Top 30 Di sản Thế giới tuyệt vời ở châu Á

1. Ruộng bậc thang vùng Cordillera (Philippines)

Ruộng bậc thang vùng Cordillera, Philippines là Di sản thế giới được UNESCO công nhận từ năm 1995. Đây là di sản thế giới đầu tiên được công nhận với tư cách là cảnh quan văn hóa, bao gồm 5 địa điểm là ruộng bậc thang Batad, Ruộng bậc thang Bangaan (bao gồm cả ở Banaue), Ruộng bậc thang Mayoyao, Ruộng bậc thang Hungduan và Ruộng bậc thang Nagacadan, tất cả nằm ở tỉnh Ifugao, thuộc Vùng Hành chính Cordillera, Philippines. Được xây dựng cách đây 2.000 năm, các ruộng bậc thang ở Ifugao đạt được độ cao và sự phức tạp cao hơn so với nhiều ruộng bậc thang khác. Sử dụng đá và bùn, người dân tạo nên những bậc ruộng theo đường viền tự nhiên của đồi núi, kết hợp với hệ thống thủy lợi tưới tiêu phức tạp. Nước được đưa từ núi xuống các ruộng, tạo ra hệ thống canh tác phức tạp. Các ruộng bậc thang minh họa sự kiên trì của truyền thống văn hóa, liên tục, vượt trội và bền bỉ.

2. Thần thoại Vịnh Hạ Long (Việt Nam)

Vịnh Hạ Long là một danh lam thắng cảnh nổi tiếng không chỉ ở Việt Nam mà còn trên toàn thế giới. Nằm ở tỉnh Quảng Ninh, với 1.969 hòn đảo tuyệt vời, Vịnh Hạ Long đưa đến bức tranh tuyệt vời của núi non và dòng sông. Có một truyền thuyết kể về một con rồng từ trời rơi xuống, phun ngọc trên biển tạo thành những ngọn núi đá vôi để bảo vệ đất liền. Ngày nay, những ngọn núi đá vôi hùng vĩ nổi trên biển xanh tạo nên khung cảnh tuyệt vời, thu hút du khách trong và ngoài nước. Vịnh Hạ Long không chỉ được UNESCO công nhận là di sản thế giới mà còn là một trong những kỳ quan thiên nhiên hàng đầu thế giới.

Với 2 vịnh nổi tiếng khác là Vịnh Lan Hạ và Vịnh Bái Tử Long, Quần thể Vịnh Hạ Long là một bảo tàng tự nhiên với văn hóa lịch sử và đa dạng sinh học. Cảnh đẹp của vịnh được tạo ra từ ba yếu tố: đá, nước và bầu trời. Vịnh Hạ Long có diện tích 1.553km2, bao gồm 1.969 hòn đảo, với 2 vịnh Lan Hạ và Bái Tử Long. Cảnh quan độc đáo, hệ sinh thái đa dạng, và giá trị lịch sử văn hóa làm cho Vịnh Hạ Long trở thành điểm đến nổi tiếng tại Việt Nam và thế giới.

3. Công viên khảo cổ Angkor (Campuchia)

Ở Đông Nam Á, Công viên khảo cổ Angkor của Campuchia là một trong những di tích khảo cổ quan trọng nhất. Với nhiều đền đài và hệ thống thủy lợi, Angkor là kinh đô của Đế chế Khmer từ thế kỷ 9 - 15. Nổi tiếng với Angkor Wat, một trong những ngôi đền lớn nhất thế giới, được xây dựng từ thế kỷ 12. Báo cáo mới của Viện Hàn Lâm Khoa học quốc gia Mỹ (NAS) tiết lộ những thông tin mới về Thành phố cổ Mahendraparvata, một phần của Angkor, với hơn 20 ngôi đền và cấu trúc hàng nghìn năm tuổi. Nó là một siêu đô thị cổ đại, ghi lại những hoạt động sống của con người từ hàng trăm năm trước.

4. Trung tâm lịch sử Bukhara (Uzbekistan)

Trung tâm lịch sử của Bukhara của Uzbekistan là một thành phố kiêu hãnh với hơn 2.000 năm lịch sử, giữ lại kết cấu đô thị cổ và là di sản thế giới với hơn 140 công trình cổ. Nằm trên con đường tơ lụa, Bukhara từng là nàng công chúa tự hào trên sa mạc, thu hút du khách với vẻ đẹp kiến trúc cổ kính. Với lịch sử chống chọi với thế lực như đội quân Mông Cổ và thời kỳ cai trị của Temur, Bukhara vẫn giữ nguyên vẻ đẹp truyền thống với hơn 200 ngôi đền và hơn 100 học viện hồi giáo. Thành phố nổi tiếng với lăng mộ Ismail Samanai, kiệt tác kiến trúc Hồi giáo từ thế kỷ 10.

5. Núi lửa Kamchatka (Nga)

Núi lửa Kamchatka nằm ở bán đảo Kamchatka, Nga. Khu bảo tồn Kronotsky nổi tiếng với loài gấu nâu. Thung lũng mạch nước phun ấn tượng trên bề mặt đất, tạo nên không gian huyền bí. Thăm Kamchatka qua mạng Internet từ năm 2010 là cơ hội để khám phá Thung lũng mạch nước phun. Kamchatka có 160 núi lửa, trong đó Kluchevsky là một trong 29 núi đang hoạt động. Với phun tro cao 8 km vào năm 2005, Kluchevsky là điểm thu hút của du khách mạo hiểm. Miệng núi lửa Uzon với sàn lát gỗ là điểm du lịch nổi tiếng khác của Kamchatka, nơi hòa mình vào nguồn năng lượng đặc biệt.

6. Vạn Lý Trường Thành (Trung Quốc)

Vạn Lý Trường Thành - Kỳ quan vô song của Trung Quốc, một biểu tượng vĩ đại đậm chất lịch sử. Dài hơn 21.000 km, được xây dựng từ thế kỷ thứ 3 trước Công nguyên, Vạn Lý Trường Thành là một hành trình đầy kỳ diệu qua thời gian và không gian. Với mục đích bảo vệ khỏi cuộc xâm lược, nó đã trải qua hàng ngàn năm lịch sử và là điểm đến không thể bỏ qua khi đến Trung Quốc. Từ Badaling đến Jinshangling, Vạn Lý Trường Thành mang đến những trải nghiệm độc đáo và ấn tượng. Hãy để những tường đá lịch sử kể lên câu chuyện kiên trì và bền bỉ của dân tộc Trung Hoa.

