Top 10 Thương hiệu Nổi tiếng Việt Nam Bị Thâu Tóm bởi Đại Gia Ngoại

Thương hiệu kem đánh răng P/S được phát triển bởi công ty hóa phẩm P/S từ năm 1975. Với hơn 20 năm xây dựng, P/S đã chiếm được vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực chăm sóc răng miệng tại Việt Nam. Tuy nhiên, vào năm 1995, tập đoàn đa quốc gia Unilever đã thâu tóm P/S với mức giá nhượng quyền là 5 triệu USD. Từ thương vụ này, P/S trở thành doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài, đánh mất dần vị thế và lòng tin từ người tiêu dùng Việt Nam.

Bibica - một tên tuổi đình đám trong thị trường thực phẩm Việt Nam. Tuy nhiên, sự thâu tóm đã đến khi tập đoàn nước ngoài nắm giữ hơn 50% cổ phần của Bibica, làm thay đổi hoàn toàn bức tranh cổ đông và quản trị của doanh nghiệp. Sự kiện này đã đánh dấu sự chấm dứt của sự độc lập của Bibica trên thị trường nội địa, khiến nhiều người tiêu dùng cảm thấy tiếc nuối với thương hiệu đã gắn bó từ lâu.

Bibica - một thương hiệu nổi tiếng với thị phần lớn tại Việt Nam - đã chấp nhận sự thâu tóm từ tập đoàn Lotte trong một thời gian dài. Lotte đã mua 4,6 triệu cổ phiếu (tương đương 30,15%) trên sàn từ năm 2007, sau đó một năm nữa là năm 2008, mua thêm 5,5% cổ phần, nâng tỷ lệ sở hữu lên 35,65%.

Tại thời điểm đó, có ý kiến cho rằng, với quy định nước ngoài không thể sở hữu quá 49% cổ phiếu của công ty cổ phần, Lotte không thể chiếm đa số cổ phần của Bibica. Tuy nhiên, 51% cổ phần của Bibica vẫn thuộc sở hữu của nhiều cổ đông khác nhau, trong khi Lotte kiểm soát toàn bộ công nghệ, kỹ thuật, chiến lược, và những vị trí quan trọng như chủ tịch HĐQT. Thực tế là, vào tháng 3/2012, trước cả khi đạt đến 49%, Lotte đã giữ vị trí chủ chốt và quyền điều hành quan trọng trong Bibica thông qua chức vụ chủ tịch HĐQT và giám đốc tài chính.

Viso - một thương hiệu bột giặt độc đáo và là niềm tự hào của Việt Nam. Xuất phát từ tay ông Trương Văn Khôi, hay còn được biết đến với biệt danh 'vua bột giặt Viso'. Viso đặc biệt chú trọng đến phân khúc bình dân, mang lại mức giá phải chăng cho đa số người tiêu dùng. Chất lượng của Viso luôn được đánh giá cao, chiếm thị phần đáng kể trong thị trường bột giặt. Tuy nhiên, sự thành công của Viso không giữ được vị thế thuần Việt của mình.

Khi bước vào thị trường Việt Nam, Unilever đã thực hiện nhiều liên doanh với các công ty bột giặt có thị phần lớn để mở rộng tầm ảnh hưởng. Liên doanh Lever-Viso là một trong những dự án đáng chú ý. Tuy nhiên, như nhiều tập đoàn đa quốc gia khác, Unilever cũng nỗ lực chuyển đổi các liên doanh thành công ty hoàn toàn sở hữu. Lever-Viso đã trở thành một công ty 100% vốn nước ngoài, đánh dấu sự kết thúc của thương hiệu Viso thuần Việt.

Được biết đến như một thương vụ đình đám trong thế giới bia Việt, đặc biệt là việc “đổi quốc tịch” cho bia Huế. Công ty Bia Huế (Huda) được thành lập từ năm 1990 với tên gọi là nhà máy Bia Huế. Trong những năm 90 khó khăn, các công ty bia địa phương phải tìm giải pháp bằng cách chuyển sang sản xuất bia hơi hoặc sáp nhập vào các đơn vị lớn hơn. Bia Huế đã thể hiện sự độc lập khi hợp tác với tập đoàn Carlsberg (Đan Mạch) dưới hình thức liên doanh, nhưng sau đó, Carlsberg mua lại phần lớn vốn để biến Huda Huế thành công ty 100% nước ngoài.

