Top 10 Nghi thức giao tiếp với người Nhật

Nhiều người thường muốn chia sẻ ý kiến ngay sau khi người khác kết thúc câu chuyện của họ, hoặc thậm chí là cắt lời người Nhật khi họ đang nói. Cả hai hành động này đều có thể được coi là thiếu lễ phép trong giao tiếp với người Nhật, đặc biệt là với những người lớn tuổi. Tránh nói quá nhiều hoặc ngắt lời người khác là một nguyên tắc được khuyến khích rộng rãi bên ngoài Nhật Bản, nhưng điều quan trọng là nhớ rằng người Nhật thường không cố gắng cắt lời bạn khi bạn đang nói, vì vậy bạn cũng cần thể hiện sự tôn trọng tương tự và để chỗ cho câu trả lời khi bạn nói.

Bạn có thể tránh nói quá nhiều hoặc ngắt lời người khác bằng cách thực hành nghệ thuật lắng nghe. Lắng nghe một cách chân thành khi người khác đang nói là một kỹ năng xã hội mà bất kỳ ai cũng có thể rèn luyện. Với những mẹo khoa học đã được chứng minh, bạn có thể giảm bớt sự nói quá nhiều và trở thành một người giao tiếp tốt hơn. Hãy đợi vài giây sau khi ai đó ngưng nói trong vài giây. Đây là thời điểm lý tưởng để bạn có thể tiếp tục cuộc trò chuyện, đặt câu hỏi cho người Nhật.

Với một văn hóa lâu dài, lịch sử phong phú và những truyền thuyết cổ xưa, khi tặng quà cho bất kỳ người Nhật Bản nào, bạn cần tuân thủ những quy tắc mê tín. Gửi quà sang Nhật để cảm ơn chủ nhà hoặc gửi giỏ quà cho đối tác kinh doanh đều đòi hỏi bạn biết đến những quy tắc này. Con số, màu sắc và thậm chí cả những con vật in hình đều có thể xúc phạm nếu bạn không hiểu ý nghĩa của chúng. Khi phải tặng quà cho người Nhật Bản, tránh liên quan đến các con số mang ý nghĩa không may như số 4, 9 và 43 (ví dụ: không gửi bốn miếng bánh, bốn bông hoa).

Truyền thống trao đổi quà tặng là một phần quan trọng của nghi thức kinh doanh và culture Nhật Bản ở mức tổng quát. Quà tặng được trao đổi vào cuối năm và giữa năm để thể hiện lòng biết ơn. Những món quà này thường được chia sẻ giữa giáo viên, học sinh, đồng nghiệp và đối tác kinh doanh. Bạn nên đáp lại nếu ai đó tặng quà cho bạn. Nếu bạn được mời đến nhà của người Nhật, mang theo một món quà nhỏ (ví dụ: bánh kem, bánh quy hoặc hoa) là quy tắc. Khi tặng quà, hãy sử dụng cả hai tay (khi nhận cũng vậy). Nếu là quà cá nhân, hãy đưa nó vào cuối chuyến thăm thay vì ngay từ đầu như ở Mỹ.

Sự khiêm tốn là phẩm chất được trọng dụng ở Nhật Bản, vì thế việc khoe khoang không phải là cách làm tốt khi giao tiếp với người Nhật Bản, dù bạn có đạt được bất cứ thành công nào. Thậm chí khi người Nhật Bản đạt được những thành tựu lớn và nhận được nhiều lời khen, họ vẫn giữ tính khiêm tốn và thường cho rằng mình còn cần phải cải thiện nhiều hơn. Hơn nữa, nghệ thuật xin lỗi của họ cũng rất nổi tiếng.

Người Nhật thường xin lỗi khi họ cảm thấy làm sai điều gì đó hoặc khi muốn khắc phục bất kỳ sự bất tiện nào. Cách xin lỗi đúng cách là rất quan trọng ở Nhật Bản. Có nhiều cách xin lỗi phổ biến, tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của tình huống: “Sumimasen” được sử dụng như một lời xin lỗi nhẹ nhàng với người quen và người lạ, trong khi “Gomen” thích hợp cho mối quan hệ thân thiết hơn như bạn bè và gia đình. Có người cũng sử dụng quà tặng như một cách xin lỗi. Cách bày tỏ lời xin lỗi không chỉ phụ thuộc vào từ ngữ mà còn phụ thuộc vào giọng điệu và ngôn ngữ cơ thể.