7. Di tích lịch sử Kyoto (Nhật Bản)

Ở Nhật Bản, Kyoto là một thành phố cổ kính, giữ lại vẻ đẹp của quá khứ với nhiều di tích lịch sử và văn hóa. Với hơn 14 đền đài được UNESCO công nhận, Kyoto là điểm đến của những chùa thờ cổ và lâu đài huyền bí. Từ chùa Kiyomizu với kiến trúc gỗ tinh xảo, chùa Kinkakuji với vẻ đẹp vàng rực, đến lâu đài Nijo mang đậm dấu ấn của lịch sử. Kyoto là nơi hòa mình trong không gian thanh bình, giữa những con phố nhỏ và những ngôi đền lịch sử. Với hơn 2500 năm lịch sử, Kyoto là bảo tàng kiến trúc và nghệ thuật của Nhật Bản. Hãy khám phá vẻ đẹp truyền thống và sự kỳ diệu tại thành phố cổ kính này.

8. Đền vàng Dambulla (Sri Lanka)

Tại khu hang động Dambulla - kỳ quan tôn giáo lớn nhất Sri Lanka, có năm ngôi đền lớn chứa những bức tượng Phật vàng lấp lánh, cao tới 30m. Đền Vàng của Dambulla, hay còn gọi là Dam̆būlū Len Vihāraya, được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 1991. Với hơn 80 hang động, trong đó có 5 hang nổi bật chứa những bảo vật quý giá về lịch sử và nghệ thuật. Nơi đây là sự kết hợp tuyệt vời giữa tôn giáo và kiến trúc núi đá tự nhiên. Có tin đồn rằng, khu vực này từng là nơi trú ẩn cho vua Vattagamini Abaya trong thế kỷ 1 TCN, và từ đó, ngôi đền đã được mở rộng và bảo tồn qua hàng thế kỷ. Với kiến trúc độc đáo, những bức tượng và tranh vẽ rực rỡ, Đền Vàng là một biểu tượng của văn hóa và tôn giáo tại Sri Lanka. Hãy khám phá vẻ đẹp nghệ thuật và tâm linh tại nơi này.

9. Hệ thống đường sắt trên núi (Ấn Độ)

Hệ thống đường sắt trên núi của Ấn Độ là một kỳ quan kỹ thuật đẳng cấp với sáu hoặc bảy tuyến đường sắt núi cao vẫn hoạt động đến ngày nay. Bắt đầu từ thế kỷ 19 dưới thời thực dân Anh, hệ thống này vẫn phục vụ công chúng, đưa họ khám phá vẻ đẹp ngoạn mục của dãy núi Himalaya. Các tuyến đường sắt nổi tiếng như Darjeeling Himalaya, Kalka-Shimla và Nilgiri không chỉ nối liền các điểm du lịch trên núi mà còn là những tuyệt tác kiến trúc. UNESCO đã công nhận ba tuyến đường sắt núi này là Di sản thế giới vào năm 1999, là minh chứng cho sự hòa quyện giữa công nghệ, văn hóa và thiên nhiên.

Hệ thống đường sắt trên núi là kết quả của sự quan tâm và chi phối của Anh đối với dãy núi Himalaya và dãy núi khác ở Ấn Độ. Bắt đầu từ năm 1844, ý tưởng về việc thiết lập các đơn vị đồn trú quân sự trên đồi núi đã trở thành hiện thực dưới sự lãnh đạo của Sir John Lawrence. Hệ thống đường sắt này không chỉ là biểu tượng của sự phát triển công nghệ mà còn là minh chứng cho sự trao đổi văn hóa giữa Anh và Ấn Độ thời kỳ thuộc địa. Hãy khám phá những tuyến đường sắt độc đáo này, là những con đường huyền bí nối liền thế giới dưới chân núi.

10. Seowon, Học viện Tân Nho giáo Hàn Quốc (Hàn Quốc)

Seowon, Học viện Nho giáo, được xây dựng trong thời kỳ Joseon, là điểm độc đáo đại diện cho di sản văn hóa thế giới tại Hàn Quốc. Với 11 giảng đường Nho giáo và khu ký túc xá, Seowon là một tuyệt tác kiến trúc với kiến trúc mái nhà gỗ tinh tế. Trải qua thời gian, học viện đã chuyển từ nơi chỉ dành cho nam sinh quý tộc truyền bá Nho giáo thành điểm du lịch văn hóa nổi tiếng. Seowon được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới vào năm 2019, là điểm hấp dẫn thu hút hàng trăm nghìn lượt du khách mỗi năm.

Học viện Nho giáo Joseon ảnh hưởng sâu sắc đến chính trị, kinh tế, giáo dục và văn hóa của đất nước. Những ngôi seowon được xây dựng để tạo lập lực lượng vững mạnh từ thời kỳ Goryeo, đưa phái Sĩ đại phu tân tiến đến vị thế quan trọng. Phái Sĩ Lâm, với hậu thuẫn địa phương mạnh mẽ, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì và phát triển giáo dục Tính lý học, làm nền tảng cho sự thịnh vượng và ổn định của xã hội.

11. Di sản rừng mưa nhiệt đới đảo Sumatra (Indonesia)

Di sản rừng mưa nhiệt đới Sumatra là một khu vực rừng mưa nhiệt đới tại Sumatra được UNESCO công nhận từ năm 2004. Nó bao gồm ba vườn quốc gia trải dài trên đảo Sumatra của Indonesia là Gunung Leuser, Kerinci Seblat và Bukit Barisan Selatan. Di sản này đang đối mặt với nguy cơ bị đe dọa do nhiều vấn đề như săn trộm, khai thác gỗ bất hợp pháp và lấn chiếm đất đai. Với diện tích lớn khoảng 25.000 km2, di sản này là ngôi nhà của nhiều loài quý hiếm, như hoa Rafflesia và loài hoa cao nhất thế giới Amorphophallus titanum.

