Top 13 điều quan trọng về bệnh trầm cảm sau khi sinh

Baby blues, hội chứng buồn chán sau khi sinh là một thuật ngữ để mô tả về cảm giác lo lắng, ưu tư, không tìm thấy niềm vui và thường xuyên mệt mỏi mà một số người phụ nữ phải trải qua sau khi có con. Người mẹ cảm thấy lo lắng, mệt mỏi khi chăm sóc trẻ sơ sinh là điều bình thường vì chúng đòi hỏi được chăm sóc kĩ lưỡng, cẩn thận.

Đây là một hội chứng có ảnh hưởng đến 80% các bà mẹ và sẽ biến mất sau khoảng 2 tuần. Thế nhưng đối với hội chứng trầm cảm sau khi sinh thì cảm giác buồn bã và lo lắng có thể trở nên quá mức, thời gian kéo dài lâu, hơn thế nữa hậu quả của nó để lại sẽ gây trở ngại tới khả năng tự chăm sóc bản thân, con cái và gia đình của người phụ nữ. Nếu như hội chứng buồn chán sau khi sinh không quá nghiêm trọng thì hội chứng trầm cảm sau khi sinh lại nghiêm trọng vô cùng, những triệu chứng ấy có thể bắt đầu từ khoảng thời gian sau khi sinh ít lâu nhưng thường phổ biến từ tuần đầu tiên cho đến tháng đầu tiên sau khi sinh.

Hội chứng trầm cảm sau khi sinh thường phát triển từ từ và khó nhận diện vì đa số mọi người đều hiểu lầm nó, nhầm lẫn với hội chứng buồn chán sau khi sinh. Thường thì người mắc hội chứng này sẽ tránh nói chuyện với người thân, gia đình và bạn bè vì họ nghĩ rằng họ có thể tự giải quyết. Nếu thấy những dấu hiệu sau xuất hiện ở người vợ, các ông chồng cần phải chú ý ngay:

• Người phụ nữ thường xuyên khóc mà không rõ lý do, nguyên nhân.
• Người mẹ cảm thấy việc chăm sóc con nặng nề, giống như nghĩa vụ, gặp khó khăn trong mối quan hệ với con cái, chẳng muốn chơi với con.
• Họ có xu hướng không muốn liên lạc với những người khác. Cách nói chuyện mang hơi hướng tiêu cực và chia sẻ là họ cảm thấy không hạnh phúc, tuyệt vọng hoặc thờ ơ với chính bản thân, bỏ mặc bản thân chẳng hạn như không tắm rửa cũng chẳng buồn thay quần áo. Mất đi khái niệm về thời gian, chẳng hạn như không ý thức được khoảng thời gian vừa mới trôi qua.
• Liên tục lo lắng về những chuyện không hay sẽ xảy ra với con, mặc dù đã được chồng, người thân trấn an.

Nguyên nhân gây ra hội chứng trầm cảm sau khi sinh đến từ sự kết hợp của các yếu tố thể chất và tâm lý. Sau khi sinh, nồng độ của các hormone trong cơ thể phụ nữ (progesterone và estrogen) giảm đột ngột, tạo ra thay đổi hóa học trong não bộ, làm giảm kích thích cảm xúc ở mức dao động lớn. Nhiều bà mẹ thường không đủ thời gian nghỉ ngơi sau khi sinh để hồi phục sức khỏe.

Bên cạnh đó, thiếu ngủ thường xuyên gây cảm giác khó chịu, mệt mỏi, làm tăng nguy cơ mắc hội chứng trầm cảm sau khi sinh. Nếu trước đó từng có biểu hiện của hội chứng này trong lần mang thai trước đó, bạn càng dễ mắc phải. Các sự kiện nghiêm trọng như bạo lực gia đình, mất việc, hay sự kiện đau lòng như sinh non hoặc con có vấn đề về sức khỏe cũng là nguyên nhân.

Cảm xúc khi có con, đủ hay không đủ sự hỗ trợ, quan tâm tình cảm từ chồng, gia đình, đều ảnh hưởng đến tâm lý của bạn. Lạm dụng rượu hoặc các chất kích thích trong thời kì mang thai cũng ảnh hưởng đến tâm lý. Việc chăm sóc trẻ nhỏ mệt mỏi và căng thẳng, làm tăng nguy cơ mắc hội chứng trầm cảm sau khi sinh ở mọi phụ nữ, không phụ thuộc vào tuổi tác, chủng tộc hay hoàn cảnh gia đình.

