[ToMo] Thế Hệ Z Có Thực Sự Trưởng Thành Để Cảm Thấy Lớn Tuổi Không?

Mỗi khi tôi thấy mọi người hỏi trên mạng rằng, 'Tôi trông có già không?' Tôi luôn muốn nói với họ, 'Xin đừng làm như vậy, bạn sẽ tổn thương,' không phải vì những người trong bình luận sẽ nói thật, mà vì họ sẽ cố ý nói những lời xấu chỉ để chọc tức.

Thực tế, xu hướng này không liên quan trực tiếp đến từng cá nhân, mà là phản ứng trước nỗi lo già trước tuổi của giới trẻ trên mạng xã hội. Nhờ một số bài đăng lan truyền nhanh chóng trên mạng, hiện nay có vẻ như đã có sự chấp nhận rộng rãi trong văn hóa về ý tưởng rằng Thế Hệ Z đang 'trở nên già nhanh chóng', bắt đầu từ video của nhà sáng tạo nội dung 23 tuổi Taylor Donoghue vào mùa thu năm ngoái, chia sẻ về việc bị nhầm tuổi ba mươi. Một podcast có tên Staying Up đã đề cập đến vấn đề này vào tháng Giêng, sau đó lan truyền mạnh mẽ, và càng trở nên phổ biến hơn khi TikToker nổi tiếng Jordan Howlett thực hiện video phản hồi về trải nghiệm của chính mình khi bị nhầm tuổi lớn hơn nhiều so với 26 tuổi của anh ấy. Kết hợp với cơn sốt đồng thời về việc các cô gái thiếu niên đòi bố mẹ mua sản phẩm chống lão hóa và trẻ em 10 tuổi đổ xô đến Sephora, có một cảm giác chung rằng trẻ em ngày nay đang sợ hãi về nếp nhăn và retinol hơn bất kỳ ai khác ở tuổi của họ.

Nhưng chính những người thuộc thế hệ Gen Y, Gen X và baby boomers lại là những người sợ nhất khi trả lời câu hỏi này. Điều này dễ hiểu: Mỗi khi một nhóm người trẻ mới nhận ra rằng họ đang già đi, hiệu ứng này dường như khiến mọi người lớn tuổi hơn họ cảm thấy lạc hậu hơn so với so sánh - ngay cả khi ý tưởng rằng các thế hệ được xác định bởi văn hóa được hình thành từ các nhóm riêng biệt thay vì một chuỗi liên tục đi lên là sai lầm. 'Nếu Thế Hệ Z cảm thấy già, thì chúng ta là ai?' suy nghĩ này dường như cho thấy chúng ta đã quên rằng trải nghiệm cốt lõi của việc ở tuổi 20 là giả định ngây thơ rằng cuộc sống kết thúc ở tuổi 30.

Nhiều giả thuyết trên mạng đang đi theo hướng âm mưu: Một người phụ nữ cho rằng Thế Hệ Z trông già hơn do chất lượng thực phẩm ngày càng tệ hơn, dẫn đến việc xuất hiện nếp nhăn nhanh chóng; một người khác lại cho rằng đó là do thực phẩm ngày càng ngon hơn, và vì Thế Hệ Y ăn nhiều thực phẩm có chất bảo quản hơn Thế Hệ Z, theo một cách nào đó chất bảo quản này cũng giúp bảo vệ làn da của họ.

Tuy nhiên, tôi nghĩ rằng lý thuyết về việc Thế Hệ Z lão hóa nhanh hơn những người chỉ hơn họ vài tuổi thực sự chỉ bao gồm ba yếu tố chính. Thứ nhất, trào lưu 'trông tôi bao nhiêu tuổi' đang lan truyền trên TikTok, và việc xác định tuổi của ai đó qua màn hình thì khó khăn hơn nhiều. Thứ hai, khi việc tiêm chất làm đầy hoặc hút mỡ ở một số vùng nhất định trở nên phổ biến hơn đối với người trẻ, điều này càng che giấu tuổi của một người (nếu một cô gái 22 tuổi mang ảnh của, ví dụ như Kim Kardashian, đến bác sĩ da liễu, thì việc trông họ gần tuổi với cô Kim hơn cũng là điều dễ hiểu). Thứ ba và quan trọng nhất là cách mạng xã hội bóp méo các tiêu chuẩn sắc đẹp đã khá méo mó từ trước.

