Thần Dược – Khi nỗi sợ cơ bản của phái nữ trở thành hiện thực

Kỳ lạ và đáng sợ là những cảm xúc chính mà người xem trải qua khi xem Thần Dược. Nhiều khán giả đã cảm thấy choáng váng, không thể chịu đựng được và phải rời khỏi rạp, thậm chí có người còn nôn ọe ngay lập tức.

Ban đầu, có thể sẽ nghĩ đây chỉ là chiêu trò marketing của phim, nhưng Thần Dược (The Substance) thực chất là một tác phẩm indie ít được chú ý. Thế nhưng, bộ phim đã nhận được 13 phút vỗ tay tại LHP Cannes 2024 và giành giải Kịch bản xuất sắc nhất. Vậy điều gì trong bộ phim body horror này về nỗi sợ tuổi già lại đặc biệt đến vậy?

Gây bão tại LHP Cannes 2024

LHP Cannes 2024 tràn ngập không khí sôi động với sự góp mặt của nhiều tác phẩm đến từ những bậc thầy điện ảnh nổi tiếng. Tuy nhiên, dễ dàng bị choáng ngợp trước những bộ phim lớn, người ta lại dễ dàng quên đi một thành phố viễn tưởng mang đậm dấu ấn New York trong Megalopolis của 'Bố già' Francis Ford Coppola, hay câu chuyện về tuổi trẻ của cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump trong The Apprentice do đạo diễn Ali Abbasi người Đan Mạch gốc Iran thực hiện.

Anora kể về câu chuyện tình yêu giữa một vũ nữ thoát y người New York và một chàng trai giàu có người Nga. Mặc dù giành giải Cành cọ vàng, bộ phim vẫn bị chỉ trích là bản sao của Pretty Woman nổi tiếng một thời.

Mặc dù vậy, Thần Dược đã thực sự tạo nên một cơn sóng lớn trong giới truyền thông, nhận được vô vàn lời khen từ cả các nhà phê bình và khán giả. Đây là bộ phim dài thứ hai của nữ đạo diễn trẻ Coralie Fargeat, người cũng chính là tác giả kịch bản cho Thần Dược, với sự tham gia của một ngôi sao ngoài 60 tuổi, tưởng chừng đã lùi vào quá khứ.

Sau khi ra mắt và gây chú ý tại LHP Cannes, Thần Dược đã thu về 14 triệu USD tại thị trường trong nước và 28 triệu USD quốc tế. Tổng doanh thu toàn cầu hiện tại của phim là 42 triệu USD. Một thành tích ấn tượng đối với một phim indie bị xếp loại R, ngập tràn bạo lực, máu me và khỏa thân, đặc biệt khi ngân sách ban đầu chỉ có 17 triệu USD. (số liệu từ boxofficemojo.com)

Một kiệt tác nghệ thuật gây nên nhiều cuộc tranh cãi

Như đã đề cập, Thần Dược dù không giành được giải thưởng cao nhất, nhưng lại là bộ phim thu hút sự chú ý mạnh mẽ từ giới truyền thông kể từ khi ra mắt tại LHP Cannes. Bên cạnh những lời khen ngợi bộ phim như một kiệt tác của thể loại kinh dị thời đại mới (theo tờ Time Out), vẫn có những quan điểm trái chiều về tác phẩm này.

Ngay từ tháng 5, nhà phê bình David Ehrlich của Indiewire đã ca ngợi bộ phim là 'Một kiệt tác của thể loại body horror đầy hoành tráng, táo bạo và cực kỳ thô thiển.'

Một số nhà phê bình cho rằng bộ phim tiếp nối truyền thống của tác phẩm body horror kinh điển Titane (kể về một cô gái có khát khao với xe hơi, thậm chí tưởng tượng mình mang thai với một chiếc xe cổ) – kết hợp giữa cơ thể và kim loại để giành lấy giải Cành cọ vàng.