Tribeco trước khi bị Uni-President Việt Nam - công ty con của Uni-President Đài Loan thâu tóm, đã có lịch sử tận 20 năm hoạt động và luôn được người tiêu dùng bình chọn là hàng Việt Nam chất lượng cao trong suốt 11 năm liên tục. Lên sàn vào cuối năm 2001 và chính thức liên doanh vào năm 2008, cuối cùng đã tuyên bố giải thể vào tháng 8/2012.

Vào năm 2001, Tribeco là doanh nghiệp thứ 9 lên sàn chứng khoán TP.HCM với mã cổ phiếu là TRI và liên tục nhiều năm liền được đánh giá cổ phiếu tốt, bởi có hoạt động kinh doanh hiệu quả. Đặc biệt hơn, TP.HCM còn chọn 2 sản phẩm chính của công ty là sữa đậu nành và nước ngọt có ga làm sản phẩm công nghiệp chủ lực của thành phố. Về mặt thương hiệu, Tribeco đã tạo được hiệu ứng hình ảnh rất tốt khi tham gia tài trợ cho cuộc đua xe đạp Cúp truyền hình TP.HCM. Đây được xem là chương trình marketing được đánh giá rất cao vào thời điểm đó.

Tribeco chỉ yên lành cho đến ngày họ quyết định bắt tay với 'đại gia lớn'. Năm 2005, công ty cổ phần bánh kẹo Kinh Đô lúc này đang là thương hiệu bánh kẹo mạnh của thị trường nội địa với tham vọng mở rộng thị trường sang nước giải khát đã chọn TRI để đầu tư. 35% số cổ phần của TRI đã được Kinh Đô mua lại và vị tổng giám đốc Kinh Đô lúc bấy giờ không giấu giếm tham vọng của mình khi cho biết “Việc thâu tóm Tribeco nằm trong định hướng của công ty”. Trong hai năm liên tục 2006 và 2007, sau khi có một cổ đông lớn là Kinh Đô, Tribeco tiếp tục cho xây 2 nhà máy lớn là Tribeco Bình Dương và Tribeco Miền Bắc (Hưng Yên) với tỷ lệ vốn góp là Tribeco 80% và Kinh Đô 20%. Đầu năm 2007, Tribeco lại bán thêm 15% cổ phần cho đối tác đến từ Đài Loan là Uni-President. Đây được xem là những quyết định đầu tư vô cùng vội vã và đánh giá sai nhu cầu của thị trường. Cũng chính việc thua lỗ triền miên, vào năm 2010, TRI đã bán hết toàn bộ cổ phần Tribeco Miền Bắc, cuối năm 2011 tiếp tục bán hết Tribeco Bình Dương. Chấm dứt hoàn toàn giấc mộng mở rộng sản xuất và thị phần ngắn ngủi.

Ngày 24/8/2012, Tribeco phải tổ chức đại hội đồng cổ đông bất thường để xin ý kiến thông qua việc giải thể công ty. Cho tới đầu tháng 9, mọi hoạt động của Tribeco Sài Gòn chính thức do Tribeco Bình Dương hoàn toàn tiếp nhận. Như vậy, tập đoàn Đài Loan đã và đang kiểm soát toàn bộ thương hiệu nước giải khát đã từng thuần Việt.

Trong tháng 8 năm 2011, Công ty Cổ phần Diana đã hoàn tất việc chuyển nhượng 95% cổ phần cho Unicharm của Nhật Bản. Mức giá giao dịch lên đến 184 triệu USD, theo thông tin từ Tạp chí The Asset - chuyên nghiên cứu tài chính châu Á.

Trước khi trở thành Diana, công ty này tiền thân là Công ty Đầu tư và Phát triển Kỹ thuật Việt Ý, thành lập từ năm 1997, đặt trụ sở tại khu công nghiệp Vĩnh Tuy, Hà Nội. Diana nổi tiếng với các sản phẩm từ giấy và bột giấy như băng vệ sinh, tã giấy cho trẻ em, và khăn giấy ăn, mang đến cho thị trường dưới các thương hiệu nổi tiếng như Diana, Bobby, Caryn.

Mặc dù chưa phải là một đại gia trong thế giới kinh doanh, thương hiệu Phở 24 đã trở thành tâm điểm khi bị tập đoàn Highlands Coffee, sau đó là Jollibee (Philippines) thâu tóm với giá đồn đại là hơn 20 triệu USD. Đây là một bước quan trọng trong kế hoạch thâu tóm toàn bộ Highlands và Phở 24 của Jollibee, một tập đoàn bán lẻ hàng đầu Philippines.