Vườn quốc gia Gunung Leuser được xem là một trong 200 khu vực sinh thái quan trọng toàn cầu. Với đa dạng động và thực vật, đây là nơi sống của nhiều loài động vật đặc hữu và đang đe dọa, như Đười ươi, Tê giác Sumatra và loài Hổ Sumatra. Vườn quốc gia Kerinci Seblat là nhà của nhiều loài chim và động vật có vú quý hiếm, bao gồm cả Hổ Sumatra, Báo gấm Borneo và Lợn vòi.

12. Jaipur (Ấn Độ)

Jaipur, còn được gọi là 'thành phố màu hồng', là điểm đến du lịch nổi tiếng ở bang Rajasthan, Ấn Độ. UNESCO đã công nhận Jaipur là di sản thế giới mới nhờ quy hoạch độc đáo và kiến trúc đậm chất Trung cổ. Thành phố này nằm ở phía Bắc Ấn Độ và thu hút du khách với những công trình kiến trúc hoàng gia, cung điện và pháo đài. Jaipur, với màu hồng đặc trưng, là một phần của 'tam giác vàng' du lịch quốc gia, bao gồm: Delhi - Jaipur - Agra.

Vào năm 1876, màu hồng được áp dụng cho toàn bộ thành phố khi Hoàng tử Albert của Anh thăm Jaipur. Trung tâm của Jaipur rất sôi động với những cửa hàng, chợ truyền thống và những chiếc xe ngựa chở du khách. Âm thanh cuộc sống, từ tiếng rao bán đến tiếng chuột gặm, tạo nên bức tranh sống động và độc đáo. Thêm vào đó là hình ảnh của động vật sống tự nhiên, như dê, bò, khỉ và cò, tạo nên một không gian khám phá độc đáo ở Jaipur.

13. Bagan (Myanmar)

UNESCO vừa công nhận cố đô Bagan của Myanmar là Di sản Thế giới vào ngày 6/7/2019. Khu phức hợp của hàng nghìn ngôi chùa Phật giáo có hơn 10.000 bảo tháp, đền thờ, tu viện xây dựng từ thế kỷ 11 đến thế kỷ 13. Thánh địa Bagan hứa hẹn mang lại tương lai tươi sáng cho du lịch Myanmar. Bagan nằm ở vùng Mandalay, có hàng nghìn đền chùa, tự viện trải dài trên diện tích hàng chục km vuông.

Tầng lớp thượng lưu Bagan đã xây dựng hàng ngàn đền thờ và tu viện trên bình nguyên Bagan. Với hơn 10.000 ngôi chùa tháp Phật giáo, Bagan là điểm hành hương linh thiêng, tạo nên bức tranh cổ kính và trấn an. Thành phố Bagan từng là kinh đô của vương quốc Bagan từ thế kỷ 9 đến thế kỷ 13, là trung tâm chính trị, kinh tế và văn hóa. Bagan trở thành trung tâm nghiên cứu tôn giáo và văn hóa toàn cầu, thu hút các học giả từ khắp nơi.

14. Cố đô huyền thoại Sambor Prei Kuk (Campuchia)

Quần thể đền Sambor Prei Kuk là một trong ba di sản thế giới tại Campuchia, cùng với Angkor Wat. Nằm trong rừng nhiệt đới ở tỉnh Kampong Thom, quần thể có hơn 20.000 hộ dân sống trước khi đế chế Khmer ra đời. Sambor Prei Kuk là kinh đô đầu tiên của vương triều Chân Lạp thời kỳ “tiền Angkor”. Với 54 cụm đền chùa, tháp bát giác và nhiều tác phẩm điêu khắc hơn 1000 năm, nơi này giữ được vẻ cổ kính và giá trị văn hóa lâu dài. Sự khác biệt ở đây là sự kết hợp giữa gạch nung và đá sa thạch, tạo nên kiến trúc độc đáo. Du khách thăm Sambor Prei Kuk sẽ bất ngờ trước vẻ đẹp tinh tế của các cụm đền như Prasat Tao, Prasat Sambor và Prasat Trapeang Ropeak, nơi lưu giữ nét đẹp văn hóa của người Khmer cổ.

15. Phạm Tịnh sơn (Trung Quốc)

Tọa lạc trên đỉnh Phạm Tịnh Sơn (Fanjingshan) tỉnh Quý Châu, Trung Quốc, có hai đền nhỏ mọc lên giữa chóp đá chẻ đôi tự nhiên. Với hơn 500 năm lịch sử, những công trình Phật giáo này đặt ở đỉnh núi được gọi là Hồng Vân Kim Đỉnh - nơi kết nối thông điệp hiện tại và tương lai. Bí mật về cách xây dựng đền đôi giữa vùng núi hùng vĩ này vẫn là ẩn số, và hiện nay, chúng đã được trùng tu, gia cố để chống lại sức gió mạnh và điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Tuy nhiên, kiến trúc ban đầu vẫn được giữ nguyên, làm cho hành trình leo núi trở nên thú vị hơn bao giờ hết.

Phạm Tịnh Sơn nổi tiếng với đỉnh núi 'đá nấm' độc đáo, nằm trong Khu bảo tồn thiên nhiên Phạm Tịnh Sơn, được UNESCO công nhận là khu dự trữ sinh quyển thế giới từ năm 1986 và trở thành Di sản thế giới vào năm 2018. Đây là địa điểm hấp dẫn cho du khách muốn khám phá không chỉ vẻ đẹp tự nhiên mà còn bảo tồn hệ sinh thái đa dạng, với hơn 2.000 loài thực vật và hàng trăm động vật quý hiếm. Núi Phạm Tịnh đã tồn tại hàng triệu năm, và đến ngày nay, những cảnh đẹp như vách đá dốc đứng, thung lũng sâu và thác nước vẫn gìn giữ vẻ hoang sơ và hùng vĩ.

16. Vườn quốc gia Khangchendzonga ở Ấn Độ

Vườn quốc gia Khangchendzonga là tổ ấm của nhiều loài động vật quý hiếm như Báo tuyết, Dê núi sừng ngắn Himalaya, Hươu xạ. Năm 2016, UNESCO đã công nhận vườn quốc gia này là Di sản thế giới và là di sản hỗn hợp đầu tiên tại Ấn Độ. Với tổng diện tích 849,5 km2, vườn quốc gia nằm ở Sikkim và có độ cao đa dạng từ 1.829 mét đến 8.550 mét, là một trong những vườn quốc gia cao nhất Ấn Độ. Nơi đây không chỉ thu hút bởi cảnh đẹp núi rừng mà còn là nơi cư trú của nhiều loài động vật quý hiếm như Báo tuyết, Dê núi sừng ngắn Himalaya, Hươu xạ. Khangchendzonga được mệnh danh là ngọn núi cao thứ ba trên thế giới, tạo nên bối cảnh hùng vĩ cho vùng này. Truyền thuyết và đạo Phật giáo cũng góp phần làm nên bản sắc văn hóa độc đáo của địa điểm này.