Bên cạnh những lời khen về cách khai thác nỗi sợ mất đi vẻ đẹp và thanh xuân của phụ nữ, một số nhà phê bình lại chỉ trích bộ phim vì hướng đến cái nhìn của nam giới, khiến cơ thể phụ nữ lớn tuổi trở nên đáng sợ và thiếu đi yếu tố mà tựa đề của phim hứa hẹn: thần dược.

Dường như đây chính là phong cách đặc trưng của Coralie Fargeat. Bộ phim đầu tay của cô, Revenge (2017), cũng đã gây ra không ít tranh cãi trong giới phê bình. Bộ phim kể về một người phụ nữ bị bạo hành dã man rồi bị bỏ lại để chết trong sa mạc, nhưng bằng cách nào đó, cô đã sống sót và trở lại để trả thù những kẻ đã hại mình một cách tàn bạo.

Revenge được cho là ít kinh dị hơn so với Thần Dược, nhưng lại đẫm máu và đầy tàn bạo hơn. Mặc dù nhận được lời khen vì làm mới dòng phim báo thù và thể hiện mạnh mẽ tuyên ngôn nữ quyền, phim vẫn bị chỉ trích vì những cảnh quay nữ chính quá gợi cảm, khêu gợi, khiến nhiều người liên tưởng đến các bộ phim hạng B.

Đây là một tác phẩm mang đậm dấu ấn nữ tính.

Thần Dược kể về Elizabeth Sparkle (Demi Moore), một ngôi sao điện ảnh từng chói sáng, đã giành giải Oscar và sở hữu ngôi sao trên đại lộ danh vọng. Tuy nhiên, những hào quang đó đã trở thành quá khứ. Hiện tại, ở độ tuổi ngoài 50, Elizabeth chỉ còn là một ngôi sao đã hết thời, cố gắng níu kéo chút danh tiếng qua một chương trình thể dục nhịp điệu trên truyền hình.

Nhưng ngành giải trí vốn rất tàn nhẫn. Dù Elizabeth vẫn giữ được vẻ đẹp và sự quyến rũ vượt trội so với độ tuổi, cô vẫn bị giám đốc Harvey (Dennis Quaid) sa thải để tìm kiếm một gương mặt mới trẻ trung hơn.

Quá chán nản và thất vọng, Elizabeth tìm đến một sản phẩm kỳ bí mang tên Thần Dược – một loại thuốc hứa hẹn sẽ mang lại vẻ đẹp và tuổi trẻ đã mất. Nhưng điều kỳ lạ là Thần Dược không khiến Elizabeth trở lại như thuở xưa, mà lại tạo ra một phiên bản khác của cô, dựa trên chính ADN của mình, với tên gọi Sue (Margaret Qualley), một cô gái trẻ trung và sở hữu vẻ đẹp hoàn hảo.

Nói cách khác, Elizabeth đã tạo ra một bản sao của chính mình. Tuy nhiên, thay vì phiên bản trẻ trung giống hệt bản gốc, Thần Dược lại tạo ra một cá thể với những suy nghĩ và quan điểm hoàn toàn khác biệt.

Khi sử dụng Thần Dược, cả hai phiên bản phải tuân theo một quy tắc nghiêm ngặt: họ chỉ là một, và mỗi bản thể chỉ có thể tồn tại trong vòng 7 ngày. Khi Elizabeth chìm vào giấc ngủ, Sue sẽ thức dậy và bước ra ngoài thế giới, và ngược lại.

Khi Sue xuất hiện, khán giả bị choáng ngợp bởi vẻ đẹp tươi trẻ và cơ thể nóng bỏng, hoàn hảo đến mức phi thực tế của cô. Mọi thứ xung quanh cô dường như quay cuồng, đàn ông ngã gục trước cô, Sue nhanh chóng nhận được vai diễn, thay thế Elizabeth và vươn lên trong sự nghiệp.