Ngoài hội chứng trầm cảm sau khi sinh, còn xuất hiện một số vấn đề tâm lý khác:Rối loạn lo âu: bao gồm rối loạn lo âu toàn thân, rối loạn stress sau sốc, sợ giao tiếp xã hội, và rối loạn hoảng loạn.Rối loạn ám ảnh cưỡng chế: xuất hiện hình ảnh, suy nghĩ hoặc thôi thúc không mong muốn, gây lo âu và hành động lặp đi lặp lại.Loạn thần sau khi sinh: vấn đề nghiêm trọng, bắt đầu trong vài ngày hay tuần sau khi sinh, người phụ nữ có thể trải qua sự thay đổi tâm trạng, ảo giác.

Đừng bất ngờ hay hoảng sợ khi người vợ nói rằng cô ấy đang trải qua hội chứng trầm cảm sau khi sinh. Đây là một trong những vấn đề phổ biến xảy ra với phụ nữ sau khi sinh và có thể được giải quyết một cách hiệu quả. Trước hết, những người chồng nên hiểu rõ về hội chứng này là như thế nào. Bạn có thể tìm kiếm tư vấn từ bác sĩ, nghiên cứu thông tin cần thiết để hiểu rõ hơn về tình trạng của vợ mình. Rất quan trọng khi bạn dành thời gian lắng nghe, động viên, trò chuyện và hỗ trợ cho vợ.

Hãy an ủi cô ấy rằng mọi thứ sẽ ổn, cô ấy sẽ cảm thấy tốt hơn. Trong trường hợp vợ bạn có suy nghĩ tự tử, hãy xem đó là vấn đề nghiêm túc, hãy đưa cô ấy đến gặp bác sĩ để được tư vấn và điều trị. Hãy chăm sóc và chú ý đến cô ấy hơn. Nếu bạn có bất kỳ lo ngại nào về phương pháp điều trị, hãy thảo luận với bác sĩ. Hãy chia sẻ gánh nặng với vợ, bao gồm những công việc như chăm sóc con, thay tã, nấu ăn, đi chợ hoặc làm việc nhà. Hãy cố gắng kiểm soát tâm trạng của mình và thể hiện sự thấu hiểu, tâm sự, và sẵn lòng hỗ trợ vợ trong thời kỳ khó khăn này.

Trầm cảm sau sinh, nếu không được điều trị kịp thời, có thể đe dọa đến sức khỏe của cả mẹ và con. Bà mẹ mới sinh cần đến thăm bác sĩ khi:

• Các triệu chứng kéo dài hơn 2 tuần.
• Không thể thực hiện các hoạt động hàng ngày bình thường.
• Gặp khó khăn trong việc giải quyết các tình huống thường ngày.
• Có ý nghĩ tổn thương bản thân hoặc con.
• Cảm thấy lo lắng, sợ hãi và hoảng loạn suốt cả ngày.

Trầm cảm sau sinh (PPD) là một thực tế phức tạp, đồng cảm với sự biến đổi về thể chất, tình cảm và hành vi của phụ nữ sau khi sinh con. Các triệu chứng của trầm cảm sau sinh giống như những biến đổi thông thường sau khi sinh, bao gồm khó ngủ, thay đổi vị giác, mệt mỏi quá mức, giảm ham muốn tình dục và thay đổi tâm lý thường xuyên. Ngoài ra, còn có những triệu chứng nặng nề như tâm trạng chán nản, mất hứng thú, cảm giác vô giá trị, tuyệt vọng và bất lực; suy nghĩ về cái chết hoặc tự tử. Để tránh rơi vào trầm cảm sau sinh, các bà mẹ hãy thực hiện những mẹo sau:

• Yêu cầu sự giúp đỡ và chia sẻ trách nhiệm với người khác.
• Thực tế về những kỳ vọng đối với bản thân và con của bạn.
• Luyện tập nhẹ nhàng và đi dạo để giảm căng thẳng.
• Chấp nhận cảm xúc tích cực và tiêu cực trong quá trình chăm sóc con.
• Duy trì chế độ ăn uống lành mạnh và tránh thức ăn có cồn cùng caffeine.
• Củng cố mối quan hệ với đối tác, dành thời gian chất lượng với nhau.
• Tìm sự hỗ trợ từ gia đình và bạn bè, tránh cảm giác cô lập.
• Giảm thiểu lượng khách đến thăm vào thời kỳ đầu khi bạn cần nghỉ ngơi.
• Nghỉ ngơi khi bé ngủ để khôi phục năng lượng.