1. Bắt đầu ăn dặm theo độ tuổi phù hợp
Việc bắt đầu ăn dặm vào thời điểm đúng giúp hình thành thói quen ăn uống tốt cho trẻ. Mẹ nên bắt đầu cho bé ăn dặm từ tháng thứ 5 hoặc 6 để đảm bảo bé tiếp nhận thức ăn một cách tốt nhất. Việc bắt đầu quá sớm hoặc quá muộn đều có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa của bé, dẫn đến tình trạng biếng ăn.
- Giai đoạn ăn bột: Bắt đầu từ 5-7 tháng tuổi, mẹ có thể nhẹ nhàng giới thiệu bột cho bé. Chọn các thức ăn có mùi vị nhẹ nhàng và xay nhuyễn mịn.
- Giai đoạn ăn cháo: Từ tháng thứ 7-10, mẹ có thể bắt đầu cho bé ăn cháo, tăng dần lượng cháo theo từng bữa. Tránh chuyển đột ngột từ bột sang cháo để bé dễ thích nghi.
- Giai đoạn ăn cơm: Khi bé có đủ 20 răng, mẹ có thể nấu cơm mềm và dằm nhuyễn để bé ăn. Cắt nhỏ rau để bé dễ nhai.

2. Tạo điều kiện để bé tự lập
Hãy để trẻ tham gia bữa ăn cùng gia đình để tạo không khí ấm cúng và khuyến khích bé ăn ngon hơn. Trẻ từ 9 tháng có thể tự cầm nắm đồ ăn, cho phép bé lựa chọn rau, củ, quả… để tăng cường sự hứng thú với ăn uống.
Mẹ cũng có thể cho bé tham gia chọn đồ ăn khi đi mua sắm. Đối với các bé lớn hơn, họ có thể tham gia vào quá trình nấu ăn và dọn bàn, giúp bé có cảm giác tự chủ trong việc chuẩn bị bữa ăn.
Bên cạnh việc ngồi ăn cùng gia đình, hãy để bé tự tận hưởng các món ăn bằng cách chạm, nắm (đối với bé nhỏ) và hướng dẫn bé sử dụng muỗng, nĩa (đối với bé lớn). Khi bé tự ăn, hãy khen ngợi bằng cách vỗ tay, giúp bé thấy hứng thú và thưởng thức bữa ăn hơn.

3. Từ bỏ tư tưởng nhồi nhét, ép trẻ ăn bằng mọi cách
Khi trẻ thấy chán ăn hoặc ăn ít hơn so với các bạn nhỏ khác, bố mẹ thường có xu hướng áp đặt mọi cách để trẻ ăn nhiều hơn, như mang theo đồ chơi, bật tivi, hoặc hứa hẹn những điều lợi hại để kích thích ăn. Nhưng ít ai biết rằng những cố gắng này có thể làm tăng tình trạng biếng ăn của trẻ.
Bố mẹ hãy giữ bình tĩnh! Nếu con ăn ít so với những đứa trẻ khác mà vẫn phát triển bình thường, đó không phải là vấn đề. Thay vì ép trẻ ăn sạch sành sanh món ăn mà bố mẹ cho là dinh dưỡng, hãy để trẻ quyết định mình sẽ ăn gì và bao nhiêu. Thay vì nén cảm xúc trong bát cơm, hãy bày một bữa ăn đẹp mắt và hấp dẫn trước mặt trẻ - một chút cơm, một miếng thịt nhỏ, và một số rau củ đầy màu sắc. Hãy thử nghiệm xem thái độ của trẻ đối với bữa ăn có thay đổi không nhé.
Đừng ép bé ăn những món mà bé không thích. Nếu trẻ không thích thịt, thử thay thế bằng cá hoặc trứng. Nếu bé sợ rau, đừng tỏ ra khó chịu, hãy thử thêm trái cây vào bữa ăn.

4. Tạo điều kiện để bé tự lập
Với những bé năng động, việc ngồi yên trong suốt bữa ăn là một thách thức. Để bé ăn uống tập trung, mỗi bữa ăn chỉ nên kéo dài khoảng 30-40 phút. Ngay cả khi bé chưa kịp ăn xong, bố mẹ cũng nên thu dọn đồ ăn để khuyến khích bé tập trung hơn. Điều này giúp bé tránh áp lực tâm lý và khuyến khích khả năng tự điều chỉnh lượng thức ăn cần.
Ăn quá lâu có thể làm bé cảm thấy đồ ăn không ngon miệng và mất hấp dẫn. Bé có thể trở nên lười ăn nếu ăn kéo dài quá lâu.

5. Không làm bé căng thẳng
Trong khi ăn, bố mẹ hạn chế ép bé và tạo ra môi trường thoải mái để tránh làm bé căng thẳng và phát sinh cảm giác sợ ăn. Thay vào đó, mỗi bữa ăn, bố mẹ nên cung cấp thức ăn từng phần nhỏ cho bé. Sau khi bé hoàn thành một phần, bố mẹ có thể tiếp tục với phần tiếp theo. Điều này giúp bé hiểu được cảm giác no mà không gây áp lực.
Mỗi trẻ nên có khoảng 2 bữa ăn nhẹ và 3 bữa chính. Nếu bé không ăn được bữa chính, bữa ăn nhẹ có thể là giải pháp để đảm bảo bé không đói quá mức và không ảnh hưởng đến sức khỏe.
Các loại thức ăn nhẹ như sữa chua, phô mai, dâu tây, táo, bánh quy, ngũ cốc, và hoa quả là lựa chọn tốt. Tuy nhiên, hạn chế cho bé ăn bữa nhẹ ngay trước bữa chính.

