
Mọi đứa trẻ đều có tiềm năng thiên tài
Vậy, khi và như thế nào chúng ta nên tham gia vào quá trình giáo dục sớm? Khoa học đã chứng minh rằng, càng gần mốc thời gian sơ sinh, não bộ có khả năng hấp thụ kiến thức càng cao. Do đó, chúng ta cần tận dụng thời gian này càng sớm càng tốt.
Giai đoạn từ 0 đến ba tuổi là thời kỳ mà não trẻ có khả năng hấp thu cao nhất. Từ ba đến sáu tuổi là giai đoạn vô cùng quan trọng để phát triển các tố chất của trẻ. Ví dụ, khả năng cảm âm như nghe và phân biệt các âm như “đồ, rê, mi” sẽ phát triển tốt nhất trong khoảng ba - bốn tuổi, còn khả năng ghi nhớ ngôn ngữ sẽ phát triển tốt nhất cho đến sáu tuổi.
Hiểu biết đúng về tiềm năng phát triển giai đoạn này sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới việc nuôi dưỡng và phát triển tài năng của trẻ. Chìa khóa để nuôi dưỡng thiên tài chính là giai đoạn trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, từ 0 đến sáu tuổi.
Bạn có biết tất cả các bậc thiên tài đều có một điểm chung là khả năng sử dụng đồng đều não phải và não trái? Trong khi đó, đa số chúng ta sử dụng tới 90% não trái và chỉ 10% não phải. Chúng ta đang sử dụng não phải quá ít so với não trái.
Lý do cho điều này là việc kích hoạt não phải, hay nói cách khác, giáo dục não phải, chưa được thực hiện đầy đủ. Nếu kích hoạt tối đa não trái thì năng lực tư duy chỉ giới hạn trong khoảng 10% còn lại. Điều này cho thấy rằng kích hoạt cả hai bán cầu não mới là cách phát triển năng lực trí tuệ toàn diện nhất.
Giáo dục năm giác quan cho trẻ từ những năm tháng đầu đời
Kích hoạt đồng đều cả não trái và não phải là yếu tố quan trọng trong cách cha mẹ ảnh hưởng đến sự phát triển năng lực của trẻ từ 0 đến sáu tuổi. Hãy xem xét các ví dụ cụ thể.
Tiến trình phát triển của bộ não bắt đầu ngay sau khi đứa trẻ chào đời và tác động từ bên ngoài là vô cùng cần thiết cho sự phát triển này. Các hoạt động như nhìn, nghe, chạm,... sẽ kích thích năm giác quan và mở ra các đường dẫn truyền cảm giác.
Ví dụ, việc cha mẹ tích cực trò chuyện với con sẽ giúp con phát triển khả năng ngôn từ. Nếu con đường tiếp nhận thông tin được phát triển kỹ càng, tự nhiên con đường thể hiện năng lực - output cũng sẽ phát triển theo.
Kể chuyện cũng có tác dụng tương tự như vậy. Hãy kể chuyện cho con nghe ngay từ khi con mới lọt lòng. Điều này giúp con cảm nhận được tình yêu thương và hình thành sợi dây liên kết thiêng liêng với mẹ.
Cha mẹ không nên chỉ dừng lại ở việc kể chuyện. Việc đồng thời kích thích cả thính giác và thị giác sẽ đem lại hiệu quả tốt hơn cho quá trình phát triển giác quan. Hãy đọc sách tranh cho con nghe và giải thích nội dung. Thông qua các hoạt động như vậy, năng lực ngôn ngữ của con sẽ dần dần được rèn giũa.
Vì sao càng sớm càng tốt?
Nhiều cha mẹ cho rằng trong giai đoạn thơ ấu, quan trọng nhất là con phát triển khỏe mạnh, không cần quan tâm đến tài năng hay năng lực. Nhưng bạn có biết về “quy luật thuyên giảm tài năng” không?
Theo quy luật này, tài năng của trẻ giảm dần theo tuổi. Điều này làm cho giai đoạn từ 0 đến sáu tuổi trở nên cực kỳ quan trọng, bởi nó giới hạn sự phát triển tài năng của trẻ. Môi trường nuôi dạy trẻ sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của họ.
Đặc biệt, càng nhỏ tuổi thì khả năng phát triển tài năng càng cao. Vì thế, không có gì là quá sớm để tạo môi trường phát triển cho trẻ. Theo chỉ số IQ, ta thấy rằng IQ tăng dần cho đến sáu tuổi, sau đó sẽ giảm dần.