Nước hoa ngày càng trở thành một phần của thời trang, và mọi người sử dụng chúng trong nhiều tình huống khác nhau. Tuy nhiên, ở Nhật Bản, phần lớn người dân không ưa chuộng việc sử dụng nước hoa. Điều này có thể phát sinh từ khí hậu, sở thích về mùi hương, và lối sống của họ. Người Nhật thường có mùi cơ thể nhẹ hơn so với người phương Tây, do họ thường xuyên tắm hàng ngày để duy trì lối sống sạch sẽ và độ ẩm cao của khí hậu. Nhiều người Nhật còn cho rằng mùi thơm của xà phòng sau khi tắm là đủ tốt, và việc sử dụng nước hoa có thể bị xem là thừa thải.

Tuy nhiên, có một số người có mùi mồ hôi khá mạnh, gây khó chịu cho người khác, đặc biệt là khi ở trong các phương tiện công cộng nơi không gian hạn chế. Một số người còn tin rằng không có mùi gì cũng là một lựa chọn tốt, và họ chọn sử dụng chất khử mùi thay vì thêm mùi hương. Cụm từ như “quấy rối bằng mùi” hay “sume-hara” là những từ ngữ do người Nhật sáng tạo, mang ý nghĩa là làm phiền người khác với mùi hương. Mỗi người có cơ thể phản ứng khác nhau với mùi hương, và một số người có thể không chịu được mùi nước hoa. Do đó, nếu có người Nhật phàn nàn về mùi nước hoa hoặc nước xả vải của bạn, hãy chú ý đến lượng sử dụng của bạn.

Người Nhật thường không gọi mọi người bằng tên của họ, mà thay vào đó họ sẽ sử dụng hậu tố kính ngữ (-san) với họ của ai đó. Trong phụ đề của bộ phim Nhật Bản, bạn thường thấy từ san được dịch là “Ông”, “Bà”, hoặc “Chị”. Đây là một cách thức thể hiện sự tôn trọng rất phổ biến ở Nhật Bản. Có rất nhiều cách để thể hiện sự tôn trọng bằng kính ngữ trong tiếng Nhật! Kính ngữ trong tiếng Nhật bao gồm cả kính ngữ tiền tố và kính ngữ hậu tố.

Từ San trong tiếng Nhật có ý nghĩa là “Ông”, “Bà”, hoặc “Chị”. Nó giúp phân biệt giới tính và được sử dụng bất kể tình trạng hôn nhân. Sama thường được sử dụng khi nói đến người có cấp bậc cao hoặc khách hàng, thể hiện mức độ tôn trọng cao. Trong khi đó, với bạn bè hoặc người thân, bạn có thể sử dụng hậu tố -kun hoặc -chan tùy thuộc vào giới tính. Hãy nhớ áp dụng đúng quy tắc kính ngữ, đặc biệt khi sử dụng tên của người Nhật, để thể hiện sự tôn trọng và ứng xử đúng văn hóa.

Người Nhật rất tự hào về ẩm thực của họ, họ chuẩn bị từng món ăn một cách chu đáo và cẩn thận nhất để mang lại hương vị và màu sắc hoàn hảo. Việc từ chối món ăn theo sở thích cá nhân là không phổ biến và không tôn trọng trong văn hóa Nhật Bản. Nếu phải từ chối, hãy lựa chọn do dị ứng hoặc kiêng cử sức khỏe. Hãy nhớ ăn cơm trước, sau đó thưởng thức từng món một để tận hưởng hương vị sâu sắc. Gạo thường được dùng để làm sạch khẩu miệng, trung hòa hương vị của món ăn.

Hầu hết các nhà hàng và quán cà phê tại Nhật đều có khu vực dành riêng để bạn có thể đặt khay và/hoặc đĩa đã sử dụng xuống để dễ dàng dọn dẹp. Khi không có khu vực đó, hãy sắp xếp đĩa và vật dụng từ nhà hàng gọn gàng trên giá đỡ với đũa. Quan trọng nhất, hãy tránh hủy đặt chỗ vào phút cuối. Việc này sẽ tạo ra rắc rối cho việc chuẩn bị và được xem là thiếu tôn trọng, đặc biệt là ở những nhà hàng cao cấp.

Rót nước cho người bên cạnh bạn trong các sự kiện xã hội. Hành động này thường được coi là biểu hiện của tôn trọng trong giao tiếp của người Nhật Bản. Trong các cuộc gặp mặt xã hội, đặc biệt là giữa đồng nghiệp, hãy đảm bảo bạn không bắt đầu ăn hoặc uống trước khi người cấp cao nhất hoặc người quan trọng nhất bắt đầu. Tại văn phòng, điều này thường là người quản lý hoặc người đứng đầu công ty. Trong các sự kiện gia đình, truyền thống này thường áp dụng cho cha hoặc con trai lớn nhất.

