
Những người thuộc thế hệ Gen Z như Samantha Lenger ngày càng tự tin khi thỏa thuận mức lương của mình, ngay cả khi họ chỉ mới bắt đầu sự nghiệp.

Samantha Lenger nhớ lại khoảnh khắc cô nhận được không chỉ một mà hai lời mời làm việc chỉ vài tuần sau khi bước vào năm cuối đại học: Mùa thu năm 2019, cô sinh viên ngành kinh doanh của Đại học Bang North Carolina đang tham dự hội nghị Grace Hopper, một sự kiện kết nối thường niên dành cho phụ nữ và người phi nhị nguyên giới trong lĩnh vực công nghệ.
Dù rất phấn khích và một trong hai lời mời là “công việc mơ ước với mức lương không ngờ tới”, cô vẫn không chấp nhận ngay mà quyết định thương lượng. Sau khi gọi điện cho mẹ để ăn mừng, cô liền liên hệ với người cố vấn để xin lời khuyên về cách thương lượng.
Những thành viên lớn tuổi nhất của thế hệ Gen Z đang khẳng định vị thế trong lực lượng lao động và chiếm ưu thế trong các cuộc đàm phán về minh bạch lương và trả lương công bằng. Họ mong đợi nhà tuyển dụng minh bạch về lương: Theo một khảo sát tháng 4 năm 2023 với gần 30.000 người tìm việc, 64% người thuộc Gen Z và 55% người tìm việc nói chung sẽ không nộp đơn nếu thông tin về thù lao không rõ ràng.
Các nguồn trực tuyến và bộ luật mới yêu cầu doanh nghiệp tại một số bang và thành phố phải công khai phạm vi lương là yếu tố giúp người lao động trẻ tiếp cận thông tin lương dễ dàng hơn bao giờ hết.
Tuy nhiên, đàm phán lương vẫn là một thách thức lớn, ngay cả với những người đã có nhiều năm kinh nghiệm, chứ chưa nói đến những chuyên gia trẻ mới bắt đầu sự nghiệp. CNBC Make It đã trao đổi với các sinh viên mới tốt nghiệp về cách họ tăng thu nhập của mình thông qua thời gian học đại học và hơn thế nữa.
Để có được dữ liệu lương bổng chính xác, bạn nên hỏi thăm xung quanh.
Khi Lenger xem xét từng lời đề nghị, cô nhận ra rằng mức lương đề xuất cao hơn những gì cô tìm thấy trên các trang web như Glassdoor và LinkedIn.
Theo lời khuyên của một đồng nghiệp tại nơi thực tập trước đây, hiện là cố vấn của cô, Lenger đã hỏi thăm những bạn bè cũng nhận được lời mời làm việc tại cùng hội nghị về mức lương họ được đề nghị. Cô cũng liên hệ với một số người trong mạng lưới của mình, những người đã có từ một đến ba năm kinh nghiệm làm việc.
Lenger luôn chắc chắn rằng cô là người đưa ra con số trước: “Lời đề nghị của mình khoảng chừng này. Nó có giống với những gì cậu thấy không?”
Cách tiếp cận này có thể làm giảm cảm giác xâm phạm riêng tư trong cuộc trò chuyện. Lenger nói rằng: “Bạn không cần phải trực tiếp hỏi họ kiếm được bao nhiêu.” Theo một khảo sát gần đây của Monster, cách hỏi này cũng hữu ích khi hầu hết mọi người đều sợ rằng nói về tiền bạc với đồng nghiệp là điều cấm kỵ. Gen Z và những người lao động thuộc thế hệ Millennials tham vọng hơn nhiều so với các thế hệ trước khi bàn về mức lương tại nơi làm việc.
Việc nói chuyện cởi mở về lương bổng đòi hỏi phải thực hành nhiều. Với vài năm kinh nghiệm, Lenger, 24 tuổi, đã tự thương lượng được một số lần tăng lương và chức vụ từ khi ra trường. Hiện cô làm việc như một nhà marketing tự do và đại diện cho công ty mình trong các cuộc đàm phán.
Bạn cũng có thể thương lượng khi là thực tập sinh.
Sarah Wang, 21 tuổi, đã áp dụng chiến thuật tương tự để thương lượng lương thực tập khi còn là sinh viên chuyên ngành truyền thông tại UCLA.

