Top 5 Bài soạn 'Sao băng' (Ngữ văn 8 - SGK Cánh diều) xuất sắc

Chuẩn bị

- Văn bản 'Sao băng' cung cấp thông tin giải thích về một hiện tượng tự nhiên: sao băng. Nội dung bao gồm:

• Đối tượng: hiện tượng sao băng
• Nội dung: Đặc điểm của sao băng, lý do mưa sao băng xuất hiện…
• Hình thức: Tiêu đề ngắn gọn, các mục chính in đậm, sử dụng thuật ngữ khoa học, số liệu, hình ảnh…

- Hiện tượng được mô tả là sao băng

- Bố cục văn bản gồm 3 phần:

• Phần 1. Giới thiệu và giải thích sao băng.
• Phần 2. Giải thích nguyên nhân và sự hình thành hiện tượng sao băng và mưa sao băng.
• Phần 3. Những điều thú vị về hiện tượng sao băng.

- Văn bản trình bày theo cách nguyên nhân - kết quả.

- Văn bản cung cấp thông tin bổ ích: Nguyên nhân mưa sao băng, chu kỳ sao băng, mưa sao băng…

- Em đã/thấy sao băng, đây là hiện tượng đẹp và thú vị…

Đọc hiểu

Câu 1. Đoạn sa pô nói về điều gì?

Đoạn sa pô gồm các câu hỏi liên quan đến sao băng, dẫn dắt người đọc đến nội dung chính của văn bản.

Câu 2. Các đề mục in đậm nghiêng khác nằm ở đâu trong văn bản?

Các đề mục in đậm nghiêng là các nội dung chính trong văn bản.

Câu 3. Nội dung chính của phần này là gì?

Chu kỳ xuất hiện của sao băng.

Câu 4. Khi nào khó quan sát sao băng?

Khi bầu trời có nhiều mây.

Câu 5. Người viết có tin vào điềm xấu hoặc điềm lành khi thấy sao băng không?

Người viết không hoàn toàn tin vào điểm xấu hoặc điểm lành khi thấy sao băng.

Câu 6. Vì sao người ta lại ước khi nhìn thấy sao băng?

Họ tin rằng điều ước có thể trở thành sự thật.

Trả lời câu hỏi

Câu 1. Những thông tin chính mà văn bản 'Sao băng' cung cấp là gì? Em nhận biết các thông tin đó dựa vào đâu?

- Những thông tin chính của văn bản 'Sao băng':

• Khái niệm và nguồn gốc của sao băng
• Nguyên nhân mưa sao băng
• Chu kỳ xuất hiện của sao băng và mưa sao băng
• Cách quan sát mưa sao băng
• Lý giải về sao băng
• Cách ước khi thấy sao băng

- Em nhận biết các thông tin nhờ các đề mục in đậm nghiêng trong văn bản.

Câu 2. Người viết đã triển khai ý tưởng và thông tin như thế nào? Tóm tắt các thông tin chính bằng sơ đồ tư duy.

Người viết triển khai theo cách nguyên nhân - kết quả (Đặt câu hỏi cho từng phần và giải thích).

Câu 3. Sao băng và mưa sao băng khác nhau ra sao? Theo bài viết, sao băng và mưa sao băng xuất hiện vì lý do gì?

- Sự khác nhau giữa sao băng và mưa sao băng:

+ Sao băng: Tia lửa thoáng qua trên bầu trời, là sự chuyển động của các thiên thạch khi vào khí quyển Trái Đất.

+ Mưa sao băng: Do sao chổi tạo ra. Khi sao chổi gần Mặt Trời, nó tan ra tạo bụi trên quỹ đạo. Khi sao chổi đi qua gần Trái Đất, bụi này vào khí quyển gây ra mưa sao băng.

- Thiên thạch và bụi sao chổi va chạm với khí quyển tạo ra sao băng và mưa sao băng.

Câu 4. Theo em, sao băng là gì? Dựa trên nội dung văn bản, cách hiểu của em về hiện tượng này như thế nào?

Sao băng là viên đá phát sáng với đuôi ion, khi vào khí quyển tạo ra một vệt sáng. Các sao băng có đủ màu sắc và dễ quan sát vào ban đêm. Chúng có thể giải phóng năng lượng lớn khi biến mất.

Câu 5. Nếu thấy sao băng, em sẽ ước điều gì? Tại sao?

Ước mơ trở thành bác sĩ giỏi để giúp đỡ bệnh nhân nghèo là mục tiêu của em. Đây là động lực học tập và phấn đấu của em để trở thành người có ích cho xã hội.

