Buzz
Gợi Ý: 'Nó thường kết thúc với từ 'tệ nhất', gây ra sự cạnh tranh và thất vọng' - nhà tâm lý và nhà nghiên cứu môi trường làm việc Shawn Achor đã chỉ ra.
Một số người coi lời khen là một món quà hiếm hoi.
Tuy nhiên, họ không nhận ra rằng: lời khen thực sự là một 'nguồn tài nguyên' có thể tái tạo.
Khen ngợi tạo ra cái tôi gọi là 'Vòng lặp cho đi và nhận lại' - bạn cho đi càng nhiều, bạn nhận lại càng nhiều. Nếu làm đúng, lời khen sẽ kích thích bộ não làm việc tốt hơn, có nghĩa là nếu chúng ta càng đưa ra lời khen, chúng ta càng thành công. Và khi càng thành công thì ta lại nhận được càng nhiều lời khen. Nghiên cứu của tôi trong 5 năm qua đã chỉ ra rằng: nếu bạn chân thành trong việc khen ngợi mọi người xung quanh, tiềm năng của bạn, cả về kĩ năng cá nhân và kĩ năng xã hội, sẽ phát triển.Tôi biết tôi không phải là người đầu tiên nói về lợi ích của việc khen ngợi.
Và tôi tin rằng hầu hết mọi người đều nhận ra giá trị của những lời khen. Vấn đề trong nhiều tổ chức, trường học và các mối quan hệ không chỉ là chúng ta đã quá kín đáo trong việc khen ngợi mà còn là việc chúng ta đã khen không đúng cách. Tôi dám khẳng định rằng cách chúng ta khen ngợi hiện tại đã làm mất đi động lực nhóm, tăng thêm xung đột trong gia đình và hạn chế tiềm năng của chính chúng ta.'Khi bạn khen ai đó là 'tốt hơn' hay 'giỏi nhất', bạn đang hạn chế sự kỳ vọng về những gì họ có thể đạt được.'
Một trong những lời khen tồi tệ nhất mà tôi từng nhận được sau các buổi trò chuyện là: 'Bạn là diễn giả xuất sắc nhất trong ngày hôm nay.'
Tại sao nó tồi? Đầu tiên, nó làm tổn thương đến những người diễn giả khác.Hơn nữa, nó khiến tôi nhận ra rằngtrong nhiều trường hợp khác, tôi không phải là diễn giả xuất sắc nhất, điều này khiến tôi cảm thấy lo lắng và nghi ngờ về bản thân.Thay vì làm cho tôi trở nên vượt trội, lời khen đó khiến tôi cảm thấy không chắc chắn hơn về bản thân trong tương lai.Thay vì khiến tôi trở nên tốt hơn, việc so sánh này chỉ làm tăng sự bất an trong tôi về tương lai của bản thân.Điều bạn đang thực sự làm là so sánh, chứ không phải khen ngợi.
Khi bạn so sánh để nâng cao đánh giá người khác, thì đang hạ thấp họ. Một lời khen thực sự là việc nhìn nhận và tôn trọng công lao của họ, chứ không phải là so sánh.Hơn thế nữa, khi khen ngợi ai đó là “tốt nhất” hay “giỏi nhất”, bạn đang giới hạn sự phát triển của họ và tự giới hạn mong đợi vào bản thân. Nếu chúng ta chỉ muốn vượt trội hơn người khác, liệu đó có phải là sự tự hạn chế không? Điều này cho thấy, khi cảm thấy đã đạt được một ít, chúng ta có thể ngừng phát triển, dù chúng ta vẫn có thể làm tốt hơn nữa.
Nếu bạn muốn ai đó phát triển, hãy tránh so sánh họ với người khác.
Điều này là một bài học khó khăn mỗi khi tôi viết về nó, bởi vì tôi thường khen ngợi người khác dựa trên cảm xúc, thậm chí cả với gia đình của mình. Nhưng nếu bạn nói với một đứa trẻ: “Con là số một!” thì bạn đang dạy cho nó rằng tình yêu của bạn dựa vào vị trí của nó so với người khác. Không có gì phá hoại Tiềm Năng Lớn hơn việc so sánh trong việc khen ngợi.Cách dễ nhất để dừng việc khen ngợi kiểu so sánh là loại bỏ những từ như “tốt nhất”, “nhanh nhất”, “thông minh nhất”, “đẹp nhất”.