Wang chia sẻ: “Vì còn khá mới trong nghề nên tôi rất sợ việc thương lượng và không nghĩ mình có bất kỳ lợi thế nào để làm vậy.”
Trước kỳ thực tập mùa hè năm hai đại học, cô ấy gửi các tin nhắn ngắn gọn nhưng lịch sự đến các cựu thực tập sinh tại công ty mà cô đang phỏng vấn để xin lời khuyên về cách gây ấn tượng. Nội dung email của cô trực tiếp nhưng tôn trọng: “Tôi thấy bạn đã thực tập tại đây vào mùa hè năm ngoái và rất trân trọng bất kỳ lời khuyên nào bạn có thể chia sẻ.”
Sarah Wang, 21 tuổi, tốt nghiệp UCLA năm 2023 và đã thương lượng thành công một số vị trí thực tập về truyền thông trong suốt thời gian học đại học.
Dựa trên những cuộc trò chuyện đó, Wang sẽ bàn bạc với nhà tuyển dụng và làm rõ các nghiên cứu của mình: “Tôi biết các thực tập sinh trước đây đã có thể thương lượng thêm X đô la mỗi giờ và với trình độ tương tự, tôi tin rằng mình xứng đáng với mức lương cao hơn.”
Câu hỏi tìm kiếm “Bạn có thể thực tập sau khi tốt nghiệp không?” đã tăng 1.850% từ tháng 1 năm 2021 đến tháng 3 năm 2023, theo dữ liệu tìm kiếm Google từ Semrush cung cấp cho CNBC Make It. Điều này chứng tỏ ngày càng có nhiều sinh viên năm cuối đại học suy nghĩ về việc thực tập sau khi tốt nghiệp.
Sử dụng các lời đề nghị cạnh tranh làm đòn bẩy
Một yếu tố rất quan trọng trong quá trình thương lượng là bạn có một lời đề nghị cạnh tranh. Điều này sẽ giúp bạn đàm phán được mức lương cao hơn với công ty hàng đầu trong danh sách lựa chọn của bạn.
Cả Lenger và Wang nhớ lại việc sử dụng các lời mời thực tập cạnh tranh để thương lượng thêm mức lương với các nhà tuyển dụng hàng đầu của họ.
Lenger đã đề cập đến lời đề nghị cạnh tranh và cuộc đàm phán của mình trong một email: “Tôi đã nói, 'Tôi rất hào hứng và đánh giá cao lời đề nghị, nhưng một công ty tương tự đã đề nghị cung cấp cho tôi XYZ' — về cơ bản, đó là mức thưởng lý tưởng để ký kết và thậm chí còn cao hơn cả gói tổng thể - 'Bạn có thể đáp ứng cho tôi được như thế không?'”
Một tuần sau đó, nhà tuyển dụng sẽ trở lại với một đề nghị mới với mức lương tăng thêm 10.000 đô la, tiền thưởng ký kết là 5.000 đô la và nhiều lựa chọn mua cổ phiếu hơn, tất cả cộng lại tạo thành một gói hời lớn hơn khoảng 33.000 đô la so với đề nghị ban đầu.
Wang, người cuối cùng đã được nhận thực tập tại TikTok, sử dụng mức lương cao hơn từ một công ty công nghệ đối thủ để đàm phán thêm 2 đô la cho mức lương mỗi giờ của cô.
“Điều này cho thấy rằng, 'Tôi nghĩ tôi xứng đáng với điều này và đối thủ cạnh tranh của bạn cũng nghĩ vậy',” Wang nói. “Thật khó để một nhà tuyển dụng từ chối điều đó.”
Cần đàm phán những gì ngoài mức lương cơ bản
Brooke Thadeus cho biết thương lượng về công việc toàn thời gian đầu tiên sau khi tốt nghiệp đại học luôn là điều tất yếu. Cô gái 25 tuổi làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tại thủ đô Washington D.C và đã tham gia một khóa học về đàm phán khi còn đang học trung học.

Cô ấy nói rằng cảm thấy áp lực khi phải chấp nhận ngay lập tức một lời đề nghị là điều rất bình thường, nhưng cô khuyên các sinh viên mới tốt nghiệp nên yêu cầu lời đề nghị bằng văn bản và sau đó dành thời gian để đưa ra quyết định.
