Buzz
Hai câu chuyện cách xa nhau gần 20 năm nhưng lại có cùng một bản chất và sẽ kéo dài rất lâu mới cũ.
Sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ đã tạo điều kiện cho những người làm báo chí có thể ngồi tại một chỗ vẫn cập nhật được nhiều thông tin mới, nhanh chóng và thời sự. Vì vậy, việc làm báo in hay trực tuyến càng dễ dàng phổ biến dưới nhiều hình thức.
Chuyện xưa
Trong quá trình làm báo, tôi nhớ rất nhiều kỷ niệm nghề nghiệp. Một trong những kỷ niệm đó là với một người đồng nghiệp (tôi không nhớ tên) vì họ chỉ làm chung với tôi trong vài tháng.
Vào khoảng đầu những năm 2000, tôi được chọn vào vị trí phóng viên biên tập. Phóng viên biên tập là cách một số đài truyền hình gọi để phân biệt với một chức danh phóng viên khác cũng rất quan trọng, đó là phóng viên quay phim. Trong thời gian thử thách ban đầu, một trưa nọ, tôi ngồi than với một nhóm đồng nghiệp, trong đó có tôi. Tôi nói rằng, “Khi mới vào Đài, tôi nghĩ việc làm biên tập là chỉnh sửa bài viết của các phóng viên, các cộng tác viên gửi về, chứ không phải đi nhiều như thế này. Đi cả ngày như thế này, chịu không nổi, chắc phải xin làm biên tập ở nhà thôi!”.
Tôi lúc đó đã hơn 10 năm trong nghề, vừa được giao vào vị trí trực bản tin thời sự, khi nghe em nói như vậy, tôi thực sự ngạc nhiên. Tôi nói với em rằng, việc 'sửa bài người khác' mà em nói, có lẽ sẽ đến với em sau 7 đến 10 năm nữa, vì khi các cơ quan báo chí tuyển dụng em, họ mong muốn em đi thực tế viết bài, không phải ai cũng thích sửa bài người khác. Quan trọng hơn nữa là hiện tại em đã có đủ kinh nghiệm và kiến thức để biên tập bài cho người khác chưa? Nếu em thích ngồi một chỗ, thì tốt nhất là nên xin làm văn phòng cho một cơ quan hành chính nào đó, đó là lựa chọn tốt nhất. Sau đó, em có thể xin làm cán bộ văn phòng ở huyện, đúng với nguyện vọng của em. Chẳng biết em có bao giờ tức giận với lời thẳng thắn của tôi không, nhưng đối với tôi, tôi cho rằng điều đó là tốt cho em, cũng như cho Đài.
Chuyện mới
Nguồn: Google
Gần đây, tôi đã tham gia giảng dạy một lớp dành cho các cán bộ làm công tác truyền thông tại các cổng thông tin điện tử của các ban ngành địa phương về kỹ năng viết và biên tập tin tức cho Sở Thông tin Truyền thông. Một trong những kỹ năng mà tôi yêu cầu học viên thực hành nhiều nhất trong suốt mấy ngày học đó là kỹ năng tìm chi tiết. Khá nhiều học viên thấy thú vị khi được hướng dẫn cách khai thác các chi tiết, thông tin khác nhau về một sự kiện để tạo ra các sản phẩm báo chí truyền thông với độ sâu thông tin và góc nhìn khác nhau.
Khi khai thác chi tiết, mỗi học viên đều phải sử dụng các kỹ năng cơ bản như quan sát (ghi chép), đọc tài liệu (tổng hợp), phỏng vấn (trích dẫn)... để có tài liệu cho sản phẩm của họ.
Sau khi kết thúc khóa học, một số học viên phản ánh rằng họ chỉ muốn học làm 'biên tập' chứ không phải học cách tìm chi tiết để viết bài. Có lẽ mọi người thích làm biên tập vì, biên tập, đơn giản là không cần phải đi, không cần quan sát, không cần gặp gỡ và phỏng vấn mà vẫn có thể có sản phẩm và... có thù lao.
Ai có thể thực hiện công việc biên tập không?
Nguồn: Google
Trong việc hỏi ý kiến những người thích làm biên tập về việc quan trọng nhất của công việc này, hầu hết đều cho rằng, điều quan trọng nhất là biên tập văn bản, lựa chọn dữ liệu. Điều này luôn đúng và cần thiết. Tuy nhiên, công việc biên tập không đơn giản như vậy. Đó là một công việc phức tạp, không phải ai cũng có thể trở thành biên tập sau một thời gian làm báo. Đó là công việc giám sát tư tưởng, kiến thức và tạo ra các tác phẩm báo chí tốt hơn, hấp dẫn hơn.
Để tạo ra tác phẩm chất lượng cao về cả nội dung lẫn hình thức, người biên tập cần có kỹ năng xử lý cấu trúc, văn phong, kinh nghiệm và khả năng đánh giá. Do đó, công việc biên tập không hề đơn giản! Thường thì nếu không có kinh nghiệm viết và nghiên cứu nhiều, nếu không phải là người am hiểu chi tiết, thì khó có thể thực hiện công việc của một biên tập viên đích thực.