Sau 7 ngày, Sue buộc phải trở về trạng thái ngủ đông, nhường lại chỗ cho Elizabeth, người già nua và đầy chán nản. Trong suốt 7 ngày đó, Elizabeth chẳng làm gì ngoài việc tự nhốt mình trong phòng, ăn uống vô độ và vứt rác bừa bãi.

Mặc dù cả hai là một, nhưng họ lại cực kỳ ghét nhau. Sue tận hưởng cuộc sống bên ngoài, và không ngừng chỉ trích thái độ của Elizabeth. Trong khi đó, Elizabeth lại cảm thấy Sue thật giả tạo và dần trở nên ám ảnh với vẻ đẹp trẻ trung của cô ấy.

Thực tế, Sue không bao giờ giả dối. Cô có thể kiêu ngạo và tự yêu bản thân, nhưng luôn thật thà. Khi tham gia một chương trình truyền hình và được hỏi về việc trở thành người thay thế Elizabeth, Sue đã thẳng thắn nói rằng giữa họ có quá nhiều sự khác biệt về thế hệ, nên cô không thể hiểu được Elizabeth.

Dù vậy, mẹ tôi lại quý cô ấy, và không hiểu sao chúng tôi lại có một mối quan hệ đặc biệt như vậy.

Khi Elizabeth tỉnh dậy và xem chương trình, cô thể hiện sự khó chịu và khinh thường đối với Sue. Nhưng thực tế, mặc dù họ có vẻ là hai người khác biệt, Sue cũng có thể coi là con gái của Elizabeth, vì cô ấy được sinh ra từ cơ thể và đau đớn của Elizabeth.

Mối căng thẳng giữa hai bản thể của Elizabeth và Sue như đang phản ánh việc Elizabeth không thể yêu chính mình. Cô tự ghét bỏ bản thân, điều này khiến cô không thể yêu thương Sue. Dù có đủ tiền bạc ở tuổi 50, Elizabeth vẫn sống cô đơn trong căn hộ sang trọng, đầy ắp hình ảnh của mình thời trẻ, nhưng lại không có bóng dáng của gia đình hay người thân nào bên cạnh.

Có lẽ vì đã quá nổi tiếng từ khi còn trẻ, quen với ánh hào quang của một ngôi sao, Elizabeth không thể chấp nhận việc mình giờ đây đã trở thành quá khứ. Cô không còn những người hâm mộ hay khán giả, những người duy nhất mang lại cho cô cảm giác ấm áp và yêu thương. Việc tìm lại thanh xuân qua hình bóng của Sue như là cách cô tìm kiếm giá trị cho bản thân.

Tuy nhiên, Sue ngày càng bị sự cám dỗ bên ngoài làm mờ mắt. Cô đã phá vỡ các quy tắc của Thần Dược, sử dụng nó quá thời gian quy định. Khi cô càng rút đi tinh chất từ cơ thể Elizabeth, bản thể gốc của cô trở nên càng yếu ớt và già nua, còn Sue thì càng rạng ngời, trẻ trung hơn. Cuối cùng, cả hai đều rơi vào cuộc tranh giành cơ hội sống, dẫn đến một kết cục bi thảm.

Dù nhận thức được những hậu quả nghiêm trọng từ việc không kiểm soát được Sue và có cơ hội ngừng sử dụng Thần Dược, Elizabeth vẫn không đủ dũng cảm dừng lại. Với cô, khi chỉ còn lại một mình, già nua và xấu xí, cô cảm thấy mình chẳng còn ai yêu thương.

Bộ phim chứa đựng nhiều ẩn dụ sâu sắc và mỉa mai về thế giới thực.

Thần Dược tràn ngập những cảnh khoe thân nóng bỏng của Sue, cùng với hình ảnh cơ thể già nua, xấu xí của Elizabeth. Điều này như một ẩn dụ cho việc phụ nữ bị ép buộc phải tuân theo những tiêu chuẩn sắc đẹp của đàn ông, bất chấp mọi hậu quả. Thế giới trong phim dường như chỉ được điều khiển bởi những người đàn ông, những kẻ mà chỉ quan tâm đến vẻ bề ngoài của phụ nữ.

