“Tôi tồn tại để khám phá và hiểu biết sâu hơn về cách thế giới hoạt động”

Bạn đã nghe về Amy Chyao chưa? Ngay khi tôi đọc về cô, tôi đã lập tức tìm hiểu thêm trên internet. 16 tuổi, cô đã giành được giải thưởng khoa học danh giá Gordon E. Moore với thí nghiệm sử dụng năng lượng ánh sáng để kích hoạt một loại thuốc chống ung thư. Cô đã tạo ra một dạng phân tử nano có khả năng tiêu diệt tế bào ung thư, giúp bác sĩ có thêm cơ hội chữa trị các loại bệnh ung thư khác nhau.

Tuy nhiên, nhân vật chính trong cuốn sách này lại là Jack Andraka. Khi chỉ mới 13 tuổi, cậu đã gặp gỡ Amy Chyao, người truyền cảm hứng cho cậu trong hành trình “thay đổi thế giới”.

“Hậu quả gì sẽ xảy ra khi mặt trời biến mất”?

Khi Jack còn bé, khi đi chơi cùng mẹ, mẹ thường biến những chuyến đi ô tô nhàm chán thành một cuộc thi trí tuệ giữa Jack và anh trai của cậu, Luke. Thường thì mẹ sẽ bắt đầu bằng một câu hỏi hóc búa: “Nếu mặt trời biến mất, điều gì sẽ xảy ra”? Hai anh em sẽ cạnh tranh nhau để đưa ra những câu trả lời sáng tạo nhất.

Mẹ của Jack là một bác sĩ, bà thích thử thách và giúp con trẻ khám phá đam mê của mình bằng cách cho họ trải nghiệm nhiều hoạt động khác nhau. Từ thể thao đến âm nhạc, từ thí nghiệm khoa học đến các chuyến dã ngoại như leo núi, chèo thuyền …

Khi mới học lớp 3, Jack đã nhận ra rằng “toàn bộ tri thức trong vũ trụ có thể được khám phá thông qua việc bấm đúng những phím (máy tính) cần thiết”. Dưới sự khích lệ của chú Ted, Jack bắt đầu các nghiên cứu khoa học đầu tiên của mình, xuất phát từ quan sát thực tế. Lúc ở lớp 7, cậu đã đạt được chiến thắng trong một dự án nghiên cứu: Giảm thiểu nguy cơ bị cuốn vào vùng xoáy nước. Một năm sau, cậu đã phát hiện ra một chất chỉ thị ô nhiễm làm vi sinh vật phát sáng – giúp làm sạch nước trong vịnh.

Hãy suy nghĩ về những người mắc bệnh

Ung thư tuyến tụy, một loại bệnh gây tử vong cao nhất trên thế giới, đã cướp đi chú Ted - người mà Jack yêu quý, và đó là lý do khiến cậu khao khát tìm ra cách để đánh bại nó. Khi chỉ mới 14 tuổi và mới bước vào cấp 3, cậu đã dốc hết tâm trí vào việc nghiên cứu về căn bệnh này, cho đến khi cậu nhận ra rằng việc phát hiện bệnh này là rất khó, và việc sàng lọc sớm ung thư tuyến tụy lại rất đắt đỏ mà hiệu quả lại không cao.

Cậu quyết định đánh vào lĩnh vực nghiên cứu phương pháp phát hiện bệnh sớm. Trong số 200 bác sĩ mà cậu viết thư nhờ giúp đỡ, chỉ có 1 bác sĩ đồng ý hỗ trợ cậu thực hiện thí nghiệm này. Bố mẹ, dù luôn ủng hộ, nhưng khi nghe cậu con trai nhỏ tuổi nói về “tham vọng” của cậu là “tìm ra phương pháp chữa trị ung thư”, họ cũng bày tỏ sự nghi ngờ: “Có vẻ hơi quá đà phải không?”.

Jack đã viết: “Chú Ted thường nói với tôi rằng: Khi gặp khó khăn, vượt qua những thách thức tưởng chừng không thể, hãy tập trung vào những người có thể hưởng lợi từ công việc của bạn và tất cả những điều tốt đẹp mà nó mang lại. Hãy nhớ đến những người bệnh”.

1 năm dày công nghiên cứu. Chỉ mới 15 tuổi, Jack đã làm điều gây bất ngờ toàn bộ Mỹ khi giành giải thưởng Gordon E.Moore (giống như thần tượng Amy Chyao của cậu) bằng việc giới thiệu dự án nghiên cứu của mình: “phát triển loại que cảm biến giấy có khả năng phát hiện nhiều loại bệnh, trong đó có ung thư tuyến tụy, buồng trứng và phổi”. Phương pháp của cậu nhanh hơn, rẻ hơn 26.000 lần và nhạy hơn 400 lần so với phương pháp hiện đang được sử dụng tại các bệnh viện.

Đời không phải lúc nào cũng êm đềm

Mặc dù lớn lên trong một gia đình hạnh phúc và nhận được sự ủng hộ, yêu thương từ bố mẹ và anh trai, nhưng cuộc sống của Jack không phải lúc nào cũng êm đềm. 13 tuổi, cậu nhận ra mình là người đồng tính. Những ngày tháng khổ sở vì bị bắt nạt, bị phân biệt đối xử tại trường – có những lúc đẩy cậu vào tình trạng tuyệt vọng và cố tự sát. Ngay cả khi thành công trong nghiên cứu của mình, cậu cũng phải đối mặt với sự căm ghét, kỳ thị và lời nói xấu từ mọi phía.

Tuy nhiên, sự hiểu biết và lòng yêu thương từ gia đình, cùng sự ủng hộ từ bạn bè, đã giúp Jack vượt qua giai đoạn khó khăn đó và trở thành một nhà khoa học trẻ có tài năng.

Jack Thomas Andraka, sinh ngày 8/1/1997 tại Mỹ, là người phát minh ra phương pháp kiểm tra ung thư tụy sớm khi chỉ mới 15 tuổi và đã giành được giải thưởng Gordon E Moore tại ISEF. Anh cũng được vinh danh bởi giải thưởng Thomas Jefferson năm 2014 (dành cho những cá nhân xuất sắc dưới 35 tuổi và thường được coi là giải Nobel cho hoạt động cộng đồng).

Mei Ann

Mytour