Câu 6. Vì sao văn bản 'Sao băng' được coi là văn bản giải thích hiện tượng tự nhiên?

Văn bản 'Sao băng' giải thích hiện tượng tự nhiên vì cung cấp thông tin chi tiết về sao băng, bao gồm cả khoa học và phi khoa học, giúp người đọc hiểu rõ hơn về hiện tượng này.

Câu 1: Những thông tin chính trong văn bản 'Sao băng' là gì? Em nhận diện thông tin dựa vào yếu tố nào?

Thông tin chính của văn bản 'Sao băng' chủ yếu xoay quanh hiện tượng sao băng. Em nhận diện thông tin qua các câu hỏi được in đậm trước mỗi phần trong văn bản, tất cả các câu hỏi đều liên quan đến sao băng.

Câu 2: Ý tưởng và thông tin trong bài được triển khai như thế nào? Tóm tắt các thông tin chính bằng sơ đồ tư duy.

Ý tưởng và thông tin trong bài được triển khai một cách độc đáo bằng cách đặt câu hỏi trước mỗi phần và trả lời cho từng câu hỏi. Tóm tắt thông tin chính bằng sơ đồ tư duy:

Đi từ thông tin Khoa học: Khái niệm sao băng => Nguyên nhân sao băng xuất hiện => Chu kỳ sao băng => Cách quan sát mưa sao băng => Thông tin Phi khoa học (Tâm linh): Điềm báo khi mưa sao băng => Cách ước khi thấy sao băng.

Câu 3: Sự khác biệt giữa sao băng và mưa sao băng là gì? Theo bài viết, nguyên nhân của sao băng và mưa sao băng là gì?

Sự khác biệt giữa sao băng và mưa sao băng:

- Sao băng là các tia lửa lướt qua bầu trời, là sự xuất hiện của thiên thạch khi vào khí quyển Trái Đất.

- Mưa sao băng là bụi của sao chổi khi đi qua Trái Đất, bay vào khí quyển và tạo ra nhiều sao băng nhỏ.

Nguyên nhân xuất hiện sao băng và mưa sao băng:

- Sao băng xảy ra khi các mảnh vỡ thiên thạch, sao chổi, hoặc kim loại từ tiểu hành tinh va chạm với nhau và tiếp xúc với khí quyển, sinh ra nhiệt độ cao làm chúng phát sáng.

- Mưa sao băng hình thành do sao chổi tan khi gần Mặt Trời, tạo ra bụi rơi xuống Trái Đất và tạo ra mưa sao băng khi bụi này tiếp xúc với khí quyển.

Câu 4: Có nhiều cách nhìn nhận hiện tượng sao băng. Theo nội dung văn bản, em hiểu sao băng như thế nào?

Em hiểu sao băng là hiện tượng vừa đẹp vừa kỳ bí. Theo cách khoa học, sao băng là tia lửa thoáng qua do thiên thạch vào khí quyển Trái Đất và phát sáng. Theo cách phi khoa học, sao băng có ý nghĩa tâm linh, từ xa xưa được coi là điềm báo về sự thay đổi hoặc mất mát. Sao băng cũng có thể là biểu tượng của tình yêu và ước mơ trở thành hiện thực. Như vậy, sao băng là hiện tượng vừa thú vị vừa huyền bí.

Câu 5: Nếu thấy sao băng, em sẽ ước điều gì và lý do là gì?

Nếu thấy sao băng, em sẽ ước cho tất cả những người xung quanh em luôn mạnh khỏe và hạnh phúc. Vì em không thể vui vẻ nếu những người quan trọng như bố mẹ, ông bà, anh chị, bạn bè và thầy cô không hạnh phúc. Họ luôn bên cạnh em và quan tâm đến em trong mọi lúc. Vì vậy, khi thấy sao băng, em sẽ ước ngay lập tức cho sự hạnh phúc của tất cả mọi người xung quanh.

Câu 6: Vì sao văn bản 'Sao băng' được xem là văn bản giải thích hiện tượng tự nhiên?

Văn bản 'Sao băng' được coi là văn bản giải thích hiện tượng tự nhiên vì nó cung cấp một cái nhìn chi tiết về hiện tượng sao băng, bao gồm cả thông tin khoa học và phi khoa học, giúp độc giả hiểu rõ hơn về hiện tượng tự nhiên này.

Chuẩn bị

Yêu cầu (trang 60 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1):

- Ôn lại kiến thức ngữ văn để áp dụng vào việc đọc hiểu văn bản này.

- Khi đọc văn bản giải thích hiện tượng tự nhiên, cần chú ý:

+ Vì sao văn bản được xem là tài liệu giải thích hiện tượng tự nhiên?

