Buzz
Gần đây, với việc giá xăng tăng cao, đã xuất hiện một phong trào sử dụng xe đạp để đi làm. Và bước quan trọng nhất để tham gia vào phong trào này là lựa chọn loại xe đạp phù hợp.
Trên thị trường hiện nay, có nhiều loại xe đạp với đủ kiểu dáng và chức năng khác nhau. Trong số đó, có một loại xe đạp nhỏ gọn, dễ thương và có khả năng gấp lại, nhưng nhiều người thường bỏ qua. Mình đã từng chọn một chiếc xe đạp lớn để đi làm, không nghĩ đến những chiếc xe đạp gấp nhỏ. Hôm nay, mình sẽ chia sẻ về ưu và nhược điểm của dòng xe đạp gấp bánh nhỏ, để mọi người có thêm thông tin khi lựa chọn.
1. Lợi ích của xe đạp gấp bánh nhỏ
Lợi ích: Điều đầu tiên dễ nhận thấy về loại xe đạp này là khả năng gấp lại gọn gàng. Khả năng này giúp cho việc sử dụng xe trở nên linh hoạt hơn trong các tình huống mà xe đạp thông thường gặp khó khăn.
- Mang theo trong cốp sau của xe ô tô, đưa lên xe bus, tàu điện ngầm: Ví dụ, bạn đang ở bất kỳ đâu, đi chơi cùng bạn bè, hoặc thậm chí là trên sân cỏ đá bóng, nếu bạn sử dụng xe đạp gấp, việc này trở nên đơn giản hơn nhiều. Chỉ cần đặt vào cốp xe ô tô, hoặc gọi taxi, hoặc mang lên xe bus, tàu điện ngầm, ... Nếu bạn đi xe đạp thông thường, việc này thực sự là một trở ngại và gây phiền toái.
- Có thể mang vào nhà, vào những không gian nhỏ hẹp như ban công, lô gia, để lưu trữ hoặc làm vệ sinh.
- Dễ dàng di chuyển trong nơi đông người (như chợ, các sự kiện, ...) với khả năng điều khiển linh hoạt, dễ vận chuyển qua các chướng ngại vật.
2. Hạn chế của xe đạp gấp bánh nhỏ
Bên cạnh những ưu điểm đã nêu, những chiếc xe đạp gấp bánh nhỏ này cũng có những hạn chế riêng. Từ kinh nghiệm sử dụng nhiều loại xe đạp gấp bánh từ kích thước nhỏ nhất là 12 inch đến 16 inch, 20 inch, mình sẽ liệt kê những hạn chế như sau:
- Phản ứng lái của xe bánh nhỏ không mượt mà như xe bánh lớn: Khi đi xuống địa hình hẹp, xe bánh nhỏ có xu hướng chạm sát đất hơn so với xe bánh lớn, khi leo lên cao độ, xe bánh nhỏ cũng gần như tiếp xúc với mặt đất, làm cho việc vượt qua các địa hình đồi núi lớn hơn khó khăn. Tóm lại, xe bánh nhỏ phản ánh chính xác hơn trạng thái của mặt đường so với xe bánh lớn, khiến cho việc lái cảm thấy khó khăn hơn. Tuy nhiên, điều này có thể khó nhận biết nếu bạn đi xe bánh thực sự nhỏ như 12 inch và tập trung vào nó.
- Cấu trúc của xe bánh nhỏ không ổn định và chắc chắn như xe bánh lớn: Bởi vì đây là xe đạp gấp, nên phải sử dụng bánh nhỏ và khung gầm chỉ một thanh để giảm thiểu kích thước, bánh nhỏ làm cho khung gầm ngắn hơn so với xe bánh lớn. Do đó, cấu trúc của xe không đủ vững chắc như xe bánh lớn. Điều này có nghĩa là bạn cần hạn chế việc đi qua các vùng đất đồi, tránh việc leo dốc cao, hạn chế việc mang hàng nặng hoặc chở vật nặng. Tuy nhiên, trong việc di chuyển trong thành phố để đi làm hoặc tham gia các hoạt động ngoại ô vào cuối tuần, thì xe vẫn phục vụ tốt. Tuy nhiên, không phải mọi xe bánh nhỏ đều yếu hơn xe bánh lớn. Nếu va vào tường, thì xe bánh lớn cũng có thể làm cong vòng nhôm phía trước.
- Trải nghiệm lái: việc ngồi trên xe bánh nhỏ khiến bạn cảm thấy không thoải mái hơn so với xe bánh lớn, đặc biệt khi vào cua, bạn dễ bị té hơn so với xe bánh lớn. Sự chênh lệch này rõ ràng khi chuyển từ xe bánh lớn sang xe bánh nhỏ. Cảm giác như bạn đang ngồi cao, nhưng phần dưới cảm thấy nhỏ bé, không thoải mái. Cảm giác này xuất phát từ việc nhìn xuống, khung gầm ở phía dưới nhỏ gọn và đặc trưng, khiến bạn cảm thấy không ổn định. Tuy nhiên, thực tế là nó không thực sự không ổn định. Xe bánh nhỏ làm tăng khoảng cách giữa trọng tâm người lái và trục bánh xe, làm tăng moment làm lật, làm cho bạn dễ mất thăng bằng khi vào cua và không thể tăng tốc nhanh được.