Trong quá khứ, vườn quốc gia Khangchendzonga là nơi sống của bộ lạc người Lepcha và hiện nay, là một trong những khu bảo tồn thiên nhiên quan trọng nhất. Cảnh quan đa dạng từ rừng ôn đới, thung lũng, sông băng, đến rừng cổ đại và đỉnh núi phủ tuyết tạo nên một không gian thiên nhiên huyền bí và quý phái. Vườn quốc gia Khangchendzonga không chỉ là điểm du lịch hấp dẫn mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn đa dạng sinh học, là nơi sinh sống của hàng trăm loài thực vật và động vật quý hiếm, góp phần làm giàu di sản thiên nhiên của thế giới.

17. Hy Nhĩ, Thanh Hải (Trung Quốc)

Hy Nhĩ hay Khả Khả Tây Lý là một khu vực cô lập ở phía Tây bắc Thanh Hải - Thanh Tạng, Trung Quốc. Nơi này có dân số ít nhất Trung Quốc và ít thứ ba trên thế giới. Diện tích 83.000 km2, độ cao trung bình 4.800 mét so với mực nước biển, nằm giữa dãy núi Đường Cổ Lạp và Côn Lôn. Phần đông nam là khu vực khô cằn của sông Chumar, một trong những sông lớn đầu nguồn của sông Dương Tử. Phần còn lại là Lòng chảo nội lục, với nhiều hồ cá biệt lập. Hầm Phong Hỏa Sơn - hầm đường sắt cao nhất thế giới (dài 1.338 mét, độ cao 4905 mét so với mực nước biển) - hiện đang nằm trong khu vực.

Hy Nhĩ là núi lửa, khu vực chưa được đặt tên chứa nhiều ngọn núi có niên đại từ cuối Đại Tân sinh. Ba Mao Cùng Tông (300 km2) có nhà thờ nguyên vẹn ở phía đông bắc và dòng chảy nham thạch chảy qua các lớp trầm tích của hồ. Khương Ba Khiếm bao phủ dọc theo ranh giới phía nam của dãy Côn Lôn. Núi lửa Khả Khả Tây Lý đã từng phun trào năm 1973, được xem là không hoạt động. Dù khí hậu khắc nghiệt, Hy Nhĩ là quê hương của 230 loài động vật hoang dã, trong đó có Bò Tây Tạng, Lừa hoang, Hươu, Gấu nâu, Linh dương Tây Tạng. Thỏ cộc cao nguyên là thức ăn chính của gấu nâu. Khả Khả Tây Lý và các loài động vật ở đây nổi tiếng sau bộ phim Kekexili Mountain Patrol của đạo diễn Lục Xuyên ra mắt năm 2004.

18. Vườn Bách thảo Singapore

Được thành lập vào năm 1859, Vườn Bách thảo Singapore là khu vườn đầu tiên tại châu Á và thứ ba trên thế giới được UNESCO ghi danh (sau Vườn Orto botanico di Padova ở Padua, Ý và Vườn Thực vật Hoàng gia ở Kew, Anh). Đây cũng là khu vườn nhiệt đới đầu tiên và duy nhất có mặt trong danh sách. Từ thế kỷ XIX, vườn Bách thảo Singapore đã là trung tâm nghiên cứu thực vật hàng đầu tại Đông Nam Á. Nó tiếp tục đóng vai trò tiên phong trong việc trao đổi ý tưởng, kiến thức chuyên môn về rau quả, thực vật học nhiệt đới và nền kinh tế nông nghiệp, mang lại giá trị tham khảo quan trọng cho thế giới thực vật học. Ngoài ra, Vườn Bách thảo Singapore còn là một phần quan trọng của kế hoạch phủ xanh tại Singapore, ảnh hưởng đến quy hoạch đô thị của các thành phố khác ở Đông Nam Á. Cây được nhân giống tại vườn Bách thảo trước khi được trồng rộng khắp các tuyến phố và công viên ở Singapore.

Đặc biệt, Vườn Bách thảo Singapore luôn là trung tâm của ý tưởng 'Khu vườn trong thành phố' và là nền tảng cho các thử nghiệm liên quan đến hoạt động làm vườn. Tại Singapore Botanic Gardens, Henry Ridley - giám đốc đầu tiên của vườn, đã thành công trong việc trồng và khai thác mủ cao su, đóng góp vào sự bùng nổ của cây cao su ở Đông Nam Á và trên toàn thế giới. Vườn Bách thảo Singapore được bảo tồn theo kiểu của các khu vườn thực vật nhiệt đới thời thuộc địa Anh, tái tạo chân thực giai đoạn thuộc địa Anh của Singapore qua những công trình lịch sử và rừng mưa nhiệt đới được bảo tồn kỹ lưỡng. Tham gia các hoạt động kỷ niệm 50 năm Quốc khánh Singapore và vinh danh UNESCO, từ tháng 7 năm 2015, Hội đồng Công viên Quốc gia sẽ tổ chức nhiều sự kiện như triển lãm, hòa nhạc, dạ hội tại Vườn Bách thảo Singapore.

19. Thần Nông Giá (Trung Quốc)

Cái tên “Shennongjia” bắt nguồn từ Shennong, hay Hoàng đế Yan, tổ tiên đầu tiên của văn minh nông nghiệp Trung Quốc, thể hiện sự lâu dài của văn hóa ở khu vực này. Thần Nông Giá - khu rừng nguyên sinh ở Tây Bắc tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc. Nổi tiếng với thung lũng sương mù quanh năm, cảnh đẹp tuyệt vời đưa du khách như bước vào thế giới tiên cảnh giữa hiện thực. Đây còn là vùng đất bí ẩn, chưa được con người khám phá hết. Thần Nông Giá là nơi có lịch sử văn hóa lâu dài, tên gọi xuất phát từ “Shen Nong” - Thần Nông trong tiếng Trung, là người khai sáng nền nông nghiệp Trung Quốc. Với diện tích 500.000 ha, nửa đó là rừng nguyên sinh. Nằm giữa vùng nhiệt đới và ôn đới ấm áp, khí hậu thuận lợi tạo điều kiện cho đa dạng thực vật.

