Tổ chức ý cảm nhận về khổ thứ ba của bài thơ Tây Tiến

Tổ chức ý cảm nhận về phần khổ 3 của bài thơ Tây Tiến (Quang Dũng)
 

I. Tổ chức ý Cảm nhận về khổ 3 bài thơ Tây Tiến (Tiêu chuẩn)

1. Mở đầu

- Giới thiệu bối cảnh: Trong thời kỳ văn nghệ kháng chiến, không thể không nhắc đến những nhà văn nghệ sĩ nổi tiếng như Tố Hữu, Nguyễn Thi, Nguyễn Quang Sáng,... Trong số họ, đặc biệt nổi bật là nhà thơ Quang Dũng với bài thơ Tây Tiến.
- Nêu vấn đề: Bài thơ Tây Tiến là biểu tượng cho tình cảm sâu nặng của Quang Dũng dành cho vùng đất Tây Tiến và những đồng đội cùng đóng quân ở đó, sát cánh 'từ lúc sinh ra cho đến khi chết đi'; đặc biệt, khổ thơ thứ ba của bài thơ đã vẽ lên bức tranh sống động về những người lính đặc biệt: 'Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc... Sông Mã gầm lên khúc độc hành'

>>Tham khảo một số cách viết Phần mở đầu Tây Tiến độc đáo.

2. Phần thân bài

- Nhận xét về hình ảnh của những người lính hùng hổ, kiên cường, đậm tính anh hùng qua hai dòng đầu: 'Tây Tiến đoàn binh... dữ oai hùm'
+ Đoàn binh Tây Tiến: Được hình thành từ năm 1947 với nhiệm vụ phối hợp cùng quân đội Lào chặn đánh các đợt tấn công từ biên giới Việt - Lào, với Quang Dũng đảm nhiệm vai trò làm đội trưởng cho đội quân này
+ Đội quân của Quang Dũng hiện lên đặc biệt, lạ lùng: Trẻ tuổi nhưng đều mang nét mặt 'không mọc tóc' 
=> Vẻ ngoài xơ xác, đầu trọc da xanh phản ánh rõ ràng hiện thực khắc nghiệt của chiến tranh; đó là kết quả của những cảm xúc đói khát, những trận sốt rét trong rừng núi hoang vắng, những khó khăn, gian khổ mà người lính phải chịu đựng
=> Liên kết với hình ảnh người lính trong thơ của Chính Hữu: 'Tôi với anh biết từng cơn ớn lạnh/ Sốt run người vầng trán đẫm mồ hôi'
+ Dù gặp gian khó, người lính vẫn giữ vững tư thế kiên định, bất khuất, oai hùng 'dữ oai hùm' 

- Nhận xét về vẻ đẹp tinh thần của những người lính (trong những dòng thơ tiếp theo)
+ Tâm hồn tràn đầy ước mơ, sức sống tuổi trẻ: 'Mắt trừng gửi mộng qua biên giới... kiều thơm' => Những chàng trai tuổi 18, 20 từ thành phố Hà Nội, từ bàn ghế học sinh, sinh viên đã lắng nghe tiếng gọi cao cả của Tổ quốc để bước ra chiến trường.
+ 'Mắt trừng': Đôi mắt theo dõi kẻ thù, đầy căm hận và sự quyết tâm chống lại kẻ thù
+ 'Mộng biên giới': Ước mơ về hòa bình, chiến thắng trở về quê hương, gia đình...
+ 'Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm': Nỗi nhớ nhà, nỗi nhớ quê, nỗi nhớ người thân
=> Hình ảnh những người lính Tây Tiến trẻ trung, kết hợp giữa vẻ đẹp của hoài bão và vẻ đẹp trong tâm hồn. 

- Nhận xét về vẻ đẹp hào hùng của người lính thông qua việc Quang Dũng mô tả sự hy sinh dũng cảm: 'Rải rác biên cương... khúc độc hành'
+ Dòng thơ đầy cảm xúc, buồn bã trước sự mất mát, hy sinh của các chiến sĩ, trước những ngôi mộ không tên nằm rải rác giữa biên giới
+ 'Mồ viễn xứ', 'biên cương': Sử dụng từ ngôn ngữ Hán Việt để tạo ra bầu không khí uy nghi, hùng vĩ như một bản tình ca tiễn biệt người lính
+ Dù đối mặt với cái chết, người lính vẫn sẵn lòng hi sinh tuổi trẻ, thậm chí tính mạng của mình cho sự độc lập tự do của dân tộc 'chẳng tiếc đời xanh', xem cái chết như một điều nhẹ nhàng 'anh về đất'
+ Sự hy sinh của các anh được tôn vinh, lý tưởng hóa 'Áo bào thay chiếu' => Sự hi sinh cao cả, thiêng liêng
+ Đối diện với những sự hy sinh của các anh, dòng sông Mã lịch sử 'gầm lên khúc độc hành' như 'gầm' lên khúc ca cao cả để tiễn biệt đồng đội đi vào cõi bất tử. 
- Tóm tắt ý chính của toàn bài thơ Tây Tiến.

3. Kết luận

Tóm tắt vấn đề và thể hiện quan điểm cá nhân.

>> Tham khảo 4 cách viết phần Kết bài Tây Tiến độc đáo.
 

II. Mẫu Cảm nhận về khổ 3 bài thơ Tây Tiến (Chuẩn)

Nói đến văn thơ trong cuộc kháng chiến, không thể không nhắc đến các nhà văn, nhà thơ như Tố Hữu, Nguyễn Quang Sáng, Nguyễn Thi, ... và cũng không thể không nhắc đến nhà thơ Quang Dũng. Ông là một người nghệ sĩ đa tài, biết viết thơ, biết vẽ tranh, còn sáng tác kịch nữa. Trong sự nghiệp văn chương của mình, tác phẩm nổi tiếng nhất có lẽ là bài thơ Tây Tiến. Bài thơ là biểu tượng của sự nhớ nhung mảnh đất Tây Bắc quê hương, của tình đồng đội. Bài thơ đã làm nổi bật một linh hồn thơ lãng mạn, sâu lắng, tràn đầy tình cảm và tinh thần dân tộc của Quang Dũng, đặc biệt là đoạn thơ miêu tả hình ảnh người lính đầy ấn tượng:

'Tây Tiến, đoàn binh không mọc tóc
Quân xanh như lá giữ oai hùng
Mắt trừng gửi mộng vượt biên giới
...
Sông Mã vang lên khúc độc hành'.

Quang Dũng sáng tác Tây Tiến vào năm 1948 tại Phù Lưu Chanh với tình cảm nhớ đến đồng đội, đơn vị của mình. Trong cảm xúc ấy, ông đã vẽ nên hình ảnh của những người lính Tây Tiến, vừa hào hùng vừa lãng mạn... (Còn tiếp)

>> Đọc bài viết đầy đủ về Cảm nhận về khổ 3 bài thơ Tây Tiến tại đây.