Top 15 Sự kiện Công nghệ Thông tin nổi bật 2021

Ngày 15/6, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 942/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược phát triển Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số giai đoạn 2021-2025, với tầm nhìn đến năm 2030. Đây là một bước quan trọng trong cuộc chuyển đổi số, nhằm thúc đẩy phát triển Chính phủ số của Việt Nam.

Nền tảng số được xây dựng bởi các doanh nghiệp công nghệ hàng đầu, giúp cơ quan, tổ chức và cá nhân sử dụng dịch vụ một cách linh hoạt. Việc triển khai Chiến lược này sẽ thay đổi cách phục vụ, giảm chi phí và tăng hiệu suất.

Chuyển đổi này nhằm tạo thuận lợi, giảm chi phí, và tăng cường sự hài lòng từ người dân và doanh nghiệp. Nó cũng thách thức cách tổ chức lao động, môi trường làm việc và công cụ làm việc, để cán bộ có thể hoàn thành nhiệm vụ tốt nhất.

Phong trào chơi game blockchain để kiếm tiền (play-to-earn) đã xuất hiện từ vài năm trước, nhưng chỉ đến khi Axie Infinity thu hút sự chú ý toàn cầu vào tháng 5, nó bắt đầu phát triển mạnh mẽ.

Axie Infinity là một dự án game kết hợp công nghệ blockchain, do công ty Sky Mavis có trụ sở tại TP Hồ Chí Minh phát triển. Đồng tiền số trong trò chơi đã tăng giá trị hơn 26 lần trong năm nay, trở thành tiền mã đầu tiên do người Việt phát triển có mức vốn hóa vượt 8 tỷ USD.

Nhiều dự án game blockchain khác cũng phát triển mạnh mẽ trên khắp thế giới trong năm nay. Các công ty trò chơi truyền thống khẳng định rằng blockchain là 'cuộc cách mạng tiếp theo' mà họ không muốn bỏ lỡ. Xu hướng này khác biệt so với game truyền thống với tính phi tập trung, khi tài sản trong trò chơi được phân phối cho người chơi thay vì được kiểm soát tập trung bởi máy chủ.

Được nhận định là đang thay đổi cuộc sống của nhiều người, đặc biệt là tại Đông Nam Á, game blockchain giúp họ có thêm nguồn thu nhập, thậm chí có thể thay thế cho công việc chính.

Vào tháng 5, quản lý cấp cao Frances Haugen nộp đơn xin nghỉ việc tại Facebook. Trước khi rời đi, bà đã sao chép hàng nghìn trang tài liệu nội bộ của mạng xã hội và chia sẻ với truyền thông. Điều này đã tạo nên 'ác mộng tồi tệ nhất' trong lịch sử của CEO Mark Zuckerberg và Facebook.

Tài liệu tiết lộ rằng mạng xã hội lớn nhất thế giới đã biết rõ về những tác động tiêu cực của Instagram đối với trẻ vị thành niên, sự tồn tại của các nhóm kích động bạo lực và cách mà những kẻ buôn người dùng Facebook như một công cụ giao dịch... Nhưng thay vì giải quyết vấn đề, công ty chọn phớt lờ hoặc xử lý hời hợt vì ưu tiên lợi nhuận. Ngoài Haugen, nhiều cựu nhân viên khác cũng lên tiếng tố cáo công ty.

Sau cách mạng về AI, BigData, 5G, công nghệ lượng tử trở thành đường đua mới của thế giới. Nhiều hệ thống tính toán với sức mạnh vượt trội để đạt ưu thế lượng tử. Trong cuộc đua công nghệ này, Trung Quốc đang thắng thế, giữ hơn 3.000 bằng sáng chế, gấp đôi Mỹ và gấp ba lần Nhật Bản.

Tháng 7, Trung Quốc tuyên bố lập kỷ lục về điện toán lượng tử với máy tính Zuchongzhi đạt 66 qubit. Tháng 10, họ khẳng định phát triển thành công Jiuzhang 2.0 với 66 qubit, vượt qua Sycamore của Google. Đến tháng 11, IBM giới thiệu Eagle, chip lượng tử mạnh nhất thế giới với 127 qubit, trong khi startup QuEra của Mỹ chế tạo hệ thống đạt 256 qubit.

