Tiểu đường loại 2: Nguyên nhân, triệu chứng và các biến chứng

1. Hiểu về bệnh tiểu đường loại 2

Tiểu đường loại 2 (hay còn gọi là đái tháo đường loại 2) là một bệnh lý mạn tính gây ra sự rối loạn trong quá trình chuyển hóa glucose, suy giảm chức năng của tế bào beta ở tuyến tụy và kháng insulin. Sự tăng glucose trong cơ thể kéo dài có thể gây ra rối loạn trong quá trình chuyển hóa carbohydrate, protein, lipid, làm tổn thương nhiều cơ quan như tim, gan, thận, mắt, và thần kinh. Bệnh có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi, và trong giai đoạn đầu thường chỉ có những biểu hiện mơ hồ. Thường thì người ta chỉ nhận ra mình mắc bệnh tiểu đường khi đã phát hiện các biến chứng.

Tiểu đường type 2 có thể xuất hiện ở mọi độ tuổi, không phân biệt lứa tuổi

2. Nguyên nhân gây bệnh

Đái tháo đường type 2 không chỉ xuất hiện ở người cao tuổi mà còn ở những người trẻ tuổi có lối sống không lành mạnh. Đặc điểm quan trọng nhất trong cơ địa bệnh của tiểu đường type 2 là sự tương tác giữa yếu tố di truyền và môi trường. Cụ thể:

- Yếu tố di truyền: Tiền sử gia đình có thành viên mắc bệnh

- Yếu tố môi trường: Gồm các yếu tố có thể can thiệp, điều chỉnh để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh.

+ Thay đổi cách sống: như giảm hoạt động thể chất; thay đổi chế độ ăn uống để hấp thụ năng lượng dư thừa.

+ Chế độ ăn uống và chất lượng thực phẩm.

+ Luôn trong tình trạng căng thẳng.

- Tuổi thọ gia tăng, nguy cơ mắc bệnh tăng lên: Điều này cũng là yếu tố không thể thay đổi để giảm tỷ lệ mắc bệnh.

Lối sống không lành mạnh tăng nguy cơ mắc bệnh ở giới trẻ

3. Dấu hiệu

Ở giai đoạn ban đầu, bệnh thường không có dấu hiệu rõ ràng. Khi tiến triển, có thể xuất hiện một số dấu hiệu. Dưới đây là những dấu hiệu thường gặp ở những người mắc bệnh:

Cảm giác khát nước, miệng khô:

Đây là dấu hiệu đầu tiên khi mắc bệnh do hiện tượng đi tiểu nhiều gây tăng nhu cầu nước của cơ thể, để bù vào lượng nước đã mất. Do đó, người bệnh thường cảm thấy khát nước và uống nhiều nước liên tục.

Tiểu thường xuyên:

Trong thời gian này, thận phải làm việc cực kỳ chăm chỉ để loại bỏ lượng đường thừa ra khỏi cơ thể. Vì vậy, người bệnh thường phải đi tiểu liên tục.

Giảm cân đột ngột:

Sự giảm cân đột ngột không có nguyên nhân rõ ràng là một trong những dấu hiệu của bệnh. Khi lượng glucose lớn trong cơ thể được loại bỏ qua thận, lượng calo từ glucose cũng sẽ bị mất, dẫn đến sự giảm cân đột ngột ở người bệnh.

Vết thương không lành:

Cơ thể có lượng glucose trong máu cao sẽ làm suy yếu hệ thống miễn dịch. Do đó, khi gặp vết thương, dù chỉ là một vết xước nhỏ, thì thời gian lành vết thương sẽ kéo dài hơn nhiều so với người khỏe mạnh.

Mờ mắt:

Đối với những người khỏe mạnh, tầm nhìn của họ có thể điều chỉnh linh hoạt từ xa đến gần. Tuy nhiên, với những người mắc bệnh, lượng glucose cao trong máu khiến thủy tinh thể bị sưng phồng, làm ảnh hưởng đến khả năng điều chỉnh của mắt. Điều này dẫn đến tình trạng mờ mắt.

Tình trạng mờ mắt ở người bệnh thường rất nghiêm trọng và có thể gây mù lòa

Các biến chứng của đái tháo đường type 2

Lượng glucose cao trong máu có thể dẫn đến các vấn đề về tim mạch, thần kinh, mắt, và thận. Dưới đây là một số biến chứng có thể xảy ra khi mắc bệnh:

Biến chứng cấp tính:

Một số biến chứng cấp tính thường gặp bao gồm:

• Nhiễm toan ceton: Tình trạng nhiễm độc do toan huyết, nồng độ axit trong máu tăng đột ngột là kết quả của các quá trình chuyển hóa không hoàn chỉnh khi thiếu insulin. Bệnh nhân có thể tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời.

• Tăng áp suất thẩm thấu: Khi áp lực thẩm thấu qua thành mạch tăng cao, người bệnh có thể rơi vào tình trạng hôn mê. Trong tình huống này, người bệnh có nguy cơ tử vong cao nếu không được cấp cứu kịp thời.

• Glucose trong máu thấp: Hiện tượng này xảy ra khi lượng đường huyết giảm xuống dưới 3.6mmol/l. Nguyên nhân có thể là do sử dụng thuốc quá liều, ăn kiêng sai cách, tập luyện quá mức, hoặc tiêu thụ rượu bia quá nhiều. Triệu chứng bao gồm run chân tay, mệt mỏi, đói, và choáng. Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh nhân có thể rơi vào tình trạng hôn mê.

Biến chứng mạn tính:

Các biến chứng mạn tính có thể xảy ra khi mắc bệnh là: 

• Biến chứng về tim mạch: Đái tháo đường type 2 có thể làm tăng cao nguy cơ mắc xơ vữa động mạch, huyết áp cao, nhồi máu cơ tim, trụy tim, gây bại liệt và tử vong cho người bệnh.

• Biến chứng về thận: Đái tháo đường ảnh hưởng đến các mạch máu nhỏ trong thận, gây suy thận. Thận phải làm việc quá sức để cân bằng nồng độ glucose và huyết áp ở mức bình thường, dẫn tới suy thận.

• Biến chứng về thần kinh: Các tổn thương thần kinh là biến chứng sớm của bệnh, thường biểu hiện bằng tê bì, teo cơ, mất cảm giác, sụp mi, liệt cơ mặt,… Ngoài ra, còn có thể gây nhồi máu cơ tim, liệt bàng quang, và liệt dương.

• Biến chứng về mắt: Thường xuất hiện như mù lòa, giảm thị lực. Biến chứng này có thể kiểm soát nếu thăm khám kiểm tra mắt thường xuyên, duy trì ổn định mức đường huyết và huyết áp.

• Biến chứng khi mang thai: Nếu thai phụ mắc bệnh trong thai kỳ, có thể dẫn đến thai nhi quá cân, gây ra nguy cơ cho mẹ và bé, cũng như hạ glucose đột ngột ở trẻ mới sinh. Ngoài những biến chứng trên, đái tháo đường còn ảnh hưởng đến xương, khớp, não, gây giảm trí nhớ,… 

Tiểu đường thai kỳ có thể để lại các biến chứng cho mẹ và bé

Hy vọng những thông tin chúng tôi chia sẻ trong bài viết đã giúp bạn hiểu rõ hơn về đái tháo đường type 2. Đây là một căn bệnh mãn tính, đòi hỏi người mắc phải sống chung với nó suốt đời. Tuy nhiên, việc tuân thủ chế độ ăn uống lành mạnh kết hợp với việc tập thể dục đều đặn sẽ giúp cải thiện tình trạng sức khỏe của bạn.