Động đất và bí ẩn, Thần Nông Giá đã được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới năm 2016. Khí hậu đặc biệt khiến nơi này trở nên bí ẩn, với những loài động vật có bộ lông trắng hay toàn thân màu trắng, làm tăng thêm sự huyền bí. Nơi đây tập trung nhiều loài động vật với 493 loài xương sống, bao gồm 75 loài thú, 308 loài chim, 40 loài bò sát, 23 loài cá và 4.143 loài côn trùng. 73 loài trong số đó nằm trong sách đỏ cần được bảo tồn của Trung Quốc, như Vọc mũi hếch vàng, khỉ vàng, báo… Đặc biệt, Thần Nông Giá còn nổi tiếng với truyền thuyết về “dã nhân” - một loài động vật kì bí chưa có lời giải đáp chắc chắn.

Với khí hậu đặc biệt, Thần Nông Giá là nơi tập trung đa dạng chủng loại động vật với 493 loài xương sống, trong đó có 75 loài thú, 308 loài chim, 40 loài bò sát, 23 loài cá và 4.143 loài côn trùng. Đặc biệt hơn khi khu rừng rậm này còn nổi tiếng với truyền thuyết về “dã nhân” - một loài động vật kì bí mà đến nay vẫn chưa có lời giải đáp chắc chắn. Ngoài ra, Thần Nông Giá còn là điểm du lịch độc đáo với Quan Môn Sơn, nơi có khu rừng lá rộng thường xanh cận nhiệt đới, tầng núi cổ đại với sương mù phủ mờ ảo, quảng trường Mẫu Ái, vườn chè Cổ Thiên Sinh, sông ngầm, cung triển lãm sinh thái thiên nhiên, hang tiền sử…

20. Phố cổ George Town (Malaysia)

George Town - khu phố cổ, là thủ phủ và thành phố lớn nhất của Penang, nằm ở bờ biển tây Malaysia. Với nét văn hóa đặc trưng của vùng Penang, phố cổ Georgetown đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới từ năm 2008 và là điểm đến ưa thích của du khách tại Malaysia. George Town, thủ phủ của Penang (Malaysia), ban đầu là pháo đài được lập năm 1786 trước khi trở thành cảng lớn trong hệ thống hải trình Trung - Ấn. Penang thu hút người Châu Âu, Trung Quốc, Ấn Độ, Bugis, Ả Rập, Armenia, Ba Tư, Thái Lan, Miến Điện và Sumatra… Tuy bị suy yếu từ năm 1819 khi Singapore trở thành trung tâm thương cảng và quân cảng, nhưng sau đó, trong thế kỷ 19, Penang phục hồi vị thế nhờ sự phát triển của ngành khai thác thiếc và cao su. Năm 1969, Penang đã thuê một công ty tư vấn Mỹ để lập kế hoạch tổng thể tái sinh thông qua công nghiệp xuất khẩu, chuyển từ thương mại sang sản xuất và xây dựng. Việc xây dựng sân bay quốc tế và cầu mới trong thập kỷ 1970 - 1980 thúc đẩy lượng du khách và nhà đầu tư, giúp hình thành Khu vực Thương mại sôi động.

Du lịch đóng góp quan trọng vào sự phát triển của Penang từ thập kỷ 60, với danh tiếng 'mặt trời, cát và biển'. Di sản văn hóa của Penang, đặc biệt là George Town, trước đây đã bị xem nhẹ trong sự phát triển du lịch. Tuy nhiên, từ những năm 90, khi phải đối mặt với sự cạnh tranh từ các điểm du lịch mới nổi ở Đông Nam Á, Penang đã nhận ra rằng du lịch di sản văn hóa mới là động lực quan trọng để phát triển du lịch. Penang trở thành điểm lên tàu của tín đồ Hồi giáo Nam Á hướng đến đền thánh Mecca. UNESCO đã công nhận George Town là di sản văn hóa từ năm 2008, đặc biệt với sự pha trộn độc đáo của đa dạng tôn giáo, cảnh quan lịch sử và cuộc sống, tạo nên một đô thị thương mại đa văn hóa, di sản cộng đồng đa văn hóa kết hợp giữa châu Á và châu Âu, với những công trình như nhà ở độc đáo, cửa hàng độc đáo... Chính sách bảo tồn George Town đã bắt đầu từ những năm 70, và sự tham gia tích cực của cộng đồng đã duy trì giữ những giá trị này. Năm 1987, George Town đã có 'Hướng dẫn Thiết kế cho Khu vực Bảo tồn ở nội thành George Town, Penang'. Khu vực bảo tồn đã được xác định và đưa vào kế hoạch cấu trúc và địa phương.

21. Melaka (Malaysia)

Cách trung tâm Kuala Lumpur 150km về phía Nam, Melaka hay Malacca - như thế giới biết đến, là một cựu vương quốc tại Đông Nam Á, bang nhỏ thứ ba (sau Perlis và Penang) của Malaysia. Nó được hoàng tử Parameswara, triều đình Srivijaya thuộc đảo Sumatra, lập năm 1402 và từng thịnh vượng dưới thời các vua Melaka. Melaka đã từng là trung tâm mua bán gia vị cho các nước Trung Hoa, Ấn Độ, Ả Rập và châu Âu. Tuy nhiên, vào tháng 8 năm 1511, người Bồ Đào Nha xâm chiếm và kiểm soát trong suốt 130 năm. Sau đó, người Hà Lan đến chiếm đóng trong 154 năm trước khi Melaka trở thành thuộc địa của Anh theo hiệp ước Anh - Hà Lan 1824. Đến năm 1957, khi Malaysia giành quyền độc lập, Melaka vẫn là thuộc địa của Anh. Mặc dù chỉ là một điểm nhỏ trên bản đồ với diện tích tự nhiên 1.658km², nhưng eo biển dài 805km, nối biển Đông với Ấn Độ Dương, từng nổi tiếng với cướp biển và khủng bố, chiếm đến 1/3 các vụ cướp biển trên thế giới.