Chẳng hạn như người hàng xóm của Elizabeth – khi đối diện với người phụ nữ lớn tuổi như cô, anh ta tỏ ra thô lỗ, nhưng lại tỏ ra ngọt ngào và âu yếm với cô gái trẻ Sue.

Trong cảnh đám chuyên gia casting tìm kiếm người thay thế Elizabeth, họ không hề chú trọng đến năng lực diễn xuất của các nữ diễn viên. Thay vào đó, họ chỉ chăm chú vào vẻ ngoài, gương mặt và số đo ba vòng của các cô gái. Thậm chí, họ còn bàn tán sau lưng một nữ diễn viên.

Một trong số họ đã nói: "Giá như ngực cô ấy ở trên mặt, thay vì cái mũi xấu xí đó."

Tay giám đốc Harvey quyền lực của đài truyền hình, có lẽ được lấy cảm hứng từ nhà sản xuất phim Harvey Weinstein, người dính bê bối tình dục với 80 cô gái. Ông ta đối xử thô lỗ với Elizabeth, một ngôi sao lớn tuổi, vội vã đá cô đi và thay thế bằng cô gái trẻ đẹp Sue. Trong mắt ông, phụ nữ qua 25 tuổi là đã hết giá trị, và “gái đẹp thì luôn luôn phải mỉm cười.”

"Bạn đã bao giờ tưởng tượng về một phiên bản hoàn hảo hơn của chính mình chưa - trẻ trung hơn, xinh đẹp hơn, hoàn hảo hơn?"

Đây là câu hỏi trong video quảng cáo cho Thần Dược mà Elizabeth xem đầu phim. Cũng giống như nhiều chiến dịch quảng cáo cho sản phẩm làm đẹp và liệu pháp thẩm mỹ đang được giới thiệu rộng rãi hiện nay. Tuy nhiên, cái kết bi thảm của nhân vật chính lại là lời cảnh tỉnh về việc lạm dụng công nghệ và khoa học để thay đổi những gì vốn dĩ thuộc về tự nhiên.

Giới thiệu về ngôi sao sáng giá của thế hệ mới, Margaret Qualley.

Margaret Qualley, với vẻ đẹp đầy siêu thực trong Thần Dược, là một trong hai nhân tố chủ chốt góp phần tạo nên thành công của bộ phim. Cô là con gái của nữ diễn viên nổi tiếng Andie MacDowell và cựu người mẫu Paul Qualley.

Sinh năm 1994, Margaret Qualley đã bắt đầu nổi bật khi xuất hiện cùng Brad Pitt trong bộ phim Once Upon a Time in Hollywood.

Mặc dù sở hữu nhan sắc nổi bật, Margaret Qualley lại ít tham gia vào các dự án phim thương mại. Thay vào đó, cô ghi dấu ấn trong các bộ phim độc lập, nghệ thuật, dù không phải lúc nào cũng đảm nhận vai chính như trong các tác phẩm The Leftovers, The Vanishing of Sidney Hall, Kinds of Kindness, Maid, Poor Things, Drive-Away Dolls, và Stars at Noon.

Bộ phim truyền hình Maid là tác phẩm đầu tiên giúp Margaret Qualley nhận được đề cử giải Nữ diễn viên chính xuất sắc tại Emmy. Cô cũng gây ấn tượng mạnh trong vai phụ trong bộ phim Poor Things, giành được 4 giải Oscar. Ngoài ra, Stars at Noon đánh dấu lần đầu tiên cô bước lên thảm đỏ Cannes với vai diễn trong một bộ phim tranh giải.

Liên hoan phim Cannes 2024 là bước ngoặt quan trọng trong sự nghiệp của người đẹp 30 tuổi này. Cô tham gia tranh giải với hai bộ phim, Kinds of Kindness và Thần Dược, và đạt được thành tích ấn tượng tại sự kiện danh giá này.

