Buzz
Vào khoảng năm 800 trước Công nguyên ở Hy Lạp, những thương nhân thất bại phải ngồi ở chợ với chiếc giỏ úp lên đầu. Ở Ý thời cận đại, chủ doanh nghiệp nợ nần phải diễu hành trần truồng ở quảng trường.
Trong thời hiện đại, một doanh nhân phá sản, một chính trị gia thua cử, hay một ngôi sao giải trí có sản phẩm kém chất lượng, đều có thể trở thành trò cười cho cộng đồng mạng.
Chúng ta sợ thất bại không chỉ vì thiệt hại về tiền bạc hay thời gian, mà còn bởi vì từ xưa đến nay, trong xã hội mà chúng ta lớn lên, thất bại luôn bị coi là điều nhục nhã và đáng bị phán xét nghiêm khắc.
Hồi tưởng lại thời đi học, chúng ta đã từng phát biểu sai và bị giáo viên trách mắng, bạn bè chê cười. Dần dần, chúng ta lớn lên trong môi trường thiếu sự khoan dung đối với lỗi lầm.
Kể cả khi đã trưởng thành và đi làm, chúng ta vẫn tìm cách lảng tránh việc đưa ra ý kiến cá nhân để tránh bị phê bình và chế giễu từ người khác.
Ký ức giống như một tảng băng chìm, định hướng cho những hành vi tiềm ẩn mà ta có thể không nhận ra. Những trải nghiệm đau buồn và thất vọng giúp chúng ta hình thành cơ chế phòng thủ tâm lý.
Kìm nén, phủ nhận, tự trách, phân cực, cư xử như trẻ con - đó là cách tự nhiên và bản năng mà con người sử dụng để bảo vệ bản thân khỏi cảm giác khó chịu. Nhưng đồng thời, điều này cũng giữ chúng ta mãi giậm chân tại chỗ.
Khi hiểu rõ nguồn gốc của nỗi sợ, chúng ta có thể tái cấu trúc cách tư duy của mình. Để độc giả có thể rèn luyện, tác giả Susan Kahn đã thiết kế những bài tập gồm các câu hỏi cụ thể và thiết thực, dễ dàng áp dụng.
Ví dụ, để nhận biết 'điểm mù' trong nhận thức về bản thân, bạn hãy thử trả lời những câu hỏi đi sâu vào nền tảng cá nhân: Cuộc sống gia đình bạn có ổn định không? Khi nhỏ bạn có trải qua cú sốc tâm lý hay thay đổi lớn nào không? Bạn có tự nhận mình là người bi quan không? Bạn đã vượt qua khó khăn như thế nào?...
Tiếp theo, tác giả phân biệt hai loại tư duy phổ biến: Tư duy cố định: Tin rằng bản chất con người không thể thay đổi hay phát triển, xem thất bại là kết thúc; Tư duy cầu tiến: Tin vào khả năng phát triển kỹ năng, sẵn sàng đón nhận thử thách và phê bình, xem thất bại là cơ hội để điều chỉnh và tiến tới thành công.
Những người có sức bật tinh thần tốt thường mang tư duy cầu tiến. Thay vì sợ hãi thất bại đến mức không dám hành động, họ bắt đầu mọi việc không chỉ với kế hoạch thành công, mà còn dự trù cho thất bại. Đối với họ, thất bại là một khả năng và nếu xảy ra, thất bại sớm sẽ giúp hồi phục nhanh.
Hãy tập hình dung ra viễn cảnh tiêu cực, hãy cho bản thân một khuôn khổ mà bạn được phép mắc sai lầm - không phải theo kiểu liều lĩnh hay thiếu tính toán - mà là nhìn nhận thất bại với tinh thần học hỏi và nhanh chóng chuyển sang giai đoạn phát triển tiếp theo.
Hãy nhìn vào Steve Jobs - nhà sáng lập Apple, hay J. K. Rowling - tác giả bộ truyện Harry Potter, họ được ca ngợi vì không bỏ cuộc dù đã nhận vô số lời từ chối từ các nhà đầu tư, nhà xuất bản trước khi thành công.
Chúng ta trưởng thành qua nghịch cảnh. Sức mạnh tinh thần giúp ta định hình thực tại và tương lai của mình. Và hãy nhớ, sự kiên cường là thứ mà ai cũng có thể rèn luyện.
Theo Tuổi Trẻ Online