Máy tính lượng tử kỳ vọng vượt qua giới hạn của máy tính thông thường và có ứng dụng rộng rãi trong nghiên cứu, như lập bản đồ cấu trúc phân tử phức tạp và phản ứng hóa học.

Trong năm 2021, thế giới công nghệ trải qua bất ngờ khi tác phẩm kỹ thuật số Everydays: The First 5000 Days, gồm 5.000 bức tranh, được bán với giá kỷ lục 69 triệu USD tại nhà đấu giá Christie's. Được tạo ra bởi nghệ sĩ Beeple, tác phẩm này sử dụng công nghệ mã NFT (non-fungible token), hay còn được biết đến với tên gọi là token độc nhất. Mã NFT giúp xác định và lưu trữ thông tin trên blockchain để trao đổi dữ liệu.

Hiện tượng NFT còn lan rộ vào mọi lĩnh vực, từ dòng tweet đầu tiên trên Twitter, avatar hình con vượn, đến nét vẽ nguệch ngoạc hay hình ảnh của một viên đá... với giá bán dao động từ hàng nghìn đến hàng triệu USD. Đồng thời, trong bối cảnh xu hướng metaverse đang nổi lên - được xem là kỷ nguyên tiếp theo của Internet, nhiều người đã bắt đầu đầu tư và sưu tập bất động sản ảo dưới dạng NFT.

Thị trường NFT trở nên sống động khiến từ khóa NFT tăng đến 11.000% so với năm trước, vượt qua các từ khác như Covid-19, Crypto, Metaverse để trở thành Từ của năm theo dữ liệu từ từ điển Collins.

Tuy nhiên, đầu tháng này, ông Gou Wenjun, Giám đốc Trung tâm Phân tích và Giám sát Chống rửa tiền tại Ngân hàng Trung ương Trung Quốc, đã cảnh báo về tính phi tập trung và ẩn danh, có thể khiến NFT trở thành công cụ của tội phạm và khủng bố.

6. Mobile Money - Đổi Mới Tiện Lợi

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã chính thức cấp phép thí điểm Mobile Money cho 3 nhà mạng hàng đầu, bao gồm Viettel, VNPT và Mobifone. Điều này đánh dấu bước tiến quan trọng khi Viettel trở thành đơn vị thứ 3 sau VNPT và Mobifone được phép triển khai dịch vụ Mobile Money tại Việt Nam.

Dịch vụ Mobile Money không chỉ giúp khách hàng thực hiện thanh toán cho hàng hóa và dịch vụ giá trị nhỏ mà còn cung cấp nhiều tiện ích khác nhau. Khác với các dịch vụ truyền thống, Mobile Money không yêu cầu khách hàng phải có tài khoản ngân hàng hay sử dụng smartphone, đồng thời khả năng thực hiện các giao dịch mọi lúc, mọi nơi mà không yêu cầu kết nối internet.

Trong bối cảnh nền kinh tế và xã hội đang chịu ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, Mobile Money hứa hẹn sẽ đem lại cho người dân và doanh nghiệp những phương tiện thanh toán tiện lợi, an toàn và hiệu quả.

7. Hệ thống Cơ sở dữ liệu Quốc gia về dân cư Bước Đi Tiến Bộ

Bằng tinh thần khẩn trương và cấp bách, Bộ Công an đã thành công vận hành hệ thống Cơ sở dữ liệu Quốc gia về dân cư trong thời gian hơn 1 năm. Hệ thống này, sau 3 giai đoạn cụ thể, đã thu thập và đồng bộ hóa hơn 98 triệu nhân khẩu, đồng loạt cấp mã số định danh cho công dân, làm cơ sở quan trọng cho việc xác lập danh tính điện tử và chuyển đổi số quốc gia.