Trong Thần Dược, dù không có nhiều cảnh diễn như đàn chị Demi Moore, Margaret Qualley vẫn thể hiện một màn trình diễn xuất sắc. Vẻ đẹp nổi bật của cô tỏa sáng qua từng khung hình, tạo nên một sự kết nối đặc biệt giữa hai nhân vật Sue và Elizabeth. Đồng thời, cô còn mang đến một đối trọng mạnh mẽ, làm nổi bật chiều sâu tâm lý của nhân vật Elizabeth.

Demi Moore tái xuất đầy ấn tượng trong một vai diễn đáng nhớ.

Demi Moore từng là một trong những ngôi sao điện ảnh sáng giá, nổi bật với vẻ đẹp kiêu sa tại Hollywood vào thập niên 90. Tuy nhiên, vào những năm 2000, cô dần vắng bóng trên màn ảnh và trở thành chủ đề của các tờ báo lá cải với những câu chuyện về cuộc tình gây xôn xao với chồng trẻ hơn mình 16 tuổi, Aston Kutcher.

Sau cuộc hôn nhân đổ vỡ, tên tuổi của Demi Moore gần như không còn xuất hiện nhiều trên báo chí, ngoài việc xuất hiện với những tin tức về sự thay đổi ngoại hình, và sự đau khổ sau ly hôn. Hiện tại, cô sống một cuộc sống kín đáo, ăn chay và lựa chọn sống độc thân sau ba cuộc hôn nhân đầy sóng gió.

Coralie Fargeat, đạo diễn và biên kịch của Thần Dược, đã quyết định mời Demi Moore vào vai nữ chính Elizabeth, một ngôi sao đã qua thời hoàng kim, còn vương vấn với quá khứ. Cô cũng chia sẻ rằng việc tìm kiếm một nữ diễn viên nổi tiếng sẵn sàng nhận vai diễn thử thách này là một điều vô cùng khó khăn.

Cuộc đời của Demi Moore có nhiều điểm tương đồng với nhân vật Elizabeth. Chính vì vậy, cô đã mang những trải nghiệm cá nhân của mình vào vai diễn này. Một trong những cảnh đặc biệt trong Thần Dược là khi Elizabeth chuẩn bị trang điểm, ăn mặc thật đẹp để đi gặp lại một người bạn học cũ.

Mặc dù đã rất xinh đẹp và cuốn hút, nhưng khi đối diện với vẻ trẻ trung của Sue, Elizabeth cảm thấy không hài lòng. Cô cứ liên tục sửa lại lớp trang điểm, chỉnh sửa lại trang phục, nhưng càng chỉnh, cô lại càng trở nên lạ lùng và đáng sợ hơn.

Đặc biệt, những cảnh khỏa thân của Elizabeth trong phim hoàn toàn do Demi Moore tự thực hiện, điều này thật sự đáng ngạc nhiên và đầy dũng cảm đối với một nữ diễn viên đã 62 tuổi.

Màn trình diễn mạnh mẽ của Demi Moore trong Thần Dược đã nhận được vô số lời khen ngợi từ các nhà phê bình. Nhiều người cho rằng vai diễn Elizabeth chính là vai hay nhất trong sự nghiệp của cô, và có khả năng sẽ mang lại cho Demi một đề cử Oscar, điều mà cô chưa làm được khi còn trẻ.

Ngoài những cảnh quay đáng sợ, Thần Dược (The Substance) còn chứa đựng rất nhiều ẩn dụ về việc phụ nữ bị buộc phải tuân theo tiêu chuẩn sắc đẹp do đàn ông áp đặt, sự khắc nghiệt của ngành giải trí và cả sự thiếu thốn yêu thương, trân trọng bản thân. Đây là một bộ phim thực sự đáng xem, tuy nhiên không dành cho những người yếu tim.