+ Hiện tượng tự nhiên được trình bày là gì?

+ Bố cục văn bản bao gồm mấy phần? Nội dung chính của từng phần là gì?

+ Văn bản tổ chức thông tin theo cách nào?

+ Qua văn bản, bạn đã hiểu thêm gì về hiện tượng được đề cập?

- Đọc trước văn bản về sao băng và tìm hiểu thêm từ các nguồn khác.

- Bạn đã thấy sao băng chưa? Bạn nghĩ gì về hiện tượng này? Chuẩn bị để chia sẻ khi học bài.

Trả lời:

- Văn bản Sao băng:

+ Văn bản được coi là tài liệu giải thích hiện tượng tự nhiên vì nó đưa ra các giải thích, trả lời thắc mắc dựa trên kiến thức khoa học về hiện tượng này.

+ Hiện tượng tự nhiên được giới thiệu là sao băng (hay sao sa, sao đổi ngôi).

+ Bố cục văn bản gồm 3 phần:

• Phần 1 (từ đầu đến …hố lòng chảo sâu trên lục địa): giới thiệu và giải thích hiện tượng sao băng.
• Phần 2 (tiếp đến …mưa sao băng khá thuận lợi): nguyên nhân và sự hình thành hiện tượng sao băng và mưa sao băng.
• Phần 3 (phần còn lại): các hiện tượng thú vị khi sao băng rơi.

+ Văn bản triển khai thông tin theo mối quan hệ nguyên nhân – kết quả, để trả lời các câu hỏi như Sao băng là gì? Tại sao có mưa sao băng? Sao băng và mưa sao băng có chu kỳ không?...

+ Qua văn bản, bạn sẽ biết thêm thông tin bổ ích như nguyên nhân mưa sao băng, chu kỳ xuất hiện của chúng và cách ước nguyện khi sao băng xuất hiện, điều mà bạn từng thắc mắc.

- Một số thông tin thêm về sao băng:

+ Quan niệm về sao băng: Hơn 2.000 năm trước, người Hy Lạp đã quan sát và ghi chép về hiện tượng này. Nhà bác học Aristotle tin rằng sao băng chỉ là kết quả của tương tác giữa gió, đất, bụi tạo thành vệt lửa trên trời giống như sấm sét.

+ Từ thời kỳ La Mã, các quan niệm tâm linh mới xuất hiện, coi sao băng là ngọn nến của các thiên thần, tượng trưng cho sự ra đi của một người. Có sự trùng hợp với sự kiện tàu Titanic chìm, khi đó có mưa sao băng. Một số người còn nghĩ sao băng là kết quả của phép thuật. Đối với người Trung Quốc, sao băng tượng trưng cho rồng hạ thế, trong khi người Trung Á thấy nó có thể báo hiệu thảm họa hoặc sự giàu có. Nhiều người tin rằng sao băng thực hiện điều ước của bạn.

- Bạn chưa thấy sao băng nhưng đã xem nhiều trên chương trình khoa học và phim. Theo bạn, hiện tượng này có thể là sự kết hợp của tự nhiên và ý nghĩa tâm linh trong việc giải thích các ước nguyện.

Đọc hiểu

* Nội dung chính: Văn bản khám phá hiện tượng sao băng, cung cấp thông tin về nguyên nhân, sự hình thành và các sự kiện liên quan đến sao băng.

* Trả lời câu hỏi giữa bài

Câu 1 (trang 61 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Đoạn sa pô này cho biết những gì?

Trả lời:

- Đoạn sa pô đưa ra các câu hỏi về sao băng, hướng dẫn người đọc vào nội dung chính của văn bản.

Câu 2 (trang 61 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Các đề mục in đậm nghiêng khác ở đâu so với mục in đậm?

Trả lời:

- Các đề mục in đậm nghiêng là những câu hỏi chính giúp người đọc nắm rõ các thông tin và kiến thức khoa học về sao băng trong từng phần.

Câu 3 (trang 61 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Chú ý các lý do xuất hiện mưa sao băng.

Trả lời:

- Nguyên nhân mưa sao băng là sao chổi, khi sao chổi di chuyển gần Mặt Trời, nó tan ra tạo thành dải bụi. Khi sao chổi gần Trái Đất, bụi khí sẽ bay vào khí quyển, gây ra nhiều sao băng nhỏ - mưa sao băng.

Câu 4 (trang 62 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Nội dung chính của phần này là gì?

Trả lời:

- Phần này cung cấp thông tin về tần suất xuất hiện của sao băng và mưa sao băng.

Câu 5 (trang 62 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Khi nào khó xem được sao băng?

Trả lời:

- Khi trời nhiều mây, thời tiết xấu, ô nhiễm cao hoặc ánh sáng quá lớn thì khó quan sát sao băng.

Câu 6 (trang 63 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Người viết có tin vào điềm xấu khi thấy sao băng không?

Trả lời:

- Người viết không tin vào điềm xấu khi thấy sao băng, vì những quan niệm này thiếu cơ sở khoa học và mang tính chất duy tâm.

Câu 7 (trang 63 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Vì sao lại ước khi nhìn thấy sao băng?

Trả lời:

- Người ta ước khi thấy sao băng vì tin rằng điều ước sẽ trở thành hiện thực.

* Trả lời câu hỏi cuối bài:

Câu 1 (trang 64 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Những thông tin chính mà văn bản Sao băng cung cấp là gì? Dựa vào đâu để nhận biết nhanh các thông tin đó?

Trả lời:

- Những thông tin chính trong văn bản Sao băng:

+ Giới thiệu và giải thích nguồn gốc sao băng.

+ Trình bày kiến thức khoa học cơ bản về sao băng và mưa sao băng: nguyên nhân, chu kỳ xuất hiện và cách quan sát.

+ Sự thật khi sao băng rơi và cách ước nguyện.

- Dựa vào các đề mục câu hỏi in đậm nghiêng trong văn bản để nhận biết nhanh các thông tin.

Câu 2 (trang 64 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Người viết triển khai ý tưởng và thông tin trong bài như thế nào? Tóm tắt các thông tin chính trong văn bản Sao băng bằng sơ đồ tư duy.

Trả lời:

- Người viết triển khai ý tưởng và thông tin theo mối quan hệ nguyên nhân – kết quả: đưa ra các câu hỏi và giải thích nội dung trong từng phần.

- Tóm tắt các thông tin bằng sơ đồ tư duy:

Câu 3 (trang 64 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Sao băng và mưa sao băng khác nhau thế nào? Theo bài viết, vì sao có sao băng và mưa sao băng?

Trả lời:

- Sự khác biệt giữa sao băng và mưa sao băng:

+ Sao băng: là những tia sáng thoáng qua trên bầu trời, là đường di chuyển của thiên thạch khi vào khí quyển.

+ Mưa sao băng: do sao chổi tạo ra. Khi sao chổi gần Mặt Trời, nó bị tan ra tạo thành dải bụi, khi sao chổi đi gần Trái Đất, bụi khí bay vào khí quyển tạo ra nhiều sao băng nhỏ, hình thành mưa sao băng.

- Khi thiên thạch va chạm với khí quyển với tốc độ cao, chúng tạo nên sao băng và mưa sao băng.

Câu 4 (trang 64 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Có nhiều cách nhìn nhận về hiện tượng sao băng. Dựa vào nội dung văn bản, bạn hiểu thế nào về hiện tượng này?

Trả lời:

- Dựa vào nội dung văn bản, hiện tượng sao băng xảy ra khi thiên thạch chuyển động với tốc độ cao, tạo ra sóng xung kích và làm cho các phân tử khí quyển nóng lên, khiến thiên thạch sáng rực.

Câu 5 (trang 64 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Nếu bạn thấy sao băng, bạn sẽ ước điều gì? Vì sao?

Trả lời:

- Nếu thấy sao băng, bạn sẽ ước rằng thay vì lấy đi mạng sống, sao băng sẽ mang đến sự sống mới cho những người không may mắn. Bạn muốn điều đó vì bạn hiểu nỗi đau của những người còn lại khi chứng kiến sự ra đi của người thân.

Câu 6 (trang 64 sgk Ngữ Văn lớp 8 Tập 1): Theo bạn, vì sao văn bản Sao băng được coi là văn bản giải thích một hiện tượng tự nhiên?

Trả lời:

- Văn bản Sao băng được coi là tài liệu giải thích hiện tượng tự nhiên vì nó giải thích và trả lời các thắc mắc dựa trên kiến thức khoa học về sao băng.

Chuẩn bị 1

Câu 1 (trang 60, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Vì sao văn bản này được coi là văn bản thông tin giải thích một hiện tượng tự nhiên?

Phương pháp giải:

Đọc phần Kiến thức ngữ văn đầu bài 3

Lời giải chi tiết:

Đây là một văn bản thông tin giải thích một hiện tượng vì văn bản tập trung nêu lên và trả lời các câu hỏi bằng những kiến thức có cơ sở khoa học về một hiện tượng tự nhiên.

Chuẩn bị 2

Câu 2 (trang 60, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Hiện tượng tự nhiên được giới thiệu là hiện tượng nào?

Phương pháp giải:

Nhìn vào nhan đề và trả lời câu hỏi

Lời giải chi tiết:

Hiện tượng tự nhiên được giới thiệu trong văn bản là sao băng.

Chuẩn bị 3

Câu 3 (trang 60, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Bố cục của văn bản gồm mấy phần? Nội dung chính của mỗi phần là gì?

Phương pháp giải:

Đọc kĩ văn bản, chia bố cục.

Lời giải chi tiết:

Bố cục: 6 phần:

- Phần 1 (từ đầu đến “trên lục địa”): Giới thiệu về sao băng

- Phần 2 (tiếp đến “mưa sao băng”): Nguyên nhân xuất hiện mưa sao băng

- Phần 3 (tiếp đến “ngày tháng chính xác”): Chu kì của sao băng

- Phần 4 (tiếp đến “khá thuận lợi […]”): Cách để xem sao băng

- Phần 5 (tiếp đến “cơ sở khoa học”): Điềm báo khi sao băng rơi

- Phần 6 (còn lại): Cách ước khi có sao băng

Chuẩn bị 4

Câu 4 (trang 60, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Văn bản triển khai thông tin theo cách nào?

Phương pháp giải:

Đọc phần Kiến thức ngữ văn đầu bài 3

Lời giải chi tiết:

Văn bản triển khai thông tin theo quan hệ nguyên nhân - kết quả.

Chuẩn bị 5

Câu 5 (trang 60, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Qua văn bản, em hiểu thêm những gì về hiện tượng được giới thiệu?

Phương pháp giải:

Đọc kĩ văn bản và trả lời câu hỏi

Lời giải chi tiết:

Văn bản giúp em hiểu thêm về nguồn gốc của hiện tượng sao băng, mưa sao băng và chu kì của chúng, bên cạnh đó là một số quan niệm dân gian về sao băng.

Chuẩn bị 6

Câu 6 (trang 61, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Đọc trước văn bản Sao băng và tìm hiểu thêm về hiện tượng tự nhiên này từ các nguồn thông tin khác nhau.

Phương pháp giải:

Đọc trước văn bản và tìm hiểu thêm về hiện tượng sao băng

Lời giải chi tiết:

Một số thông tin tìm hiểu thêm về sao băng: Sao băng, hay sao sa, là đường nhìn thấy của các thiên thạch và vẫn thạch khi chúng đi vào khí quyển Trái Đất (hoặc của các thiên thể khác có bầu khí quyển). Trên Trái Đất, việc nhìn thấy đường chuyển động của các thiên thạch này là do nhiệt phát sinh ra bởi áp suất nén khi chúng đi vào khí quyển. (Lưu ý là rất nhiều người cho rằng đó là do ma sát, tuy nhiên ma sát ở các tầng cao của khí quyển là không đủ lớn để có thể làm nóng thiên thạch đến mức phát sáng, do mật độ không khí ở đây rất loãng).

Chuẩn bị 7

Câu 7 (trang 61, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Em đã thấy hiện tượng sao băng chưa? Em nghĩ gì về hiện tượng này? Hãy chuẩn bị để chia sẻ với bạn khi học bài này.

Phương pháp giải:

Trả lời câu hỏi theo ý hiểu và trải nghiệm của bản thân.

Lời giải chi tiết:

Em chưa từng được nhìn thấy sao băng nhưng chắc hẳn sao băng rất đẹp. Em rất mong muốn một lần được nhìn thấy sao băng để có thể ước những điều mình mong muốn.

Đọc hiểu 1

Câu 1 (trang 61, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Đoạn sa pô này cho biết những gì?

Phương pháp giải:

Đọc đoạn sapo

Lời giải chi tiết:

Đoạn sapo giới thiệu khái quát về sao băng, đặt câu hỏi về sự hiểu biết của người đọc với nó, từ đó khơi gợi người đọc nội dung của văn bản.

Đọc hiểu 2

Câu 2 (trang 61, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Các đề mục in đậm nghiêng khác để mục in đậm ở trên chỗ nào?

Phương pháp giải:

Đọc kĩ văn bản

Lời giải chi tiết:

Đề mục in đậm là đoạn sa pô dẫn dắt vào nội dung chính của văn bản. Còn đề mục in đậm nghiêng là các câu hỏi được đặt ra để nội dung sau đó lí giải.

Đọc hiểu 3

Câu 3 (trang 62, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Chú ý các nguyên nhân xuất hiện mưa sao băng.

Phương pháp giải:

Đọc kĩ đoạn văn chú ý đến các nguyên nhân xuất hiện mưa sao băng

Lời giải chi tiết:

- Sao chổi là nguyên nhân xuất hiện sao băng.

- Nếu một ngôi sao chổi bay qua Trái Đất, các bụi và khí của nó sẽ bay vào khí quyển làm xuất hiện rất nhiều sao băng nhỏ - mưa sao băng.

Đọc hiểu 4

Câu 4 (trang 62, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Nội dung chính của phần này là gì?

Phương pháp giải:

Đọc kĩ đoạn văn.

Lời giải chi tiết:

Nội dung chính của phần này là “chu kì xuất hiện của sao băng và mưa sao băng”.

Đọc hiểu 5

Câu 5 (trang 63, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Khi nào khó xem được sao băng?

Phương pháp giải:

Đọc kĩ đoạn văn tương ứng với câu hỏi

Lời giải chi tiết:

Việc quan sát sao băng sẽ khó khăn bởi mây, thời tiết, độ ô nhiễm của không khí,..

.

Đọc hiểu 6

Câu 6 (trang 63, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Người viết có tin vào điềm xấu khi thấy sao băng không?

Phương pháp giải:

Đọc kĩ đoạn văn bản tương ứng với câu hỏi

Lời giải chi tiết:

Người viết không tin vào điềm xấu khi thấy sao băng.

Đọc hiểu 7

Câu 7 (trang 63, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Vì sao người ta lại ước khi nhìn thấy sao băng?

Phương pháp giải:

Đọc kĩ đoạn văn bản tương ứng với câu hỏi

Lời giải chi tiết:

Vì người ta tin rằng nếu bạn thành tâm ước một điều gì đó khi nhìn thấy sao băng thì điều ước đó sẽ trở thành sự thật.

CH cuối bài 1

Câu 1 (trang 64, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Những thông tin chính mà văn bản Sao băng cung cấp là gì? Em dựa vào đâu để nhận biết nhanh được các thông tin ấy?

Phương pháp giải:

Đọc văn bản, chú ý các đề mục in nghiêng đậm.

Lời giải chi tiết:

Văn bản cung cấp các thông tin về sao băng, mưa sao băng (nguyên nhân xuất hiện, chu kì, cách quan sát, quan niệm về sao băng).

Dựa vào các đề mục in nghiêng đậm ở đầu mỗi đoạn văn để nhận biết nhanh các thông tin.

CH cuối bài 2

Câu 2 (trang 64, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Người viết đã triển khai ý tưởng và thông tin trong bài theo cách nào? Tóm tắt các thông tin chính trong văn bản Sao băng bằng một sơ đồ tư duy.

Phương pháp giải:

Đọc kĩ văn bản và phần Kiến thức ngữ văn đầu bài 3

Lời giải chi tiết:

- Tác giả đặt câu hỏi cho từng phần và lí giải nó. Tác giả đi từ việc cung cấp thông tin khoa học đã được xác thực về sao băng (lí giải sao băng là gì, lí do nó xuất hiện, chu kì và cách theo dõi nó) đến đưa ra thông tin về quan niệm tâm linh (quan niệm điềm gở, quan niệm mang đến may mắn của sao băng).

- Sơ đồ tóm tắt: *(Hình minh hoạ)

CH cuối bài 3

Câu 3 (trang 64, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Sao băng và mưa sao băng khác nhau thế nào? Theo bài viết, vì sao có sao băng và mưa sao băng?

Phương pháp giải:

Đọc kĩ văn bản.

Lời giải chi tiết:

Sao băng là những tia lửa thoáng qua trên bầu trời, là đường nhìn thấy của các thiên thạch khi chúng đi vào Trái Đất. Trong khi đó thì mưa sao băng là do sao chổi tạo ra. Nếu một ngôi sao chổi đi qua trái đất, các bụi khí của nó sẽ bay vào khí quyền làm xuất hiện rất nhiều sao băng nhỏ - mưa sao băng.

CH cuối bài 4

Câu 4 (trang 64, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Có nhiều cách nhìn nhận về hiện tượng sao băng. Dựa vào nội dung văn bản, em hãy nêu cách hiểu của em về hiện tượng này.

Phương pháp giải:

Trả lời theo cách hiểu của bản thân.

Lời giải chi tiết:

Có thể thấy rằng sao băng gắn với khá nhiều quan niệm tâm linh kỳ bí nhưng thực chất những niềm tin này hoàn toàn không có cơ sở khoa học. Từ khi nền khoa học hiện đại phát triển, các nhà khoa học đã có rất nhiều cuộc nghiên cứu về những ngôi sao băng và bản chất của chúng. Thực tế, sao băng không phải là ngôi sao rơi xuống từ bầu trời mà chỉ là những viên đá của vũ trụ với nhiều kích cỡ to, nhỏ khác nhau, vô tình đi ngang qua bầu khí quyển của Trái Đất. Sở dĩ, chúng ta có thể nhìn thấy sao băng phát sáng và trông như đang lao xuống là vì sao băng di chuyển với vận tốc rất nhanh (khoảng 100.000 km/h). Tốc độ khủng khiếp này làm sinh ra ma sát giữa thiên thạch với khí quyển và đó chính là chiếc đuôi dài phát sáng của sao băng.

CH cuối bài 5

Câu 5 (trang 64, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Nếu có lần thấy sao băng, em sẽ ước nguyện điều gì? Vì sao lại ước nguyện điều đó?

Phương pháp giải:

Trả lời theo mong muốn của bản thân

Lời giải chi tiết:

Nếu được thấy sao băng, em sẽ ước mọi người trên thế giới đều được sống hạnh phúc, vì em mong muốn ai cũng có hạnh phúc khi được sống trên đời.

CH cuối bài 6

Câu 6 (trang 64, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Theo em, vì sao văn bản Sao băng lại được coi là văn bản giải thích một hiện tượng tự nhiên?

Phương pháp giải:

Trả lời theo ý hiểu

Lời giải chi tiết:

Văn bản Sao băng được coi là văn bản giải thích một hiện tượng tự nhiên vì sao băng là một hiện tượng thiên nhiên và văn bản đã cung cấp một lượng lớn thông tin dựa trên cơ sở khoa học, chi tiết về hiện tượng sao băng cho người đọc.

CÂU HỎI GIỮA BÀI

Câu 1. Đoạn văn sa pô cung cấp thông tin gì?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Đoạn văn sa pô nêu ra nhiều câu hỏi liên quan đến hiện tượng sao băng, giúp dẫn dắt người đọc tới nội dung chính của bài viết.

Câu 2. Các đề mục in đậm nghiêng khác được đặt ở đâu so với mục in đậm ở trên?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Các đề mục in đậm nghiêng là những câu hỏi chính, hỗ trợ người đọc hiểu rõ các thông tin và kiến thức khoa học liên quan đến hiện tượng sao băng được giải thích trong từng phần.

Câu 3. Nội dung chính của phần này là gì?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Thông tin về sự xuất hiện của sao băng và mưa sao băng.

Câu 4. Khi nào việc quan sát sao băng trở nên khó khăn?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Quan sát sao băng có thể gặp khó khăn do mây, thời tiết xấu hoặc ô nhiễm không khí.

Câu 5. Tác giả có tin vào các điềm báo tốt hoặc xấu khi thấy sao băng không?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Tác giả không tin vào các điềm báo vì chúng không có cơ sở khoa học, chỉ mang tính chất tín ngưỡng.

Câu 6. Tại sao người ta lại ước khi nhìn thấy sao băng?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

- Thông tin chính mà văn bản Sao băng cung cấp:

+ Giới thiệu và giải thích nguồn gốc của hiện tượng sao băng.

+ Cung cấp kiến thức cơ bản về sao băng và mưa sao băng: lý do xuất hiện, chu kỳ và cách quan sát.

+ Những điều thú vị khi sao băng rơi và cách ước nguyện khi thấy sao băng.

- Dựa vào các đề mục câu hỏi in đậm nghiêng trong văn bản để nhanh chóng nhận biết các thông tin này.

CÂU HỎI CUỐI BÀI

Câu 1. Những thông tin chính mà văn bản Sao băng cung cấp là gì? Em dựa vào đâu để nhận biết nhanh các thông tin ấy?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

- Những thông tin chính mà văn bản Sao băng cung cấp:

+ Giới thiệu và giải thích nguồn gốc của hiện tượng sao băng.

+ Cung cấp kiến thức cơ bản về sao băng và mưa sao băng: lý do xuất hiện, chu kỳ và cách quan sát.

+ Những điều thú vị khi sao băng rơi và cách ước nguyện khi thấy sao băng.

- Dựa vào các đề mục câu hỏi in đậm nghiêng trong văn bản để nhanh chóng nhận biết các thông tin này.

Câu 2. Tác giả đã triển khai ý tưởng và thông tin trong bài như thế nào? Tóm tắt các thông tin chính trong văn bản Sao băng bằng sơ đồ tư duy.

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Tác giả đặt câu hỏi cho từng phần và giải thích. Từ việc cung cấp thông tin khoa học về sao băng (nguồn gốc, lý do xuất hiện, chu kỳ và cách quan sát) đến đưa ra quan điểm tâm linh (tin vào điểm gở, may mắn của sao băng).

Câu 3. Sao băng và mưa sao băng khác nhau như thế nào? Theo bài viết, sao băng và mưa sao băng xuất hiện vì lý do gì?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Sao băng là các tia lửa thoáng qua trên bầu trời, là đường đi của các thiên thạch vào Trái Đất. Mưa sao băng được tạo ra khi sao chổi đi qua Trái Đất, các bụi khí từ sao chổi tạo ra nhiều sao băng nhỏ - mưa sao băng.

Câu 4. Có nhiều quan điểm về hiện tượng sao băng. Dựa vào nội dung văn bản, em hiểu hiện tượng này như thế nào?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Sao băng là hiện tượng hiếm gặp trong tự nhiên. Người xưa cho rằng mỗi sao băng đại diện cho một sinh mệnh và có thể mang điểm báo xấu, nhưng cũng có người thấy sao băng là hiện tượng đẹp mang may mắn và tình yêu. Hiện nay, chưa có cơ sở khoa học nào chứng minh những quan điểm này.

Câu 5. Nếu em thấy sao băng, em sẽ ước điều gì và lý do?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Nếu thấy sao băng, em sẽ ước cho bố mẹ sức khỏe dồi dào, vì họ là người em yêu thương nhất và luôn chăm sóc em.

Câu 6. Tại sao văn bản Sao băng được coi là văn bản giải thích một hiện tượng tự nhiên?

=> Tham khảo hướng dẫn giải

Văn bản Sao băng được coi là văn bản giải thích hiện tượng tự nhiên vì nó cung cấp thông tin khoa học chi tiết về hiện tượng sao băng.

CHUẨN BỊ

Yêu cầu:

- Ôn lại kiến thức ngữ văn để áp dụng vào việc đọc hiểu văn bản này.

- Khi đọc văn bản giải thích hiện tượng tự nhiên, chú ý:

+ Vì sao văn bản này được coi là văn bản giải thích hiện tượng tự nhiên?

+ Hiện tượng tự nhiên nào được giới thiệu?

+ Bố cục văn bản gồm bao nhiêu phần? Nội dung chính của mỗi phần là gì?

+ Văn bản triển khai thông tin theo cách nào?

+ Những điều mới mẻ về hiện tượng được giới thiệu qua văn bản là gì?

- Đọc trước văn bản Sao băng và tìm hiểu thêm về hiện tượng tự nhiên từ các nguồn khác.

- Em đã thấy sao băng chưa? Em nghĩ gì về hiện tượng này? Chuẩn bị chia sẻ với bạn khi học bài này.

=> Tham khảo hướng dẫn giải

- Văn bản Sao băng:

+ Văn bản giải thích hiện tượng tự nhiên vì cung cấp giải thích và thông tin khoa học về sao băng.

+ Hiện tượng tự nhiên được giới thiệu là sao băng (còn gọi là sao sa, sao đổi ngôi).

+ Bố cục văn bản gồm 3 phần:

• Phần 1: giới thiệu và giải thích hiện tượng sao băng.
• Phần 2: lý do và sự hình thành sao băng và mưa sao băng.
• Phần 3: những điều thú vị khi sao băng rơi.

+ Văn bản triển khai thông tin theo mối quan hệ nguyên nhân – kết quả, trả lời các câu hỏi trong văn bản.

+ Qua văn bản, em hiểu thêm về hiện tượng mưa sao băng, chu kỳ xuất hiện và cách ước nguyện khi sao băng xuất hiện.

- Thông tin thêm về sao băng:

+ Quan niệm về sao băng: Trước đây, người Hy Lạp đã ghi chép về sao băng, nhưng quan niệm tâm linh chỉ xuất hiện sau này. Người La Mã cho rằng mỗi sao là một ngọn nến, sao băng đồng nghĩa với việc mất đi một sinh mệnh. Một số người còn nghĩ sao băng là do phù thủy. Ở phương Đông, sao băng có nhiều ý nghĩa khác nhau, như rồng hạ thế hay điềm báo. Quan niệm phổ biến là sao băng tượng trưng cho điều ước. Nếu ước nguyện khi thấy sao băng, điều ước sẽ thành hiện thực.

- Em chưa thấy sao băng nhưng đã thấy qua chương trình và phim. Em nghĩ sao băng là hiện tượng tự nhiên với ý nghĩa tâm linh giúp lý giải cầu nguyện của con người.