6. Hãy để con tham gia vào việc chọn đồ ăn
Trẻ con cũng có sở thích riêng giống như người lớn, nên trước mỗi bữa ăn mẹ có thể hỏi con muốn ăn món gì hôm nay và cho con tham gia chọn món. Có thể thậm chí để bé sơ chế và nấu ăn cùng mẹ, điều này khiến bé hào hứng hơn vì món ăn là do chính mình chọn và nấu. Bé sẽ có xu hướng ăn ngon hơn.
Một số mẹ có lo ngại rằng nếu để trẻ tự chọn món, trẻ sẽ chỉ chọn món ưa thích và không đủ chất. Tuy nhiên, có thể giải quyết bằng cách nấu thêm các món khác ngoài món trẻ chọn.
Quan trọng là để trẻ cảm thấy được tôn trọng và ý kiến của mình được lắng nghe. Điều này giúp trẻ không có lý do gì để từ chối ăn món mình đã chọn.

7. Thiết kế khoảng cách giữa các bữa ăn
Bố mẹ cần xác định thời gian ăn của bé một cách khoa học, tốt nhất nên cách nhau từ 4-5 tiếng vì:
- Nếu khoảng cách giữa các bữa ăn quá gần: Bé chưa có đủ thời gian cảm nhận cảm giác đói.
- Nếu khoảng cách giữa các bữa ăn quá xa hoặc bé bị đói: Có thể làm tình trạng biếng ăn trở nên xấu hơn vì bé cảm thấy mệt mỏi.
Đặc biệt, hạn chế trẻ ăn vặt giữa các bữa ăn để tránh làm xáo trộn giờ ăn của bé.

8. Nguyên tắc 5 không
Ngày nay, nhiều gia đình thường sử dụng điện thoại, iPad để kích thích con ăn. Tuy nhiên, thói quen này có thể ảnh hưởng đến quá trình tiêu hóa của trẻ.
Khi trẻ không tập trung vào bữa ăn, họ sẽ không đánh giá được hương vị thực sự của thức ăn. Hơn nữa, sự thiếu tập trung khi ăn cũng dẫn đến giảm tiết axit dạ dày, làm cho thức ăn khó tiêu hóa và giảm sự hấp thụ chất dinh dưỡng. Theo thời gian, điều này có thể dẫn đến rối loạn tiêu hóa và ảnh hưởng đến chế độ ăn uống của trẻ.
Vì vậy, nguyên tắc 5 không mà mẹ cần tuân thủ bao gồm:
- Không sử dụng TV, điện thoại, iPad... khi ăn
- Không cho trẻ ăn rong
- Không để trẻ chơi đồ chơi trong lúc ăn
- Không nô đùa với trẻ khi ăn
- Không ép trẻ ăn bằng mọi cách

9. Luôn kiên nhẫn với bé khi thử đồ ăn mới
Đối với nhiều bậc phụ huynh, khi con biếng ăn, họ thường cho rằng việc nấu bao nhiêu món mới cũng vô ích. Tuy nhiên, đây là quan điểm sai lầm. Có thể mất một khoảng thời gian ban đầu bé không có hứng thú với các món mới, nhưng mẹ đừng bao giờ nản chí.
Mỗi bữa ăn, hãy thay đổi món và chế biến nhiều món mới hơn, lựa chọn nguyên liệu tươi ngon để tạo ra những bữa ăn đa dạng. Việc này không chỉ giúp bé có nhiều sự lựa chọn hơn mà còn kích thích sự thích thú của bé với ăn uống. Hãy giúp bé trải nghiệm với những nhóm thực phẩm mới, đặc biệt là với những bé biếng ăn. Một mẹo hiệu quả để giải quyết vấn đề này là cùng con trải nghiệm. Khi bé thấy mẹ thưởng thức thức ăn một cách ngon lành, bé sẽ cảm thấy hứng thú và bắt chước theo.
Luôn giữ một món ăn quen thuộc bên cạnh thức ăn mới, đặc biệt hiệu quả nếu trẻ ngần ngại thử những thứ mới

10. Những món ăn hấp dẫn và đủ dinh dưỡng
Để đảm bảo chế độ ăn đầy đủ các nhóm chất dinh dưỡng là quy tắc quan trọng để giúp trẻ phát triển toàn diện và cũng là cách để trẻ ăn ngon hơn. Thiếu hụt một số nhóm chất dinh dưỡng có thể làm trẻ mệt mỏi, dễ bị bệnh, và ăn kém ngon… Vì vậy, mẹ cần cân đối các nhóm thực phẩm cho bé, thay đổi thường xuyên các loại thực phẩm để trẻ không cảm thấy nhàm chán và đảm bảo cung cấp đủ chất dinh dưỡng đa dạng.
Thực hiện thêm nhiều cách trang trí món ăn để thu hút sự chú ý của bé, như sử dụng khuôn bánh để tạo hình vui nhộn hoặc chuẩn bị thức ăn với những phần nhỏ. Trẻ sẽ thấy hứng thú khi ngồi vào bàn ăn. Lựa chọn cho bé những bát, đĩa, thìa màu sắc rực rỡ với hình ảnh đáng yêu, ngộ nghĩnh để kích thích sự hứng thú của trẻ với bữa ăn.

