Virus corona có khả năng lây lan mạnh mẽ cả chiều dọc và chiều ngang trong các căn hộ chung cư. Trong bối cảnh đại dịch SARS-CoV-2, việc kiểm soát sự lây lan qua không khí là cực kỳ quan trọng để bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Một số nghiên cứu về khả năng phát tán virus trong các khu chung cư đã được tiến hành để đưa ra giải đáp cho lo ngại này. Khi phát hiện một ca nhiễm SARS-CoV-2 trong một tòa nhà, các con đường lây nhiễm có thể thông qua các không gian chung như thang máy hoặc tiếp xúc gián tiếp qua các nút thang máy.
Hình 2. Sơ đồ luồng khí mùa đông (A) và mùa hè (B)Hình 3
Hình 3. Các trường hợp phát tán virus trong chung cư (trái) và khả năng lây nhiễm (phải)Trong một nghiên cứu khác, để kiểm chứng vấn đề lây nhiễm giữa các căn hộ trong toà nhà hoặc giữa các tòa nhà, nhóm nghiên cứu đã tiến hành xây dựng một mô hình mô phỏng sử dụng phương pháp ATOR. Kết quả cho thấy virus có thể lan truyền cả chiều dọc và chiều ngang thông qua hệ thống thông gió chung của toà nhà, được thúc đẩy bởi lực nổi và hướng gió. Điều này làm nổi bật tầm quan trọng của việc kiểm soát hệ thống thông gió trong các khu chung cư.

Hình 4. Biểu đồ minh họa quá trình lan truyền của virus tại Amoy Gardens, Hong Kong năm 2003 thông qua phương pháp ATOR (A) và phương pháp WINAIR (B) [3].
Có thể thấy rõ nguy cơ lây lan của virus corona tại các khu đô thị lớn, đặc biệt là trong các tòa nhà chung cư dựa trên các nghiên cứu đã được thực hiện. Để giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm trong các khu dân cư, việc xác định và kiểm soát nguồn lây nhiễm là rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe công cộng và giảm áp lực cho hệ thống y tế. Đối với các tòa nhà chung cư, việc sử dụng chung hệ thống thông gió hoặc xả thải đòi hỏi các biện pháp sau [4]:
- Thường xuyên lau chùi và sát khuẩn các cửa sổ, cửa lùa;
- Phòng tránh việc thông gió ngược lại trong hệ thống thông gió chung;
- Sử dụng bộ lọc HEPA hoặc ULPA trong các trường hợp cần thiết khi sử dụng hệ thống điều hòa không khí (đối với văn phòng, chung cư vào mùa nóng);
- Sử dụng bộ lọc than hoạt tính để loại bỏ CO2 trong không khí;
- Tận dụng sự lưu thông tự nhiên của không khí bằng cách mở cửa sổ ra ngoài nếu có thể và kiểm soát độ ẩm (độ ẩm từ 40-60%).
- Thường xuyên lau chùi và sát khuẩn các bề mặt như núm cửa, lỗ thông gió/hút khí, các điểm thoát nước trong nhà vệ sinh.
PGS.TS. Trần Văn Hiếu, Nguyễn Lê Duy
Nhóm nghiên cứu Y sinh học GMIF, Trường ĐH. KHTN TPHCM.
"-
Lược dịch từ:
[1] S. E. Hwang, J. H. Chang, B. Oh, and J. Heo.Possible aerosol transmission of COVID-19 associated with an outbreak in an apartment in Seoul, South Korea, 2020. International Journal of Infectious Diseases, 2021, 104 :73–76.
[2] K. W. Shi et al.Quantifying the risk of indoor drainage system in multi-unit apartment building as a transmission route of SARS-CoV-2. Science of The Total Environment, 2021, 762 :143056.
[3] J. Huang et al.Outdoor Airborne Transmission of Coronavirus Among Apartments in High-Density Cities. Frontiers in Built Environment, 2021, 7.
[4] A. Sodiq, M. A. Khan, M. Naas, and A. Amhamed. Addressing COVID-19 contagion through the HVAC systems by reviewing indoor airborne nature of infectious microbes: Will an innovative air recirculation concept provide a practical solution?.Environmental Research, 2021, 199 :111329.