Cách thức xuất hiện này vô cùng tinh tế. Như Mikala Jamison, nhà văn, đã chỉ ra, ngôi sao âm nhạc pop Tate McRae bị một số người cho rằng 'trông nhạt' đơn giản chỉ vì, khác biệt với Dove Cameron hay Madison Beer, cô ấy 'thiếu những đặc điểm quá lố lăng trên Instagram: thiếu hoàn toàn mỡ trên má, mũi cao, đường quai hàm sắc nét.' Điều này dễ nhận biết trong những cuộc thảo luận về Margot Robbie bị cho là 'vừa phải' hoặc Aubrey Plaza 'đã quá.'

Chúng ta đã quá quen với việc thấy ngay cả những người bình thường trên mạng đeo các bộ lọc kỹ thuật số tạo ra vẻ đẹp hoàn hảo đến mức gần như không còn giống với thế giới thực, được thuật toán thưởng thức, đến nỗi so sánh một khuôn mặt chưa chỉnh sửa trông thậm chí bị sưng phồng, chảy xệ và già hơn. Trên mạng xã hội, nơi những thứ cực đoan nhận được nhiều sự chú ý nhất, mọi người đã mất khả năng nhận ra vẻ đẹp bình thường là thế nào.

Jordan Howlett, một chàng trai 26 tuổi từng làm video về việc bị nhầm là người già hơn, chia sẻ: 'Đó là một định kiến mà chúng ta đã lớn lên cùng, kiểu như 'Bạn trông già đi rồi. Bạn đã lỗi thời.' Là một người có ảnh hưởng toàn thời gian, anh ấy hiểu được nỗi lo lắng về việc trở nên già đi của thế hệ mình do internet không ngừng yêu cầu những điều mới nhất. 'Chúng ta luôn muốn xem những điều mới mẻ hơn, trẻ trung hơn. Chúng ta liên kết mọi thứ cũ với [cái gì đó] đã từng thấy trước đây.'

Trong video tiếp theo sau bài đăng phổ biến của mình, Donoghue cũng cho rằng khả năng không giới hạn để so sánh bản thân trực tuyến đang làm trầm trọng thêm những lo lắng của giới trẻ. 'Chúng ta gần như có quá nhiều quyền truy cập để so sánh bản thân hiện tại với người khác,' cô nói. 'Tôi có thể xem lại những bức ảnh Snapchat của mình từ hồi 12 tuổi để bạn thực sự có thể nhìn thấy khuôn mặt mình thay đổi. Nếu bạn không cẩn thận và dè chừng với nó, bạn có thể rơi vào một cái hố sâu.'

Anne Maheux, trợ lý giáo sư tâm lý học tại Đại học Bắc Carolina tại Chapel Hill, người nghiên cứu về phát triển thanh thiếu niên và công nghệ, chỉ ra rằng việc khuyến khích ngoại hình và 'tập trung chú ý vào bản thân' trên mạng xã hội, cũng như việc văn hóa Mỹ coi nhẹ người già, đặc biệt là phụ nữ, là những nguyên nhân có thể dẫn đến nỗi lo lắng về việc già đi (khủng hoảng tuổi già) của Gen Z. Ngoài ra, còn có thực tế là giới trẻ ngày nay đang trì hoãn các nhiệm vụ của người lớn, chẳng hạn như việc lấy bằng lái xe hoặc hẹn hò, và 'có thể có sự căng thẳng hoặc sự nhầm lẫn tự nhiên khi các dấu hiệu xã hội hoặc văn hóa của tuổi trưởng thành bị trì hoãn, trong khi cơ thể vẫn già đi theo một mốc thời gian tương đối ổn định,' cô giải thích.

Chủ nghĩa bi quan (Doomerism) cũng có thể đóng một vai trò: Tiếp xúc với nội dung tin tức tiêu cực trên mạng xã hội có thể tạo ra cảm giác bất lực, và 'nhiều người trẻ ngày nay có thể đã nội tâm hóa cái nhìn u ám hoặc sợ hãi về tương lai, có lẽ bao gồm cả quá trình lão hóa theo phát triển của chính họ,' Maheux nói.