Từ chối thức ăn là không lịch sự, không chỉ ở Nhật Bản. Nếu bạn muốn từ chối vì không thích, hãy vẫn chấp nhận nhưng không ép buộc phải ăn. Tương tự, nếu mời bạn thức uống bạn không ưa thích, đơn giản chỉ để lại cốc mà không uống. Không ai sẽ nạp đầy hoặc thay thế đồ uống nếu bạn chưa 'hết' nó. Nếu rượu không hợp khẩu vị hoặc bạn muốn đổi đồ, bạn có thể yêu cầu trà ô long để thay thế. Đừng quên nói 'kanpai' (chúc mừng!) trước khi uống hết.

Thăm những địa điểm linh thiêng để cầu nguyện là một phần quan trọng của truyền thống người Nhật, đặc biệt là vào dịp năm mới. Lúc này, hàng dài người xếp hàng để cầu nguyện cho một năm mới an lành trước các đền thờ lớn. Việc cư xử lịch sự và tôn trọng trong khu vực tâm linh là quan trọng trong văn hóa Nhật Bản. Hãy cúi đầu nhẹ khi bước vào cổng torii và di chuyển theo con đường dẫn đến đền thờ thay vì đi giữa lối đi. Phần giữa con đường và torii được dành cho các vị thần, không phải là nơi cho con người.

Khi bạn đến đền thờ, hãy cúi đầu nhẹ để thể hiện sự kính trọng. Gently ném một đồng xu vào hộp trước mặt bạn. Nhiều người Nhật tin rằng việc sử dụng đồng xu 5 yên tăng khả năng tìm được mối quan hệ, vì 'go-en' cũng có nghĩa là 'mối quan hệ' trong tiếng Nhật. Tuy nhiên, điều này chỉ là một truyền thuyết đô thị; các vị thần tồn tại trước cả khi đồng yên xuất hiện. Rung chuông (nếu có) 2, 3 lần để báo hiệu bạn đã đến. Cúi sâu hai lần (cho đến khi góc của bạn đạt 90 độ). Vỗ tay hai lần, tay trái hơi nghiêng về phía trước. Bày tỏ lòng kính trọng và đừng quên cảm ơn cả các vị thần trước khi kết thúc.

Tiền boa là thực tế phổ biến tại nhiều quốc gia và thường được xem là biểu hiện của lòng biết ơn. Tuy nhiên, tại Nhật Bản, nếu bạn để lại tiền boa, có thể nhận được nhân viên đuổi theo để trả lại. Dù Nhật Bản nổi tiếng với omotenashi (lòng hiếu khách) và dịch vụ khách hàng xuất sắc, nhưng việc dùng tiền boa không phải là phong tục ở đây.

Ở Nhật Bản, không ai nhận tiền boa, cho dù bạn ở nhà hàng, khách sạn, tiệm tóc hay thậm chí là trên taxi. Việc này không chỉ không phổ biến mà còn có thể gây rối. Tiền boa tại đất nước này thường được xem là không tôn trọng hoặc làm phiền người nhận. Việc nói “arigato (cảm ơn)” là đủ để thể hiện lòng biết ơn của bạn. Thay vì dùng tiền, hãy tập trung vào cách khác để ủng hộ doanh nghiệp hoặc nhân viên phục vụ.

Để thể hiện lòng biết ơn, bạn có thể cung cấp phản hồi trung thực và xây dựng về dịch vụ. Phản hồi của bạn sẽ giúp cải thiện chất lượng dịch vụ và hỗ trợ doanh nghiệp phát triển. Bạn cũng có thể mua các sản phẩm chính thức như áo phông và cốc để giúp quảng bá cho doanh nghiệp bạn ưa thích.

Các cơ sở onsen thường cung cấp khăn tắm hoặc yêu cầu khách mang theo. Một số cơ sở yêu cầu phụ phí bổ sung hoặc khách mang theo nhu yếu phẩm. Tại Nhật, hình xăm thường bị cấm ở onsen do liên kết với các băng đảng như Yakuza. Việc uống rượu trong suối nước nóng cũng bị cấm.

Các khách sạn và ryokan truyền thống thường mở các onsen cho du khách, mặc dù có thể áp dụng phí. Tắm rửa sạch sẽ là điều bắt buộc trước khi vào onsen. Người Nhật thường thực hiện nghi lễ này và giữ sạch chỗ tắm công cộng hoặc tư nhân, đặc biệt là ở các khu vực chung. Du khách có thể chọn tắm nhanh dưới vòi sen để giữ sạch onsen. Các khu vực tắm thường có quy định riêng cho nam và nữ.