Melaka là thành phố cổ xưa nhất Malaysia, chia thành phố thành hai phần bởi dòng sông Melaka (tên địa phương là Tan Boon Seng): phía Đông là trung tâm với kiểu dáng châu Âu và phía Tây là khu phố Trung Hoa sầm uất. Với vẻ đẹp sông nước, Melaka được ví như 'Venise của phương Đông'. Sự hòa hợp giữa văn hóa bản địa và văn hóa mới như Trung Hoa, Bồ Đào Nha, Hà Lan, Anh... tạo nên một thành phố độc đáo, đa chủng và đa ngôn ngữ, được UNESCO công nhận là 'Di sản văn hóa thế giới' từ tháng 7/2008. Dòng sông Melaka cũng là nơi hình thành lịch sử của hòn đảo, khi người Bồ Đào Nha sử dụng cây cầu Melaka để chia mảnh đất thành hai vùng. Với hơn 600 năm lịch sử, Melaka ngày nay là một bảo tàng sống lưu giữ nhiều chứng tích lịch sử của Malaysia.

22. Thánh địa Mỹ Sơn (Việt Nam)

Khu thánh địa Mỹ Sơn nằm trong xã Duy Phú, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam, cách Trà Kiệu 20 km về phía Tây, Hội An 45 km về phía Tây, và Đà Nẵng 68 km về phía Tây Nam. Nơi đây từng là trung tâm tôn giáo và lăng mộ của vương triều Chăm Pa. UNESCO công nhận Mỹ Sơn là Di sản Văn hóa Thế Giới từ năm 1999. Khu vực này chứa hơn 70 ngôi đền tháp, mang đến nhiều phong cách kiến trúc đặc sắc của vương quốc Champa qua các giai đoạn lịch sử. Các tác phẩm điêu khắc trên gạch của người Chăm hiếm hoi xuất hiện ở các vùng khác, đặc biệt là kỹ thuật điêu khắc trên gạch và sự kết hợp nghệ thuật giữa nền văn hóa Ấn Độ giáo và Champa. Thánh địa Mỹ Sơn đặc trưng với những đường nét kiến trúc tinh tế, thể hiện sức sống mãnh liệt của con người và nền văn hóa khu vực Đông Nam Á. Khu vực này không chỉ là bảo tàng kiến trúc Champa mà còn là biểu tượng của nền văn hóa đa dạng tại Đông Nam Á.

23. Hang đá Long Môn (Trung Quốc)

Hang đá Long Môn (Long Môn thạch quật) nằm ở ngoại ô Hà Nam, cách Lạc Dương 12,5 km về phía Nam. Kỳ quan Phật giáo với hơn 2000 hang động và 100.000 tượng Phật được khắc trên vách hang. UNESCO công nhận là Di sản văn hóa thế giới từ năm 2000. Hang đá Long Môn nổi tiếng với vẻ đẹp hữu tình, là nơi giao thoa giữa núi non và dòng sông Doãn Hà, tạo nên bức tranh tuyệt vời. Với hơn 1500 năm lịch sử, hang có hơn 1300 hang nhỏ, 2300 khám hang, 50 tháp phật, 3600 bia đá và cổ vật có lời đề, 97000 tượng Phật. Hang Cổ Dương và Tân Dương là những tác phẩm tiêu biểu, được xây dựng và khắc hoạ trong thời gian lâu dài. Hang Tân Dương, dù mất 24 năm để hoàn thành, nhưng mang đến những tượng Phật lớn và điêu khắc tinh xảo. Trong hang, nổi bật tượng Phật Thích ca mâu ni, hai con sư tử đực, đệ tử và Bồ tát, tạo nên không gian linh thiêng và ấn tượng. Chùa Phụng Tiên, hang lớn nhất, đại diện cho nghệ thuật khắc đá thời nhà Đường với tượng Phật Lư Sá cao khoảng 17 mét, hết sức trang nhã và tuyệt vời.

24. Pháo đài Hwaseong (Hàn Quốc)

Pháo đài Hwaseong (Hoa Thành) là kết quả xuất sắc của đường lối Silhak (Thực học) cuối thời Joseon. Thực học vạch trần sự cứng nhắc của Nho giáo, đặt trọng điểm vào khoa học ứng dụng. Jeong Yak-yong, học giả hàng đầu của Joseon, đã nghiên cứu thành trì phương Tây, áp dụng xây dựng Đông Tây, và phát minh máy Geojunggi (Cử trọng cơ) để vận chuyển đá lớn. Thời gian xây dựng giảm từ 10 năm xuống còn 2 năm 9 tháng. Pháo đài Hwaseong kết hợp tốt đẹp với địa hình tự nhiên và có kiến trúc khoa học. Bốn cửa thành xây theo cấu trúc thành kép, bảo vệ bởi tường thành Ongseong (Ủng thành) bên ngoài. Đài quan sát Gongsimdon (Không Tâm Đôn) với lỗ châu mai đặt sẵn súng và pháo, chiến thuật phòng thủ và tấn công từ bên trong thành. Đá trong thành được xếp zích zắc, tăng khả năng chống đạn và pháo từ bên ngoài.

Vua Jeongjo thí điểm mô hình nông trang quốc doanh, lập chợ quy mô lớn bên trong thành. Hwaseong không chỉ là kiệt tác về quân sự mà còn là thành phố đổi mới. Vua kêu gọi hỗ trợ nhân dân thông qua chế độ làm việc để xây dựng thành. Thành Hwaseong tận dụng tối đa điều kiện địa hình, hòa quyện với suối, núi, như một phần của tự nhiên. Quá trình xây dựng ghi chép chi tiết trong Uigwe (Nghi Quỹ). “Hwaseong songyeok uigwe” là sách ghi lại chi tiết và hình ảnh xây dựng pháo đài Hwaseong, từ lao động đến chi phí, nguyên liệu, máy móc, và phương pháp xây dựng. UNESCO công nhận Hwaseong là Ký ức thế giới năm 2007.

