
Nếu bạn đang mơ ước trở thành một giảng viên đại học hoặc bạn đã là một giảng viên và muốn bài giảng của mình trở nên hấp dẫn và hiệu quả, thì bạn không nên bỏ qua cuốn sách 'Niềm Vui Dạy Học' của tác giả Peter Filene. Cuốn sách này là sản phẩm của sự nỗ lực và tâm huyết của tác giả Bianca Sparacino dành cho những người đã và đang trải qua những khó khăn trong việc dạy học. Mỗi trang sách được chăm chút tỉ mỉ, từ hình ảnh đến phông chữ, thể hiện sự quan tâm và tận tâm của tác giả.
Hiểu rõ bản thân trong vai trò giảng viên
Nghề giáo viên, đặc biệt là vai trò của giảng viên đại học, đòi hỏi sự sáng tạo và nỗ lực không ngừng. Trước khi bắt đầu, bạn cần phải hiểu rõ về bản thân mình. Dạy học không chỉ là việc truyền đạt kiến thức mà còn là việc hướng dẫn sinh viên trở thành con người tự tin và có khả năng tự quản lý cuộc sống của mình. Bạn là người hướng dẫn, người truyền cảm hứng cho họ. Do đó, bạn cần phải có lý tưởng và mục tiêu rõ ràng trước khi bắt đầu. Nếu không, dù có dành nhiều thời gian cho việc nghiên cứu hoặc chuẩn bị bài giảng thế nào, bạn cũng sẽ cảm thấy mệt mỏi và sinh viên cũng sẽ cảm nhận được điều đó. Hãy nhớ rằng bạn không chỉ là người truyền đạt kiến thức mà còn là người hướng dẫn họ trên con đường khám phá tri thức và cuộc sống.
Giảng viên có thể có nhiều phong cách giảng dạy khác nhau. Một số giáo viên có thể là “mẫu mực về tính khách quan” không thiên vị. Một số khác có thể muốn truyền đạt vẻ đẹp và sức mạnh của chủ đề môn học. Cũng có những giáo viên khuyến khích sinh viên thách thức quan điểm của họ và thách thức cách suy nghĩ của họ.

Hàng ngàn nghiên cứu đã chỉ ra rằng những giảng viên xuất sắc thường thể hiện năm phẩm chất sau đây (những phẩm chất này phụ thuộc vào các kỹ năng cá nhân hơn là kiến thức chuyên môn):
Sự Nhiệt Tình (Sự Hăng Say) Đứng Đầu Danh Sách
Cách mà một giảng viên truyền đạt, biểu cảm trên khuôn mặt, cử chỉ trong lớp học phản ánh sự say mê của họ đối với môn học họ đang giảng dạy. Đam mê trong lĩnh vực này để lại ấn tượng sâu sắc trong tâm trí của sinh viên. Điều này thúc đẩy sinh viên tương tác với giảng viên và phần nào đó, tạo ra sự hứng thú và tình yêu đối với môn học. Giảng viên là nguồn cảm hứng để sinh viên lắng nghe và khám phá mong muốn bên trong họ đối với các lĩnh vực học tập và cuộc sống.
Sự Rõ Ràng (Sự Minh Bạch)
Giao tiếp hoặc giảng dạy cho sinh viên là việc hướng dẫn cho những người mới bắt đầu trong một lĩnh vực mới. Sự minh bạch được trình bày một cách rõ ràng và dễ hiểu là điều mà những giảng viên giỏi thường thực hiện. Đối với các nhà nghiên cứu hoặc các đồng nghiệp, điều này có thể được xem như là viết tắt nhưng đối với sinh viên, một buổi giảng dạy về các ngôn ngữ học thuật hoặc biểu diễn kiến thức phức tạp không phải là một buổi học thú vị. Đầu tiên, đó là cuộc trò chuyện giữa những con người bình thường. Để giao tiếp hiệu quả, thông điệp cần phải rõ ràng để có hiệu suất tốt vì trong lớp học có các sinh viên có nhiều lĩnh vực quan tâm khác nhau. Vì vậy, giảng viên cần duy trì sự đơn giản và rõ ràng trong mọi tình huống.