Thadeus nói, “Trước khi chấp nhận, bạn nên chắc chắn rằng bạn đã xem xét kỹ các điều khoản và điều kiện của công việc và biết rõ mức thù lao như thế nào. Bạn có thể đồng ý qua điện thoại hoặc trong thư mời làm việc, nhưng đôi khi sẽ có những điều bạn không biết cho đến khi đến đó.”
Brooke Thadeus, 25 tuổi, đã học được cách thương lượng tăng lương của mình sau khi tham gia một khóa học về đàm phán khi còn học trung học.
Khi nhận được lời đề nghị bằng văn bản, hãy suy nghĩ thêm về những điều có thể thương lượng khác, bao gồm chức danh công việc, ngày bắt đầu, hỗ trợ di chuyển, tiền thưởng ký kết hoặc duy trì, tiền hỗ trợ học phí, v.v.,” cô ấy tiếp tục cho biết.
Thadeus cũng là người đề xuất gửi email lại cho nhà tuyển dụng về các điểm cần thương lượng — nếu bạn có một lời đề nghị cạnh tranh, hãy đề cập đến nó ở đây — cùng với ba đến bốn điểm về bằng cấp phù hợp nhất của bạn để chứng minh lý do tại sao bạn xứng đáng với mức lương mà bạn mong muốn. Cô ấy khuyên bạn nên liệt kê một số tiền cao hơn khoảng 5.000 đô la so với mục tiêu của bạn để có lựa chọn nếu bị phản đối bởi nhân sự.”
Cuối cùng, Thadeus đã nhận được một công việc và sử dụng khả năng thương lượng để tăng 10% mức lương cơ bản, cộng với trợ cấp chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ di chuyển và tiền thưởng hàng năm.
“Họ sẽ không bao giờ đưa ra cho bạn mức lương cao nhất từ đầu,”
Tất cả những sinh viên mới ra trường mà CNBC Make It phỏng vấn đều cho biết họ có kế hoạch tiếp tục thương lượng trong suốt sự nghiệp tương lai của mình.
Sau khi thực tập tại bộ phận mua lại của TikTok, Wang đã học được rất nhiều trong quá trình tuyển dụng, cô ấy nhận thấy rằng có rất ít người thử thách quy trình thương lượng. Cô nói: “Tôi chưa bao giờ thấy lời mời việc nào đã đưa ra mức lương hoặc gói ký kết cùng cổ phần mà không có không gian để đàm phán. Điều này luôn là một mẫu chốt và họ không bao giờ đề xuất số tiền cao nhất cho bạn.”
Lenger cho biết thêm: “Bất kỳ ai tham gia quá trình tuyển dụng đều mong muốn mọi người đàm phán hoặc ít nhất là không cho rằng đàm phán là điều không thể.” “Điều này cũng không phải là điều mà họ chưa bao giờ thấy.”
Thị trường việc làm hiện nay có thể không phát triển mạnh mẽ như những năm gần đây vì các doanh nghiệp đang tăng cường tái tuyển dụng sau những cuộc giảm số lượng nhân viên liên quan đến đại dịch. Tuy nhiên, Lenger nói rằng điều có giá trị đối với những sinh viên mới ra trường là cảm giác được tham gia vào quá trình đàm phán, ít nhất là về mức lương của mình.
Cô ấy cũng cho biết, các nhóm tuyển dụng “vẫn hy vọng bạn sẽ đàm phán dù trong tình hình kinh tế hiện nay, mặc dù có thể sẽ ít cơ hội hơn trước đây”. “Tôi đã kiếm được thêm 30.000 đô la, nhưng không biết liệu đến ngày hôm nay tôi có mong đợi mức lương tương tự hay không.”
Tác giả: Jennifer Liu
Liên kết đến bài gốc: 'Họ sẽ không bao giờ đề xuất cho bạn số tiền cao nhất ngay từ đầu': 3 sinh viên mới tốt nghiệp chia sẻ về tầm quan trọng của việc đàm phán mức lương ngay khi ra trường
Dịch giả: Phương Nhi - ToMo - Học điều mới mỗi ngày
http://bit.ly/ToMo-tuyendung