25. Di tích Phố cổ Hội An (Việt Nam)

Hội An được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa Thế giới năm 1999. Khám phá Hội An là như bước vào một cổ tích, nơi thời gian không làm phai nhòa cái hồn cổ kính. Những mái ngói cổ thụ, đèn lồng rực rỡ, và những kiến trúc tinh tế như những bức tranh sống động trên bức vẽ thời gian. Khu phố cổ Hội An, là bức tranh sống giữa lòng thành phố cổ, nằm ven sông Thu Bồn, cách Đà Nẵng 30km về phía Nam. Những con đường hẹp, uốn lượn, tạo nên không gian giao thoa hài hòa giữa các di tích lịch sử. Hội An sở hữu 1360 di tích bao gồm những ngôi nhà cổ, giếng nước, nhà thờ tộc, chùa, miếu thờ, đình, và mộ cổ. Mỗi góc phố, mỗi góc nhỏ đều là câu chuyện lịch sử, là di sản của thời gian.

Ở Hội An ngày nay, không gian của quá khứ sống động, với những quán cà phê, cửa hàng thủ công truyền thống. Đây là nơi để bạn tận hưởng từng khoảnh khắc, quên hết bận rộn cuộc sống. Hội An không chỉ là bảo tàng kiến trúc sống, mà còn là nơi giữ gìn bản sắc văn hóa. Kiến trúc tinh tế với sự kết hợp giữa nghệ thuật truyền thống Việt Nam và tinh hoa văn hóa phương Đông, phương Tây. Khám phá Hội An là một cuộc hành trình ngắn ngày nhưng để lại ấn tượng sâu sắc, là chuyến phiêu lưu trong thế giới của quá khứ.

26. Ngôi làng cổ Shirakawa-go và Gokayama (Nhật Bản)

Ở vùng Tokai, Nhật Bản, tồn tại hai làng cổ độc đáo - Shirakawa-go và Gokayama. Shirakawa-go, nghĩa là làng của con sông trắng, và Gokayama, có nghĩa là năm quả núi, nằm ở tỉnh Gifu và Toyama. Những ngôi nhà ở đây được xây theo phong cách gassho-zukuri, giống như bàn tay chắp lại cầu nguyện. Làng Shirakawa-go có 114 mái nhà gassho-zukuri nằm kề nhau tại chân núi Haku-san, bên sông Shogawa. Đây không chỉ là một làng cổ, mà là bức tranh sống về nền văn hóa Nhật Bản xưa.

Mỗi mái nhà trong làng Shirakawa-go là một tác phẩm gassho-zukuri, lớp cỏ dày 50cm mô phỏng bàn tay cầu khấn. Những ngôi nhà này chống chọi với thời tiết khắc nghiệt bằng cách hướng mái về Bắc hoặc Nam, và hình dạng độc đáo giúp tránh bão tuyết. Không chỉ đẹp về kiến trúc, Shirakawa-go còn là nơi giữ gìn tinh thần tôn giáo và bảo tồn nền văn hóa truyền thống.

Trái ngược với sự phồn thịnh của Shirakawa-go, làng Gokayama nhỏ hơn, tách biệt và giữ được vẻ cổ kính. Có nhiều làng nhỏ, trong đó lang Suganuma và Ainokura được xem là đẹp nhất. Những ngôi nhà gassho-zukuri ở Suganuma giờ đây trở thành các bảo tàng nhỏ, tái hiện cuộc sống của nông dân và các nghề truyền thống. Tại Gokayama Gassho no Sato, những ngôi nhà gassho-zukuri truyền thống vẫn tồn tại, đem đến trải nghiệm sống trong không gian lịch sử cho du khách.

27. Miếu thờ hoàng gia Jongmyo (Hàn Quốc)

Jongmyo và các khu vực xung quanh có diện tích 19,4 ha, được bảo quản từ thế kỷ 14 đến nay. Đây là miếu thờ Khổng Tử của hoàng gia Nho giáo, nơi nhà vua thăm và tham gia các nghi lễ chúc phúc cho an ninh và sự thịnh vượng của nhân dân và nhà nước. UNESCO đã công nhận đền Jongmyo là Di sản văn hóa thế giới năm 1995.

Đền Jongmyo là nơi tôn giáo và lăng tưởng niệm các vị vua và hoàng hậu dưới triều đại Joseon, mang giá trị lâu dài của tư tưởng Nho giáo. Nghi lễ Jongmyo Jerye, diễn ra từ thế kỷ 14 đến nay, là sự kết hợp hài hòa giữa âm nhạc và nhảy múa để tưởng nhớ tổ tiên. Nghi lễ này, đánh dấu bằng những bài hát và điệu nhảy truyền thống, không chỉ là một phần quan trọng trong lịch sử đền Jongmyo mà còn là Di sản văn hóa quốc gia của Hàn Quốc.

Đền Jongmyo có 19 khu tưởng niệm dành cho 49 vị vua và hoàng hậu của triều đại Joseon. Tòa nhà chính trong đền, bằng gỗ và dài nhất tại Hàn Quốc, lưu giữ các di hài quý giá. Khu lăng mộ Gongmingdang và những công trình kiến trúc khác là những minh chứng cho vẻ đẹp và sự trọng thể của đền Jongmyo.

Những ngôi nhà thờ Baroque ở Philippines được tạo nên từ bốn tuyệt tác kiến trúc thuộc thời kỳ thuộc địa Tây Ban Nha, đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 1993. Chúng cũng được xếp hạng là Kho báu Văn hóa Quốc gia. Sự kết hợp giữa tư duy của các nhà truyền giáo Tây Ban Nha và bản sắc văn hóa địa phương tạo nên những thiết kế hài hòa, kết hợp giữa phong cách Baroque Tây Ban Nha và nét độc đáo của nền văn hóa phương Đông. Trong thời kỳ thuộc địa Tây Ban Nha (1521 - 1898), những người truyền giáo mang theo không chỉ tín ngưỡng mà còn kiến trúc đặc trưng từ quê hương. Mong muốn xây dựng những công trình lâu dài, như biểu tượng của quyền năng thiêng liêng, đã thúc đẩy họ sáng tạo những kiểu nhà thờ mới, không coi những công trình hiện tại ở Philippines là đủ thích hợp để thờ cúng. Vì hầu hết các nhà truyền giáo không chuyên về kiến trúc hoặc kỹ thuật xây dựng, cộng đồng địa phương, bao gồm cả người Philippines và người Hoa, đã cùng hợp tác trong việc xây dựng và thiết kế những kiệt tác kiến trúc này.