Tích hợp thông tin từ trên 54 triệu hồ sơ cấp thẻ căn cước, hệ thống đã vượt mục tiêu trước kế hoạch 1 tháng. Bảo mật và an toàn thông tin đạt cấp độ 4, Bộ Công an đã thử nghiệm kết nối tích hợp dịch vụ chia sẻ và kết nối Cổng dịch vụ công quốc gia, làm cho CSDLQG về dân cư sẵn sàng đáp ứng yêu cầu xây dựng Chính phủ điện tử.

8. Chính phủ Mở Rộng Liên Kết Trực Tuyến đến Mọi Xã, Phường, Thị Trấn

Chính phủ đã thành công trong việc kết nối trực tuyến đến toàn bộ các xã, phường, thị trấn trên khắp địa bàn quốc gia. Bước tiến này giúp tối ưu hóa quản lý, cung cấp dịch vụ hiệu quả và mở rộng tầm nhìn về phát triển cộng đồng, đồng thời hỗ trợ chính sách xã hội và quốc gia.

Vào ngày 29/8/2021, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã chủ trì cuộc họp trực tuyến của Ban chỉ đạo quốc gia phòng chống dịch Covid-19 với 1.060 xã, phường, thị trấn tại 20 tỉnh, thành phố.

Trong cuộc họp này, Thủ tướng giao Bộ Thông tin và Truyền thông chỉ đạo Viettel và VNPT triển khai ngay việc kết nối hệ thống hội nghị trực tuyến đến toàn bộ xã, phường, thị trấn trên cả nước. Bộ TT&TT yêu cầu hai doanh nghiệp thực hiện nhanh chóng để đảm bảo kết nối đến 2.594 điểm cầu xã, phường, thị trấn của 19 tỉnh, thành phố miền Nam. Viettel và VNPT đã hoàn thành nhiệm vụ chỉ trong 3 ngày bao gồm triển khai mạng lưới, thiết bị và hướng dẫn sử dụng cho các tuyến xã, phường, thị trấn. Mặc dù quá trình kết nối đến các địa điểm này có nhiều khó khăn, nhưng Bộ TT&TT và doanh nghiệp đã quyết tâm hoàn thành đúng tiến độ Thủ tướng giao.

Đến chiều ngày 5/9, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chủ trì cuộc họp trực tuyến toàn quốc của Ban Chỉ đạo với sự kết nối tới toàn bộ 63 tỉnh, thành phố, 705 quận, huyện, thị xã, 9.043 xã, phường, thị trấn để đánh giá tình hình và triển khai các giải pháp chống dịch.

Xuất hiện ứng dụng PC COVID - một đột phá quốc gia trong cuộc chiến chống dịch COVID-19.

Đây là sáng tạo theo hướng dẫn của Thủ tướng Chính phủ, nhằm xây dựng một ứng dụng đồng bộ phòng chống dịch COVID-19 trên toàn quốc, giảm bớt phiền toái cho người dân, tối ưu hóa công tác phòng chống dịch, tiết kiệm nguồn lực và tận dụng hiệu quả các giải pháp và nền tảng công nghệ.

Đây là sản phẩm được thực hiện theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, nhằm xây dựng một ứng dụng thống nhất phòng chống dịch COVID-19 trên cả nước, để giảm thiểu những khó khăn, phiền nhiễu cho người dân khi sử dụng; tạo luận lợi đối đa cho công tác phòng chống dịch; đồng thời tiết kiệm các nguồn lực và tận dụng tối đa các giải pháp, nền tảng công nghệ.

Theo đó, ứng dụng PC-COVID quốc gia sẽ có các nhóm chức năng: Hiển thị "thẻ COVID-19" tùy theo điều kiện do Bộ Y tế quy định; khai báo di chuyển nội địa; tra cứu thông tin tiêm vaccine COVID-19, kết quả xét nghiệm; khai báo y tế những nơi đã đến; hỗ trợ truy vết; hiển thị thông tin về mật độ di chuyển, bản đồ nguy cơ, xu hướng lây nhiễm; hiển thị thông tin về chiến lược tổng thể phòng dịch.