Hãy suy nghĩ về cách chúng ta thường rơi vào cái bẫy này.
“Bạn là người xinh đẹp/ thông minh/ hài hước nhất trong phòng này.” Tại sao chúng ta phải hạ thấp người khác chỉ để tôn vinh một người. Khen ngợi bằng cách so sánh chỉ giới hạn Tiềm Năng Nhỏ - những thành công hạn chế mà chỉ mình bạn đạt được - về sự thành công, lãnh đạo, sáng tạo, vẻ đẹp, tình yêu, và mọi thứ khác mà chúng ta quan tâm. Khi bạn nói với một nhóm rằng chỉ có 1% khả năng thành công, bạn đang làm giảm sự quyết tâm của họ.Cách dễ nhất để dừng việc khen ngợi kiểu so sánh là không sử dụng những từ như “tốt nhất”, “nhanh nhất”, “thông minh nhất”, “đẹp nhất” nữa.
Thay vì điều đó, hãy tuân thủ những gì bạn coi là đúng đắn với các nhà lãnh đạo và cha mẹ: Đừng khen ai đó mà lại làm tổn thương người khác.Vậy, lời khen tốt nhất mà tôi có thể nhận được sau một buổi diễn thuyết là gì? Đó là khi ai đó nói với tôi họ sẽ bắt đầu thói quen tốt mà tôi đã đề cập, hoặc họ sẽ mua sách của tôi cho một người bạn đang gặp khó khăn. Cách tốt nhất để đánh giá người khác là thay đổi hành vi của bạn.
Trong công việc, thói quen khen bằng cách so sánh thường phản ánh qua các bài đánh giá, như việc 'chấm điểm' nhân viên dựa trên một thang điểm.
Trên lý thuyết, điều này có vẻ không gây hại nhiều. Tuy nhiên, nếu các quản lí mắc phải sai lầm tin rằng chỉ có một số ít nhân viên đạt được điểm “A”, cuối cùng họ sẽ làm mất động lực của nhân viên có điểm thấp hơn và kích thích sự bất bình.Tục ngữ có câu: “So sánh là kẻ cướp niềm vui.” Nếu chúng ta thật sự muốn động viên người khác, chúng ta phải dừng việc so sánh.
Trong một bài viết, David Rock từ viện NeuroLeadership đưa ra một số lí do tại sao các bài đánh giá hiệu suất nên bị thay thế.
Ông lập luận rằng các hệ thống xếp hạng được sử dụng bởi một số công ty không quan tâm đến cách công việc được thực hiện hiện nay. Làm việc nhóm ngày càng trở nên phổ biến hơn với sự tham gia của nhiều người trong nhiều đội nhóm khác nhau trên toàn thế giới. - David Rock nói.Nhưng liệu mọi người có nhận được ít lời khen và ít phản hồi tích cực hơn nếu chúng ta loại bỏ các đánh giá về hiệu suất? Thực tế lại là ngược lại.
Trong 30 công ty hàng đầu,hàngđầu được.vitheo nghiên cứu của Viện NeuroLeadership, các quản lícung cấp nhận xét và lời khen nhiều hơn gấp 3 đến 4 lần khiso sánh vớikhôngcó hệ thống đánh giá.May mắn là một số công ty vẫn ủng hộ ý kiến này.Quay trở lại năm 2011, ban quản lý của Adobe đã tổ chức một cuộc họp tại trụ sở để thảo luận về rắc rối lớn nhất đối với sự liên kết và hạnh phúc: hệ thống đánh giá hiệu suất từ 1 đến 5 cho nhân viên. Họ đã ngay lập tức loại bỏ hệ thống này khi nhận ra tác động tiêu cực lên việc thu hút và giữ chân nhân tài.
Thậm chí GE, một công ty tiên phong trong việc xếp hạng và loại bỏ 10% nhân viên kém nhất, cũng gần như đã bỏ hệ thống lỗi thời này.Tục ngữ có câu: “So sánh là kẻ cướp niềm vui.” Nếu chúng ta muốn động viên người khác, chúng ta cần dừng việc so sánh ngay lập tức.