Cách Tổ Chức (Tổ Chức)
Trong lớp học, học sinh là tâm điểm nhưng để họ nhận ra điều đó, giáo viên cũng cần phải là những người điều phối giỏi biết cách tổ chức các buổi học kết hợp nhiều phương pháp và hoạt động khác nhau. Tổ chức tốt giúp tiết kiệm thời gian của cả hai mà vẫn đảm bảo hiệu quả của nội dung học. Thời gian và nhu cầu truyền đạt kiến thức sẽ giúp giáo viên tìm ra cách tổ chức tốt nhất dựa trên đặc điểm của lớp học.
Khích Lệ (Kích Thích)
Con người luôn khao khát kiến thức hữu ích để cải thiện cuộc sống của họ. Tuy nhiên, hành trình này thường bị gián đoạn bởi nhu cầu giải trí, sự muốn nghỉ ngơi hoặc thói quen lười biếng. Khích lệ sự ham học của sinh viên là cam kết mà các giáo viên tận tâm luôn dành thời gian để thực hiện. Khi sinh viên mong muốn học, thì việc học mới bắt đầu. Để làm điều này, giáo viên cần tạo ra sự hứng thú trong lớp học và biết cách truyền đạt niềm tin tích cực. Điều này có thể được coi là một kỹ năng hiếm của những giáo viên có tính cách thu hút. Tuy nhiên, nếu có đam mê với môn học mình giảng dạy, thì bất kỳ giáo viên nào cũng có thể làm được điều này.
Quan Tâm (Chăm Sóc)
Khi bước vào lớp học, mối quan hệ giữa giảng viên và sinh viên đã được hình thành. Không có mối quan hệ nào có thể phát triển nếu thiếu đi sự quan tâm lẫn nhau, và trong trường hợp này, giảng viên cần phải là người bắt đầu. Giảng viên tốt quan tâm đến sinh viên bằng cách đối xử công bằng, mong muốn họ thành công, tôn trọng và động viên hỗ trợ sinh viên trong khả năng của mình.
Phương Pháp Dạy Học: Nghệ Thuật Khoa Học

Trái với ý tưởng thông thường về một bản đề cương chi tiết, độ dài của đề cương không quyết định tính chi tiết của nó mà là cách thông tin trong đề cương được truyền đạt đến người đọc. Theo kinh nghiệm của tác giả, một bản đề cương khóa học tốt sẽ phản ánh bản chất của môn học và tóm tắt hai mục tiêu chính sau khi khóa học kết thúc. Đặt quá nhiều mục tiêu sẽ làm cho cả học viên và giáo viên bị quá tải.
Sau khi chuẩn bị xong bản đề cương khóa học, giáo viên sẽ tiến hành giảng bài trực tiếp. Việc giảng bài hoàn toàn khác biệt so với việc đọc bài giảng; giáo viên sẽ không đọc lại kiến thức mà họ đã chuẩn bị một cách cẩn thận mà thay vào đó sẽ thuyết trình. Trong khi thuyết trình, họ có thể sử dụng hình ảnh, biểu đồ và các thiết bị công nghệ thông tin để hỗ trợ giảng dạy, nhưng không nên để cho các thiết bị đó lấn át sự hiện diện của họ. Các khoảng nghỉ ngắn xen kẽ câu hỏi phù hợp trong quá trình giảng bài sẽ tăng sự tham gia của sinh viên và làm họ nhớ lại kiến thức đã được đề cập trong suốt thời gian học tập.
Kết Quả của Lao Động Giảng Dạy được Thu Hoạch khi Bắt Đầu Thảo Luận
Đánh giá là cơ hội để xem xét lại. Đó là dịp để giúp sinh viên hiểu rõ hơn về sự tiến bộ của họ. Đây là một phần trong cuộc trò chuyện giữa giảng viên và sinh viên.
Khi đánh giá hoặc nhận xét về năng lực học tập của sinh viên, mọi thứ cần phải minh bạch, rõ ràng. Điểm số không đủ để thể hiện toàn bộ quá trình làm việc của sinh viên mà họ cần cả những lời nhận xét chi tiết và nhạy cảm để duy trì sự nhiệt huyết trong học tập. Nếu sinh viên đạt điểm cao, hãy giải thích lý do, và ngược lại, nếu họ nhận được điểm thấp, hãy giải thích nguyên nhân. Việc này yêu cầu sự tận tâm và mong muốn tốt đẹp cho sự tiến bộ của sinh viên. Việc đánh giá mà thiếu những nhận xét cụ thể dường như là sự bỏ qua quá trình và chỉ tập trung vào kết quả, điều này không đủ trong việc giáo dục con người. Để hỗ trợ quá trình đánh giá một cách khách quan hơn, giáo viên cần dành thời gian xây dựng một bảng tiêu chí rõ ràng kèm theo thang điểm cụ thể cho từng tiêu chí và viết lời nhận xét.