Ứng dụng này cũng được liên thông để thực hiện đối soát, xác thực với 4 nguồn dữ liệu lớn, quan trọng, đó là Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư (do Bộ Công an quản lý), Cơ sở dữ liệu quốc gia về bảo hiểm (do Bảo hiểm Xã hội Việt Nam quản lý), Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiêm chủng phòng COVID-19 (do Bộ Y tế quản lý) và Cơ sở dữ liệu về xét nghiệm COVID-19.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chính thức trở thành Chủ tịch Ủy ban Quốc gia về Chuyển đổi số, đồng hành cùng 15 thành viên khác, hứa hẹn đưa Việt Nam tiến bộ mạnh mẽ trong cuộc cách mạng số hóa.

11. Bước đột phá: Nền tảng quản lý tiêm chủng cho chiến dịch lịch sử

Trong tháng 7/2021, Nền tảng Quản lý Tiêm chủng Covid-19 chính thức đi vào hoạt động, đồng hành trong chiến dịch tiêm chủng lớn nhất lịch sử với khả năng đáp ứng 5 triệu mũi tiêm mỗi ngày.

Trong năm 2021, vốn đầu tư dành cho các dự án khởi nghiệp tại Việt Nam đã tăng đột ngột, đạt mức kỷ lục với hơn 1,35 tỷ USD, mặc dù diễn biến phức tạp của dịch bệnh. Các lĩnh vực như công nghệ tài chính (FinTech), Game Blockchain, Công nghệ giáo dục (edtech), Startup y tế - dược phẩm, và thương mại điện tử đã thu hút đầu tư mạnh mẽ.

Thủ tướng Phạm Minh Chính ngày 12/9/2021 đã khởi động chương trình 'Sóng và máy tính cho em', nhằm hỗ trợ hàng triệu em nhỏ vượt qua khó khăn trong học tập trực tuyến tại các tỉnh thực hiện giãn cách xã hội.

Chương trình 'Sóng và máy tính cho em' - Giải pháp hỗ trợ học trực tuyến cho em nhỏ

Khởi động sự kiện Techfest Việt Nam 2021 - Hội nghị công nghệ quy mô lớn

Techfest 2021 mang chủ đề 'Sáng tạo đổi mới - Xây dựng tương lai', với hơn 50 sự kiện diễn ra liên tục đến cuối năm.

Tham gia Techfest 2021, có 16 làng công nghệ và khoảng 300 gian hàng. Mục tiêu chính của sự kiện là tạo cơ hội gặp gỡ, tìm kiếm hợp tác và thu hút đầu tư cho các startup.

Kết nối đầu tư là điểm nhấn của Techfest 2021, theo ông Phạm Hồng Quất, cục trưởng Cục Phát triển thị trường và doanh nghiệp khoa học và công nghệ (Bộ Khoa học và công nghệ).

Ngoài các làng công nghệ quen thuộc, năm nay còn có nhiều làng mới như: An toàn không gian mạng, Công nghệ giải trí & truyền thông, Công nghệ đô thị thông minh và bất động sản số; Công nghệ y tế và giải pháp chăm sóc sức khỏe; Công nghệ du lịch - ẩm thực và nông nghiệp bản địa...

Sáng ngày 9/11, vệ tinh NanoDragon của Việt Nam đã được phóng lên vũ trụ từ bãi phóng Uchinoura, tỉnh Kagoshima, Nhật Bản, bắt đầu nhiệm vụ không gian.

Vệ tinh, được phóng tại Trung tâm Vũ trụ Uchinoura, tỉnh Kagoshima (Nhật Bản), đã tách khỏi tên lửa Epsilon số 5 thành công vào khoảng 9h06'54'' (giờ Hà Nội), bắt đầu hoạt động trên quỹ đạo. Dự kiến, NanoDragon sẽ tiếp cận bầu trời Việt Nam khoảng 9h30, với nhiệm vụ giám sát phương tiện trên biển, hoạt động ở độ cao khoảng 560 km trên quỹ đạo đồng bộ mặt trời.

Theo lịch trình, sau 52 phút, tên lửa sẽ thả các vệ tinh mà nó mang theo vào quỹ đạo. NanoDragon, vệ tinh cuối cùng, sẽ rời mặt đất sau 1 giờ 11 phút 38 giây.