĩ Tân với số điểm gần như tuyệt đối là 398,5/400. Trong kỳ thi đại học năm đó, cả nước Trung Quốc có tổng cộng 3,33 triệu thí sinh, nhưng chỉ có 280.000 người được trúng tuyển.

Lưu Hán Thanh đã trở thành niềm tự hào lớn của quê hương. Cha ông tổ chức một bữa tiệc lớn để mời cả làng đến chúc mừng. Trưởng thôn khi đó đã phát biểu: 'Chúng ta không ngờ một con phượng hoàng vàng lại bay ra khỏi ngôi làng nhỏ bé này.' Cả làng hân hoan tiễn ông Lưu lên thuyền để bắt đầu hành trình học đại học với tiếng cồng chiêng rộn ràng.
Nhưng mọi thứ đã thay đổi trong năm thứ ba đại học, khi Lưu biết đến Giả thuyết Goldbach của nhà toán học nổi tiếng Christian Goldbach. Với niềm đam mê toán học, Lưu đã bỏ hết các môn học chuyên ngành để dành toàn bộ thời gian nghiên cứu giả thuyết này.
Lưu chỉ ngủ khoảng hai tiếng mỗi ngày và suốt ngày đêm ở trong thư viện. Nhà trường đã tạo điều kiện cho cậu làm việc vặt tại khoa Toán và yêu cầu các giảng viên theo dõi và đánh giá kết quả nghiên cứu của cậu.
Tuy nhiên, các giảng viên Toán phát hiện ra rằng phương pháp suy luận của Lưu có nhiều sai sót và không có cơ sở từ đầu. Dù vậy, Lưu không quan tâm đến nhận xét của các giảng viên và vẫn kiên trì với phương pháp của mình.
Điểm số của Lưu trong các môn chuyên ngành đã giảm sút nghiêm trọng. Dù trưởng khoa và cố vấn nhiều lần khuyên nhủ anh tập trung vào môn học chính, Lưu vẫn không thay đổi. Kết quả là, anh không thể hoàn thành chương trình học và bị buộc thôi học.
'Hán Thanh rất thông minh và đạt thành tích xuất sắc trong hai năm đầu đại học. Nhưng từ khi bị ám ảnh với toán học, cậu ấy đã hoàn toàn bỏ qua các môn học chuyên ngành,' trưởng khoa nói khi thông báo kết quả cho cha Lưu.
Năm 1985, trong khi các sinh viên khác được phân công công việc tại Bộ Công nghiệp hàng không vũ trụ và các doanh nghiệp lớn, Lưu Hán Thanh quyết định trở về quê.
Khi trở về quê, Lưu không tìm kiếm việc làm hay tham gia lao động cùng cha mẹ, mà tiếp tục theo đuổi nghiên cứu. Cha mẹ ông ban đầu ủng hộ và tin tưởng con trai, nhưng dần dần, sức khỏe giảm sút đã làm lung lay niềm tin của họ.
Trong suốt 30 năm qua, Lưu chỉ viết được một bài báo khoa học duy nhất. Một người bạn đã giúp đăng tải lên mạng xã hội quốc tế và nhận được đánh giá từ các chuyên gia. Một tiến sĩ toán học Phần Lan nhận xét rằng bài báo chứa quá nhiều lỗi và không đủ tiêu chuẩn để coi là một bài báo khoa học.
Năm 2007, sức khỏe của Lưu ngày càng xấu đi, không còn khả năng thức đêm để nghiên cứu nữa. Đến năm 2008, một trường học ở thị trấn mời Lưu Hán Thanh về làm giáo viên tiểu học, nhưng anh đã từ chối vì lý do sức khỏe không cho phép.
Lưu sống trong một căn nhà cũ nát, chỉ còn lại một chiếc đèn trong bếp và không có đồ đạc giá trị. Ông phải xin trợ cấp sinh hoạt hàng tháng 400 tệ (khoảng 1,4 triệu đồng).
Vào năm 2017, khi biết về hoàn cảnh khó khăn của Lưu, các bạn học cũ đã kêu gọi sự giúp đỡ từ bạn bè và các nhà hảo tâm để sửa chữa nhà cửa, mua một chiếc điện thoại và đăng ký kết nối Internet.

Trong những năm gần đây, khi đã bước sang tuổi 60, Lưu Hán Thanh vẫn sống một mình, không vợ con và chỉ dựa vào trợ cấp sinh hoạt để sống. Đôi khi, ông làm ruộng để kiếm thêm thu nhập.
Khi phóng viên hỏi, 'Ông có coi mình là thành công không? Ông có bao giờ nghĩ đến việc thay đổi hoàn cảnh hiện tại không?'. Lưu đáp: 'Thành công là gì? Có tiền và sự nghiệp có phải là thành công? Tôi cho rằng nếu học giỏi toán thì có thể gọi là thành công. Còn với tôi, tôi không muốn thay đổi gì. Dù không có tài sản vật chất nhưng tôi có tự do tinh thần,' ông chia sẻ.
Câu chuyện của Lưu Hán Thanh gần đây gây ra nhiều ý kiến trái chiều trên mạng xã hội. Một số người cho rằng ông có vấn đề, trong khi người khác lại tiếc nuối cho sự kiên trì của ông, đánh giá cao việc ông không màng danh lợi mà tập trung nghiên cứu suốt hàng chục năm qua, xem ông như một học giả chân chính.
Nhật Minh (Theo 163.com/Sohu)