Ý tưởng này có thể được truyền đạt lại từ phía cha mẹ của Gen Z, những người có thể cẩn thận hơn trong việc không tái tạo thông điệp chống béo phì đặc biệt phổ biến trong những năm 80, 90 và 2000. Alexandra D'Amour viết trên tờ Times: 'Gen Y không học cách sợ già; chúng tôi học cách sợ béo.' Trẻ con chứng kiến mẹ mình quan tâm về nếp nhăn có thể tin rằng họ cần 'làm chậm quá trình lão hóa' ngay từ khi hiểu biết về chăm sóc da. Nhà văn Jessica DeFino đã sáng tạo thuật ngữ 'mẹ serum' - một cách chơi chữ từ 'mẹ hạnh nhân' ám ảnh ăn kiêng - để mô tả kiểu nuôi dạy con như vậy.

Nỗi sợ già đi, rõ ràng, không chỉ đặc quyền của Gen Z. M. Night Shyamalan đã 51 tuổi khi phát hành 'Old' (Già), một bộ phim kinh dị về một bãi biển khiến bạn già đi. Sharon Curtin viết trên tờ Atlantic năm 1972: 'Nỗi sợ già đi lớn đến mức mọi người già đều là một sự xúc phạm và đe dọa đối với xã hội. Họ nhắc nhở chúng ta về cái chết của chính mình, rằng cơ thể chúng ta không thể luôn mịn màng và phản ứng nhạy bén, mà một ngày nào đó sẽ phản bội chúng ta bằng cách già đi, nhăn nheo, yếu đuối, thất bại. Cách lý tưởng để già đi là dần dần trở nên vô hình, biến mất dần, không gây lo lắng hay khó chịu cho người trẻ.' Về bản chất, tất cả các loại hình nghệ thuật đều đề cập đến việc đối mặt với cái chết sắp xảy ra và nhận thức rằng cuộc sống không tồn tại mãi mãi, nhưng ngay bây giờ, giữa những nỗi sợ rằng ngay cả hành tinh của chúng ta cũng không tồn tại thêm vài thế hệ nữa, những lo lắng này lại cực kỳ hấp dẫn đối với một nhóm khán giả luôn khao khát bất cứ điều gì có thể trì hoãn điều không thể tránh khỏi. 'Tiêu chuẩn cái đẹp là phải trẻ trung, và tôi cố gắng để phù hợp với tiêu chuẩn cái đẹp đó,' một cô gái 15 tuổi nói với tờ The Cut.

Hoặc có lẽ có điều gì đó thậm chí còn tàn nhẫn hơn đang diễn ra ở đây. Tôi đã trải qua internet đủ lâu để biết rằng việc hỏi tuổi hoặc ngoại hình trên internet gần như luôn là một cuộc chơi rủi ro: Dù bạn có 17 tuổi và làn da không chỗ nào lỗ chân lông như em bé sơ sinh thì trong phần bình luận vẫn sẽ có những người đàn ông trung niên nói rằng bạn trông 'tốt nhất cũng chỉ ở tuổi giữa 30.' Điều họ thực sự đang nói là bạn đã mất giá trị, bạn đã hết hạn sử dụng như hũ sữa chua của tháng trước. Rằng bạn không còn đáng để nhìn ngắm trên một nền tảng mà 'được nhìn ngắm' là điều duy nhất quan trọng.

Trừ khi bạn chính xác biết mình đang làm gì. Trong một cuộc phỏng vấn, một phụ nữ 30 tuổi nói với tờ Times rằng cô ấy đăng video 'trông tôi bao nhiêu tuổi' đơn giản vì nó sẽ thu hút sự chú ý. 'Tôi biết nó sẽ có tương tác,' cô nói. 'Bình luận là bình luận. Tôi không quan trọng nếu họ đùa giỡn. Tôi không quan trọng nếu họ nói tôi trông giống con cóc. Tôi chỉ muốn bình luận.' Bạn có thể không thể trông trẻ mãi mãi, nhưng bạn luôn có thể tự mình trải qua sự sỉ nhục tập thể như một phần của trào lưu TikTok mới nhất. Và theo một cách nhỏ bé, hãy luôn liên quan.

Tác giả: Rebecca Jennings

Link bài gốc: Gen Z is officially old enough to feel old. Feel old yet?

Dịch giả: Nguyễn Hoàng Kim Uyên - ToMo - Học Điều Mới

Dịch Giả: Nguyễn Hoàng Kim Uyên - Nguồn: