Top 5 Bài luận Văn bản tổng kết (Ngữ Văn 12) xuất sắc

I. Tìm hiểu chung về văn bản tổng kết

- Khám phá về tài liệu tổng kết:

+ Tài liệu tổng kết năm học, các sự kiện văn hóa, nghệ thuật, thể thao, tổng kết các hoạt động của chi đoàn trong tháng thanh niên...

+ Tài liệu tổng kết phần tri thức: đánh giá phần tiếng Việt, tổng kết bài làm văn, tổng kết văn học trung đại,...

II. Kỹ thuật viết văn bản tổng kết

a,

- Văn bản thuộc về tài liệu tổng kết thực tế.

- Văn bản tuân theo phong cách ngôn ngữ hành chính.

b, Mục tiêu, yêu cầu, cấu trúc và nội dung chính của một văn bản tổng kết hoạt động thực tế:

- Mục tiêu: nhìn nhận, đánh giá trung thực, khách quan kết quả và rút ra bài học từ kinh nghiệm khi hoàn thành một công việc.

- Cấu trúc: bao gồm ba phần

+ Phần mở đầu: Quốc hiệu (tên tổ chức), địa điểm, thời gian, tên đề mục.

+ Phần nội dung: Tình hình tổ chức, kết quả hoạt động, đánh giá tổng quan (rút kinh nghiệm hoặc đề xuất kiến nghị).

+ Phần kết luận: người viết báo cáo kí tên.

- Nội dung chính: mục tiêu, yêu cầu, các hoạt động chính, bài học kinh nghiệm,...

2. (trang 175 sgk Ngữ Văn 12 Tập 2):

a, Bài tổng kết thuộc về tài liệu tổng kết tri thức, theo phong cách ngôn ngữ khoa học.

b,

- Mục đích bài tổng kết: hệ thống hóa lại kiến thức.

- Nội dung: ôn tập, củng cố lại kiến thức, rèn luyện kĩ năng.

3. (trang 175 sgk Ngữ Văn 12 Tập 2):

- Tài liệu tổng kết yêu cầu: nội dung tổng kết xác thực, khách quan. Tài liệu tổng kết đòi hỏi người viết sử dụng thành thạo phương thức thuyết minh, nghị luận.

- Nội dung:

+ Tài liệu tổng kết hoạt động thực tế bao gồm: mục tiêu, yêu cầu, các hoạt động chính, bài học kinh nghiệm,...

+ Tài liệu tổng kết tri thức mô tả tổng quan các tri thức và thành tựu nghiên cứu đã đạt được.

- Tùy thuộc vào yêu cầu và nội dung, tài liệu tổng kết có thể theo phong cách ngôn ngữ hành chính hoặc phong cách ngôn ngữ khoa học.

Luyện tập

Câu 1 (trang 176 sgk Ngữ Văn 12 Tập 2):

a, Tài liệu đã đạt những yêu cầu của một tài liệu tổng kết:

- Cấu trúc rõ ràng, mạch lạc, đảm bảo đầy đủ các phần của một tài liệu tổng kết.

- Phong cách diễn đạt theo phong cách ngôn ngữ hành chính.

b, Trong phần bị lược bỏ, tác giả đã nêu ra những sự kiện mà chi đoàn đã thực hiện về công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, việc bồi dưỡng kết nạp đoàn viên hoặc củng cố chất lượng đoàn viên,..., số liệu thực về kết quả hoạt động tình nguyện.

c, Tài liệu tổng kết còn thiếu các nội dung:

- Tiêu đề, tên cơ quan ban hành tài liệu.

- Địa điểm, thời gian (ngày, tháng viết tổng kết).

Câu 2 (trang 177 sgk Ngữ Văn 12 Tập 2):

Để viết một bài tổng kết phần Văn học cần chú ý các nội dung:

- Liệt kê các tác phẩm đã học.

- Phân loại tác phẩm theo đặc điểm riêng (theo thể loại, theo thời gian, theo từng giai đoạn lịch sử...).

- Mô tả những điểm đặc biệt về giá trị nghệ thuật và nội dung của từng tác phẩm.

TÌM HIỂU CHUNG VẾ VĂN BẢN TỔNG KẾT

Văn bản tổng kết có hai dạng:

a) Văn bản tổng kết tri thức: nhằm tổng hợp nội dung cơ bản sau mỗi phần mỗi chương trong học tập, nghiên cứu.

Ví dụ: Tổng kết văn học Việt Nam sau Cách mạng tháng Tám năm 1945. Tổng kết kỹ năng làm văn.

b) Văn bản tổng kết hoạt động thực tiễn: nhằm tự đánh giá lại kết quả của một công việc trong cuộc sống sau khi hoàn thành công việc đó.

Ví dụ: Tổng kết năm học, Tổng kết nhiệm kì công tác Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh.

CÁCH VIẾT VĂN BẢN TỔNG KẾT

Đọc văn bản Báo cáo kết quả hoạt động tình nguyện tại các trung tâm Dưỡng thương binh, Bệnh binh nặng và Người có công với nước, sau đó trả lời các câu hỏi.

a. Văn bản này thuộc loại văn bản tổng kết hoạt động thực tiễn.

b. Đọc các đề mục và nội dung của văn bản, ta thấy rõ văn bản nhằm mục đích tự đánh giá lại, tự nhìn nhận lại hoạt động của Đội thanh niên tình nguyện số 2 Trường Đại học sư phạm Hà Nội, đáp ứng yêu cầu trung thực, khách quan, và có cấu trúc như một văn bản nghị luận với ba phần đầy đủ.

- Đặt vấn đề: Nêu mục đích, ý nghĩa và yêu cầu của công việc

- Giải quyết vấn đề: Tường trình và đánh giá các công việc cụ thể (1. Tổ chức, 2. Kết quả hoạt động)

- Kết thúc vấn đề: Rút kinh nghiệm về các công việc đã làm và đưa ra kiến nghị nếu cần (3. Đánh giá chung). Văn bản tổng kết hoạt dộng thực tiễn còn có thể có thề thức mở đầu và kết thúc của một văn bản hành chính công vụ.

c. Văn bản tổng kết hoạt động thực tiễn sử dụng ngôn ngữ hành chính. Còn văn bản tổng kết tri thức khoa học theo phong cách ngôn ngữ khoa học.

LUYỆN TẬP

• Bài tập 1

Đọc văn bản Tổng kết thành tích công tác Đoàn và phong trào Thanh niên Tình nguyện của chi đoàn lớp 11A năm học 2006 - 2007 và trả lời các câu hỏi:

a) Văn bản này đã đạt được những yêu cầu trình bày một cách rõ ràng và cụ thể về hoạt động của Chi đoàn sau một năm học, có cấu trúc rõ ràng với nhận định và đánh giá đúng mức, rút ra những kết luận cần thiết, đặc biệt là đáp ứng đủ yêu cầu ngắn gọn, chính xác và khách quan của loại văn bản tổng kết hoạt động thực tiễn.

- Ở phần I: Đặc điểm của chi đoàn: Người viết nêu rõ nhiệm vụ và mục tiêu phấn đấu chung của chi đoàn trong năm học 2006 - 2007.

- Ở phần II: Công tác giáo dục, chính trị, tư tưởng, III: Kết quả thực hiện phong trào thanh niên tình nguyện, IV: Công tác củng cố đoàn. Người viết trình bày chi tiết và cụ thể về công việc, thành tích hoặc thiếu sót, tiêu biểu, kèm theo số liệu làm rõ quá trình phấn đấu của chi đoàn trong năm học 2006 — 2007.

c) Đối chiếu với yêu cầu của một bản tổng kết nói chung, văn bản trên còn thiếu các nội dung sau: Tên tổ chức ban hành văn bản, địa điểm và thời gian viết văn bản.

• Bài tập 2

Để viết bài tổng kết phần Văn học, một bài tổng kết tri thức, chủ yếu sử dụng ngôn ngữ khoa học.

Dàn ý:

- Mở bài: Mục đích, yêu cầu tổng kết.

- Thân bài: Nêu:

+ Hoàn cảnh lịch sử, xã hội.

+ Quá trình phong trào và những đặc điểm chung.

+ Những giá trị bao trùm về nội dung nghệ thuật của các tác phẩm chính luận, thơ ca, truyện kí, kịch.

- Kết bài: Đánh giá chung nhấn mạnh những kiến thức cơ bản.

Phần I

Khám Phá Về Văn Bản Tổng Kết

Anh (chị) hãy liệt kê một số văn bản tổng kết thuộc hai dạng văn bản tổng kết hoạt động thực tiễn và văn bản tổng kết tri thức.

Lời giải chi tiết:

- Văn bản tổng kết nhằm đánh giá kết quả và rút ra kinh nghiệm sau khi hoàn thành công việc hay một giai đoạn công tác.

- Văn bản tổng kết bao gồm 2 dạng:

+ Tổng kết hoạt động thực tiễn như: văn bản tổng kết năm học; văn bản tổng kết nhiệm kỳ của Đoàn TN ...

+ Tổng kết tri thức như: Tổng kết văn học dân gian Việt Nam; Tổng kết Tiếng Việt ...

Phần II

CÁCH VIẾT VĂN BẢN TỔNG KẾT

Câu 1 (trang 175 SGK Ngữ văn 12 tập 2)

a. Văn bản trên thuộc loại văn bản tổng kết nào và sử dụng phong cách ngôn ngữ nào?

b. Qua các đề mục và nội dung văn bản trên, anh (chị) hãy cho biết mục đích, yêu cầu, bố cục và những nội dung chính của một văn bản tổng kết hoạt động thực tiễn.

Lời giải chi tiết:

Trả lời:

a.

- Văn bản trên là văn bản tổng kết hoạt động thực tiễn

- Sử dụng phong cách ngôn ngữ hành chính

b.

- Mục đích: đánh giá trung thực, khách quan kết quả và rút ra bài học kinh nghiệm sau khi kết thúc một hoạt động.

- Yêu cầu: chính xác, khách quan

- Bố cục: thường có 3 phần:

+ Phần đầu:

● Quốc hiệu, tiêu ngữ, tên tổ chức, cơ quan ban hành văn bản.

● Địa điểm, thời gian viết văn bản.

● Tiêu đề.

+ Phần nội dung:

● Nêu mục đích, ý nghĩa, yêu cầu của công việc.

● Lần lượt tường trình và đánh giá các công việc cụ thể.

● Rút kinh nghiệm hoặc kiến nghị.

+ Phần cuối:

● Nơi nhận.

● Người viết kí tên.

Câu 2 (trang 175 SGK Ngữ văn 12 tập 2)

Hãy đọc bài Tổng kết phần Tiếng Việt: hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ (chú ý mục I - Nội dung cơ bản cần nắm vững) và trả lời các câu hỏi sau:

a. Bài tổng kết trên thuộc loại văn bản tổng kết nào và sử dụng phong cách ngôn ngữ nào?

b. Bài tổng kết trên nhằm mục đích gì? Có những nội dung nào?

Trả lời:

a.

- Loại văn bản tổng kết tri thức.

- Diễn đạt bằng phong cách ngôn ngữ khoa học.

b.

- Mục đích: Hệ thống hóa kiến thức.

- Nội dung gồm: Tóm tắt những kiến thức, kỹ năng cơ bản.

Câu 3 (trang 175 SGK Ngữ văn 12 tập 2)

Qua việc tìm hiểu hai loại văn bản tổng kết, anh (chị) hãy cho biết:

a. Mục đích, yêu cầu và nội dung của văn bản tổng kết.

b. Phong cách ngôn ngữ của văn bản tổng kết.

Trả lời:

a.

- Nội dung: mục đích, yêu cầu, những hoạt động chính, bài học kinh nghiệm...

- Văn bản tổng kết tri thức lần lượt trình bày khái quát các tri thức và thành tựu nghiên cứu đã đạt được.

b. Tùy theo yêu cầu và nội dung, văn bản tổng kết có thể thuộc phong cách ngôn ngữ hành chính hoặc khoa học.

Luyện tập

Câu 1 (trang 176 SGK Ngữ văn 12 tập 2)

Đọc văn bản (SGK) và trả lời câu hỏi nêu ở dưới.

a. Văn bản trên đã đạt được những yêu cầu nào của một văn bản tổng kết?

b. Trong văn bản có một số đoạn bị lược bớt. Anh (chị) đoán xem trong các đoạn bị lược ấy, tác giả dẫn ra những sự việc, tư liệu, số liệu gì?

c. Đối chiếu với một yêu cầu của văn bản tổng kết nói chung, văn bản trên thiếu nội dung nào?

Trả lời:

a.

- Đảm bảo bố cục 3 phần: mở đầu, nội dung báo cáo và kết thúc.

- Diễn đạt ngắn gọn, chính xác, rõ ràng.

b.

Trong những đoạn bị lược (...) ấy, tác giả dẫn ra những sự việc, tư liệu, số liệu:

Phần I:

● Những thuận lợi, khó khăn

● Nhiệm vụ và mục tiêu phấn đấu

Phần II; III; IV

● Những công việc, những thành tích đạt được

● Những việc chưa làm được

● Những số liệu minh họa

c.

Đối chiếu với yêu cầu của một văn bản tổng kết nói chung, văn bản trên thiếu một số yêu cầu cần bổ sung:

- Tên hiệu của đoàn viên, tên đoàn trường và tên chi đoàn.

- Địa điểm, thời gian.

- Mục II và mục IV nên thêm vào nội dung là kết quả công tác Đoàn.

- Đánh giá chung.

Câu 2 (trang 176 SGK Ngữ văn 12 tập 2)

Anh (chị) hãy viết một bài tổng kết phần Văn học (hoặc Tiếng Việt, Làm văn) thuộc chương trình Ngữ văn 12.

Trả lời:

Người viết cần hoàn thành một số nội dung sau:

- Tổng số văn bản (số bài) đã học.

- Phân loại theo đặc điểm riêng:

+ Theo thể loại: Có bao nhiêu văn bản là truyện ngắn? Bao nhiêu văn bản là thơ?

+ Theo thời kì lịch sử: bao nhiêu tác phẩm ra đời trong kháng chiến chống Pháp? Chống Mĩ? (Được học và đọc thêm).

(Nếu là Tiếng Việt, Tập làm văn cần phân loại theo nhóm bài).

- Những đặc điểm chính về nội dung và nghệ thuật của các nhóm tác phẩm.

- Lập bảng thống kê các tác phẩm (bài) đã học (phụ lục).