Phở 24, mặc dù mới xuất hiện từ năm 2003, nhưng nhanh chóng thu hút sự chú ý với chất lượng dịch vụ và sản phẩm độc đáo. Tuy nhiên, sau một thời gian, thương hiệu này đã trải qua thời kỳ giảm sút về chất lượng và uy tín. Việc bán lại có thể được hiểu là quyết định hợp lý, đặc biệt nếu giá thực sự lên đến 20 triệu USD, đánh dấu một sự thành công rực rỡ. Tuy nhiên, đối với người tiêu dùng, quyết định này có thể liên quan đến việc Jollibee muốn khai thác thương hiệu Phở 24 trong hệ thống bán lẻ toàn cầu của họ tại Philippines.

Với việc Jollibee đã nắm giữ quyền chi phối gián tiếp, thương hiệu Phở 24 giờ đây chính thức trở thành một phần của tập đoàn lớn Jollibee từ Philippines.

Dạ Lan là một trong 2 ông lớn đình đám của thị trường kem đánh răng Việt. Trong những năm 1993-1994, Dạ Lan đã chiếm đến gần 70% thị phần kem đánh răng trên cả nước. Tại Đà Nẵng, thị phần của hãng lên đến 90%, đánh bại kem đánh răng Trung Quốc trên thị trường Việt Nam.

Trước cửa mở năm 1995, ông Trịnh Thành Nhơn, ông chủ của Dạ Lan, quyết định liên doanh với công ty Colgate – Palmolive, chi 3,2 triệu USD (chiếm 30% vốn), con số đáng kể vào thời điểm đó. Tuy nhiên, liên doanh Colgate – Sơn Hải đưa nhãn hiệu Colgate thay thế Dạ Lan khiến hãng này gần như biến mất. Sau thương vụ, công ty liên doanh giải thể vài năm sau để trở thành Colgate – Palmolive Việt Nam, còn ông Nhơn rời khỏi liên doanh mang theo Dạ Lan.

Từ 2009, ông Nhơn phục hồi nhãn hiệu Dạ Lan thông qua công ty hóa mỹ phẩm quốc tế (ICC). Tuy nhiên, thương hiệu này không thể tái chiếm ngôi vương như thuở ban đầu.

Bảo hiểm AAA chính thức trở thành thành viên của tập đoàn IAG (Australia) khi tập đoàn này mua hơn 60% cổ phần. IAG gia nhập AAA từ tháng 6/2012 khi mua 30% cổ phần phát hành thêm với giá 20 triệu USD. Ngay sau đó, IAG đã cử 4 đại diện vào HĐQT của AAA. Tại đại hội cổ đông ngày 26/7/2013, bà Đỗ Thị Kim Liên từ chức Chủ tịch HĐQT, nhường chỗ cho ông Justin Paul Breheny (đại diện của tập đoàn IAG).

Phần lớn cổ đông của bảo hiểm AAA là các doanh nghiệp nước ngoài. Ngoài IAG, còn có sự tham gia của tập đoàn Bankinvest (Đan Mạch), tập đoàn Tái Bảo hiểm Aon Benfied, tập đoàn Assist- Card International (Thụy Sĩ), International Medical Group (IMG)... Vậy là, sau hơn 9 năm, AAA đã thuộc về các 'đại gia ngoại'.

Sau khi bán 80% cổ phần mảng bánh kẹo cho tập đoàn Mondelēz International với giá khoảng 370 triệu USD, công ty cổ phần Kinh Đô (KDC) chuyển tên thành công ty cổ phần tập đoàn KIDO (KIDO Corporation). Đại hội cổ đông thường niên năm 2015 của CTCP Kinh Đô ngày 26/6 đã chính thức thông qua sửa tên công ty thành công ty cổ phần tập đoàn KIDO (KIDO Corporation) với tên mã chứng khoán vẫn là KDC.

Với việc bán mảng bánh kẹo cho Mondelēz International, thương hiệu quen thuộc Kinh Đô không còn nằm trong quản lý của doanh nghiệp trong nước mà đã chuyển sang tay 'đại gia ngoại'. Phi vụ chuyển nhượng này tạo nên sự chấn động khi bánh kẹo Kinh Đô luôn gắn liền với người Việt trong 21 năm qua.