Thơ sáng tạo mới là xu hướng sáng tác thơ hiện đại, ảnh hưởng bởi phong cách và kỹ thuật từ thơ phương Tây. Được biết đến như một hiện tượng văn hóa ở châu Á, thơ sáng tạo mới ra đời và phát triển để đáp ứng nhu cầu hiện đại hóa thơ ca truyền thống.
Một số đặc điểm nổi bật
- Thả rộng vòng giải phóng từ các quy tắc về kỹ thuật và âm vần của thể loại thơ truyền thống, và thậm chí thúc đẩy thêm sự phát triển của thơ tự do, thơ không có âm vần rõ ràng, và thơ theo cấu trúc bậc thang,...
- Số lượng câu thơ thường không bị hạn chế như các bài thơ truyền thống.
- Ngôn ngữ phổ thông hàng ngày được đưa lên mức nghệ thuật trong thơ, không còn ràng buộc về cách sắp xếp từ ngữ hay cách sử dụng từ vựng cổ điển.
- Nội dung phong phú, phức tạp, không bị giới hạn trong những chủ đề truyền thống.
- Thụ hưởng từ những phong cách hiện đại trong thơ phương Tây như chủ nghĩa tượng trưng, chủ nghĩa lãng mạn, chủ nghĩa duy mỹ, chủ nghĩa ấn tượng, duy hiện đại,...
Phong trào Thơ sáng tạo mới
Thơ mới tại các quốc gia thường khởi đầu từ việc trên thế giới thơ, có những bài thơ có thể tài nghệ thuật, thanh vận, phức tạp,... khác biệt so với thơ truyền thống. Được sự ủng hộ của những tác giả trẻ, sự bùng nổ của thơ phi cổ điển ngày càng nhiều và các lý luận về thơ mới cũng phát triển trong bối cảnh cạnh tranh với các xu hướng sáng tác theo thể tài và thể loại thơ truyền thống. Khi sự thế trận giữa thơ mới và thơ cổ đã đi đến hồi kết, khi thơ mới đã được chấp nhận, quá trình hiện đại hóa thơ ca đã đi đến giai đoạn cuối cùng với sự biến mất của khái niệm thơ mới trong thế giới thơ.
Từ cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, tại Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc, Việt Nam, Đài Loan, Thái Lan, Malaysia,... phong trào thơ mới đã trở thành một hiện tượng chung trong khu vực. Nhật Bản có lẽ là quốc gia châu Á dẫn đầu trong phong trào thơ mới, khi xuất hiện thể loại shintaishi (thể thơ mới) từ năm 1882, khi Toyama Seiichi (1848-1900), Yatabe Ryokichi (1851-1899) và Inoue Tetsujiro (1855-1944), ba giáo sư Đại học Tokyo, trong quá trình dịch thơ Tây phương, đã thử sáng tác một số bài thơ theo phong cách châu Âu đương thời và xuất bản thành tập Shintaishi-sho (thể thơ mới), và đạt thành tựu lớn hơn vào cuối thời Meiji với việc ra đời thơ tự do, hay còn gọi là thơ dùng ngôn ngữ văn nói.
- Phong trào thơ mới (Việt Nam)
- Nhiều tác giả, mục từ 'Phong trào thơ mới (Việt Nam)', Từ điển Văn học (bộ mới), Nhà xuất bản Thế giới, H. 2005. Khương Việt Hà, Đường đến hiện đại của thi ca Nhật Bản, kỷ yếu hội thảo khoa học, Viện Văn học, tháng 1 năm 2008.
