Buzz
Kể từ khi bắt đầu sự nghiệp trong ngành game hơn mười năm trước, tôi đã viết về This War of Mine không dưới 5 lần, đơn giản vì nó quá đặc biệt. Trái với xu hướng của nhiều trò chơi khác, nơi người chơi thường nhập vai là những lính chiến đấu, tự tin sử dụng vũ khí để đánh bại kẻ thù, tựa game của 11 bit Studios lại tập trung vào cuộc sống của những người dân bình thường, bị cô lập và sống giữa một thành phố bị quân đội bao vây và chiếm đóng. Từ đó, This War of Mine đã khắc họa một hành trình đầy cam go để sinh tồn, tìm kiếm thức ăn, nước uống, và thuốc men trong bối cảnh của xung đột.
This War of Mine đưa người chơi vào một thế giới có thật, nói về cuộc sống của những người dân Bosnia bị kẹt giữa cuộc vây hãm thành phố Sarajevo kéo dài 4 năm, từ 1992 đến 1996. Theo Wikipedia, hơn 5000 người dân đã thiệt mạng trong cuộc vây hãm này, và This War of Mine là câu chuyện về sự cố gắng sinh tồn của họ giữa một thành phố bị quân đội bao vây. Hôm vừa rồi, thủ tướng Ba Lan, Mateusz Morawiecki, đã công bố rằng This War of Mine sẽ là trò chơi điện tử đầu tiên được khuyến khích trải nghiệm cho tất cả học sinh và sinh viên ở Ba Lan. Điều này là điều hiếm thấy khi một chính phủ chọn game làm một trong những tác phẩm có giá trị nhân văn cao đẹp đưa vào danh sách khuyến khích trải nghiệm cho cả đất nước.
Và đó chính là di sản của Michał Drozdowski, của Przemysław Marszał, hay của họa sỹ Dominik Zieliński, những con người tài năng đã tạo ra This War of Mine. Tác phẩm của họ đã được công nhận về giá trị văn hóa, cách họ mô tả chiến tranh và biểu hiện sự mất mát trong cuộc xung đột mà hầu như không có trò chơi điện tử nào có thể đạt được, xứng đáng với những tác phẩm văn học kinh điển trong danh sách khuyến khích đọc của chính phủ Ba Lan. Nó hướng tới sinh viên các ngành xã hội học, đạo đức, triết học, lịch sử và sẽ được phát hành miễn phí cho họ.
Ra mắt từ năm 2014, This War of Mine vẫn là một tác phẩm nổi bật với cốt truyện sâu sắc và gameplay độc đáo. Người chơi sẽ bắt đầu với 4 nhân vật, có thể là 4 người xa lạ sống chung trong một căn gác xép, cố gắng sinh tồn giữa mùa đông lạnh giá, trốn tránh quân đội Nam Tư, và phải làm mọi cách để duy trì sự sống và sự tỉnh táo trong thời kỳ không biết bao giờ hòa bình sẽ đến. Trong hơn 6 năm qua, 11 bit Studios đã phát hành nhiều nhiệm vụ cốt truyện, thay vì chỉ tập trung vào việc sinh tồn, họ còn kể những câu chuyện đau đớn nhưng chân thực.
Những người đã trải qua This War of Mine có lẽ sẽ hiểu cảm giác khó khăn khi đối mặt với thiếu thốn thức ăn, khi phải ra ngoài buổi tối để lấy đồ từ người dân khác để tránh lính gác Nam Tư, hoặc khi bị buộc phải ăn cắp từ những người khác cũng đang cố gắng sống sót, dẫn đến những hậu quả không ai mong muốn. Nếu may mắn, họ sẽ gặp những người sẵn lòng trao đổi hàng hóa, còn nếu không, hậu quả có thể là bi kịch. This War of Mine thực sự phù hợp với sinh viên học các ngành đạo đức hoặc xã hội học, nó đặt ra câu hỏi rằng khi bị đẩy vào thế bí, họ sẽ làm gì và sau đó những hành động đó sẽ ảnh hưởng đến tâm lý của họ như thế nào. Cảm giác của việc thiếu thốn, không có thuốc, thậm chí cả nước sinh hoạt, chắc chắn sẽ thúc đẩy người chơi đến những hành động đáng tiếc chỉ để sống sót.
This War of Mine mang lại cảm giác hoàn toàn không vui. Người chơi sẽ có cảm giác như được “thưởng thức” sau khi hoàn thành một bữa ăn, xây dựng một chiếc giường hay hệ thống lọc nước mưa, hoặc tìm thấy một món đồ quan trọng khi đi ra ngoài vào ban đêm thu thập tài nguyên. Họ sẽ cảm thấy may mắn khi quay về nhà và thấy nơi ở của họ vẫn còn nguyên vẹn, bạn bè không bị thương từ các vụ tấn công hoặc do bị cướp bóc, và cầu nguyện mỗi đêm trước khi ra ngoài rằng đêm nay sẽ bình yên.
Thông điệp của This War of Mine rất rõ ràng: Chiến tranh là một thảm kịch, và con người bị cuốn vào cuộc chiến phải chịu đựng những khổ đau không thể diễn tả bằng lời. Sự đau khổ đó được truyền đạt trực tiếp cho người chơi, người phải điều khiển các nhân vật với mục tiêu chính là sống sót. Thiếu sự liên lạc với thế giới bên ngoài hoặc những món đồ giúp giảm bớt căng thẳng như sách vở hoặc rượu, họ sẽ trải qua cảm giác mất kiểm soát. Thiếu thuốc và băng gạc, họ sẽ trở nên yếu đuối và có thể chết. Điều này chưa kể đến việc thiếu thức ăn, không có nơi ở an toàn, hay nguy cơ từ những kẻ xâm nhập có vũ khí đe dọa chiếm đoạt những gì họ đã tìm kiếm.
Ngoài việc hoàn thành nhiệm vụ để cải thiện điều kiện sống, thì có lẽ chỉ có một khoảnh khắc nhỏ trong This War of Mine không nặng nề và u ám, đó là khi radio phát những bản nhạc cổ điển để làm dịu đi tâm hồn, tất nhiên là nếu người chơi đã xây dựng được một chiếc đài radio. Còn lại, 99% thời gian chơi game này sẽ là những khoảnh khắc của người chơi, qua mắt của các nhân vật, phải cố gắng sống sót, thậm chí làm ra những quyết định tồi tệ, dẫn đến mất mát không đếm xuể. Chơi This War of Mine không khác gì một cuộc hành hạ tinh thần, và đó chính là điều mà 11 bit Studios mô tả rõ ràng qua mỗi ngày, mỗi đêm, mỗi khung cảnh mà người chơi trải qua. Nó mệt mỏi, căng thẳng như cách The Last of Us Part II tạo ra khi tôi chơi vài tuần trước đó, nhưng có lẽ chính sự đau khổ tinh thần đó là cầu nối hoàn hảo để đưa những trải nghiệm kinh khủng của những người dân bình thường mắc kẹt trong chiến tranh đến với toàn thế giới, để chúng ta thấu hiểu được giá trị của hòa bình một cách chân thành.