Thu hút sự chú ý của sinh viên (và cũng tiết kiệm sức lực của bạn) bằng cách tóm tắt hầu hết nhận xét của bạn một cách cô đọng, cân nhắc kỹ lưỡng ở cuối bài. Hãy coi đoạn nhận xét đó như là một lá thư bạn viết gửi đến họ, và gọi họ theo tên.
Những Điều Không Nên Quên
Ngoài việc giảng dạy, để tồn tại trong môi trường học thuật, giảng viên cũng cần dành thời gian để nghiên cứu, công bố các công trình khoa học. Sự nỗ lực học tập suốt đời là điều bắt buộc. Yếu tố này khiến cho công việc của giảng viên trở nên thú vị hơn nhưng cũng đầy thách thức hơn.

Trong thực tế, để hoàn thành cả việc giảng dạy và nghiên cứu một cách xuất sắc, các giảng viên đã phải hy sinh nhiều khoảnh khắc vui vẻ trong cuộc sống của mình: từ thời gian thư giãn xem phim hoặc tham gia môn thể thao mà họ yêu thích. Dù kỹ năng giảng dạy được đánh giá cao nhưng số lượng các công trình nghiên cứu mới là cơ hội giúp các giảng viên tiến bộ trong sự nghiệp và được công nhận bởi cộng đồng. Năng lực nghiên cứu quyết định tương lai của giảng viên. Để thích ứng với tình hình đó, giảng viên phải từ bỏ thói quen cầu toàn và hiểu biết với sinh viên khi họ không hoàn thành công việc vì lý do như bận làm thêm, đau ốm, hoặc không biết tìm nguồn tài liệu, thậm chí là do lười biếng. Trong lớp học, sinh viên của bạn có nhiều dự định và các tiết học trong một ngày. Hãy luôn cho họ cơ hội thứ hai vì giảng viên cũng có giới hạn về sức lực, thời gian và kiến thức.
Sự xuất sắc trong giảng dạy không giống với sự xuất sắc trong nghiên cứu học thuật.
Cố gắng giảng dạy không đồng nghĩa với việc làm việc quá mức, giảng viên cần biết cân bằng giữa công việc và cuộc sống. Việc trở nên xuất sắc ở khía cạnh này không có nghĩa là bạn sẽ trở nên yếu kém ở khía cạnh khác. Nếu dành quá nhiều thời gian cho công việc và không để dành thời gian cho bản thân, cuộc sống của giảng viên sẽ mất cân đối và năng lực của họ sẽ giảm dần do thiếu những khoảnh khắc thư giãn bên gia đình hoặc thú vui đời thường. Kết quả là những giảng viên này sẽ không thể tận tâm vào bài giảng và sinh viên như trước đây.
Tổng Kết
Tôi đam mê suy nghĩ và đã chọn gắn bó với hoạt động giáo dục. Viết review cuốn sách này là một trải nghiệm thú vị. Cuốn sách giúp tôi nhớ lại thời đại học, nơi tôi đã thưởng thức hoặc bỏ lỡ những bài giảng từ những giảng viên, không thể hiện được nỗ lực tuyệt vời của họ đối với từng bài giảng. Cả giảng dạy và học đều cần có niềm vui và người dạy và học viên cùng mang lại niềm vui cho nhau. Bởi khi họ gặp nhau, họ mở ra những cơ hội mới.
Cuốn sách 'Niềm vui trong việc dạy học' là một cẩm nang thực hành quý giá dành cho những giáo viên mới của Đại học. Với những chia sẻ cụ thể và thú vị, độc giả có thể tìm hiểu và áp dụng linh hoạt để mang lại hiệu quả và sự hứng thú trong công việc giảng dạy.
Đánh giá chi tiết từ Nguyễn Phú Hoàng Nam - MytourBook