Theo nhiều nghiên cứu về não bộ, những nhạc sĩ thiên tài thường có số lượng tế bào thần kinh vượt trội, nhờ vào sự luyện tập từ nhỏ. Điều này cũng làm rõ hơn về quy luật thuyên giảm tài năng.
Tôi hy vọng các bậc phụ huynh có thể hiểu đúng rằng không có mâu thuẫn nào giữa sự phát triển bình thường của trẻ em và việc cung cấp môi trường thích hợp để họ phát triển khả năng và tài năng. Những khả năng và tài năng ẩn dụ mà chúng ta cố gắng phát triển luôn cần một môi trường thích hợp, và việc tạo ra môi trường đó là điểm khởi đầu của việc kết nối và nuôi dạy trẻ em.
Các trò chơi giúp tạo ra 'bộ não thiên tài' có thể được chơi ngay tại nhà
Cuốn sách 33 Bài Thực Hành Theo Phương Pháp Shichida giới thiệu 33 trò chơi 'Phát triển não phải' mà cha mẹ có thể dễ dàng chơi cùng con tại nhà. 33 phương pháp thực hành này được rút ra từ những thực nghiệm dựa trên lý thuyết giáo dục não phải. Đây cũng là cuốn sách đầu tiên có những giải thích rất chi tiết và cụ thể.
Gần đây, việc giới thiệu các thuật ngữ hoặc nội dung về 'Giáo dục trong những năm đầu đời' hoặc 'Não bộ thiên tài' đã thu hút sự chú ý của rất nhiều người qua truyền hình, tạp chí, sách v.v.. Lý thuyết của phương pháp Shichida chính là tiên phong trong lĩnh vực này. Qua cuốn sách này, tôi hy vọng bạn đọc sẽ hiểu rõ hơn về các đặc tính và hiệu quả của phương pháp Shichida.
Bộ não được phân chia thành hai phần: não trái và não phải. Não trái được biết đến là phần của não quản lý ngôn ngữ và tính toán có tính ba chiều, trong khi não phải chứa đựng khả năng và tiềm năng vô hạn, đa chiều hơn. Hoạt động não diễn ra mạnh mẽ ở bán cầu não phải trong thời kỳ trẻ nhỏ và dần chuyển sang bán cầu não trái. Khi trẻ đạt sáu tuổi, vai trò chủ đạo của não chuyển sang bán cầu trái.
Vì vậy, nếu tích cực ưu tiên phát triển não phải trước khi não bộ chuyển sang ưu tiên não trái, chúng ta sẽ khơi gợi được 'tài năng' tiềm ẩn trong mỗi đứa trẻ.
Để khơi gợi 'tài năng' trong một đứa trẻ theo cách đó, cần sự kết hợp chặt chẽ giữa cha mẹ và con. Chìa khóa trong phương pháp giáo dục Shichida là nuôi dưỡng tâm hồn. Con trẻ không thể phát triển đầy đủ nếu cha mẹ chỉ tập trung vào khả năng mà bỏ qua tâm hồn con. Vì thế, cha mẹ cần biết cách truyền đạt tình yêu thương và xây dựng mối quan hệ tin tưởng để con phát triển cả về trí tuệ và tâm hồn.
Cha mẹ là nguồn tài nguyên hàng đầu để nuôi dưỡng đứa trẻ thành thiên tài. Với ý nghĩa đó, cha mẹ có thể làm rất nhiều điều cùng con trong ngôi nhà của mình. Các trò chơi trong cuốn sách này sẽ góp phần vào quá trình đó.
Tuy nhiên, có một số điều mà cha mẹ cần chú ý khi bắt đầu chơi trò chơi này với con. Điều đầu tiên là không nên quá lo lắng. Những trò chơi có thể không diễn ra suôn sẻ ngay từ đầu. Việc nuôi dạy con phải từ từ, tích lũy từng bước một. Hôm nay con không làm được, ngày mai con có thể cố gắng lại. Đây là một quá trình mà đôi khi phải lặp đi lặp lại, từng bước một cho đến khi con thực hiện được.
Điều thứ hai là cha mẹ không nên sử dụng những từ ngữ tiêu cực hay lời nói áp đặt, phủ nhận với con. Câu như: “Nhanh lên...!”, “Tại sao con không làm được nhỉ?”... nên tránh để không làm con cảm thấy bị áp lực hoặc gây ra phản ứng phản đối. Chúng ta cần nhận ra rằng những lời nói đó chỉ gây hại hơn là có ích.
Bây giờ, chúng ta cùng khám phá 33 trò chơi để kích thích não phải, mà cha mẹ có thể dễ dàng thực hiện cùng con tại nhà nhé.