- Về khả năng trượt: Xe bánh nhỏ dễ trượt hơn so với xe bánh lớn, bởi vì vệt tiếp xúc giữa bánh và mặt đường của xe bánh nhỏ ngắn hơn, từ đó làm giảm lực ma sát. Tuy nhiên, điều này không dễ nhận biết, chỉ chú ý khi vào cua chậm để tránh trượt té. Tôi chưa từng gặp tình huống té với xe bánh nhỏ, nhưng với xe bánh lớn, do tôi lái không cẩn thận, tốc độ quá cao và nghiêng người quá nhiều, kết quả là tôi đã ngã và đau đớn, phải nằm đó để tỉnh táo và kiểm tra xem có chỗ nào đau không.
- Lái xe bánh nhỏ yêu cầu sử dụng cả hai tay, không thể lái một tay hoặc thả tay, cũng không thể vận hành chỉ bằng một tay. Hạn chế này là do cấu trúc khung sườn của xe chỉ là một thanh, cổ xe và yên dài, do đó, xe bánh nhỏ chỉ chịu lực đúng tâm, không được phép lệch tâm. Nếu lệch tâm, xe sẽ không ổn định. Vì vậy, việc lái một tay hoặc treo đồ lên cần phải cân nhắc. Thả tay ra cũng rất khó khăn, do trục bánh trước của xe đạp gấp không nghiêng nhiều như xe đạp thông thường, điều này giữ cho bánh luôn theo phương chuyển động, kèm với lực ma sát giảm giữa bánh và mặt đường. Tất cả những điều này làm cho việc thả cả hai tay ra với xe bánh nhỏ trở nên khó khăn.
3. Sự hiểu lầm về xe đạp gấp bánh nhỏ.
- Xe đạp gấp bánh nhỏ không chạy chậm: SAI.
- Xe đạp gấp bánh nhỏ không chỉ dành cho người nhỏ con: SAI. Các mẫu xe gấp được thiết kế để chịu tải trọng lên đến 120kg và phù hợp với người cao tới 1.9m. Bạn có thể yên tâm khi sử dụng.
- Xe đạp gấp bánh nhỏ không nhẹ: KHÔNG HOÀN TOÀN ĐÚNG. Mặc dù nó gọn nhẹ nhưng không nhẹ như bạn nghĩ. Khung sườn chỉ một thanh nên cần phải được thiết kế để đảm bảo tính ổn định, điều này làm tăng trọng lượng của xe. Tuy nhiên, so với các loại xe leo núi, xe gấp nhỏ nhẹ hơn do không cần thiết kế cứng cáp như vậy. Nhưng so với các loại xe đạp đường trường, nó không nhẹ hơn.
- Việc gấp xe đạp gọn nhẹ và dễ dàng: CHƯA HOÀN TOÀN ĐÚNG. Các mẫu xe đạp gấp giá rẻ thường khó gấp gọn và nặng khoảng 12-13kg. Điều này làm cho việc mang đi trở nên khó khăn, đặc biệt là khi di chuyển bằng tàu hỏa hoặc xe buýt. Chúng ta chỉ có thể gấp lại và để trong cốp xe hoặc cố gắng mang lên xe buýt khi thực sự cần thiết, nhưng không thể làm điều này hàng ngày một cách dễ dàng. Chỉ có những mẫu xe đạp gấp đặc biệt như Brompton hoặc Birdy, hoặc những mẫu xe nhẹ (dưới 10kg) mới có thể làm việc này dễ dàng.
4. Kết luận:
Những chiếc xe đạp gấp bánh nhỏ có thể hoàn toàn phục vụ nhu cầu đi lại hàng ngày ở thành phố. Với những ưu điểm và nhược điểm đã nêu, xe đạp gấp thông thường (bánh 16 inch) có thể thay thế và thực hiện công việc đi làm hàng ngày ở đô thị một cách hiệu quả.
Những thương hiệu xe đạp gấp bánh nhỏ nổi tiếng mà bạn nên cân nhắc nếu muốn mua: Brompton, Birdy, Dahon, Tern.
Đính chính lại bài viết
Trong bài viết, mình đã thử lý giải tại sao xe bánh nhỏ dễ trượt hơn xe bánh lớn. Tuy nhiên, sau một số ý kiến phản hồi từ mọi người, mình đã kiểm tra lại và nhận ra rằng mình đã hiểu lầm. Lực ma sát không phụ thuộc vào diện tích tiếp xúc. Vậy nên cảm giác xe bánh nhỏ dễ trượt hơn không đúng, đó chỉ là cảm giác chủ quan.