Sự hòa quyện giữa tư duy của những người truyền giáo và bản sắc địa phương không chỉ thể hiện qua kiến trúc Baroque Tây Ban Nha mà còn thông qua việc sử dụng vật liệu đặc biệt và nhu cầu tái thiết kế, nhằm chống lại thiên tai như hỏa hoạn và động đất, tạo nên một phong cách độc đáo được gọi là Baroque Động đất. Bốn nhà thờ Baroque ở Philippines được UNESCO công nhận là Di sản thế giới vì ý nghĩa văn hóa to lớn và tác động sâu sắc đến phong cách kiến trúc tương lai của đất nước. Các nhà thờ thể hiện những đặc trưng độc đáo, như 'pháo đài Baroque', với những bức tường dày và mặt tiền cao, mang lại sự an toàn trước mặt những cuộc diễu hành và thảm họa tự nhiên. Bốn tuyệt tác này cũng thể hiện phong cách Baroque qua hình ảnh phức tạp và chi tiết từ cuộc sống của Chúa Kitô, kết hợp giữa giá trị Công giáo truyền thống của Tây Ban Nha và những yếu tố độc đáo như lá cọ hoặc các vị thánh bảo trợ trong trang phục truyền thống, được khắc họa cùng với các đoạn kinh thánh.

Cung điện Potala tọa lạc ở đỉnh thế giới và trải qua hàng ngàn năm lịch sử với hàng nghìn tượng Phật, nằm bên trong thành phố Lhasa - thủ đô của Tây Tạng. Là biểu tượng vô song của Phật giáo Tây Tạng, cung điện này đưa du khách đến một hành trình không gian và thời gian. Phong cách kiến trúc độc đáo với các tầng lớp được xây dựng tinh tế, tạo nên bức tranh sống động giữa bầu trời và đất đai. Trong một không gian vô biên, cung điện Potala nổi lên như một 'thành trì' huyền bí chỉ thấy trong truyện cổ tích. Xây dựng từ năm 637 để kỷ niệm cuộc kết hôn của vua Tùng Tán Cán Bố và Công chúa Văn Thành, cung điện này từng hủy hoại nặng nề trong thời Trung cổ và chỉ được phục dựng lại vào thế kỷ XVII. Quá trình này mất hơn 50 năm, tạo nên công trình vĩ đại như ngày nay. Khi khám phá khu di tích này, du khách sẽ được chìm đắm trong 3 công trình nổi bật: cung điện mùa đông Potala, đền Jokhang và cung điện mùa hè Norbulingka. Những công trình được xây dựng từ gỗ và đá đại diện cho phong cách Phật giáo Tây Tạng, lấy cảm hứng từ nền văn hóa của Trung Quốc, Ấn Độ và Nepal.

Nằm ở đỉnh Hồng Đồi (Marpori) hướng ra thung lũng Lhasa, Cung điện Potala cao 170m, chiều dài từ Đông sang Tây là 360m, chiều rộng theo trục Bắc - Nam là 270m. Với 13 tầng và hơn 1.000 phòng nhỏ bên trong, cung điện đứng ở độ cao 3.600 mét so với mực nước biển. Với 3 phần chính: Khu cung thành phía trước núi, khu cung thất trên đỉnh núi và khu hồ phía sau núi, cung điện đậm chất tâm linh và lịch sử. Khu cung thành có 3 cổng và 2 gác lầu, là nơi tổ chức các hoạt động quản lý cung thành. Qua con đường đá dẫn đến khu cung thất, Bạch Cung và Hồng Cung tạo nên không gian tôn giáo độc đáo. Hồng Cung, nơi đặt lăng mộ của tám vị Đạt Lai Lạt Ma, là một phần quan trọng của khu di tích. Vật liệu xây dựng chủ yếu bao gồm đất, đá và gỗ, tất cả đều được chuyển đến bằng lừa và sức lao động người dân. Với hơn 1.000 phòng, 10.000 Phật điện và 20.000 tượng điêu khắc, cung điện này là một kiệt tác của nền văn hóa Phật giáo.

Lăng mộ Humayun nằm ở Nizamuddin, phía Đông New Delhi, Ấn Độ, cách trung tâm New Delhi khoảng 20 phút đi xe. Được xây dựng vào năm 1572 theo sự lãnh đạo của hoàng hậu Hamida Banu Begam, lăng mộ này là một tượng đài tôn vinh hoàng đế Humayun - vị vua thứ 2 của triều đại Mughal, và là tác phẩm kiến trúc vĩ đại được thiết kế bởi Mirak Mirza Ghiyas và con trai. Quá trình xây dựng kéo dài hơn 8 năm và công trình này được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 1993, nằm trong danh sách những công trình đẹp nhất thế giới. Lăng mộ thu hút đông đảo du khách hàng năm với không gian rộng lớn, có diện tích lên đến 216.000 m2 và khu vườn xanh mát theo phong cách Char Bagh của Ba Tư.

Khu vườn rộng lớn được chia thành 4 khu vực, mỗi khu vực tượng trưng cho một lối vào của lăng mộ. Các hồ nước trong vắt giữa mỗi khu vườn nhỏ đại diện cho 4 dòng sông: sông nước, sông mật, sông sữa và sông rượu, mang ý nghĩa huyền bí về khu vườn Địa đàng trong đạo Hồi. Ngoài các cây cổ thụ cao vút, khu vườn của khu lăng mộ Humayun còn trồng đủ loại cây ăn quả và thu hút tiếng hót của chim hòa mình trong không gian tĩnh lặng, tạo nên điểm nghỉ ngơi lý tưởng sau những chuyến tham quan mệt mỏi. Vượt qua cổng lớn và khu vườn, du khách sẽ bị quyến rũ bởi vẻ đẹp hùng vĩ và tráng lệ của kiến trúc tâm linh ở trung tâm lăng mộ. Lăng mộ Humayun không chỉ là sự kết hợp hài hòa của nền văn hóa Ba Tư và phong cách Thổ Nhĩ Kỳ mà còn là nguồn cảm hứng lớn cho nhiều kiệt tác kiến trúc sau này, đặc biệt là ngôi đền nổi tiếng Taj Mahal ở Agra, Ấn Độ.